Sau khi ñieàu tra khaûo saùt hoïc sinh löu ban, boû hoïc theo baûng thoáng keâ cuûa nhaø tröôøng, toâi ñaõ tieáp caän phoûng vaán vaø duøng phieáu ñieàu tra caùc ñoái töôïng thuoäc nhieà[r]
Trang 1PHAN THU NHAT NHÖÕNG VAÂN ÑEĂ CHUNG
I/ LYÙ DO CHÓN ÑEĂ TAØI
Leđ Nin ñaõ töøng dáy mói ngöôøi "Hóc ! Hóc nöõa, hóc maõi" Lôøi dáy ñoù ñaõ
khaúng ñònh: Voân tri thöùc cụa nhađn loái laø vođ taôn Do vaôy ñeơ coù voân tri thöùccụa nhađn loái thì moêi con ngöôøi caăn phại hóc Hóc taôp khođng nhöõng nađngcao trí tueô cụa con ngöôøi maø coøn laøm cho ñôøi soâng con ngöôøi theđm phongphuù Con ngöôøi seõ naĩm baĩt ñöôïc nhöõng tri thöùc phúc vú cho mình, cho xaõhoôi, goùp phaăn laøm cho xaõ hoôi khođng ngöøng phaùt trieơn
Baùc Hoă - ngöôøi thaăy vó ñái cụa dađn toôc Vieôt Nam cuõng ñaõ töøng dáy:
"Muoân xađy döïng chụ nghóa xaõ hoôi thì caăn phại coù con ngöôøi môùi xaõ hoôi chụ nghóa " Con ngöôøi môùi xaõ hoôi chụ nghóa laø con ngöôøi phaùt trieơn toaøn dieôn veă
mói maịt, coù nhađn caùch, ñáo ñöùc, tri thöùc Ñaịc bieôt laø tri thöùc khoa hóc Coù trithöùc khoa hóc thì môùi ñaùp öùng ñöôïc nhu caău phaùt trieơn cụa xaõ hoôi, môùi caôpnhaôt ñöôïc nhöõng thođng tin haỉng ngaøy Vì vaôy khođng coù con ñöôøng naøo khaùcngoaøi con ñöôøng hóc taôp
Theâ heô trẹ ngaøy nay laø chụ nhađn töông lai sau naøy cụa ñaât nöôùc, laønhöõng con ngöôøi ñang vaø seõ keâ túc söï nghieôp cụa Ñạng, cụa Nhaø Nöôùc vaøcụa nhađn dađn ta Ñeơ thaôt söï laø ngöôøi chụ nhađn sau naøy thì caùc em phại ra söùchóc taôp, naĩm vöõng tri thöùc, phaùt trieơn tri thöùc vaø hình thaønh nhađn caùch, hìnhthaønh caùc naíng löïc saün coù ñeơ nhaôn tróng traùch maø Ñạng, Nhaø nöôùc vaø nhađn
dađn ta mong ñôïi Ñoăng thôøi thöïc hieôn lôøi dáy cụa Baùc "Non sođng Vieôt Nam coù trôû neđn vẹ vang hay khođng, Dađn toôc Vieôt Nam coù saùnh vai vôùi caùc cöôøng quoâc naím chađu hay khođng, chính laø nhôø phaăn lôùn ôû cođng hóc taôp cụa caùc chaùu ".
