Giáo án Vật lý 7 học kì II

GV: Nhieàu vaät sau khi coï xaùt coù khaû naêng huùt caùc vaät khác, làm sáng bóng đèn bút thử điện  gọi là vật bị nhieãm ñieän hay goïi laø vaät mang ñieän tích.. Vaät bò nhieãm ñieän [r]

Trang 1

Tuần: 20 Bài CHƯƠNG II I : ĐIỆN HỌC

Tiết: 20

Ngày soạn: …/……/…… SỰ NHIỄM ĐIỆN DO CỌ XÁT

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức:

- HS mô tả được 1 hiện tượng hoặc 1 TN chứng tỏ vật bị nhiễm điện do cọ xát

- Giải thích được một số hiện tượng nhiễm điện do cọ xát trong thực tế

2 Kỹ năng: Làm và quan sát các TN nhiễm điện cho vật bằng cách cọ xát

3 Thái độ: Yêu thích môn học, ham hiểu biết, khám phá thế giới xung quanh.

II THIẾT BỊ DẠY VÀ HỌC

- GV: Dụng cụ thí nghiệm hình 17.1; 17.2 SGK

- HS: Xem bài mới

III TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC

1 Oån định: kiểm tra sỉ số

2 Kiểm tra bài cũ:

3 Bài mới

HĐ1: Tổ chức tình huống

học tập như SGK.

HĐ2: Làm TN phát hiện

vật bị cọ xát có khả năng

hút các vật khác.

GV: Yêu cầu HS đọc TN

SGK Nêu các dụng cụ TN

và các bước tiến hành TN

GV: Chú ý trước khi cọ xát

cần kiểm tra xem thước

nhựa, mảnh ni lông, thanh

thuỷ tinh lại gần mảnh giấy

vụn, quả cầu xốp xem có

hiện tượng gì xảy ra không?

- Cho HS cọ mạnh nhiều lần

theo một chiều

- Ghi kết quả vào bảng

- Qua bảng trên hãy điền

vào kết luận 1

GV: Nhận xét chung

GV: Hướng dẫn HS tiến hành

TN 2

HS: Dự đoán

HS: đọc TN SGK Nêu được các dụng cụ TN và các bước tiến hành TN

HS: Tiến hành TN theo nhóm

Ghi kết quả vào bảng

HS: Chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống

Kết luận 1: Nhiều vật sau khi

cọ xát có khả năng hút các

vật khác

HS: tiến hành TN 2

I Vật nhiễm điện

* Kết luận 1: Nhiều vật sau

khi cọ xát có khả năng hút

các vật khác

* Kết luận 2: Nhiều vật sau

khi cọ xát có khả năng làm

sáng bóng đèn bút thử điện.

17

Trang 2

- Kiểm tra tấm tôn trước khi

cọ xát

- Sau khi cọ xát quan sát

bóng đèn bút thử điện

- Qua TN trên hãy điền vào

kết luận 2

GV: Nhiều vật sau khi cọ xát

có khả năng hút các vật

khác, làm sáng bóng đèn bút

thử điện  gọi là vật bị

nhiễm điện hay gọi là vật

mang điện tích

? Vật bị nhiễm điện có khả

năng gì?

HĐ3: vận dụng

GV: Cho HS thảo luận nhóm

theo bàn trả lời câu C1, C2,

C3

- Yêu cầu HS trong nhóm trả

lời

GV: Nhận xét chung, chốt lại

câu trả lời đúng

Kiểm tra tấm tôn, quan sát bóng đèn bút thử điện

Kết luận 2: Nhiều vật sau khi

cọ xát có khả năng làm sáng

bóng đèn bút thử điện

HS: Vật bị nhiễm điện có khả năng hút vật khác

HS: thảo luận nhóm theo bàn trả lời câu C1, C2, C3

C1: Lược và tóc cọ xát  lược và tóc đều nhiễm điện  lược nhựa hút tóc kéo thẳng ra

C3: - Khi thổi luồn gió làm bụi bay

- cánh quạt quay cọ xát với không khí  cánh quạt bị nhiễm điện  cánh quạt hút các hạt bụi ở gần nó

C3: Tương tự như trên

* Kết luận:

- Có thể làm nhiễm điện nhiều vật bằng cách cọ xát

- Vật bị nhiễm điện (vật mang điện tích) có khả năng hút các vật khác

4 Tổng kết toàn bài:

- Vì sao khi cọ xát vật có khả năng hút các vật khác?

