“Cuộc chia tay của những con búp bê”thì mạch văn đó chính là cuộc chia tay:hai anh em Thành và Thủy buộc phải chia tay.Nhưng hai con búp bê của các em,tình anh em của các em thì không th[r]
Trang 1Ngày dạy: 15/ 08/ 2011
VĂN BẢN:
Lý Lan
A - Mục tiêu cần đạt:
- Kieỏn thửực: Giuựp HS caỷm nhaọn ủửụùc nhửừng tỡnh caỷm thieõng lieõng, ủeùp ủeừ cuỷa cha meù ủoỏi vụựi con caựi
- Kú naờng: Reứn kú naờng ủoùc, caỷm thuù vaờn baỷn phaõn tớch taõm traùng cuỷa ngửụứi meù
- Thaựi ủoọ: Thaỏy ủửụùc yự nghúa lụựn lao cuỷa nhaứ trửụứng, cha meù ủoỏi vụựi cuoọc ủụứi moói con ngửụứi ta caứng theõm yeõu quyự cha meù
B- CHUẨN BỊ:
- GV hướng dẫn HS soạn bài, thiết kế bài dạy, chuẩn bị cỏc phương tiện dạy học cấn thiết
- HS soạn bài theo hệ thống cõu hỏi Đọc – Hiểu SGK và những hướng dẫn của GV
C TIẾN TRèNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
* vào bài: Người mẹ nào cũng thương yờu, lo lắng cho con, nhất là trong ngày đầu tiờn bước vào lớp Một của con em mỡnh Để hiểu rừ tõm trạng của cỏc bậc cha mẹ trong đờm hụm trước ngày khai trường ấy, chỳng ta tỡm hiểu văn bản “ Cổng trường mở ra ”
GV nhắc lại đặc điểm về văn bản nhật
dụng giỳp HS liờn hệ bài mới.
Văn bản nhật dụng khụngkhụng phải là
khỏi niệm chỉ thể loại,kiểu văn
bản.Mà là núi đến tớnh chất của nội
dung văn bản.Đú là những bài viết
cú nội dung gần gũi,bức thiết với
cuộc sống
GV đặt cõu hỏi gợi mở
Trong ngày khai trường đầu tiờn của
em,ai đưa em đến trường?Em cú
nhớ đờm hụm trước ngày khai
trường ấy,mẹ em đó làm gỡ và
nghĩ gỡ khụng?
GVHD HS trả lời.
GV gọi HS đọc văn bản.
Văn bản “cổng trường mở ra”tỏc
I.Giới thiệu
“Cổng trường mở ra”là một bài kớ được trớch từ bỏo “ yờu trẻ”.Bài văn viết về tõmtõm trạng của người
Trang 2giả viết về ai?Tâm trạng của
người ấy như thế nào?
GV hướng dẫn HS tìm hiểu chú thích
SGK trang 8.
Trong văn bản có mấy nhân vật?Đó
là ai?
Người mẹ có tâm trạng như thế nào
trước ngày khai trường của con?
Đứa con có tâm trạng như thế nào
trước ngày khai trường của
mình?
Tại sao người mẹ không ngủ được?
Người mẹ đang nônnôn nao suy nghĩ
về ngày khai trường năn xưa của
mình và nhiều lí do khác
Tâm sự của ngưởi mẹ được bộc lộ
bằng cách nào?
Nhà trường có tầm quan trọng như
thế nào đối với thế hệ trẻ?
mẹ trong đêm không ngủ trước ngày khai trường lần đầu tiên của con
II.Đọc hiểu
1.Tâm trạng của hai mẹ con trước ngày khai trường.
a.Người mẹ
Không tập trung vào việc gì
Lên gường và trằn trọc
Không lo nhưng vẫn không ngủ
Thao thức không ngủ được,suy nghĩ triền miên
b.Đứa con
Giấc ngủ đến với con nhẹ nhàng
Háo hức không nằm yên,nhưng lát sau đã ngủ
Thanh thản nhẹ nhàng “vô tư”
2 Tâm sự của người mẹ
Người mẹ không trực tiếp nói với con hoặc ai cả.Người mẹ nhìn con ngủ,như tâm sự với con,nhưng thực ra là đang nói với chính mình,đang ôn lại kỉ niệm riêng
Khắc họa tâm tư tình cảm,những điều sâi thẳm của người mẹ đối với con
3 Tầm quan trọng của nhà trường
“Ai cũng biết sai lầmlầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau,và sai lầm một li có thể đưa
Trang 3Nhà trường mang lại cho em điều
gì?