Sau khi nöôùc ta giaønh ñöôïc ñoôc laôp, ñöùng tröôùc muođn vaøn khoù khaín, Baùcvaø Ñạng ta vaên quan tađm ñeân söï nghieôp giaùo dúc Baùc xem giaịc ñoùi, giaịc
doât ñoăng nghóa vôùi giaịc ngoái xađm Chính vì vaôy Baùc kyù saĩc leônh "Bình dađn hóc vú" nhaỉm khuyeân khích mói ngöôøi töø trẹ ñeẫn giaø ai cuõng phại ñi hoc Vaø
töø ñoù neăn giaùo dúc ra ñôøi Ñaịc bieôt, sau moêi kyø ñái hoôi Ñạng, ngaønh giaùodúc nöôùc ta ñöôïc ñoơi môùi töøng böôùc Ñái hoôi Ñạng laăn thöù VII ñaõ cú theơ hoaùñöôøng loâi cođng nghieôp hoaù hieôn ñái hoaù cụa nöôùc ta, trong ñoù nhađn toâ conngöôøi ñöôïc ñaịt leđn vò trí haøng ñaău Nghò quyeât Trung öông II (khoaù VIII) ñaõ
khaúng ñònh : "Giaùo dúc vaø ñaøo táo laø quoâc saùch haøng ñaău" vaø nhìn nhaôn :
"Ñaău tö cho giaùo dúc laø ñaău tö cho söï nghieôp phaùt trieơn", tieâp nöõa laø ban
haønh luaôt giaùo dúc vaø ñöa giaùo dúc ñi vaøo cuoôc soâng Vaø trong Nghò Quyeât
IX cụa BCH TW Ñạng khoaù IX ñaõ khaúng ñònh :"Taôp trung quyeât lieôt vaøo vieôc nađng cao roõ reôt chaât löôïng giaùo dúc ".
Trang 2Thế nhưng, không phải là mọi chỉ thị, mọi chủ trương, mọi bộ luật dùđược người dân nhận thức hết, bên cạnh đó, một số gia đình còn chưa hiểuhết ý nghĩa của nó nhất là chủ trương nâng cao dân trí Họ tỏ ra ít quan tâmđến vấn đề này Vì vậy mà có nhiều học sinh do nhiều điều kiện khác nhauđã bỏ học rất sớm để lo kinh tế gia đình Một số khác lười nhác trong họctập bị lưu ban Hơn nữa chưa có sự phối hợp chặc chẽ giữa các ngành cáccấp, nói một cách khác là chúng ta chưa làm tốt công tác xã hội hoá giáodục Nhiều học sinh ở trường bỏ học, lưu ban cứ ngày càng tăng Thế nhưngchưa có một biện pháp hữu hiệu nào để ngăn ngừa nhằm nâng cao hiệu quảgiáo dục Đó là một vấn đề diễn ra khá phổ biến, nhất là ở miền ven biển,trong đó có học sinh trường THCS Phổ Khánh thuộc huyện Đức Phổ
Lưu ban, bỏ học thực sự là một vấn đề bức xúc không những đối vớinhững người làm công tác giáo dục mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển củaxã hội sau này Vì các em là chủ nhân tương lai của đâùt nước, thế nhưngkhông đủ tri thức để đi chuyên sâu vào các ngành chuyên môn trong lĩnhvực khoa học Từ đó làm cho xã hội ngày càng tụt hậu so với sự phát triểncủa thế giới Bên cạnh đó xã hội phải tốn kém kinh phí để huy động các em
ra lớp, gia đình phải bớt một phần kinh tế để cho các em học lại, nhữngngười làm giáo dục lại càng thêm vất vả
Hơn nữa, theo mục tiêu của ngành giáo dục thì từ năm 2010 nước ta phảiđạt chuẩn phổ cập THCS Đây là một vấn đề khó khăn và thách thức đối vớingười làm công tác giáo dục, trong đó các nhà quản lý giáo dục
Qua thực tế giảng dạy và quản lý nhiều năm ở trường THCS tôi nhậnthấy hầu như năm nào cũng có học sinh lưu ban, bỏ học mà tập trung nhiềunhất là học sinh ở khối 6, 7 Nhiều em vì nhiều lý do khác nhau nên đã bỏhọc giữa chừng trong số đó có những học sinh khá giỏi
Là một cán bộ quản lý, đứng trước thực tế đau lòng này, tôi cảm thấybức xúc và trăn trở: làm thế nào để ngăn ngừa học sinh lưu ban, bỏ học? nếuđể hiện tượng này kéo dài thì mình chưa thông suốt được các chủ trương
chính sách của Đảng, của ngành, chưa nắm được luật: "Phổ cập giáo dục THCS", chưa làm tròn trách nhiệm của một người cán bộ quản lý trường lớp.
Chính vì vậy, tôi chọn đề tài: 'Hiệu Trưởng với biện pháp ngăn ngừa hiện tượng học sinh lưu ban, bỏ học ở trường THCS"để nghiên cứu Trên
cơ sở đó sẽ áp dụng các kết quả nghiên cứu vào công tác quản lý nhà trườngnhằm nâng cao hiệu quả giáo dục, góp phần thực hiện mục tiêu giáo dụccủa bậc học THCS
II/ ĐỐI TƯỢNG, MỤC ĐÍCH VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU:
1/ Đối tượng nghiên cứu:
Trang 3Những biện pháp chỉ đạo của hiệu trưởng trong việc ngăn ngừa học sinhlưu ban, bỏ học ở trường THCS Phổ Khánh huyện Đức Phổ.
2/ Mục đích nghiên cứu :
Nhằm áp dụng kết quả nhiên cứu vào công tác quản lý nhà trường gópphần nâng cao hiệu quả giáo dục, thực hiện mục tiêu "Phổ cập giáo dụcTHCS" theo chủ trương của Đảng và Nhà nước
3/ Phạm vi nghiên cứu :
Thực hiện nghiên cứu đề tài trong phạm vi hiện tượng hocï sinh lưu ban,bỏ học ở trường THCS Tìm hiểu nguyên nhân, đề xuất các biện pháp khắcphục tình trạng đang xaỹ ra
Triển khai nghiên cứu ở trường THCS Phổ Khánh và trường THCS PhổCường - huyện Đức Phổ
III/ NHIỆM VỤ CỦA ĐỀ TÀI :
- Tìm hiểu cơ sở lý luận của đề tài
- Khảo sát thực trạng học sinh lưu ban, bỏû học ở trường THCS PhổKhánh và THCS Phổ Cường nhằm thu thập số liệu và tìm hiểu nguyên nhâncũng như các giải pháp để tiến hành khắc phục hiện trạng đó
Đề xuất các biện pháp nhằm hạn chế, để ngăn ngừa hiện tượng học sinhlưu ban, bỏ học, nhằm nâng cao chất lượng dạy học ở trường THCS
IV/ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU :
Để thực hiện đề tài này, tôi đã sử dụng các phương pháp sau đây:
1/ Phương pháp nghiên cứu lý thuyết:
Sưu tập tuyển chọn, nghiên cứu (đọc - phân tích - tổng hợp) để từ đó rút
ra những kết luận nhằm làm sáng tỏ cơ sở của lý luận của vấn đề nghiêncứu
2/ Phương pháp điều tra :
Thu thập chính xác số liệu về học sinh lưu ban, bỏ học trong hai năm học(2004 - 2005 và 2005 - 2006) ở THCS Phổ Khánh và THCS Phổ Cường tìmhiểu thực trạng và nguyên nhân (khách quan, chủ quan) dẫn đến hiện tượnghọc sinh lưu ban, bỏ học
Sử dụng phiếu điều tra trưng cầu ý kiến một số đối tượng sau:
- Cán bộ quản lý giáo dục (BGH), thầy cô giáo
- Học sinh lưu ban, bỏ học
- Phụ huynh học sinh
- Cán bộ địa phương
Trang 4Trò truyện trực tiếp với giáo viên, học sinh lưu ban, bỏ học ở trường, ởgia đình cũng như phụ huynh học sinh, cán bộ UBND xã, cán bộ đoàn thể ởtrong trường, tổ, thu thập thông tin.