5 Hoạt động nối tiếp:

- Về nhà học bài, đọc phần "có thể em chưa biết".

- Làm bài tập 17.1 đến 17.3 trong SBT

- Xem trước bài mới, tiết sau học tốt hơn

Trang 3

Tuần: 2 1 Bài HAI LOẠI ĐIỆN TÍCH

Ngày soạn: …/……/……

I MỤC TIÊU:

- Biết có hai loại điện tích dương và điện tích âm, hai điện tích cùng dấu thì đẩy nhau, khác dấu thì hút nhau

- Nêu được cấu tạo nguyên tử Biết vật mang điện tích âm thừa êlectrôn, vật mang điện tích dương thiếu êlectrôn

2 Kỹ năng: Làm TN về nhiễm điện do cọ xát

3 Thái độ : Trung thực, hợp tác trong hoạt động nhóm

- GV: Dụng cụ thí nghiệm hình 18.1; 18.2; 18.3 SGK

1 Oån định: kiểm tra sỉ số

- Có thể làm cho một vật bằng cách nào? Vật nhiễm điện có tính chất gì?

- Yêu cầu HS trả lời BT 17.1; 17.2 SBT

3 Bài mới

HĐ2: Làm TN tạo hai vật

nhiễm điện cùng loại và tìm

lực tác dụng giữa chúng.

GV: Yêu cầu HS đọc TN

18.1 SGK

? Dụng cụ cần có để làm TN

là gì?

- Yêu cầu HS tiến hành TN

hình 18.1

- Chú ý: cọ xát đều, không

quá mạnh, cọ xát theo một

chiều với số lần như nhau

? Hiện tượng gì xảy ra khi

hai mảnh ni lông bị nhiễm

điện?

GV: Nhận xét kết quả TN

của HS

HS: Dự đoán

HS: Đọc TN 18.1 SGK

- Dụng cụ cần có để làm TN là: Hai mảnh nilông, miếng len

HS: tiến hành TN hình 18.1

HS: Hai mảnh nilông đẩy nhau

I Hai loại điện tích

- Có hai loại điện tích là điện tích dương và điện tích âm Các vật nhiễm điện cùng loại thì đẩy nhau, khác loại thì hút nhau

1 87

Trang 4

? Hai mảnh ni lông khi cùng

cọ xát vào mảnh len thì nó sẽ

nhiễm điện giống nhau hay

khác nhau? Tại sao?

GV: Nhận xét

- Yêu cầu HS đọc TN 18.2

SGK

là gì?

hình 18.2

- Yêu cầu HS hoàn thành

nhận xét

GV: Người ta đã tiến hành

nhiều TN khác nhau và đều

rút ra nhận xét như vậy

HĐ3: Làm TN 2, phát hiện

hai vật nhiễm điện hút

nhau và mang điện tích

khác loại.

- Yêu cầu HS đọc TN 2 SGK

là gì?

hình 18.3

- Yêu cầu HS hoàn thành

nhận xét

GV: Nhận xét đánh giá

? Qua hai TN trên ta rút ra

kết luận gì?

GV: Nêu quy ước về điện

tích

- Yêu cầu HS trả lời câu C1

HĐ4: Tìm hiểu sơ lược về

cấu tạo nguyên tử.

GV Treo tranh vẽ mô hình

đơn giản của nguyên tử hình

18.4

- Yêu cầu HS đọc phần II

? Em hãy trình bày sơ lược

về cấu tạo nguyên tử?

