- Vấn đề cách soạn giáo án vi tính, thiết kế đề thi trắc nghiệm, soạn giảng giáo án điện tử đã được nhiều đồng nghiệp nghiên cứu và đưa ra những sáng kiến rất hay. Cũng đã có nhiều tài [r]
Trang 1PHÒNG GD& ĐT HUYỆN VĂN YÊN
TRƯỜNG THCS NGÒI A
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
MỘT SỐ KINH NGHIỆM VỀ ỨNG DỤNG CÔNG GH THÔNG TIN VÀO GIẢNG DẠY MÔN NGỮ VĂN Ở
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG GIẢNG
DẠY MÔN NGỮ VĂN Ở TRƯỜNG THCS
Họ và tên: Phùng Thị Thuần
Chức vụ: Giáo viên
Tổ chuyên môn: Khoa học xã hội
Trường: THCS Ngòi A- Văn Yên
Ngòi A, ngày15 tháng 10 năm 2010
Trang 2MỤC LỤC
Phần thứ nhất: Đặt vấn đề 3
1- Lý do chọn SKKN 3
2- Thời gian thực hiện và triển khai SKKN 4
Phần thứ 2: Giải quyết vấn đề 5
I.Cơ sở lý luận của vấn đề ……… 5
II Thực trạng của vấn đề……… 6
III Các biện pháp đã tiến hành để GQVĐ 6
IV Hiệu quả của SKKN……… 21
Phần thứ 3: Kết luận và kiến nghị 22
Tài liệu tham khảo……… 24
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Công nghệ thông tin:……….CNTT
Giáo dục Đào tạo:……….GDĐT
Sáng kiến kinh nghiệm:………… SKKN
Giáo án điện tử:……….GAĐT
Học sinh:……… HS
Giáo viên:……… GV
ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG GIẢNG
DẠY M ÔN NGỮ VĂN Ở TRƯỜNG THCS
Trang 3PHẦN THỨ NHẤT: ĐẶT VẤN ĐỀ
1.Lí do chọn SKKN :
Như chúng ta đã biết, tốc độ phát triển vũ bão của công nghệ làm cho việc luânchuyển thông tin trở nên cực kỳ nhanh chóng và vai trò của thông tin ngày càng trởnên quan trọng Những khả năng mới mẻ và ưu việt này của Công nghệ thông tin(CNTT) đã nhanh chóng làm thay đổi cách sống, cách làm việc, cách học tập, cách tưduy và quan trọng hơn cả là cách ra quyết định của con người
Trong lĩnh vực Giáo dục và Đào tạo, chúng ta đang thực hiện việc tuyên truyền,quảng bá khuyến khích giáo viên, học sinh học và sử dụng CNTT để nâng cao kỹ năngdạy và học, từ đó cải thiện chất lượng giáo dục Mục tiêu cuối cùng của việc ứng dụngCNTT trong dạy học là nâng cao một bước cơ bản chất lượng học tập cho học sinh,tạo ra một môi trường giáo dục mang tính tương tác cao.Với tác động của CNTT môitrường dạy học cũng thay đổi, nó tác động mạnh mẽ tới mọi thành tố của quá trìnhquản lý, giảng dạy, đào tạo và học tập dựa trên sự hỗ trợ của hệ thống các hạ tầngCNTT và các phần mềm ứng dụng đi kèm Việc ứng dụng CNTT vào phương phápgiảng dạy đã thay đổi cả vai trò của học sinh và giáo viên.Nếu trước kia trong hệ thốnggiáo dục truyền thống người ta nhấn mạnh tới phương pháp dạy sao cho học sinh nhớlâu, dễ hiểu, giáo viên thường là nguồn tài liệu duy nhất cho học sinh học tập, “thầyđọc, trò chép” và học sinh phải đến trường để học Thì ngày nay trong hệ thống giáodục hiện đại, giáo viên đã phải dần dần trở thành người hướng dẫn học sinh biết dùngmáy tính và Internet để tự tìm nội dung, hình thành và phát triển cho học sinh cácphương pháp học chủ động, giáo viên đóng vai trò tạo điều kiện thuận lợi và tháo gỡkhó khăn cho học sinh, giúp học sinh xây dựng tư duy
Xuất phát từ vai trò, vị trí và tầm quan trọng của CNTT đối với sự nghiệp giáodục và đào tạo, năm học 2008 – 2009 là năm học đầu tiên triển khai thực hiện Chỉ thị
số 55/2008/CT-BGDĐT ngày 30/9/2008 của Bộ trưởng Bộ GDĐT về tăng cườnggiảng dạy, đào tạo và ứng dụng CNTT trong ngành giáo dục giai đoạn 2008-2012
Năm học 2010 – 2011 tiếp tục thực hiện chủ đề “Năm học đẩy mạnh ứng dụng CNTT, đổi mới quản lý tài chính và xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”.