PHAN THU HAI NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
CHƯƠNG 1 : CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
I/ CƠ SỞ LÝ LUẬN :
1/ Hiện tượng học sinh lưu ban, bỏ học:
1.1/ Lưu ban là một hiện tượng xảy ra trong phạm vi trường học Ở đóhọc sinh phải học lại, làm lại những công việc mà năm học truớc học sinh đãhọc, đã làm
Lưu ban là một hiện tượng bức xúc của nhà trường của ngành giáo dụcnói riêng và của xã hội nói chung Lưu ban ảnh hưởng trực tiếp đến chấtlượng giáo dục và hiệu quả đào tạo, đặc biệt là ảnh hưởng đến phổ cập đúngđộ tuổi, ngoài ra lưu ban còn ảnh hưởng đến kinh tế gia đình và xã hội Giađình phải tốn kém tiền bạc để các em học lại Nhà nước phải bỏ vốn đầu tưthêm cho ngành giáo dục và ngay cả bản thân học sinh cũng phải tốn công,tốn sức để học lại để đạt tiêu chuẩn lên lớp
1.2/ Bỏ học là một hiện tượng xảy ra trong phạm vi nhà trường Ở đó họcsinh tự rời khỏi ghế nhà trường sau giai đoạn giáo dục mà học sinh được nhàtrường tuyển sinh
Bỏ học trước hết ảnh hưởng trực tiếp đến bản thân, gia đình và xã hội.Bản thân học sinh sẽ không đủ tri thức để đi vào lao động sản xuất vào cácngành nghề đòi hỏi trình độ chuyên môn cao Bên cạnh đó, gia đình phải tốnkém về kinh tế, xã hội phải tốn kém nhiều công sức Mặt khác, bỏ học càngnhiều sẽ làm ảnh hưởng đến hệ thống giáo dục không đủ khả năng để nângcao dân trí, ảnh huởng đến quá trình đề ra mục tiêu giáo dục , không thựchiện được chủ trương của ngành, của Đảng và Nhà Nước, ảnh hưởng sâu sắcđến sự phát triển của kinh tế, xã hội
2/ Quan điểm tiếp cận trong nghiên cứu hiện tượng học sinh lưu ban, bỏ học trong nhà trường
Lưu ban, bỏ học là hai hiện tượng có tính chất xã hội, thường xảy ratrong nhà trường do nhiều nguyên nhân khác nhau Tuy nhiên điều đó khôngcó nghĩa là học sinh dù học lực kém cũng phải cho các em lên lớp, trong quátrình dạy học và quản lý cần tránh những xu hướng này Phải làm thế nào
Trang 5vừa hạn chế lưu ban, bỏ học vừa nâng cao chất lượng dạy học! Có như vậythì chúng ta mới nâng cao được chất lượng dạy và học, vừa tích cực ngănngừa hiện tượng học sinh lưu ban, bỏ học trong nhà trường.
3/ Mối quan hệ giữa hiện tượng học sinh lưu ban và bỏ học:
Học sinh lưu ban và học sinh bỏ học là hai hiện tượng có mối quan hệqua lại với nhau trong quá trình giáo dục
Học sinh lưu ban là học sinh yếu kém nên có thể dẫn đến bỏ học, và cóthể kéo theo học sinh khá Nói chung, học sinh lưu ban và học sinh bỏ họcđều ảnh hưởng đến kinh tế gia đình, ảnh hưởng đến sự phát triển của quốcgia nhất là ảnh hưởng đến mục tiêu phổ cập giáo dục THCS
4/ Những nguyên nhân chính dẫn đến học sinh lưu ban, bỏ học ;
Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến hiện tượng học sinh lưu ban, bỏ học:
- Kinh tế gia đình và địa phương còn gặp nhiều khó khăn:
