Giáo án Vật lý 7 học kì 2

Môc tiªu: * Kiến thức: - Học sinh mô tả được một hiện tượng hoặc một thí nghiện chứng tỏ vật nhiễm điện do cọ xát.Ôn lại một số kiến thức liên quan đến âm thanh - Giải thích được một số [r]

Trang 1

NS: 2/11 /2009 ND:…………

Tiết12: Bài 11: Độ cao của âm

I Mục tiêu: * Kiến thức:

- Nêu được mối liên hệ giữa độ cao và tần số của âm

- Sử dụng được thuật ngữ âm cao ( âm bổng) âm thấp ( âm trần) và tần số khi so sánh 2 âm

* Kỹ năng: - Biết làm thí nghiệm để hiểu được tần số là gì.

* Thái độ: Trung thực cẩn thận, khéo léo khi làm thí nghiệm

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:

*Học sinh: Mỗi nhóm: - Một đĩa phát âm mô tơ, một miếng phim nhựa, một

lá thép mỏng, một hộp gỗ

*Cả lớp: một giá thí nghiệm, 2 con lắc đơn chiều đà 20 cmvà 40 cm, đồng hồ bấm dây

* Bảng phụ ghi bảng1 trang31

III Hoạt động dạy học:

Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ+ Đặt vấn đề bài mới ( 5 phút)

?1: Các nguồn âm có đặc điểm nào

giống nhau? Chữa bài 10.1, 10.2

GV Y C học sinh nhận xét cho điểm

GV đặt vấn đề vào bài mới nh SGK

Hoạt động 2: Quan sát dao động nhanh chậm khái niệm tần số( 10p) ? Quan sát h11.1 cho biết mục đích,

dụng cụ, cách tiến hành thí nghiệm?

? Một dao động được xác định như

thế nào?

? Trong thí nghiệm này cần chú ý

điều gì?

Chú ý: Cách xác định một dao động,

góc lệch giữa 2 con lắc so với vị trí

ban đầu phải bằng nhau

GV yêu cầu 2 HS lên bảng làm thí

nghiệm cả lớp chia làm 2 tổ cử người

theo dõi số dao động của 2 con lắc

trong 10s

? Yêu cầu các nhóm điền kết quả vào

bảng SGK

? Dựa vào bảng hãy cho biết con lắc

nào dao động nhanh hơn con lắc nào

dao động chậm hơn?

? Hãy tính số dao động của con lắc

trong 1s?

? tần số là gì? đơn vị tần số?

? Dựa vào bảng trên hãy cho biết con

I/ Dao động nhanh chậm- tần số

1/ Thí nghiệm1:

2/ Bảng kết quả:

Con lắc Con lắc nào dao động nhanh con lắc nạo dao

động chậm

Số dao

động trong 10s

Số dao

động trong 1s

a b Trong một thời gian vật thực hiện nhiều dao động ta nói vật dao động nhanh và ngược lại

- Số dao động trong một giây gọi là tần số

- đơn vị tần số là: Héc ( Hz) Nhận xét: Dao động càng nhanh(

hoặc chậm) tần số dao động càng lớn (hoặc nhỏ)

Trang 2

lắc nào có tần số dao động lớn hơn?

? Qua thí nghiệm trên ta rút ra nhận

xét gì?

? Dao động nhanh ( chậm ) có mối

liên hệ như thế nào với âm phát ra?

Hoạt động 3: Nghiên cứu mối liên hệ giữa tần số và độ cao của âm(23p)

?Quan sát h11.2 và thông tin SGK

nêu dụng cụ và cách tiến hành thí

nghiệm?

? Làm TN này nhằm MĐ gì khi làm

thí nghiệm cần phải chú ý điều gì?

HS: Giữ chắt lá thép

? Yêu cầu HS hoàn thgành câu C3?

? Nêu MĐ,DC và cách THTN h11.3?