Trong nhà trường, tất cả các môn học đều có tầm quan trọng nhằm giáo dụctoàn diện cho học sinh, nhưng môn Ngữ văn là môn giáo dục nhân bản khá quantrọng, bởi lẽ “ Văn học là nhân học”, nó có tác động mạnh trong việc hình thành nhâncách thế giới quan khoa học và giúp phát triển tư duy cho học sinh Không chỉ ở nước
ta mà hầu hết các nước trên thế giới, vấn đề chất lượng dạy và học văn ngày càng trởthành mối quan tâm của các nhà sư phạm Tuy nhiên do nhiều nguyên nhân khác nhau,
mà đặc biệt là do phương pháp giảng dạy truyền thống (thầy đọc,- thuyết giảng - họcsinh nghe - ghi và học thuộc lòng), cho nên việc giảng dạy văn học nói riêng và các bộmôn khoa học xã hội khác nói chung chưa khơi gợi được hứng thú và vai trò chủ thể,tích cực, chủ động của học sinh, dẫn đến hậu quả khá nghiêm trong là hiện nay hầu hết
Trang 4các em rất ngại học môn ngữ văn mà chỉ học chiếu lệ, miễn sao có đủ cột điểm làđược.
Xuất phát từ thực trạng trên, vấn đề đổi mới phương pháp dạy học Ngữ văn đápứng sự phát triển con người toàn diện được đặt ra như một yêu cầu tất yếu mà mấynăm nay toàn ngành Giáo dục đã quyết tâm làm sao cho hiệu quả
Trường tôi công tác và giảng dạy là một trường miền núi học sinh chủ yếu làdân tộc thiểu số( Dao, Tày) trình độ nhận thức của các em không đều Mặt khác do địabàn xã rộng, nhiều khe, suối, đường xá đi lại khó khăn Nhiều em hay nghỉ học tự do,cha mẹ các em lại không quan tâm Nhiều phụ huynh còn giao khoán việc giáo dụccon cái cho nhà trường, hoặc không muốn cho con đi học Một phần cũng do nhiều giađình có hoàn cảnh hết sức khó khăn, ở độ tuổi các em đã trở thành lao động chínhtrong gia đình Cũng vì những lí do trên mà việc học của các em bị ảnh hưởng rấtnhiều Nhiều em coi việc học không quan trọng bằng các công việc khác Đặc biệt đốivới môn văn các em thực sự lơ là, chưa yêu thích, học chỉ với mục đích chống đốithầy cô.Chính vì thế với vai trò là một giáo viên dạy văn toi luôn trăn trở làm thế nào
để đa số các em yêu thích môn văn và các giờ dạy văn Rất may mắn cho trườngTHCS Ngòi A chúng tôi, năm học 2007- 2008 được nhà nước cấp cho nhà trường 14máy tính, một máy chiếu Học sinh và giáo viên có điều kiện tiếp cận với máy tính,làm quen với máy tính, máy chiếu Chúng tôi tự học hỏi nhau tìm mọi phương phápđổi mới phương pháp soạn giảng, phương pháp dạy học nhằm nâng cao hứng thú họctập cho học sinh Từ năm học 2008- 2009 với chủ đề năm học “Đẩy mạnh ứng dụngcông nghệ thông tin vào nhà trường” chúng tôi tổ chức học tập, thiết kế giáo án trênmáy tính, soạn giảng giáo án điện tử đưa vào giảng dạy học sinh Đối với môn Ngữvăn học sinh thực sự hứng thú vì hình ảnh sinh động bài giảng rõ ràng Đây cũng làmột cách chúng tôi sử dụng để dần nâng cao chất lượng ở một trường miền núi nhiềuđồng bào dân tộc Cũng chính vì những lý do trên mà tôi tiến hành nghiên cứu vấn đềnày và mạo muội đưa ra một vài ý kiến về cách soạn giảng giáo án, ra đề thi trắcnghiệm trên máy vi tính ứng dụng cho môn Ngữ văn trung học cơ sở
2 - Thời gian thực hiện và triển khai SKKN :