Nhiều gia đình chỉ sống bằng nghề nông, nguồn thu nhập chính là nôngnghiệp giá cả thất thường nên mức sống thấp Nhiều gia đình chưa quan tâmđến việc học tập của học sinh
Trí tuệ của hocï sinh phát triển chậm không đủ đảm bảo cho việc học tậpnên dẫn đến học kém; đa số không tiếp thu được chương trình theo yêu cầuchuẩn tối thiểu
- Một số học sinh mất căn bản ở cấp tiểu học nên dẫn đến chán nản lườihọc, chỉ học theo sự bắt buộc của gia đình Vì vậy các em thường bị lưu banvà bỏ học
- Gia đình và xã hội chưa quan tâm triệt để đến việc học tập của con em,chưa phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường, và xã hội, chưa làm tốtcông tác xã hội hoá giáo dục
- Nhà trường chưa có những giải pháp thích hợp ngăn ngừa hiện tượnghọc sinh lưu ban, bỏ học
Để khắc phục những nguyên nhân này các trường trung học cơ sở trongnhững năm gần đây đã có những cố gắng tích cực trong việc ngăn ngừa họcsinh lưu ban, bỏ học như tổ chức điều tra, thăm hỏi động viên tăng cường cơsở vật chất nhằm góp phần hạn chế học sinh lưu ban, bỏ học
II/ CƠ SỞ THỰC TIỄN :
Trong giai đoạn hiện nay, nước ta đang tiến hành cuộc công nghiệp hoáhiện đại hoá Do vậy nên tại hội nghị lần thứ II ban chấp hành Trung ương
Đảng lần thứ VIII đã khẳng định "Giáo dục là quốc sách hàng đầu" và cũng
Trang 6tại hội nghị lần này Đảng đã đề ra mục tiêu giáo dục đào tạo từ nay đến
năm 2020 là" Nâng cao chất lượng toàn diện bậc tiểu học hoàn thành phổ cập giáo dục THCS vào năm 2010 và THPT vào năm 2020 phát triển giáo dục ở các vùng dân tộc thiểu số và các vùng khó khăn phấn đấu giảm chênh lệch về
các vùng lãnh thổ"
Như vậy theo mục tiêu của Đảng đề ra đối với ngành giáo dục thì đếnnăm 2010 phải hoàn thành phổ cập giáo dục THCS Đây cũng là bước chuẩn
bị để đến năm 2020 nước ta cơ bản phổ cập THPT Vì vậy trong các bậc họcthì bậc học THCS đóng vai trò quan trọng trong việc chuẩn bị cho các emmột số kiến thức để phân luồng sau THCS, có em vào học cấp III có em cóthể ra đời tự tìm việc làm kiếm sống
Sau Nghị quyết Trung ương II , tiếp theo là Luật giáo dục ra đời Trong
luật này cũng đã đề cập đến mục tiêu giáo dục THCS : "Giáo dục THCS nhằm giúp học sinh củng cố và phát triển những kết quả của giáo dục tiểu học có trình độ học vấn PTCS và những hiểu biết ban đầu về kỹ thuật và hướng nghiệp để tiếp tục học THPT, trung học chuyên nghiệp, học nghề hoặc
đi vào cuộc sống lao động (trích điều 23 trang 17 luật giáo dục) Giáo dục
THCS phải củng cố phát triển những nội dung đã học ở tiểu học đảm bảocho học sinh có những hiểu biết phổ thông cơ bản về Tiếng Việt, Toán, LịchSử dân tộc, kiến thức khoa học xã hội, khoa học tự nhiên, pháp luật, tin học,ngoại ngữ; có những hiểu biết cần thiết tối thiểu về kỹ thuật và hướngnghiệp (trích điều 24 trang 18 luật giáo dục)
Như vậy từ khi có Nghị quyết Trung Ương II khoá VIII và Luật giáo dục