- Tri thức,tình cảm tư tưởng,đạo lí,tình
bạn,tình thầy trò
thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này”
III.Kết luận.
Như những dòng nhật kí tâm tình,nhỏ nhẹ và sâu lắng,bài văn giúp ta hiểu thêm tấm lòng,yêu thương tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con
và vai trò to lớn của nhà trường đối với mỗi cuộc sống mỗi con người
D - Hướng dẫn tự học:
1) Bài vừa học:
- Nắm nội dung bài học
- Thuộc ghi nhớ SGK/ 9
- Làm bài tập 2
2) Chuẩn bị bài mới: bài “ Mẹ tôi ”
- Tìm hiểu tác giả, chú thích
- Thái độ của người bố đối với En-ri-cô như thế nào?
- Điều gì đã khiến En- ri- cô “ xúc động vô cùng ” khi đọc thư của bố?
Ngày dạy: 19/08/2011
VĂN BẢN
Bài 01 tiết 02
MẸ TÔI
Ét- môn-đô-đơ A- mi-xi.
A – MỤC TIÊU:
- Kiến thức: giúp HS hiểu biết và thấm thía những tình cảm thiêng liêng sâu nặng của cha
mẹ đối với con cái
- Kĩ năng; rèn luyện kĩ năng đọc, tóm tắt truyện
- Thái độ: Giáo dục HS lòng kính yêu cha mẹ
B- CHUẨN BỊ :
- GV nghiên cứu bài, soạn bài…
- HS đọc văn bản ở SGK, soạn bài theo hướng dẫn của GV
C – TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
1 Ổn định:
Trang 42 Kiểm tra bài cũ:
- tóm tắt ngắn gọn văn bản “ Cổng trường mở ra ”
- Phân tích diễn biến tâm trạng của người mẹ trong đêm trước ngày khai trường của con
3 Bài mới:
* Vào bài:bài: trong cuộc đời của mỗi con người – người mẹ có một vị trí hết sức quan trọng
Mẹ là tất cả những gì thiêng liêng và cao cả nhất Nhưng không phải ai cũng ý thức được điều đó,chỉ đến khi mắc những lỗi lầm ta mới nhận ra điều đó Văn bản “ Mẹ tôi ” sẽ cho
ta bài học như thế
GV gọi HS đọc văn bản và tìm hiểu
chú thích
? Em hãy giới thiệu vài nét về tác
giả?
? Văn bản được tạo ra dưới hình
thức nào?
Một lá thư của bố gửi cho con
? Bài văn chủ yếu là miêu tả.Vậy
miêu tả ai?Miêu tả điều gì?
GV hướng dẫn HS tìm hiểu văn bản
? Đây là bức thư của bố gửi cho
con,nhưng tại sao có nhan đề “Mẹ
tôi”?
Nhan đề do tác giả tự đặt cho
đoạn trích
Đọc kĩ ta sẽ thấy hình tượng
người mẹ cao cả và lớn lao qua lời
của bố.Thông qua cái nhìn của bố
thấy được hình ảnh và phẩm chất
của người mẹ
Tại sao bố lại viết thư cho En-ra-cô?
Lúccô giáo đến thăm En-ra-cô đã
phạm lỗi là “thiếu lễ độ”
? Thái độ của bố như thế nào trước
“lời thiếu lễ độ” của của En-ri-cô?
Buồn bã
Lời lẽ nào thể hiện thái độ của bố?
_ Không bao giờ con được thốt ra
lời nói nặng với mẹ
_ Con phải xin lỗi mẹ
I.Giới thiệu
Ét- môn-đô-đơ A- mi-xi.(1846-1908) nhà văn I-ta-li –a (ý) là tác giả của các cuốn sách:cuộc đời của các chiến binh(1868)những tấm lòng cao cả(1886)cuốn truyện của người thầy(1890)giữa trường và nhà(1892)
Bài văn miêu tả thái độ tình cảm và những suy nghĩ của người bố trước lỗi lầmlầm của con
II.Đọc hiểu.
1.Thái độ của bố đối với En-ri-cô.
_ Ông hết sức buồn bã,tức giận
Trang 5_ Hãy cầu xin mẹ hơn con.
