PHƯƠNG PHÁP THAM vấn CỘNG ĐỒNG (PRA)

Tham vấn cộng đồng trong Đánh giá tác động môi trường (ĐTM) là sự ghi nhận sự tham gia của cộng đồng trong quá trình lập, thẩm định báo cáo ĐTM. Mục đích của việc làm này nhằm đảm bảo quyền lợi của các nhóm đối tượng chịu tác động từ dự án, đồng thời hỗ trợ quá trình ra quyết định đối với các dự án phát triển

Trang 1

PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ CỘNG ĐỒNG KHI

CÓ NGƯỜI DÂN THAM GIA (PRA)

PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ CỘNG ĐỒNG KHI

CÓ NGƯỜI DÂN THAM GIA (PRA)

BÀI 4:

Trang 2

KẾT CẤU NỘI DUNG

I kHÁI NIỆM, MỤC ĐÍCH, ĐIỀU KIỆN ĐỂ THỰC HIỆN PRA

II MỘT SỐ NGUYÊN TẮC CHỦ YẾU CỦA PRA

III MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP, CÔNG CỤ PRA PHỔ BIẾN

Trang 3

I KHÁI NIỆM, MỤC ĐÍCH, ĐIỀU KIỆN ĐỂ THỰC HIỆN PRA

1 Khái niệm PRA 1 Khái niệm PRA

Participatory: Tham gia (có sự tham gia của

người dân, đối tượng cung cấp thông tin

Participatory: Tham gia (có sự tham gia của

người dân, đối tượng cung cấp thông tin

1 Khái niệm PRA 1 Khái niệm PRA

Rural: Nông thôn

Appraisal: Đánh giá (tìm ra vấn đề khó khăn, bức xúc, tiềm năng,

Trang 4

- Đánh giá cộng đồng có sự tham gia của người dân (PRA) là một “tập hợp” các phương

thức và phương pháp giúp cho người dân địa

phương trao đổi và phân tích kiến thức đã có về điều kiện cuộc sống của chính họ để lập kế hoạch

và hành động

- Đánh giá cộng đồng có sự tham gia của người dân (PRA) là một “tập hợp” các phương

thức và phương pháp giúp cho người dân địa

phương trao đổi và phân tích kiến thức đã có về điều kiện cuộc sống của chính họ để lập kế hoạch

và hành động

Khái niệm

Trang 5

+ PRA có thể thu hút sự tham gia của các thành viên trong cộng đồng vào mọi quy trình từ việc nghiên cứu, khảo sát đến lập kế hoạch, thực hiện, giám sát, đánh giá và chuyển giao kết quả

hoạt động

+ PRA có thể thu hút sự tham gia của các thành viên trong cộng đồng vào mọi quy trình từ việc nghiên cứu, khảo sát đến lập kế hoạch, thực hiện, giám sát, đánh giá và chuyển giao kết quả

Trang 6

Lợi ích của việc sử dụng

PRA

- Tạo cơ hội cho người dân giác ngộ, quan tâm và tự phân tích hoàn cảnh của chính mình Thông qua đó, nâng cao trình độ của người dân, giúp họ mạnh dạn, tự tin và tự nguyện tham gia suốt quá trình.

- Người dân hiểu rõ hoàn cảnh của chính mình về cả những thuận lợi và khó khăn để góp phần hạn chế các thất bại, sai lầm và tìm ra giải pháp thích hợp.

Trang 7

- Học hỏi được kinh nghiệm quý báu của người dân.

- Tạo điều kiện thuận lợi để người ngoài tìm hiểu tình hình địa phương một các nhanh chóng, toàn diện.

- Là phương pháp tiếp cận tổng thể tới cộng đồng.

- Tạo được sự hợp tác, chia sẻ, cùng nỗ lực vượt qua mọi khó khăn.

Trang 8

- Cuối thập kỷ 80 (TK XX): Phương pháp đánh giá nhanh nông thôn (RRA) được sử dụng rộng rãi vào các chương trình phát triển nông thôn, tuy nhiên

phương pháp này bộc lộ một số hạn chế:

- Cuối thập kỷ 80 (TK XX): Phương pháp đánh giá nhanh nông thôn (RRA) được sử dụng rộng rãi vào các chương trình phát triển nông thôn, tuy nhiên

tự xử lý, lưu giữ không chia xẻ với người dân.