? Khi thí nghiệm cần phải chú ý điều

gì? ( thay đổi vận tốc đĩa quay)

? Yêu cầu HS đìên vào C4?

? Qua 3 thí nghiệm trên ta rút ra kết

luận gì?

GV yêu cầu HS làm thí nghiệm trả

lời C

? Vì sao âm phát ra từ hàng lỗ gần

vành đĩa lại cao hơn hàng lỗ gần tâm

đĩa? ( Số lỗ trên hàng gần vành

nhiều hơn số lỗ trên hàng gầ tâm

đĩado đó miếng bìa dao động nhanh

hơn và phát ra âm cao hơn.)

II/ âm cao ( âm bổng) âm thấp (

âm trầm) 1/ Thí nghịêm2:

C3: Phần tự do của thước dài dao

động chậm âm phát ra thấp, phần tự

do của thước ngắn dao động nhanh

âm phát ra cao

Thí nghiệm3:

Kết luận: Dao động càng nhanh (chậm) tần ssố dao động càng lớn ( nhỏ) âm phát ra càng cao ( thấp)

Hoạt động 4: vận dụng(5p)

GV yêu cầu HS làm C5, C6 hoạt

C5: Vật có tần số 70 Hz dao động nhanh hơn

Vật có tần số 50Hz phát ra âm thấp hơn

C6: Dây đàn chùng âm phát ra thấp tần số nhỏ, dây đàn căng âm phát ra cao tần số lớn

Hoạt động 5: Hướng dẫn học ở nhà( 2p)

- Học thuộc phần ghi nhớ SGK.

- Đọc phần có thể em chưa biết

- Làm bài tập 11.1 đến 11.5 SBT

- Làm thêm ở sách bài tập vật lý nâng cao 7 ( lớp 7B)

Lop7.net

Trang 3

NS: 8/11 /2009 ND:………

Tiết13: Bài 12: Độ to của âm

I Mục tiêu:

* Kiến thức: - Nêu được mối liên hệ giữa biên độ dao động và độ to của âm.

- So sánh được âm to, âm nhỏ

* Kỹ năng: - Biết làm thí nghiệm để hiểu được khái niệm về biên độ dao động, độ

to nhỏ của âm phụ thuộc vào bịên độ dao động

* Thái độ: Trung thực nghiêm túc.

*Học sinh: Mỗi nhóm: - Một trống, dùi, con lắc bấc, giá TN, lá thép mỏng.

*Cả lớp: một giáTN, 2 con lắc đơn dài 20 cmvà 40 cm, đồng hồ bấm dây

* Bản phụ ghi bảng 1 trang 34 SGK

Hoạt động 1: Hoạt động 2: Nghiên cứu về biên độ dao động , mối liên hệ

giữa biên độ dao động và độ to của âm phát ra( 23p)

? Quan sát h12.1 cho biết mục đích,

dụng cụ, cách tiến hành thí nghiệm?

GV yêu cầu các nhóm nhận dụng cụ

làm thí nghiệmvà báo cáo kết quả vào

bảng 1 trang 34 SGK?

? Có phương án thí nghiệm nào khác

để minh hoạ cho kết quả trên hay

không?( kéo dây cao su)

GV khoảng cách từ vị trí kéo thước lên

so với vị trí cân bằnggọi là biên độ dao

động vậy thế nào là biên độ dao động?

? Yêu cầu HS chọn từ thích hợp điền

I/Âm to, âm nhỏ biên độ dao động

1/ Thí nghiệm1:

2/ Bảng kết quả:

Cách làm thước dao

động

Đầu thước dao đông mạnh hay yếu.

âm phát

ra to hay nhỏ.

a, Nâng đầu thước lệch nhiều

b, nâng đầu thước lệch ít yếu nhỏ

- Độ lệch lớn nhất của vật dao dộng

Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ (10p)

?1: Tần số là gì? đơn vị tần số?

Âm cao thấp phụ thuộc như

thế nào vào tần số?