ra đời thì ngành giáo dục ở nước ta đã đạt những thành tựu đáng kể Trướchết là mạng lưới trường học phát triển rộng khắp: hầu hết các xã trong cảnước đều có trường học, từ các xã vùng cao, vùng sâu, vùng biên giới hảiđảo trong đó phần lớn các xã đều có trường THCS; các loại hình các loạitrường phát triển khắp nơi đã ngăn chặn được sự giảm sút có qui mô và cóbước tăng trưởng khá (Chẳng hạn 1996-1997 cả nước có hơn 20.000.000 họcsinh) về chất lượng giáo dục đào tạo có tiến bộ buớc đầu trên một số môn tựnhiên và kỹ thuật và trong giáo dục đã xuất hiện một số nhân tố mới
Tuy nhiên trong những năm qua ngành giáo dục ở nước ta cũng cònnhiều yếu kém bất cập cả về qui mô cơ cấu và nhất là về chất lượng hiệuquả chưa đáp ứng được những đòi hỏi lớn và ngày càng cao về nhân lực củacông cuộc đổi mới kinh tế xã hôïi xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thực hiệncông nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước theo định hướng XHCN
Trang 7Đối với trường THCS Phổ Khánh mới được tách ra từ trường THPT số IIĐức Phổ, nên bộc lộ không ít mặt yếu kém Trong những yếu kém ấy thìviệc nâng cao chất lượng giáo dục và việc ngăn ngừa hiện tượng học sinhlưu ban, bỏ học là điều đáng lo ngại nhất, chỉ trong năm 2004-2005 tổng sốhọc sinh là:1344 em thì bỏ học là: 51 em, chiếm tỉ lệ 3,8 % Còn năm học2005-2006 tổng số học sinh là: 1418 em, bỏ học 39 em, tỷ lệ 2,7% Điều đóchứng tỏ tình trạng học sinh lưu ban, bỏ học giảm không đáng kể Như vậy
so với mục tiêu giáo dục mà Nghị quyết Trung Ương đã đề ra thì xã PhổKhánh sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc thực hiện phổ cập THCS vànâng cao chất lượng giáo dục Đây là một khó khăn chung cho tình hình giáodục ở huyện, trong đó có trường THCS Phổ Khánh
Từ thực tế trên với trọng trách là một cán bộ quản lý trường học, tôichọn đề tài này để tìm hiểu nguyên nhân, thực trạng, trên cơ sở đó đề xuấtnhững biện pháp mang tính khả thi để góp phần ngăn ngừa hiện tượng trên
Trang 8CHƯƠNG II: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
I/ THỰC TRẠNG HỌC SINH LƯU BAN, BỎ HỌC Ở CÁC TRƯỜNGTHCS
1/ Đặc điểm trường THCS Phổ Khánh :
Trường THCS Phổ Khánh nằm trên địa bàn xã Phổ Khánh thuộc huyệnĐức Phổ Là một xã phía nam huyện Đức Phổ, dọc theo quốc lộ 1A với haimặt kề núi và giáp biển Xã có diện tích tự nhiên là: 55,6km2 với 2813 hộvà trên 14000 nhân khẩu Trong đó lao động nông nghiệp chiếm 70%, ngưnghiệp chiếm 10% Ruộng đất ở đây cũng là loại đất bạc màu, đời sốngnhân dân còn nhiều khó khăn nên một số người dân phải vào TP HCM sinhsống dưới nhiều nghề: bán vé số, hủ tiếu
Bên cạnh đó, những người dân ven biển đi làm biển ở các tỉnh lân cậnnhư Vũng Tàu, Phú Quốc có thu nhập cao hơn nên đã cho con nghỉ học đểtheo nghề biển, làm cho tỉ lệ học sinh bỏ học ngày càng cao