GV: Nguyên tử có kích thước

vô cùng nhỏ bé, nếu xếp sát

nhau thành 1 hàng dài 1mm

có khoảng 10 triệu nguyên

HS: Hai vật giống nhau, cùng cọ xát vào một vật do đó hai mảnh nilông phải nhiễm điện giống nhau

HS: đọc TN 18.2 SGK

- Dụng cụ cần có: hai thanh nhựa sẫm màu giống nhau

HS: hoàn thành nhận xét:

(cùng loại), (đẩy nhau).

HS: đọc TN 2 SGK

- Dụng cụ cần co là: thanh thuỷ tinh và thanh thước nhựa sẫm màu

HS: Hoàn thành nhận xét:

(hút nhau), (khác loại)

HS: Kết luận:

Có hai loại điện tích Các vật mang điện tích cùng loại thì đảy nhau, mang điện tích khác loại thì hút nhau

HS: Quan sát tranh

HS: đọc phần II

II Sơ lược về cấu tạo nguyên tử.

- Nguyên tử gồm hạt nhân mang điện tích dương và các êlectrôn mang điện tích âm chuyển động quanh hạt nhân

- Một vật nhiễm điện âm nếu nhận thêm êlectrôn, nhiễm điện dương nếu mất bớt êlectrôn

Trang 5

HĐ4: Vận dụng

GV: Hướng dẫn HS thảo luận

trả lời câu C2, C3, C4 trong

(3')

? Khi nào một vật nhiễm

điện âm, nhiễm điện dương?

HS: thảo luận rtrả lời câu C2, C3, C4

C2: Chúng tồn tại ở hạt nhân của nguyên tử, còn các điện tích âm tồn tại ở các êlectron chuyển động xung quanh hạt nhân

C3: Vì các vật đó chưa bị nhiễm điện, các điện tích dương và điện tích ân trung hoà lẫn nhau

C4: Hình b nhiễm điện dương, thước nhựa nhiễm điện âm

- Có mấy loại điện tích? Chúng có tính chất như thế nào?

- Vật nhận thêm êlectrôn mang điện tích gì? Vật mất êlectrôn mang điện tích gì?

- Vật trung hoà về điện là như thế nào?

- Về nhà học bài, đọc phần "có thể em chưa biết".

Tuần:Tuần: 21 Bài DÒNG ĐIỆN - NGUỒN ĐIỆN

Ngày soạn: …/……/……

I MỤC TIÊU:

- Mô tả được một TN tạo ra dòng điện, nhận biết có dòng điện và nêu được dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có hướng

- Nêu được tác dụng chung của nguồn điện là tạo ra dòng điện và nhận biết các nguồn điện thường dùng với hai cực của chúng

- Mắc và kiểm tra để đảm bảo một mạch điện kín gồm pin, bóng đèn, công tắc và day nối hoạt động

2 Kỹ năng: Làm TN , sử dụng bút thử điện

1 97

Trang 6

3 Thái độ : Trung thực, kiên trì ,hợp tác trong hoạt động nhóm Có ý thức thực hiện an toàn khi sử dụng điện

- GV: Dụng cụ thí nghiệm hình 19.1; 19.2; 19.3 SGK

1 Ổn định: kiểm tra sỉ số

- Có mấy loại điện tích? Nêu sự tương tác giữa các vật mang điện tích?

- Thế nào là vật mang điện tích dương? Điệb tích âm?

- Yêu cầu HS trả lời BT 18.1; 18.2 SBT

3 Bài mới

HĐ2: Tìm hiểu dòng điện là

gì?

GV Treo hình 19.1, yêu cầu

HS các nhóm quan sát tranh

vẽ, tìm hiểu sự tương tự giữa

dòng điện và dòng nước, tìm

từ thích hợp điền vào chỗ

trống trong câu C1

GV: Hướng dẫn HS thảo luận

nhóm (2'), trả lời

- Yêu cầu HS trả lời câu C2:

Làm TN hình 19.1 c)kiểm tra

lại khi bút thử điện ngừng

sáng

? Làm thế nào để bút thử

điện lại sáng?

- Yêu cầu HS trả lời phần

nhận xét

- Thông báo dòng điện là gì?

HĐ3: Tìm hiểu các nguồn

điện thường dùng.