? 2: Trong 15 s một lá thép thực hiện

được 4500 dao động Hỏi tần số dao

động của lá thép là bao nhiêu? Lá

thép có phát ra âm không tai người

có cảm nhận được âm do lá thép phát

ra không tại sao?

? Tai người bình thường có thể nghe

được những âm trong khoảng tần số

bao nhiêu?

GV yêu cầu HS nhận xét cho điểm?

GV đặt vấn đề vào bài mới như SGK

HS1: Số dao động trong một dây gọi

là tấn số

+ Đơn vị tần số là Hz + Âm cao tần số dao động lớn,

âm thấp tận số dao động nhỏ

HS2: Tần số dao động của lá thép trong 1 s là: =300Hz

15 4500

Lá thép dao động phát ra âm

20Hz <300Hz <20000Hz nên tai người cẩm nhận được âm thanh do lá thép phát ra

-Tai người bình thường có thể nghe Trong khoảng 20Hz đến 20000Hz

Trang 4

vào C2

? Để kiểm tra xem âm phát ra và biên

độ dao động có mối quan hệ như thế

nào ta làm thí nghiệm 2

Nếu có một cái dùi trống, một cái

trống, một quả cầu bấc treo trên sợi

dây em hãy nêu phương án làm thí

nghiệm kiểm tra nhận xét trên?

GV yêu cầu 1 HS nhắc lại phương án

làm thí nghiệm

HS: Nhận dụng cụ làm thí nghiệm

theo nhóm quan sát thí nghiệm nvà

lắng nghie âm phát ra để nhận xét

? Biên độ quả bóng lớn nhỏ dẫn đến

mặt trống dao động như thế nào?

GV yêu cầu HS chọn từ thích hợp điền

vào câu C3?

? Rút ra được kết luận gì?

? độ to của âm có đơn vị là gì?

so với vị trí cân bằng của nó được gọi là biên độ dao động

- Đầu thước lệch ra khỏi vị trí cân bằng càng nhiều ( ít) biên độ dao

động càng lớn ( nhỏ) âm phát ra càng to( nhỏ)

Thí nghiệm2:

3 Kết luận: âm phát ra càng to khi biên độ dao động của nguồn âm

càng lớn

Hoạt động 3: Tìm hiểu độ to của một số âm(5p)

? Yêu cầu HS đọc thông tin SGK độ to

của âm là gì? kí hiệu như thế nào?

? Người ta dùng máy đo để đo được độ

to của một số âm ở bảng2/35SGK

? Tiếng nói chuyện bình thường bằng

bao nhiêu dB? độ to của âm bằng bao

nhiêu thì làm đau tai?

HS : Nói chuyện bình thường là 40dB

≥130 dB thì làm đau tai

II/ Độ to của một số âm.

* Độ to củat âmđược đo bằng đơn vị

Đề xi Ben( kh: dB)

Hoạt động 4: Vận dụng(5p)

GV yêu cầu HS làm C4, C5, C6, C7

trang 36 SGK hoạt động cá nhân

GVyêu cầu HS đọc phần có thể em

chưa biết

III/ Vận dụng:

C4: Tiếng đàn to biên độ dao

động lớn

C5: Dây đàn bị lêch nhiều thì biên

độ dao động lớn

C6: âm to biên độ dao động của

màng loa lớn và ngược lại

C7: 50 đến70 dB Hoạt động 5: Hướng dẫn học ở nhà( 2p)

- Học thuộc phần ghi nhớ SGK

Lop7.net

Trang 5

NS:16/11 /2009 ND:………….