Một vấn đề nữa là do trình độ dân trí thấp nên nhận thức của người dânvề học tập của con cái mình chưa cao, một số gia đình ít quan tâm đến việchọc tập của con cái mà giao hẳn cho nhà trường Và còn những quan điểmlệch lạc: học chẳng để làm gì, chỉ biết viết biết đọc là được Đây là một vấnđề khó khăn đối với nhà trường trong việc ngăn ngừa học sinh bỏ học và lưuban
Mặt khác, sự phối hợp giữa các cấp các ngành trong xã chưa cao, chưalàm tốt công tác xã hội hoá giáo dục, chưa có sự phối hợp chặt chẽ giữa giađình, nhà trường, xã hội, chưa có biện pháp hữu hiệu để ngăn ngừa hiệntượng trên Chính quyền xã hầu như giao hẳn nhiệm vụ giáo dục cho nhàtrường Hơn nữa cơ sở vật chất thiết bị dạy học của trường còn thiếu thốn,đội ngũ giáo viên, có một số người còn chưa quan tâm đến vấn đề học sinhbỏ học Điều đó ảnh hưởng đến việc hạn chế học sinh lưu ban, bỏ học
Trường THCS Phổ Khánh được tách ra từ trường THPT SoÁ II Đức Phổ từtháng 10 năm 2002:
Năm học 2004-2005 toàn trường có: 1344 em, trong đó bỏ học : 51em(Trong đó có cả bỏ học do lưu ban)
Trang 9Năm học 2004-2005, toàn trường có: 1418 em, trong đó bỏ học : 39
em (Trong đó có cả bỏ học do lưu ban)
Như vậy số học lưu ban, bỏ học có giảm nhưng không đáng kể
2/ Số liệu điều tra học sinh lưu ban, bỏ học ở các trường:
Để làm sáng tỏ thêm cho đề tài của mình, tôi đã điều tra nghiên cứunắm số liệu về học sinh lưu ban, bỏ học của trường THCS Phổ Cường - đơn
vị bạn bên cạnh, được số liệu sau:
Trong năm học 2004-2005: tổng số học sinh toàn trường là: 1446 họcsinh, trong đó bỏ học: 19 học sinh, chiếm tỉ lệ 1,3 %
Trong năm học 2005-2006: tổng số học sinh toàn trường là: 1438 họcsinh, trong đó bỏ học: 18 học sinh, chiếm tỉ lệ 1,3 %
Học sinh lưu ban, bỏ học trong hai năm của trường THCS Phổ Cườngđược thống kê theo bảng sau:
bỏ học
Tỉ lệ %
Khối 8 (320)
Khối 7 (387)
Khối 6 (363)
T.số h.s bỏ học
Tỉ lệ %
5,5 5/383 1,3 51/1344 3,82005-2006 1318 6/299 2.0 10/38
3 2.6 12/367 3.26 11/369 3.0 39/1418 2,7
Trang 10Từ bảng thống kê trên ta thấy:
Số lượng và tỉ lệ học sinh lưu ban ở các khối có thể xấp xỉ như nhau Đặcbiệt qua bảng theo dõi cụ thể hàng tháng thấy số lượng học sinh bỏ họcnhiều nhất các tháng là vào đầu tháng 2, sau khi nghỉ Tết Nguyên đán xong,lúc đó một số em đã theo lực lượng đi biển ở Phước Tỉnh, Vũng Tàu, hoặc đigõ hủ tiếu mì ở TPHCM Cụ thể năm học 2004 - 2005 trong 51 em bỏ học,từ đầu tháng 2 các em đã bỏ học là 22 em Trong số các em bỏ học khôngphải là những em có điều kiện hoàn cảnh khó khăn, mà còn có không ít emcó gia đình rất khá giả, điều đó chứng tỏ gia đình không quan tâm đến việchọc tập của các em dẫn đến các em học yếu kém nên các cháu nản chí bỏhọc
Trong hai năm học qua tuy tỉ lệ học sinh bỏ học có giảm nhưng vẫn còncao, đây là điều đáng báo động cho gia đình, nhà trường và xã hội cần phảiquan tâm đến tình trạng này