Mấy năm trở lại đây việc soạn giáo án trên máy vi tính & giáo án điện tử đượckhuyến khích sử dụng, và đó cũng là một bước tiến trong quá trình đổi mới phươngpháp Với giáo án soạn trên máy vi tính và giáo án điện tử việc dạy học nêu vấn đề -phương pháp giáo dục tích cực hiện nay - trở thành thuận lợi hơn và phát huy tối đanhững ưu điểm của phương pháp này Mặt khác trong thời đại khoa học kỹ thuật pháttriển như hiện nay, việc ứng dụng những thành tựu công nghệ thông tin vào giảng dạytrở thành một xu hướng phổ biến trên thế giới và đã chứng tỏ những ưu thế nhất địnhcủa nó trong việc khơi gợi hứng thú học tập cho học sinh, nhất là các em trong độ tuổi
từ 12 – 16 Cùng với các phương pháp tiến bộ, chúng ta ngày càng tiếp cận xu hướngđưa công nghệ thông tin vào trường học, nhưng cũng do nhiều nguyên nhân chủ quanlẫn khách quan nên việc vận dụng vào quy trình giảng dạy có phần chậm trễ và gặpnhiều trở ngại nhất là đối với môn Ngữ văn
Trang 5Do vậy, với kinh nghiệm này, trong khả năng có hạn của mình, bản thân tôimuốn hướng đến những mục tiêu:
- Giúp các thầy cô giáo một ít kinh nghiệm trong việc soạn giáo án trên máy vitính và giáo án điện tử, từ đó mang lại hiệu quả cho tiết dạy(và các em học sinh khi cótiết học theo phương pháp mới có sự ham thích đối với các môn khoa học xã hội nóichung và môn ngữ văn nói riêng.)
- Giúp các đồng nghiệp có những hiểu biết nhất định về tin học, về cách sử dụngcác phương tiện công nghệ thông tin để chuẩn bị một tiết dạy có hiệu quả
Cũng chính vì điều này tôi tiến hành nghiên cứu và thực hiện SKKN này ở tổchuyên môn từ tháng 9-2009 đến nay
PHẦN THỨ HAI: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I: CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ:
Trong thời đại khoa học kỹ thuật phát triển như hiện nay, việc ứng dụng nhữngthành tựu công nghệ thông tin vào giảng dạy trở thành một xu hướng phổ biến trên thếgiới và đã chứng tỏ những ưu thế nhất định của nó trong việc khơi gợi hứng thú họctập cho học sinh, nhất là các em trong độ tuổi trung học cơ sở Cùng với các phươngpháp tiến bộ, chúng ta ngày càng tiếp cận xu hướng đưa công nghệ thông tin vàotrường học, nhưng cũng do nhiều nguyên nhân chủ quan lẫn khách quan nên việc vậndụng vào quy trình giảng dạy có phần chậm trể và gặp nhiều trở ngại Nhiều nơi vẫnchưa được cung cấp các thiết bị hỗ trợ để giảng dạy Đây cũng là một vấn đề nan giải
mà các nhà chức năng cần quan tâm
Dạy học là dạy cho học sinh tự học Muốn được như vậy, trước tiên phải tạo chohọc sinh một hứng thú học tập Ngày nay các em đã rất quen với máy tính trong cácgiờ tin học ở trường, các giờ lên mạng Internet ở nhà, ở các tụ điểm kinh doanhmạng…
Hiện nay tin học đã được xem là một môn học trong nhà trường phổ thông Tinhọc cũng là một môn thi của những kì thi chọn học sinh giỏi các cấp, nhiều trường đãtrang bị được phòng máy tính phục vụ cho công việc học tập của học sinh, rất nhiều
em ham thích môn học mới này, điều đó cho thấy tin học ngày càng trở nên phổ biến,hơn nữa việc trang bị cho mình một máy vi tính không còn là chuyện quá xa vời đốivới giáo viên có tâm huyết