_ Thà rằng bố khơngkhơng cĩ con,cịn
hơn thấy con bội bạc với mẹ
? Trong những lời nĩi đĩ giọng điệu
của người cha cĩ gì đặc đặc biệt?
? Qua lời khuyên của người
cha,người cha muốn con mình
như thế nào?
? Ngồi Ngồi tình yêu yêu con,bố cịn yêu gì
khác?
? Ngồi Ngồi En-ri-cơ và bố truyện cịn cịn
xuất hiện hình ảnh của ai?
? Tìm những chi tiết nĩi về hình ảnh
người mẹ?
Trái tim người mẹ ra sao trước sự
hỗn láo của con?
? Tâm trạng của En-ri-cơ như thế
nào khi đọc thư bố?
- Xúc động khi đọc thư bố
? Vì sao En-ri-cơ lại xúc động?
Tại sao người bố khơng trực tiếp nĩi
với con mà phải viết thư?
Tình cảm sâu lắng thường tế nhị
kín đáo,nhiều khi khơng trực tiếp
nĩi được.Hơn nữa khi viếtviết thư chỉ
nĩi riêng cho người mắc lỗi
biết,vừa giữ được sự kín đáo tế nhị
vừa làm cho người mắc lỗi mất lịng
tự trọng
_ Lời lẽ như vừa ra lệnh vừa dứt khốt,vừa mềm mại như khuyên nhủ
_ Người cha muốn con thành thật, “con xin lỗi mẹ vì sự hối lỗi trong lịng vì thương mẹ,chứ khơng vì nỗi khiếp sợ ai”
_ Người cha hết lịng thương yêu con nhưng cịn là người yêu sự tử tế,căm ghét sự bội bạc
Bố của En-ri-cơ là người yêu ghét rõ ràng
2 Hình ảnh người mẹ.
_ “Mẹ thức suốt đêm,khĩc nức nở khi nghĩ rằng cĩ thể mất con,sẵng sàng bỏ hết một năm hạnh phúc để cứu sống con”
_ Dành hết tình thương con
_ Quên mình vì con
Sự hỗn láo của En-ri-cơ làm đau trái tim người mẹ
3 Tâm trạng của En-ri-cơ.
-Thư bố gợi nhớ mẹ hiền
-Thái độ chân thành và quyết liệt của bố khi bảo vệ tình cảm gia đình thiêng liêng làm cho En-ri-cơ cảm thấy xấu hổ
III.Tổng kết.
Tình cảm cha mẹ dành cho con cái và con cái dành cho cha mẹ là tình cảm thiêng liêng.Con cái khơng cĩ quyền hư đốn chà đạp lên tình cảm đĩ
E-Hướng dẫn tự học:
Trang 61) Bài vừa học:
- Tóm tắt văn bản nắm nội dung bài vừa học, làm bài tập 2/12/SGK 2) Bài sắp học: Soạn bài: Từ ghép
- Các loại từ ghép
- Nghĩa của từ ghép
Ngày dạy: 20/08/2011
A – MỤC TIÊU:
- Kiến thức:
+ Nắm được cấu tạo của 2 loại từ ghép: từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập + Hiểu được cơ chết tạo nghĩa của từ ghép tiếng Việt
-Kĩ năng: Biết vận dụng những hiểu biết về cấu tạo nghĩa vào việc tìm hiểu nghĩa của hệh thống từ ghép
- Thái độ : cĩ ý thức sử dụng từ ghép khi nĩi và viết
B – CHUẨN BỊ:
- GV: nghiên cứu bài, soạn bài
- HS: đọc tham khảo bài học ở nhà
C- TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ: trong văn bản “ Mẹ tơi ”, cĩ các từ: khơn lớn, trưởng thành Theo em
đĩ là các từ đơn hay từ phức? Nếu là từ phức nĩ thuộc kiểu từ phức nào?
3 Bài mới:
* Vào bài: các từ khơn lớn, trưởng thành ta vừa mới tìm hiểu thuộc kiểu từ ghép, vậy từ ghép cĩ mấy loại? Nghĩa của chúng như thế nào? Bài học hơm nay sẽ giúp ta hiểu điều đĩ
Trong các từ ghép “bà ngoại,thơm
phức”,tiếng nào là tiếng
chính,tiếng nào là tiếng phụ bổ
sung cho tiếng chính?