II/ CÁC NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN HIỆN TƯỢNG HỌC SINH LƯU
BAN, BỎ HỌC
Sau khi điều tra khảo sát học sinh lưu ban, bỏ học theo bảng thống kêcủa nhà trường, tôi đã tiếp cận phỏng vấn và dùng phiếu điều tra các đốitượng thuộc nhiều nhóm khác nhau: nhóm cán bộ quản lý, giáo viên trongnhà trường gồm 10 đồng chí với câu hỏi: thầy (cô, anh, chị, đồng chí, em)cho biết những nguyên nhân nào trong các nguyên nhân sau đây đã dẫn đếnhọc sinh bỏ học:
- Nguyên nhân về phía gia đình
- Nguyên nhân về phía nhà trường
- Nguyên nhân về phía học sinh
- Nguyên nhân về phía xã hội
Kết quả trưng cầu ý kiến của 10 giáo viên cho thấy: 8/10 phiếu tỷ lệ(80%) là do gia đình, 6/10 phiếu chiếm tỷ lệ (60%) là do từ học sinh, 2/10phiếu chiếm tỷ lệ (20%) là do từ nhà trường, 4/10 phiếu chiếm tỷ lệ (40%)là do từ xã hội
Nhóm học sinh lưu ban gồm 6 em cho biết từ bản thân các em là: 4/6phiếu tỷ lệ (66,66%), do gia đình là 3/6 phiếu chiếm tỷ lệ (50%), 2/6 phiếuchiếm tỷ lệ (33,33%) là do từ xã hội, 1/6 phiếu chiếm tỷ lệ (16,66%) là do từnhà trường
Nhóm học sinh bỏ học gồm 6 em cho biết như sau: 5/6 phiếu tỷ lệ(83,33%) do gia đình, là 3/6 phiếu chiếm tỷ lệ (50%) tự thân các em, 2/6
Trang 11phiếu chiếm tỷ lệ (33,33%) là do từ xã hội, 2/6 phiếu chiếm tỷ lệ (33,33%)là do từ nhà trường.
Nhóm học sinh phụ huynh học sinh gồm 7 người cho biết cụ thể như sau:Trước hết do gia đình là 5/7 phiếu chiếm tỷ lệ (71,42%), do nhà trường4/7 phiếu chiếm tỷ lệ (57,14%), 2/7 phiếu chiếm tỷ lệ (28,57%) là từ bảnthân các em, còn lại là do xã hội 3/7 phiếu chiếm tỷ lệ (42,85%)
Nhóm cán bộ làm việc ở xã cho biết: 4/4 phiếu chiếm tỷ lệ 100% là dogia đình, 2/4 phiếu chiếm tỷ lệ (95%) là do từ học sinh, 3/4 phiếu chiếm tỷlệ (75%) từ nhà trường và 2/4 phiếu chiếm tỷ lệ (50%) có nguyên nhân từphía địa phương
Dựa vào kết quả thu được ta có thể lập bảng tổng hợp sau đây:
Các nguyên nhân Do gia đình Do nhà trường Do xã hội
Do bản thân h/s
Qua điều tra và dựa vào kết quả thu được tôi rút ra những nguyên nhândẫn đến học sinh bỏ học sau đây:
1/ Nguyên nhân học sinh bỏ học:
1.1/ Nguyên nhân về phía gia định:
Qua kết quả điều tra cho thấy nguyên nhân bỏ học của học sinh do giađình chiếm tỷ lệ cao nhất, nhóm cán bộ, giáo viên 80%, nhóm học sinh lưuban 50%, nhóm bỏ học 83,33%, nhóm phụ huynh 71,42% và nhóm cán bộxã 100% Trước hết là do mặt bằng dân trí thấp, do vậy một số người dân ởđây chưa nắm được và chưa hiểu đầy đủ sâu sắc về chủ trương, đường lối,mục tiêu ý nghĩa của Đảng và Nhà Nước về nâng cao dân trí, chưa nhậnthức được đầy đủ về tầm quan trọng của việc học tập đối với con em, chưaquan tâm đến việc học tập của con cái Và do vậy nhiều gia đình đã để chocon tự bỏ học mà không hề có ý kiến gì
Mặt khác do đời sống kinh tế còn gặp nhiều khó khăn, diện tích đất sảnxuất ít, việc sản xuất gặp nhiều khó khăn Do đó mức sống của người nông