Việc soạn giáo án trên máy tính, giáo án điện tử đã được các cấp lãnh đạochuyên môn khuyến khích vì những ưu điểm của nó đem lại
Tuy nhiên việc tiếp cận máy vi tính đối với nhiều giáo viên còn gặp nhiều khókhăn Về cơ bản những giáo viên trước đây không được đào tạo môn tin học trong nhàtrường Sư phạm hoặc chỉ được học lý thuyết mà không được thực hành bây giờ lạiphải mất nhiều thời gian học lại Đây cũng là một trở ngại lớn cho việc tiếp nhậnthông tin Cũng chính vì thế mà trong ngành xẩy ra không ít chuyện nực cười xungquanh việc sử dụng giáo án vi tính Nhiều giáo viên mới bập bõm vài chương trìnhtrên vi tính lên mạng cóp giáo án sẵn về chỉnh sửa, nhưng do không hiểu biết các phầnứng dụng nhiều chỗ không chỉnh sửa được hoặc “quên” không sửa, dẫn đến khi cấp
Trang 6trên kiểm tra mới thấy những thiếu sót hoặc những lỗi không đáng có Cũng chính vìvậy tôi mạo muội đưa ra một vài cách tự thiết kế giáo án cho riêng mình, các bạn đồngnghiệp có thể tham khảo và tìm ra hướng soạn bài cho riêng mình vừa đảm bảo tínhkhoa học vừa tạo hứng thú học tập cho học sinh thông qua bài giảng của mình.
II: THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ:
- Vấn đề cách soạn giáo án vi tính, thiết kế đề thi trắc nghiệm, soạn giảng giáo
án điện tử đã được nhiều đồng nghiệp nghiên cứu và đưa ra những sáng kiến rất hay.Cũng đã có nhiều tài liệu hướng dẫn cách soạn trên mạng Internet, những thông tin đórất hữu ích cho mỗi giáo viên Tuy nhiên những thông tin đó rất rộng và nhiều nếungồi nghiên cứu thì rất mất nhiều thời gian và công sức, nhiều tài liệu còn giới thiệuchung chung nếu giáo viên là người mới học vi tính sẽ mất nhiều thời gian và khó tiếpnhận Đặc biệt tuỳ vào cách thiết kế giáo án của từng vùng miền khác nhau dẫn đếnviệc các phần giáo án không thống nhất Trong sáng kiến này, do thời gian có hạn tôichỉ đưa ra một vài ý kiến về cách soạn và cung cấp một vài địa chỉ, phần mềm ứngdụng mà tôi biết để các bạn có thể tham khảo và tìm cho mình một cách soạn giảngphù hợp với đơn vị mình, với học sinh mình
III: CÁC BIỆN PHÁP ĐÃ TIẾN HÀNH ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
1) Thiết kế và giảng dạy bằng giáo án điện tử:
Từ những bài học kinh nghiệm trong công tác chỉ đạo thực hiện soạn giảngbằng GAĐT của năm học trước, ngay từ đầu năm học chúng tôi đã tiến hành vận độngđội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên nhà trường thực hiện ứng dụng CNTT tronggiảng dạy cũng như trong công việc.Theo chúng tôi giảng dạy bằng GAĐT làm chobài dạy sinh động, hấp dẫn hơn đối với học sinh đồng thời giáo viên có thể tiết kiệmthời gian để theo dõi, kèm cặp, giúp đỡ học sinh yếu kém Sau khi “đả thông tư tưởng”trong đội ngũ thì khó khăn mới lại nảy sinh Lúc đầu hầu hết giáo viên chỉ mới tậptành soạn thảo văn bản mà chưa hề biết làm thế nào để có một giáo án điện tử Vậy làvới một ít tài liệu của đợt tập huấn năm học trước chúng tôi lại một lần nữa làm “phổcập” về Powerpoint cho đội ngũ Những khái niệm “slide”, “hiệu ứng”, “trìnhchiếu”…quá mới mẽ dần dần trở nên quen thuộc hơn với mọi người Trong các buổisinh hoạt chuyên môn chúng tôi thường dành một khoảng thời gian nhất định cho việctập soạn GAĐT Đảng viên và giáo viên nòng cốt ở các tổ chuyên môn luôn nêu caotinh thần trách nhiệm gương mẫu thực hiện nên đã động viên, khuyến khích khôngnhỏ đến đội ngũ giáo viên Người biết hướng dẫn cho người chưa biết, người biếtnhiều bổ sung cho người biết ít Sử dụng phương pháp này nên cùng với sự tiến bộ về
kỹ năng sử dụng phần mềm Powerpoint đội ngũ giáo viên ngày càng tự tin hơn trongviệc thiết kế GAĐT Bên cạnh đó, chúng tôi thường xuyên quan tâm “lắng nghe” vàđáp ứng phần nào những băn khoăn, trăn trở của giáo viên trực tiếp soạn, giảng bằngphương pháp hiện đại và khá mới mẻ này Lúc đầu vì trình độ tay nghề còn thấp nênnhiều giáo viên khá lúng túng và e ngại khi soạn bài Nhưng càng về sau mọi ngườinhư đã tìm thấy được niềm vui và sự say mê nên hiệu quả công tác soạn giảng ngàycàng được nâng cao GAĐT đã trở thành chủ đề chung của nhiều “hội thảo” khôngchính thức trong chúng tôi Bên cạnh đó, chúng tôi còn động viên cán bộ, giáo viên kết
Trang 7nối Internet tại gia đỡnh để thuận lợi hơn trong cập nhật thụng tin núi chung và tỡmkiếm tư liệu phục vụ soạn GAĐT núi riờng Tớnh đến thời điểm cuối thỏng 10 năm họcnày, 100% cỏn bộ giỏo viờn trong trường đó kết nối internet và truy cập thường xuyờnthụng tin trờn mạng Những hoạt động bổ ớch này đó giỳp đội ngũ cỏn bộ, giỏo viờnchỳng tụi rỳt ngắn khoảng cỏch đối với đồng nghiệp và mạnh dạn, tự tin hơn trongviệc ứng dụng cụng nghệ thụng tin vào dạy học
Thụng qua sinh hoạt chi bộ, họp Ban giỏm hiệu, Hội đồng sư phạm nhà trườngchỳng tụi đó bàn bạc, thống nhất đưa vào tiờu chớ thi đua đối với giỏo viờn trực tiếpđứng lớp Yờu cầu trong đợt hội giảng cấp trường mỗi GV đều phải tham gia ớt nhấtmột tiết dạy trờm mỏy chiếu Phấn đấu đến cuối năm học này 93% GV biết soạngiảngGAĐT Quả thật, lỳc đầu cú một số giỏo viờn (nhất là cỏc giỏo viờn lớn tuổi) khụngkhỏi chựn chõn ngỏn ngại Tuy nhiờn, đó quyết là làm Chỳng tụi chủ trương “mưadầm thấm lõu” nờn vừa động viờn, khuyến khớch chỳng tụi vừa hỗ trợ, giỳp đỡ giỏoviờn một cỏch hết sức nhiệt tỡnh Chỉ cần giỏo viờn nờu “ý tưởng” của mỡnh thỡ chỳngtụi – một số cỏn bộ, giỏo viờn cú kỹ năng thực hành – sẵn sàng cựng giỏo viờn thiết kếgiỏo ỏn cho đến khi hoàn chỉnh Lỳc đầu chỉ thực hiện vỡ tinh thần, trỏch nhiệm lõudần lại trở nờn làm việc một cỏch tự giỏc, say mờ Đó cú khụng ớt cụ giỏo thức đến 1, 2giờ sỏng để soạn bài mà vẫn thấy “mệt thỡ cú mệt, nhưng vui” Với phương chõm “vừahọc, vừa làm” chỳng tụi đó tổ chức Hội giảng cấp tổ, cấp trường với 93% GV cú giờdạy GAĐT Trong đú70% GV soạn, giảng thành thạo Trong năm học này chỳng tụivẫn tiếp tục tổ chức cỏc chuyờn đề hướng dẫn soạn giảng GAĐT để 100% GV trongtrường biết ứng dụng CNTT vào giảng dạy nhằm nõng cao chất lượng giảng dậy Sauđõy tụi đưa một số lưu ý khi thiết kế GAĐT đối với Mụn Ngữn văn để bạn bố đồngnghiệp tham khảo