_ Bà ngoại: bà : chính
I.Các loại từ ghép.
Trang 7ngoại : phụ
_ Thơm phức: thơm : chính
Phức : phụ
Tại sao”bà ,thơm” là tiếng chính?
Chúng ta còn có “bà nội,bà
cô……” có nét chung về nghĩa là
“bà”.Nhưng nội ngoại dì lại khác
nhau do tác dụng bổ sung nghĩa của
tiếng phụ
Thơm phức và thơm ngát lại khác
nhau.Sự khác nhau do tiếng phụ
mang lại
Tiếng chính và tiếng phụ tiếng nào
đứng trước tiếng nào đứng sau?
Tiếng chính đứng trước,tiếng phụ
đứng sau
Trong hai từ ghép “ trầm
bổng,quần áo” có phân ra tiếng
chính,tiếng phụ không?
“ Quần áo,trầm bổng” không thể
phân ra tiếng chính ,tiếng phụ
GVDG
Từ ghép có mấy loại?gồm những loại
nào?cho ví dụ?
Hoạt động 2:
So sánh nghĩa của các từ “bà” với “bà
ngoại”, “thơm” với “thơm phức”?
_ Bà : người sinh ra cha mẹ
_ Bà ngoại : người sinn ra mẹ
_ Thơm : có mùi như hương hoa dễ
chịu,làm cho thích ngửi
_ Thơm phức : mùi thơm bốc lên
mạnh,hấp dẫn
Giữa từ bà\bà ngoại với từ thơm\
thơm phức tiếng nào có nghĩa rộng
hơn?
Bà ngoại ,thơm phức có nghĩa hẹp
Từ ghép có hai loại:từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập
_
_ Từ ghép chính phụ có tiếng chính và tiếng phụ bổ sung cho tiếng chính.Tiếng chính đứng trước tiếng phụ đứng sau
Ví dụ : cây ổi, hoa hồng _
_ Từ ghép đẳng lập : có các tiếng bình đẳng về ngữ pháp( khôngkhông phân ra tiếng chính và tiếng phụ)
Ví dụ : bàn ghế,thầy cô
II.Nghĩa của từ ghép.
Trang 8hơn từ bà,thơm
Giải thích nghĩa từ “quần áo,trầm
bổng”?
_ Quần áo:quần áo nói chung
_ Trầm bổng (âm thanh) có lúc
trầm bổng nghe rất êm
Nếu tách ra quần và áo thì nghĩa của
nó như thế nào so với từ quần áo?
Từ “quần áo” khái quát hơn từ
“quần”, “áo”
Nghĩa của từ ghép được hiểu như thế
nào?
Hoạt động 3:
Sắp sếp cáctừ bài tập 1 thành hai loại?
Điền thêm tiếng sau vào bài tập2 tạo
từ ghép chính phụ?
Điền thêm tiếng sau vào bài tập3 tạo
từ ghép đẳng lập?
Giải thích tại sao nói một cuôn
sách,một cuốn vở mà không nói
một cuốn sách vở?
4/15 Có thể nói một cuốn sách,một
cuốn vở vì : sách vở là danh từ chỉ sự
tồn tại dưới dạng cá thể,có thể đếm
được.Còn “sách vở” là từ ghép đẳng
lập có nghĩa tổng hợp chỉ chung cả
loại
loại nên không có thể nói một cuốn
_ Từ ghép chính phụ có tính chất phân nghĩa.Nghĩa của từ ghép chính phụ hẹp hơn nghĩa của tiếng chính
Ví dụ : hoa > hoa hồng _ Từ ghép đẳng lập có tính chất hợp nghĩa.Nghĩa của từ ghép đẳng lập khái quát hơn nghĩa của các tịếng tạo nên nó
Ví dụ : bàn ghế, cha mẹ
III.Luyện tập
1/15 Sắp sếp các từ ghép thành hai loại:
_ Chính phụ : lâu đời,xanh ngắy,nhà máy,nhà ăn,nụ cười
_ Đẳng lập :suy nghĩ,chày lưới,ẩm ướt,đầu đuôi
2/15 Điền tiếng sau tạo từ ghép chính phụ: Bút chì Ăn bám
Thước kẻ trắng xóa
Mưa rào vui tai
Làm quen nhát gan
3/15 Điền tiếng sau tạo từ ghép đẳng lập
Núi sông mặt chữ điền
ĐồiĐồi trái xoan Ham mê học tập Thích hỏi Xinh đẹp tươi đẹp Tươi non
Trang 9D HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
1 Bài vừa học:
- Nắm vững cấu tạo và nghĩa các loại từ ghép
- Làm các bài tập vừa học
2 Chuẩn bị bài mới:
- Đọc kĩ các đoạn văn trong SGK/17, 18
- Trả lời các câu hỏi để tìm hiểu đoạn văn đã đọc
Ngày dạy: 20/08/2011
A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
HS nắm được: Văn bản phải có tính liên kết,sự liên kết ấy cần được thể hiện trên cả hai mặt: hình thức và nội dung ý nghĩa
2 Kĩ năng: Biết vận dụng kiến thức đã học để bước đầu xây dựng những văn bản có tính liên
liên kết
B CHUẨN BỊ:
- GV nghiên cứu bài, soạn bài và chuẩn bị ĐDDH
-HS tìm hiểu nội dung bài học ở nhà, đọc kĩ các đoạn văn và trả lời câu hỏi
C PHƯƠNG PHÁP: Qui nạp
D TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh:
3 Bài mới:
* Vào bài:bài: Ở lớp 6, các em đã học Văn bản và phương thức biếu đạt Để văn bản có thể biểu đạt rõ mục đích giao tiếp cẩn phải có tính liên kết mạch lạc Vậy liên kết trong văn bản là như thế nào? Bài học hôm nay sẽ giúp các em hiểu rõ hơn
GV hướng dẫn HS tìm hiểu tính liên
kết và phương tiện liên kết trong
văn bản.
Đọc đoạn a và trả lời câu hỏi
SGK trang 17? 17?
Trong ví dụ a đó là những câu
không
không thể hiểu rõ được
Lí do nào để En-ri-cô không hiểu ý
I.Tính liên kết và phương tiện liên kết trong văn bản.
1.Tính liên kết trong văn bản.
sách vở
Trang 10Chúng ta điều hiểu rằng văn bản
sẽ không thể hiểu rõ khi câu văn sai
ngữ pháp
Trường hợp trên có phải sai ngữ
pháp không?
Văn bản trên sai ngữ pháp nên
không
không hiểu được khi nội dung ý
nghĩa của các câu văn không thật
chính xác rõ ràng
Muốn cho đoạn văn có thể hiểu được
thì nó phải có tính chất gì?
Chỉ có câu văn chính xác,rõ ràng
đúng ngữ pháp thì vẫn chưa đảm
bảo sẽ làm nên văn bản.Mà các
đoạn văn đó phải nối liền nhau.Như
vậy văn bản muốn hiểu được thì
không
không thể nào khôngkhông liên kết.Giống
như có 100 đốt tre thì chưa thể
thành cây tre trăm đốt.Muốn có cây
tre trăm đốt thì trăm đốt tre phải
liền
liền nhau
Thế nào là liên kết trong văn bản?
GV hướng dẫn HS tìm hiểu mục 2 SGK
Đọc đọan văn a mục 1 SGK trang 17
cho biết do thiếu ý gì mà trở nên
khó hiểu.Hãy sữa lại?
Văn bản sẽ không thể hiểu rõ nếu
thiếu nội dung ý nghĩa văn bản
không
không được liênliên kết lại
Đọc đoạn văn b chỉ ra sự thiếu liên
kết của chúng?Giữa đoạn b và
đoạn trong “cổng “cổng trường mở ra”
bên nào có sự liên kết,bên nào
không có sự liên kết?
Đoạn b không có sự liên kết mà
thiếu sót mấy chữ “ còn bâu giờ” và
chép nhằm chữ “con” thành “đứa
trẻ”
Bên cạnh sự liênliên kết về nội
dung,ý nghĩa văn bản cần phài có
sự liên kết về hình thức ngôn ngữ
Liên kết là một trong những tính chất quan trọng nhất của văn bản,làm cho văn bản có nghĩa trở nên dễ hiểu
2.Phương tiện liên kết trong văn bản.
Để văn bản có tính liên kết người viết(người nói) phải làmlàm cho nôi dung của các câu,các đoạn thống nhất và gắn bó chặt chẽ với nhau,các đoạn đó bằng phương tiện ngôn ngữ(từ,câu…)thích hợp
II.Luyện tập.
1/18 SắpSắp sếp các câu theo thứ tự: