Trong văn bản nghị luận, để chứng minh vấn đề nào đó, ta nên dùng lời lẽ, lời văn trình bày, lập luận để làm sáng tỏ vấn đề.. Văn bản: Đừng sợ vấp ngã.[r]
Trang 1Bài: Sự giàu đẹp của Tiếng Việt (Tự học)
BÀI: THÊM TRẠNG NGỮ CHO CÂU
I Đặc điểm của trạng ngữ
* Tìm hiểu ví dụ: (SGK/39)
Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày
TN nơi chốn TN thời gian
Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp.(…)
TN thời gian
(Thép Mới)
* Ghi nhớ: SGK/39
II Luyện tập
Gợi ý
Bài 1/40 Câu có “mùa xuân” làm trạng ngữ
b Mùa xuân, cây gạo gọi đến bao nhiêu là chim ríu rít
Bài 2/40 Trạng ngữ
- như báo trước mùa về của một thức quà thanh nhã và tinh khiết
- khi đi qua những cánh đồng xanh, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm trĩu thân lúa còn tươi
- Trong cái vỏ xanh kia…
- Dưới ánh nắng ……
* Bài 3/40 (Tự làm)
Trang 2BÀI: TÌM HIỂU CHUNG VỀ PHÉP LẬP LUẬN CHỨNG MINH
I Mục đích và phương pháp chứng minh
1 Chứng minh là đưa ra những bằng chứng để làm sáng tỏ, để chứng tỏ sự đúng đắn của vấn đề
2 Trong văn bản nghị luận, để chứng minh vấn đề nào đó, ta nên dùng lời lẽ, lời văn trình bày, lập luận để làm sáng tỏ vấn đề
Văn bản: Đừng sợ vấp ngã
Luận điểm chính: Đừng sự vấp ngã
Luận điểm phụ:
+ Đã bao lần bạn vấp ngã mà không hề nhớ Vậy xin bạn chớ lo thất bại…
+ Điều đáng sợ……không cố gắng hết mình
Dẫn chứng: 5 danh nhân nổi tiếng (Oan Đi xnây, Lu-i Pa-xtơ, LepTôn-xtôi, Hen-ri Pho,
En-ri-cô Ca-ru-xô)
Phương pháp lập luận: Để khuyên người ta đừng sợ vấp ngã, tác giả đã sử dụng phương
pháp lập luận chứng minh bằng một loạt các sự thật có độ tin cậy và sức thuyết phục cao
Ghi nhớ: SGK/42
II Luyện tập
Gợi ý
Văn bản: Không sợ sai lầm
Luận điểm chính: Không sợ sai lầm
Thể hiện qua câu: Một người mà lúc nào cũng sợ ………tự lập được”, “Khi tiến bước vào………thành công”, “Những người sáng suốt… của mình”
Luận cứ: Bạn sợ sặc nước thì không biết bơi…Bạn sợ nói sai thì bạn không nói được ngoại ngữ…để tiến lên
Cách lập luận chứng minh: đã dùng lí lẽ, lời văn trình bày để chứng minh vấn đề
Trang 3BÀI: THÊM TRẠNG NGỮ CHO CÂU (Tiếp theo)
I Công dụng của trạng ngữ
* Tìm hiểu ví dụ: SGK/45
Về mùa đông, lá bàng đỏ như màu đồng hun
TNTG
Trạng ngữ bổ sung ý nghĩa về thời gian, xác định thời gian lá bàng đỏ Không có trạng ngữ nội dung câu sẽ thiếu chính xác
* Ghi nhớ: SGK/46
II Tách trạng ngữ thành câu riêng
để nhấn mạnh ý
Ví dụ: Bóng họ ngả vào nhau ở cuối đường
TNNC
Bóng họ ngả vào nhau Ở cuối đường
* Ghi nhớ: SGK/47
III Luyện tập:
Gợi ý
1/47 a Trạng ngữ: Ở loại bài thứ nhất….Ở loại bài thứ hai…
b Đã bao lần…….Lần đầu tiên chập chững biết đi……Lần đầu tiên tập bơi…….Lần đầu tiên chơi bóng bàn……Lúc còn học phổ thông… Về môn hoá……
Tác dụng: Bổ sung những thông tin tình huống, vừa chỉ trình tự của các lập luận 2/47.a Tách trạng ngữ ở cuối câu thành câu riêng nhằm nhấn mạnh thời điểm hy sinh của nhân vật
b Tách trạng ngữ nhằm làm nổi bật thông tin ở nòng cốt câu
3/47 Viết đoạn văn miêu tả cảnh có sử dụng trạng ngữ
Trang 4BÀI: CÁCH LÀM BÀI VĂN LẬP LUẬN CHỨNG MINH
I Các bước làm bài văn lập luận chứng minh
Đề: Nhân dân ta thường nói: “Có chí thì nên” Hãy chứng minh tính đúng đắn của câu tục ngữ đó
1/Tìm hiểu đề và tìm ý
Kiểu bài: Chứng minh (câu tục ngữ)
Nội dung đề: Vai trò, ý nghĩa của có ‘chí’ trong cuộc sống
“Có chí” là có hoài bão, lí tưởng tốt đẹp, có ý chí nghị lực, kiên trì sẽ thành công trong sự nghiệp
Lập luận chứng minh:
Nêu dẫn chứng xác thực, nêu lí lẽ để chứng minh vấn đề
2/ Lập dàn bài
a/ Mở bài: Dẫn dắt vào đề, nêu luận điểm cần chứng minh, dẫn câu tục ngữ, hướng giải
quyết
b/ Thân bài:
Giải thích vấn đề: Từ ngữ, cả câu
Phần chứng minh: Dùng lí lẽ, dẫn chứng trong thực tế
c/Kết bài: Tổng kết, rút bài học, nêu suy nghĩ
3/Viết bài
Gợi ý những dẫn chứng:
Kiến tha lâu đầy tổ
Không có việc gì khó
Chỉ sợ lòng không bền
Đào núi và lấp biển
Trang 5Quyết chí ắt làm nên
(Bác Hồ)
Grit- tôp Cô-lông vượt biển với bao thử thách gay go để tìm ra châu Mỹ
Con người bay vào vũ trụ, đổ bộ lên Mặt Trăng…quyết tâm chinh phụ thiên nhiên
Mai An Tiêm, Nguyễn Ngọc Kí,…
Rùa thắng Thỏ
HS nghèo vượt khó…
4/ Đọc và sửa bài
Ghi nhớ: SGK/50
II Luyện tập (Tự làm)
Lập dàn ý cho đề bài sau
Chứng minh rằng nhân dân Việt Nam từ xưa đến nay luôn luôn sống theo đạo lí “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây”, “Uống nước nhớ nguồn”