2 Một vài lưu ý khi soạn giảng GAĐT trong mụn Ngữ văn.
* Phõn biệt giỏo ỏn điện tử và bài giảng điện tử
Giỏo án điện tử :Là bản thiết kế kế hoạch tổ chức hoạt động dạy học cho một môn học hay bài hoc cụ thể ( Kịch bản của bài học)
Bài giảng điện tử : Là bản trình diễn nội dung bài giảng đã được chương trình hoá trong giáo án điện tử
* Yờu cầu đối với một bài giảng điện tử
- Yờu cầu về nội dung
+ Trỡnh bày nội dung với lớ thuyết cụ đọng được minh hoạ sinh động và cú tớnh tương tỏc cao mà cỏc phương phỏp giảng bằng lời khú diễn tả.
- Yờu cầu về phần cõu hỏi giải đỏp
+ Với cõu trả lời đỳng : Thể hiện sự tỏn thưởng , cổ vũ nồng nhiệt của người học.+ Với cõu trả lời sai : Thụng bỏo lỗi và gợi ý tỡm chỗ sai bằng cỏch nhắc nhở, đưa
ra một gợi ý hoặc chỉ ra chỗ sai để người học suy nghĩ tỡm cõu trả lời
+ Cuối cựng đưa ra một giải phỏp hoàn chỉnh
* Yờu cầu về phần thể hiện khi thiết kế
- Phần thiết kế phải đảm bảo 3 yờu cầu sau :
+ Đầy đủ : đủ yờu cầu nội dung cỏc bài học
Trang 8+ Chính xác : Đảm bảo không có thông tin sai sót
+ Trực quan : Hình vẽ, âm thanh, bảng biểu sinh động hấp dẫn người nghe
* Qui trình thiết kế
+ Soạn bài trên giấy
+ Lập đề cương cho phần trình bày
+ Lập kịch bản cho các slide và dự kiến các hiệu ứng
+ Lập kịch bản cho các slide và dự kiến các hiệu ứng
- Bước 2 : Soạn trên máy tính
+ Soạn nội dung trên các slide
+ Tạo các hiệu ứng theo kịch bản đã dự kiến
+ Trình diễn thử và chỉnh sửa
* Định hướng ứng dụng công nghệ thông tin vào việc dạy học Ngữ văn
* Với Tiếng Việt và tập làm văn:
- Sử dụng âm thanh, hình ảnh có lựa chọn để tránh làm loãng bài học
Chỉ nên giới thiệu:
+ Tác gia, tác phẩm, giọng đọc của tác gia hoặc nghệ sĩ
+ Một vài hình ảnh minh hoạ cho nội dung bài học hoặc các tư liệu quý hiếm
- Kênh chữ : Nêu dẫn chứng và những nhận xét khái quát
Do tình hình thực tế nhà trường, và của các em học sinh, hơn nửa do yêu thíchkhám phá Tin học, bản thân tôi luôn mày mò, tự học, đọc thêm tài liệu mà tôi đã sưutầm từ khắp các nguồn: Sách báo, nghe chương trình dạy Vi tính trên truyền hình,sách tin học, lượm lặt từ Internet, học qua đồng nghiệp, bạn bè nên tôi đã lưu tâm đếnviệc soạn giáo án điện tử, từ đó tôi dành nhiều thời gian cho việc soạn giảng, quan tâmhơn đến giáo án điện tử bởi có thể coi đây là cách giảng tiên tiến nhất và học sinhhứng thú hơn nhiều đối với môn Ngữ văn
- Giáo án điện tử thường phải ngắn gọn, bao gồm 2 phần chính là hệ thống câuhỏi và phần bài ghi, những vấn đề chính học sinh cần nắm Ngoài ra còn có phầngiảng của giáo viên thì không cần hiển thị lên màn hình mà chỉ lướt qua ( bằng âmthanh)
Trang 9- Phần trực quan cho học sinh tham khảo rất đa dạng như: chân dung, hình ảnhhoạt động của tác giả, phim tư liệu, phim chuyển thể từ tác phẩm, bài hát phổ thơ,diễn ngâm tác phẩm.v.v…