Tiết14: Bài 13: Môi trường truyền âm

I Mục tiêu:

* Kiến thức: - Kể được một số môi trường truyền âm và không truyền âm

- Nêu được một số ví dụ về các môi trường truyền âm trong các môi trường khác nhau rắn ,lỏng ,khí

* Kỹ năng:- Làm thí nghiệm để chứng minh âm truyền qua các môi trường nào,

tìm ra phương án thí nghiệm để chứng minh càng xa nguồn âm biên độ dao động càng nhỏ, âm càng nhỏ

*Học sinh: Mỗi nhóm: - 2 quả cầu bấc, một trống trung thu,một nguồn âm

dùng vi mạch kèm pin, một nguồn nước có thể cho lọt nguồn phát âm

?1: Chữa bài 12.1, 12.2.12.3, 12.4

GVYC học sinh nhận xét cho điểm

GV Âm đã truyền đến tai người nghe

qua những môi trường nào?

Hoạt động 2: Tìm hiểu môi trường truỳen âm( 27p)

? Quan sát h13.1 đọc thông tin SGK

cho biết mục đích, dụng cụ, cách tiến

hành thí nghiệm?

? Gõ mạnh vào trống 1 thì hiện tường

gì sảy ra với quả cầu bấc gần trống

2? hiện tượng đó chứng tỏ điều gì?

HS Quả cầu treo gần trống 2 dao

động lệch khỏi vị trí ban đầuchứng tỏ

âm đã được không khí truyền từ mặt

trống 1 sang mặt trống 2

? So sánh biên độ d đ của 2 quả cầu?

? Khi lan truyền trong không khí thì

độ to của âm tăng hay giảm?

? Đối với chất rắn thì sao?

GV yêu cầu HS làm thí nghiệm h13.2

mỗi bàn làm thành một nhóm cho

biết âm đã truyền qua môi trường

nào?

? Quan sát h13.3 cho biết mục đích,

dụng cụ và cách tiến hành thí

nghiệm?

? Âm truyền đến tai qua mhững môi

trường nào?

? Âm có thể truyền trong môi trường

I/ Môi trường truyền âm

1/ Thí nghiệm1:

a Sự truyền âm trong chất khí

*Kết luận: Càng xa nguồn âm thì độ

to của âm càng giảm và ngược lại b/ Sự truyền âm trong chất rắn

c/ Sự truyền âm trong môi trường chất lỏng.

d Âm có thể truyền qua môi trường chân không hay không

Qua thí nghiệm chứng tỏ âm không thể truyền qua môi trường chân không

2/ Kết luận:

- Âm có thể truyền qua các môi

Trang 6

chân không hay không?

? Yêu cầu HS quan sát h13.4 mô tả

thí nghiệm? Rút ra nhận xét ?

? Qua các thí nghiệm trên ta có thể

rút ra các kết luận gì?

trường như rắn, lỏng, khí và không thể truyền qua môi trường chân không

- ở các vị trí càng xa nguồn âm thì

âm nghe càng nhỏ

Hoạt động 3: Vận tốc truyền âm.( 5p) )

? Âm truyền đi trong các môi trường

khác nhau đẫn đến vận tốc truyền âm

khác nhau

? Quan sát vào bảng hãy cho biết vận

tốc truyền âm của không khí? nước,

thép bằng bao nhiêu? So sánh vận tốc

truyền âm của các chất?

? Trong môi trường nào thì âm truyền

nhanh nhất?

3/ Vận tốc truyền âm

- Vận tốc truyền âm chất rắn > chất

lỏng > chất khí

Hoạt động 4: Củng cố– vận dụng(5p)

? Âm thanh truyền đến tai ta bằng

những môi trường nào?

? Nêu ví dụ chửng tỏ âm thanh có thể

truyền qua chất lỏng?

GV yêu cầu HS làm C9, C10 hoạt

động cá nhân

C7: Môi trường không khí C8: HS tự lấy ví dụ

Lop7.net

Trang 7

NS: 22/11/2009 ND:……….

Tiết15: Bài 14: phản xạ âm tiếng vang

I Mục tiêu:

* Kiến thức: - Mô tả và giải thích được một số hiện tượng liên quan tiếng vang.

- Nhận biết được một số vật phản xạ âm tốt một số vật phản xạ âm kém

- Kể tên một số ứng dụng phản xạ âm

* Kỹ năng:- Rèn khả năng tư duy nhận biết các hiện tượng thực tế.

* Thái độ: Yêu thích môn học.

*Học sinh: Mỗi nhóm: - 1 giá đỡ,1 tấm gương,1 nguồn phát âm ,1 bình nước.

*Cả lớp: tranh vẽ h14.1

?1:Âm có thể truyền qua được

những môi trường nào?

Chữa bài 13.1, SBT13.3, 13.4

GV yêu càu hs nhận xét cho điểm

GV Tại sao rạp hát, rạp chiếu phim,

tương làm sần sùi mái theo kiểu

vòm? ( HS )

Hoạt động 2: Nghiên cứu âm phản xạ hiện tượng tiếng vang(15p)

? Đọc thông tin SGK cho biết em đã

từng được nghe thấy tiếng vang ở

đâu? vì sao em nghe được tiếng vang

đó?

HS: vách núi, giếng

? Trong nhà mình khi nói có nghe

được tiếng vang không?

? Khi nào mới có tiếng vang?

GV thông báo âm phản xạ

? Âm phản xạ và tiếng vang có gì

giống nhau?

HS: Giống : đều là âm phản xạ

? Tại sao trong phòng kín ta nghe

thấy âm to hơn so với ta nghe thấy

chính âm đó ở ngoài trời?

? yêu cầu HS làm C3?

HS : Phòng to aam phản xạ đến tai

sau âm phát ra nên nghe thấy tiếng

vang

Phòng nhỏ âm phản xạ và âm phát ra

hoà với nhau nên không nghe thấy

tiếng vang

? Qua các nhận xét trên ta có thể rút

I/ Âm phản xạ - tiếng vang

- Nghe được tiếng vang khi âm dội lại đến tai chậm hơn âm truyền trực tiếp đến tai một khoảng thời gian ít nhất là giây

15 1

- Âm dội lại khi gặp vật chắn gọi là

âm phản xạ

C2:- Phòng kín khoảng cách nhỏthời

gian âm phát ra cách âm dội lại nhỏ hơn1/15s nên âm phát ra trùng với

âm phản xạnên âm phát ra to

- Ngoài trời âm phát ra không gặp chướng ngại vật đẫn đến không phản xạ nên âm nhỏ

C3: a/ Phòng nào cũng có âm phản

xạ b/ S = V.T =340 1/30 = 11.3( m)

* Kết luận: Có tiếng vang khi ta

nghe thấy âm phản xạ cách âm phát

ra một khoảng thời gian ít nhất là 1/15s

Trang 8

ra kết luận gì?

Hoạt động 3: Nghiên cứu vật phản xạ âm tốt vật phản xạ âm kém (7p)

? Yêu cầu HS đọc thông tin SGK cho

biết vật như thế nào thì phản xạ âm

tốt vật như thế nào thì phản xạ âm

kém?

? Yêu cầu HS trả lời C4?

II/ Vật phản xạ âm tốt vật phản xạ

âm kém

- Vật cứng có bề mặt nhẵn phản xạ

âmtốt ( hấp thụ âm kém)

- Vật mềm xốp bề mặt gồ ghề thì

phản xạ âm kém( hấp thụ âm tốt)

C4: Phản xạ âm tốt : gương, đá hoa ,

tường gạch, kim loại

Phản xạ âm kém: xốp, áo len, nghế

đệm mút, cao su

Hoạt động 4:– vận dụng(10p)

GV yêu cầu HS làm C5, C6 C7, C8

hoạt động cá nhân

? Thời gian âm truyền từ tàu tới đáy

biển là bao nhiêu?

C5: Tường sần sùi, rềm nhung, hấp thụ âm tốt ,giảm tiếng vang âm nghe

rõ hơn C6: để hứng âm phản xạ từ tay hướng vào tai giúp ta nghe được âm

to hơn

C7: Độ sâu của đáy biển:

S = V.T = 1500 1/2 = 7500 (m)

C8: a, b, d.