+ Thu thập thông tin từ người dân qua một loạt bài tập và phỏng vấn, các số liệu thu được họ

tự xử lý, lưu giữ không chia xẻ với người dân.

+Cán bộ phát triển nông thôn dùng kết quả RRA cho mục đích lập kế hoạch thôn, bản theo kiểu can thiệp từ bên ngoài bằng các dự án hay chương trình nghiên cứu.

Trang 9

- Cuối thập kỷ 80 phương pháp PRA ra đời lần đầu tiên được áp dụng ở Kenya và Ấn Độ (vào những năm 90 bùng nổ sử dụng PRA ở Ấn độ và các

nước khác ở châu Á, châu Phi vào các dự án phát triển nông thôn

- Cuối thập kỷ 80 phương pháp PRA ra đời lần đầu tiên được áp dụng ở Kenya và Ấn Độ (vào những năm 90 bùng nổ sử dụng PRA ở Ấn độ và các

nước khác ở châu Á, châu Phi vào các dự án phát triển nông thôn

- Năm 1991 lần đầu tiên PRA được áp dụng tại Việt Nam trong chương trình hợp tác lâm nghiệp Việt Nam – Thuỵ Điển

Trang 10

- Giai đoạn 1991 – 1994: sử dụng PRA cho lập kế hoạch phát triển cho 70 thôn, bản của 5 tỉnh: Vĩnh Phúc, Tuyên Quang, Yên Bái, Lào Cai và Hà Giang Cho đến nay đã thực hiện trên 200 cộng đồng.

- Những năm gần đây, PRA được các chương

trình của Chính phủ, các tổ chức quốc tế, tổ chức phi chính phủ áp dụng trong các chương trình,

dự án liên quan đến phát triển nông thôn Việt

Nam đã khai thác và phát huy các nguồn lực của cộng đồng vào phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội

ở nông thôn.

- Những năm gần đây, PRA được các chương

trình của Chính phủ, các tổ chức quốc tế, tổ chức phi chính phủ áp dụng trong các chương trình,

dự án liên quan đến phát triển nông thôn Việt

Nam đã khai thác và phát huy các nguồn lực của cộng đồng vào phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội

ở nông thôn.

Trang 11

Mục đích

1 Tăng cường năng lực cho người dân Tăng cường năng lực cho người dân

2

Đánh giá nhu cầu của cộng đồng làm

cơ sở cho các dự án phát triển cộng đồng có hiệu quả

Đánh giá nhu cầu của cộng đồng làm

cơ sở cho các dự án phát triển cộng đồng có hiệu quả

3 Giúp cho quá trình quản lý các hoạt

động của dự án PTCĐ có hiệu quả

Giúp cho quá trình quản lý các hoạt động của dự án PTCĐ có hiệu quả

4 Thúc đẩy hành động cùng tham gia

của người dân vào quá trình phát triển cộng đồng.

Thúc đẩy hành động cùng tham gia của người dân vào quá trình phát triển cộng đồng.

2 Mục đích, ý nghĩa và điều kiện để thực hiên PRA

Trang 12

2 Là phương pháp dựa vào người dân để qua đó tổ chức quản lý cộng đồng

xã hội có hiệu quả hơn

Là phương pháp dựa vào người dân

để qua đó tổ chức quản lý cộng đồng

xã hội có hiệu quả hơn

4 Làm cơ sở chắc chắn cho việc triển khai và hoạch định các chủ trương

chính sách của Đảng, Nhà nước với cộng đồng

Làm cơ sở chắc chắn cho việc triển khai và hoạch định các chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước với cộng đồng

Trang 13

Điều kiện

1

Người dân phải có các giải pháp thực tiễn, sẵn sàng tham gia vào tiến trình phát triển cộng đồng của họ

2 Cần xác định rõ nhiệm vụ và nội dung hoạt động của các chương trình công

tác xã hội với cộng đồng.

Cần xác định rõ nhiệm vụ và nội dung hoạt động của các chương trình công tác xã hội với cộng đồng.

3 Cần có các chủ đề nghiên cứu về

PTCĐ có sự tham gia của người dân

Cần có các chủ đề nghiên cứu về PTCĐ có sự tham gia của người dân

4 Cần có biện pháp để khắc phục khó

khăn sẽ xảy ra khi tổ chức các hoạt động của PTCĐ

Cần có biện pháp để khắc phục khó khăn sẽ xảy ra khi tổ chức các hoạt động của PTCĐ

Trang 14

3 Những ưu điểm và nhược điểm của PRA

+ Giúp các cộng đồng tự huy động nguồn lực

để họ xác định những vấn đề khó khăn, đánh giá năng lực tổ chức địa phương, xếp hạng ưu tiên và lập kế hoạch hành động.