- Chú ý xây dựng hệ thống câu hỏi, vì nó thể hiện rõ tích chất đổi mới phươngpháp dạy học nêu vấn đề ( câu hỏi từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp có tác dụnggợi mở, dẫn dắt học sinh nhằm hình thành kiến thức mới.Có thể dùng nhiều câu hỏi:tái hiện, gợi mở, và nêu vấn đề, thảo luận nhóm, dùng phiếu học tập.v.v…
- Giáo viên phải lựa chọn được những ý tưởng, và biết cách sử dung từ, ngữ thật
cô động, hàm xúc
3 Cách thiết kế giáo án điện tử ( PowerPoint):
Để thực hiện được loại giáo án này, chúng ta cần biết sử dụng một số chươngtrình thông dụng để hổ trợ như:
- Microsoft PowerPoint Xp – Adobe Photoshop 7.0
- FotoCanvas – Flash Saver Maker – Flip Album – Ulead PhotoImpact 7.0
Các bước thực hiện:
- Bước 1: Khởi động chương trình PowerPoint, khi mở chương trình này ta sẽ có một
file hiện hành Một file gồm nhiều Slide ( khung hình)
- Khi nhấp chữ file trên menu Bar, ta sẽ có các lệnh liên quan đến file
- Ví dụ: File – New (mở một file mới)
- Bước 2: Tạo khung hình mẫu:
- Khi mở chương trình PowerPoint, ta đã có sẳn một Slide mẫu, trong đó có:
- Một khung nhỏ A (Click to add title)
- Một khung nhỏ B (Click to add Subtitle)
- Muốn chọn một khung hình khác ta nhấp vào chữ Format và chọn Silde
Layout, (Format - Silde Layout)
- Chọn cỡ giấy, chiều giấy, Fond chữ
- Bước 3: Tạo nền bằng nền mẫu: Silde Layout
- Nếu muốn tạo một nền bằng nền mẫu cho khung hình ta nhấp vào Format vàchọn Silde Design, màn hình sẽ hiện ra Hộp Design Templates
Format > Silde Design > Design Templates
Lưu ý: Nếu ta chưa nhấp mouse vào Silde mà ta đã tạo nền mẫu, thì nền mẫu này
mặc nhiên xuất hiện trong toàn bộ các Silde của tập tin giáo án điện tử ( nghĩa là saunày mỗi khi tạo Silde mới, thì đã có nền mẫu này)
- Bước 4: Tạo nền bằng màu - Kiểu nền -Hình ảnh ( Format - Backgound)
- Muốn tạo một nền bằng hình mẫu, kiểu nền hoặc hình ảnh cho Silde, ta nhấpvào Format và chọn Backgound, màn hình sẽ hiện ra hộp Backgound
Format > Backgound > Hộp Backgound
Lưu ý: Nếu ta chưa nhấp mouse vào Silde mà ta đã tạo nền mẫu, thì nền mẫu này
mặc nhiên xuất hiện trong toàn bộ các Silde của tập tin giáo án điện tử ( nghĩa là saunày mỗi khi tạo Silde mới, thì đã có nền mẫu này)
- Bư ớ c 5 : Tạo hiệu ứng nền – SLIDE TRANSITION
Trang 10- Hiệu ứng là kĩ xảo làm cho nền của Silde xuất hiện lạ mắt, gây hứng thú chohọc sinh.
- Muốn tạo một hiệu ứng cho nền, ta nhấp vào Silde Show ( trên thanh Menu Bar)
và chọn Silde Transition, màn hình sẽ hiện ra Hộp Silde transitionn
Silde Show > Silde transition > Hộp Silde transition
-Bước 6: Tạo chữ - CHARACTER FORMAT FONT
- Muốn tạo loại chữ, kiểu chữ cỡ chữ, ta nhấp vào chữ Format và chọn Font, mànhình sẽ hiện ra Hộp Font:
Fomat > Font > Hộp Font.