GV: Thông báo tác dụng của

nguồn điện, nguồn điện có

hai cực là cực dương (kí hiệu:

+), cực âm (kí hiệu: -)

? Em hãy lấy một vài VD về

HS: Dự đoán

HS các nhóm quan sát tranh vẽ, tìm hiểu sự tương tự giữa dòng điện và dòng nước, tìm từ thích hợp điền vào chỗ trống trong câu C1

- HS thảo luận nhóm trả lời

C1: - Điện tích của mảnh

phim nhựa tương tự như nước

trong bình

- (… nước chảy …)

HS: Tiếp tục cọ xát mảnh phim nhựa

- Nhận xét: Bóng đèn bút thử

điện sáng khi các điện tích

dịch chuyển qua nó.

HS: Aécquy, đinamô xe đạp, ổ

I Dòng điện

Dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có hướng

II Nguồn điện

1 Các nguồn điện thường dùng.

- Mỗi nguồn điện đều có hai cực

Trang 7

nguồn điện?

GV: Nhận xét

- Gọi HS chỉ cực dương, cực

âm trên pin, ắcquy cụ thể

HĐ4: Mắc mạch điện.

GV: Hướng dẫn HS mắc

mạch điện đơn giản như hình

19.3 SGK Sao cho:

- Đèn sáng

- Đèn không sáng Lí do tại

sao đèn không sáng?

HĐ5: Vận dụng.

GV: Yêu cầu HS thảo luận

trả lời câu C4

- Cho HS làm BT 19.1/20

SBT

- Yêu cầu HS trả lời

lấy điện gia đình…

HS: trả lời

HS: Mắc mạch điện đơn giản như hình 19.3 SGK

C4: - Dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có hướng

- Đèn điện sáng khi có dòng điện chạy qua

2 Mạch điện có nguồn điện.

- Dòng điện chạy trong mạch điện kín bao gồm các thiết bị điện được nối liền với hai cực của nguồn điện bằng dây dẫn

- Dòng điện là gì? Cách nhận biết có dòng điện?

- Kể tên một vài nguồn điện trong đời sống?

- Về nhà học bài Làm bài tập 19.2 đến 19.4 trong SBT.

Trang 8

Tuần: 2 3 Bài CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN

Ngày soạn: …/……/…… DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI

I MỤC TIÊU:

- Nhận biết trên thực tế vật dẫn điện là vật cho dòng điện đi qua, vật cách điện là vật không cho

dòng điện đi qua

- Kể tên được một số vật dẫn điện và vật cách điện thường dùng

- Biết được dòng điện trong kim loại là dòng các êlectrôn tự do dịch chuyển

2 Kỹ năng: Mắc mạch điện đơn giản, làm TN xác định vật dẫn điện, vật cách điện

3 Thái độ : Có thói quen sử dụng điện an toàn

- GV: Dụng cụ thí nghiệm hình 20.2 SGK

2 Kiểm tra bài

- Dòng điện là gì? Dấu hiệu nào giúp em nhận biết được có dòng điện trong mạch?

- Nguồn điện là gì? Kể tên một số nguồn điện mà em biết?

3 Bài mới

HĐ2: Xác định chất dẫn

điện và chất cách điện.

- Yêu cầu HS đọc mục I

? Chất dẫn điện là gì? Chất

cách điện là gì?

GV: Nhận xét, ghi bảng

- Phát dụng cụ và hướng dẫn

HS lắp mạch điện hình 20.2

? Hãy đọc tên các vật cần

kiểm tra của nhóm mình?

? Hãy dự đoán xem đâu là

vật dẫn điện, đâu là vật cách

điện?

HS: Dự đoán

HS đọc mục I, SGK

- Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua

- Chất cách điện là chất không cho dòng điện đi qua

HS: Lắp mạch điện hình 20.2

kiểm tra chất dẫn điện và chất cách điện

HS nhóm trả lời

I Chất dẫn điện và chất cách điện.

- Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua

VD: Bạc, đồng, vàng,thuỷ ngân…

- Chất cách điện là chất không cho dòng điện đi qua

201 7

Trang 9

GV: Hướng dẫn HS cách

kiểm tra như SGK

- Yêu cầu HS nhóm trả lời

GV: Nhận xét

GV: Cho HS quan sát hình

20.1

? Bóng đèn gồm có những

bộ phận nào?

- Bộ phận dẫn điện?

- Bộ phận cách điện?

Lưu ý HS cách cắm phích

vào ổ điện nên cẩn thận

GV: Yêu cầu HS trả lời câu

C2, C3

- Vật dẫn điện hay cách điện

chỉ có tính chất tương đối,

tuỳ thuộc vào từng điều kiện

cụ thể

HĐ3: Tìm hiểu dòng điện

trong kim loại.

? Em hãy trình bày sơ lược

về cấu tạo nguyên tử?

? Nếu nguyên tử thiếu 1

êlectrôn thì phần còn lại của

nguyên tử mang điện tích gì?

Tại sao?

GV: Các nhà bác học đã phát

hiện và khẳng định rằng

trong KL có các êlectrôn

thoát ra khỏi nguyên tử và

chuyển động tự do trong KL

- Trong KL có các êlectrôn

tự do Đây là điểm khác với

vật cách điện

GV: Giới thiệu hình 20.3

GV: Giới thiệu hình 20.4

? Vẽ thêm mũi tên chỉ chiều

dịch chuyển của êlectrôn ?

? Chiều dịch chuyển của

êlectrôn đi từ cực nào sang

cực nào của nguồn điện?

- Yêu cầu HS chọn từ điền

vào phần kết luận

HS quan sát hình 20.1

- Bộ phận dẫn điện: dây tóc, dây trục, hai đầu dây đèn

- Bộ phận cách điện: trụ thuỷ tinh, thuỷ tinh đen

C2: Cá nhân cho VD

C3: Cá nhân trả lời

- Nguyên tử gồm hạt nhân mang điện tích dương và các êlectrôn mang điện tích âm chuyển động quanh hạt nhân

HS: Phần còn lại mang điện tích dương

HS trả lời câu C5, C6

HS: Lên bảng trình bày

- Chiều dịch chuyển của êlectrôn đi từ cực âm sang cực dương của nguồn điện

- Kết luận: Các êlectrôn tự do

VD: Nhựa, cao su, gỗ khô, nước nguyên chất, không khí…

II Dòng điện trong kim loại.

- Trong kim loạiKL các êlectrôn tự thoát ra khỏi nguyên tử và chuyển động tự do trong kim loại, gọi là êlectrôn tự do

- Dòng điện trong kim loại là dòng các êlectrôn tự do dịch chuyển có hướng

Trang 10

HĐ4: Vận dụng

- Yêu cầu HS thảo luận trả

lời câu C7, C8, C9 trong (2')

trong kim loại dịch chuyển có

hướng tạo thành dòng điện

chạy qua nó

HS: Trả lời C7: B Một đoạn ruột bút chì

C8: C Nhựa C9: một đoạn dây nhựa

- Chất dẫn điện là gì? Chất cách điện là gì? Cho VD

- Dòng điện trong kim loại là gì?

- Dòng điện trong kim loại có chiều như thế nào?

- Về nhà học bài, đọc phần có thể em chưa biết.

Tuần: 2 4 Bài SƠ ĐỒ MẠCH ĐIỆN - CHIỀU DÒNG ĐIỆN

Ngày soạn: …/……/……

I MỤC TIÊU:

- HS vẽ đúng cuảsơ đồcủa mạch điện loại đơn giản

- Mắc đúng mạch điện loại đơn giản theo sơ đồ đã cho

- Biểu diễn đúng mũi tên chỉ chiều dòng điện trong sơ đồ mạch điện

2 Kỹ năng: Mắc mạch điện đơn giản

3 Thái độ: Rèèn khả năng tư duy linh hoạt

- GV: Dụng cụ thí nghiệm hình 21.2 (4 nhóm)

2 Kiểm tra bài

- Chất dẫn điện là gì? Chất cách điện là gì? Cho VD

2 1 1

7

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	212,76 KB