Trang 15

+ Phần lớn các thông tin là định tính, không thể áp dụng các phép tính thống kê.

+ Đánh giá vấn đề theo quan điểm cá nhân, dễ

bị ảnh hưởng bởi tin đồn.

+ Đánh giá vấn đề theo quan điểm cá nhân, dễ

bị ảnh hưởng bởi tin đồn.

Trang 16

+ Khó lôi cuốn được cộng đồng tham gia + Thiếu chia sẻ thông tin với cộng đồng

+ Gây ra mong đợi cao cho cộng đồng

+ Chỉ thấy một phần hiện trạng mà không thấy toàn diện.

Trang 17

4 Quy trình thực hiện PRA

+ Lên kế hoạch thời gian của đợt PRA + Thu thập, tổng hợp tóm tắt số liệu thứ cấp.

+ Chuẩn bị công tác hậu cần cho hoạt động hiện trường.

+ Tiếp xúc với cán bộ địa phương, giải thích

Trang 18

+ Chia nhóm phỏng vấn, quan sát, lập biểu

đồ, sơ đồ (thu thập thông tin).

+ Chia nhóm phỏng vấn, quan sát, lập biểu

đồ, sơ đồ (thu thập thông tin).

+ Họp tổng hợp phân tích thông tin sơ bộ.

+ Tiếp tục thu thập và phân tích thông tin cho tới khi đủ số liệu và độ tin cậy cần thiết.

Trang 19

II Một số nguyên tắc chủ yếu của PRA

- Sự tham gia của người dân và cộng đồng

- Tam giác kiểm tra chéo

- Tính linh hoạt và không bắt buộc

- Cân bằng định kiến

- Tính liên ngành

Trang 20

1 Sự tham gia của người dân và cộng đồng

Sự tham gia là quá trình người dân cùng thảo luận, cùng thống nhất và cùng thực hiện, quyết định các hoạt động có liên quan đến cộng đồng của họ

- Khái niệm

+ Điểm mấu chốt của PRA là sự tham gia của người dân trong suốt tiến trình của PRA (thu thập

số liệu, vẽ sơ đồ, bản đồ, lập kế hoạch )

+ Điểm mấu chốt của PRA là sự tham gia của người dân trong suốt tiến trình của PRA (thu thập

số liệu, vẽ sơ đồ, bản đồ, lập kế hoạch )

+ Sự tham gia sẽ làm tăng độ tin cậy của thông tin thu thập được, giúp cho quá trình phân tích, giải thích thông tin và lập kế hoạch được thực hiện một cách nhanh chóng.

Trang 21

- Các cấp độ tham gia của người dân:

+ Dân phải được biết và hiểu mục đích của hoạt động PRA và xác định được mức độ tham gia

+ Được cùng bàn để tìm ra giải pháp tốt nhất cho việc thực hiện tiến trình PRA

+ Tham gia trực tiếp các giai đoạn, tiến trình PRA.

+ Là người trực tiếp hưởng lợi từ việc lập kế hoạch giải quyết vấn đề từ các phát hiện của PRA.

+ Giám sát và kiểm tra trực tiếp các HĐ PRA + Quản lý, duy trì và phát triển các thành quả PRA.

+ Quản lý, duy trì và phát triển các thành quả PRA.

Trang 22

2 Tam giác kiểm tra chéo

- PRA yêu cầu việc thu thập thông tin phải đa dạng, từ nhiều nguồn và bằng các phương thức

khác nhau: Phỏng vấn, vẽ sơ đồ, biểu đồ, quan

sát, (để đảm bảo sự chính xác của thông tin)

- PRA yêu cầu việc thu thập thông tin phải đa dạng, từ nhiều nguồn và bằng các phương thức

khác nhau: Phỏng vấn, vẽ sơ đồ, biểu đồ, quan

sát, (để đảm bảo sự chính xác của thông tin)

- Tam giác được xây dựng trên cơ sở các mối quan hệ giữa 3 bộ phận: Nhóm thực hiện PRA; các công cụ và kỹ thuật; các nguồn thông tin.