- Nếu muốn tạo chữ nghệ thuật, ta nhấp vào Insert, chọn picture và chọn tiếpWordArt, màn hình sẽ hiện ra Hộp WordArt Gallery:
Insert > Picture > WordArt > Hộp WordArt Gallery
- Bước 7: Tạo hiệu ứng chữ - ANIMATION SCHEES
- Hiệu ứng là kĩ xảo làm cho chữ của Silde xuất hiện lạ mắt, gây hứng thú chohọc sinh
- Muốn tạo một hiệu ứng cho chữ, ta nhấp vào Silde Show (trên thanh MenuBar) và chọn Animation Schemes, màn hình sẽ hiện ra Hộp Silde Design (với chữAnimation Schemes được in đậm)
Silde Show > Animation Schemes > Hộp Silde Design
- Bước 8: Tạo âm thanh – SOUND, Thu giọng nói, Bài hát minh hoạ- RECORD
NARRATION
- Nếu muốn tạo âm thanh, ta nhấp vào Silde Show và chọn Slide Trasition, mànhình sẽ hiện ra hộp thoại Silde Transition, trong hộp này ta chọn SOUND
Silde Show> Silde Transition > Hộp Silde Transition > SOUND
- Nếu muốn thu giọng nói, bài hát ta nhấp vào Silde Show và chọn RecordNarration, màn hình sẽ hiện ra hộp thoại Record Narration
Silde Show> Record Narration > Hộp Record Narration
-Bư
ớ c 9 : Trình chiếu trên lớp –SIDESHOW
- Muốn trình chiếu (Dạy trên lớp), ta nhấp vào Silde Show và chọn View Show ( Hoặc nhấn phím F5) màn hình sẽ chuyển sang chế độ trình diễn
Silde show > View Show ( hoặc phím F5)
- Sử dụng công cụ Pen khi đang trình chiếu
- Lúc này giáo viên nên sử dụng Remode, thay cho mouse, vì như thế sẽ hạn chếviệc di chuyển của giáo viên trên lớp
- Đóng gói tập tin ( Để tiết kiệm thời gian ta lưu với phần tên mở rộng là *pps( powerpoint show) để mỗi khi ta kích chuột vào các tập tin này là nó sẽ tự động chạythẳng vào trình chiếu trên màn hình, bỏ qua được bước khởi động chương trìnhPowerpoint)
4 Giới thiệu phần mềm Adobe Presenter:
Bên cạnh cách soạn trên Powerpoint thông thường, ngày nay còn nhiều phânfmềm ứng dụng khác có thể hỗ trợ rất tốt trong giảng dạy nói chung và dạymôn Ngữvăn nói riêng Sau đây tôi xin giới thiệu phần mềm dùng để soạngiảng có tính năngvượt trội, đó là phần mềm Adobe Presenter
Trang 11I Nổi bật của Adobe Presenter so với Powerpoint
• Giúp dễ dàng tạo ra các bài trình chiếu từ các slide trên Powerpoint thành bàigiảng điện tử tương tác tuân thủ theo chuẩn e-learning và có thể dạy và học qua mạng
• Cho phép chèn flash lên bài giảng
• Cho phép ghi âm thanh, hình ảnh, video và đưa lên bài giảng
• Cho phép chèn các câu hỏi tương tác (bao gồm cả câu hỏi trắc nghiệm) lên bàigiảng
• Cho phép xuất bài giảng (tuân thủ các chuẩn e-learning như SCORM, AICC) ranhiều loại định dạng khác nhau như là: website, đĩa CD và đưa lên hệ thống AdobeConnect Pro để có thể dạy và học trực tuyến)
II Quy trình tạo bài giảng bằng Presenter
- Xây dựng nội dung bài giảng
• Thiết kế bài soạn trên Powerpoint hoặc sử dụng những bài giảng đã soạn trênPowerpoint
• Sử dụng các tính năng nâng cao của Presenter để chèn thêm nội dung vào bàigiảng như là: Flash, câu hỏi tương tác (trắc nghiệm), chèn lời giảng đồng bộ với các slide,
- Xuất bản ra bài giảng e-learning
• Xuất bản bài giảng đã thiết kế thành bài giảng e-learning (dưới dạng website –
có thể ghi ra đĩa CD tự chạy và có thể dạy, học thông qua mạng máy tính
Các bài giảng này tuân thủ chuẩn e-learning thông dụng SCORM và AICC
nên dễ dàng chia sẻ và phục vụ các hệ thống học trực tuyến