Hoạt động 5:Hướng dẫn học ở nhà( 3p)

- Ôn tập để chuẩn bị thi học kỳ 1

Lop7.net

Trang 9

NS:29/11 /2009 ND:………

Tiết16: Bài 15: Chống ô nhiễm tiếng ồn

I Mục tiêu:

* Kiến thức: - Phân biệt được tiếng ồn và ô nhiễm tiếng ồn.

- Nêu và giải thích được một số biện pháp chống ô nhiễn tiếng ồn

- Kể tên một số vật liệu cách âm

* Kỹ năng:- Có phương pháp tránh tiếng ồn.

*Cả lớp: Một trống, dùi, hộp sắt * Bảng phụ ghi câu C3

Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ + đặt vấn đề vào bài mới.( 8p )

?1: Chữa bại 14.1, 14.2 ,14.3

?2 chữa bài 14.4 SBT

Gv đặt vấn đề vào bài mới như SGK

Hoạt động 2: Nhận biết ô nhiễm tiếng ồn (13p) ?GV yêu cầu HS quan sát h15.1,

15.2,15.3SGK cho biết tiếng ồn làm

ẩnh hưởng đến sức khoẻ con người

như thế nào?

HS: h15.1 tiếng ồn to nhưng không

kéo dài nên không ảnh hưởng tới sức

khoẻ không gây ô nhiễm tiếng ồn

h15.2,15.3 tiếng ồn chợ kéo dài ảnh

hưởng tới sức khoẻ, công việc nên

gây ô nhiễm tiếng ồn

? Qua các nhận xét trên ta có thể rút

ra kết luận gì?

? Dựa vào KL trên trả lời C2? ( b, d)

I/ Nhận biết ô nhiễm tiếng ồn

* Kết luận : Tiếng ồn gây ô nhiễm

là tiếng ồn to và kéo dàilàm ảnh hưởng sấu đến sức khoẻ sinh hoạt của con người

Hoạt động 3: Tìm hiểu cách chống ô nhiễm tiếng ồn( 12p)

? Yêu cầu HS đọc thông tin SGK

thảo luận nhóm trả lời C3?

GVtreo bảng phụ

? Hãy nêu một số vật liệu thường

dùng để ngăn chặn âm làm cho âm

truyền qua ít? ( Gạch ,bê tông)

? Nêu một số vật liệu phản xạ âm tốt

được dùng để cách âm? ( kính, lá

cây.)

II/ Tìm hiểu biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn

Cách làm giảm tiếng ồn:

- Tác động vào nguồn âm

- Phân tán âm trên đường truyền

- Ngăn không cho âm truyền tới tai Biện pháp cụ thể làm giẩm tiếng ồn: -Cấm bóp còi, trồng cây xanh, xây tường chắn, làm trần nhà bằng xốp,

đóng cửa, phủ tường dạ nhung

Hoạt động 4:– vận dụng(10p)

? Nêu ra những biện pháp chống ô

nhiễm tiếng ồncó thể thực hiện đối

với h15.2,15.3?

III/ Vận dụng:

C5: Yêu cầu khi làm việc máy

khoan pgát ra âm không quá 80 dB Dùng bông nút tai , bịt tai khi làm

Trang 10

? Yêu cầu HS làm C6?

GVyêu cầu HS đọc phần cớ thể em

chưa biết

việc

H15.3 đóng cửa phòng học, treo rèm, xây tường chắn.Trồng cây xanh chuyển chợ đi nơi khác, chuyển lớp học

C6: - Tiếng lợn kêu to lò mổ.

Biện pháp: Chuyển lò mổ đi nơi khác xây tường chắn

- Làm việc cạnh nơi nổ mìn, bịt nút tai khi làm việc

- Học thuộc phần ghi nhớ SGK

- Ôn tập để thi học kỳ1

Lop7.net

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	228,21 KB