Trang 23

3 Sự bỏ qua tối ưu

- PRA không đòi hỏi phải có được những thông tin quá chi tiết và độ chính xác không cần thiết cũng như không yêu cầu chặt chẽ về số

lượng mẫu để có thể đảm bảo tính đại diện như trong điều tra chọn mẫu

- PRA không đòi hỏi phải có được những thông tin quá chi tiết và độ chính xác không cần thiết cũng như không yêu cầu chặt chẽ về số

lượng mẫu để có thể đảm bảo tính đại diện như trong điều tra chọn mẫu

Trang 24

4 Cân bằng định kiến

- PRA được thực hiện nhằm loại bỏ những sai lệch trong quá trình đánh giá, tránh để cho các đối tượng lấn át lẫn nhau

- PRA cần phải tiếp xúc với đủ các tầng lớp:

Người nghèo, hội viên hội nông dân, hội phụ nữ và những người chịu thiệt thòi ở những vùng khó

khăn, hẻo lánh

- PRA cần phải tiếp xúc với đủ các tầng lớp:

Người nghèo, hội viên hội nông dân, hội phụ nữ và những người chịu thiệt thòi ở những vùng khó

khăn, hẻo lánh

Trang 25

5 Tính liên nghành

Nhóm thực hiện PRA phải bao gồm những thành viên có kỹ năng và chuyên ngành khác nhau

để bổ sung và tạo kết quả toàn diện hơn

Nhóm thực hiện PRA phải bao gồm những thành viên có kỹ năng và chuyên ngành khác nhau

để bổ sung và tạo kết quả toàn diện hơn

Trang 26

III MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP, CÔNG CỤ PRA PHỔ BIẾN

1 Mô tả lược sử cộng đồng

- Mục đích: Giúp cho người dân tìm hiểu đặc điểm tình hình chung của thôn bản Thông qua công cụ này người dân tự nhìn nhận những sự kiện xảy ra trong quá khứ và ảnh hưởng của nó đến đời sống kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của cộng đồng

Từ đó, có thể đề ra biện pháp quản lý, tổ chức

cộng đồng ngày một tốt hơn.

- Mục đích: Giúp cho người dân tìm hiểu đặc điểm tình hình chung của thôn bản Thông qua công cụ này người dân tự nhìn nhận những sự kiện xảy ra trong quá khứ và ảnh hưởng của nó đến đời sống kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của cộng đồng

Từ đó, có thể đề ra biện pháp quản lý, tổ chức

cộng đồng ngày một tốt hơn.

Trang 27

- Nội dung: Cán bộ PRA hướng dẫn

+ Người dân liệt kê các sự kiện đã từng xảy

Trang 28

- Phương pháp và thời gian

- Thành lập nhóm từ 5-7 người là người dân sống lâu năm ở địa phương

- Địa điểm thực hiện thuận lợi cho nhiều người

- Người dân trao đổi, phân tích đánh giá các sự

kiện và kết luận một bản lược sử cộng đồng

- Người dân trao đổi, phân tích đánh giá các sự

kiện và kết luận một bản lược sử cộng đồng

Trang 29

+ Có thể sử dụng phỏng vấn, kể chuyện để xác định:

+ Các câu hỏi bao gồm:

Khi nào cộng đồng đến định cư ở đây?

Sự kiện quan trọng trước tiên (ông, bà) có thể nhớ trong cộng đồng là gì?

Những đợt hạn hán, lũ lụt, dịch bệnh nghiêm trọng ở địa phương xảy ra như thế nào?(Nếu có)

Những việc làm, công trình tốt nhất mà cộng

Trang 30

- Những chú ý khi mô tả lược sử cộng đồng

+ Cố gắng đạt được kết quả là một bản mô tả

sự phát triển của thôn bản theo dòng thời gian.

+ Cố gắng đạt được kết quả là một bản mô tả

sự phát triển của thôn bản theo dòng thời gian.

+ Để người dân tự nhìn nhận những sự kiện

đã xảy ra trong quá khứ và ảnh hưởng của nó đến đời sống, đến tình hình sản xuất Đề ra các giải

pháp trong tương lai phù hợp với thôn mình

+ Để người dân tự nhìn nhận những sự kiện

đã xảy ra trong quá khứ và ảnh hưởng của nó đến đời sống, đến tình hình sản xuất Đề ra các giải

pháp trong tương lai phù hợp với thôn mình

+ Các nhóm đối tượng cần thảo luận: Già làng, trưởng thôn bản, đại diện các ban ngành

đoàn thể và đại diện người dân (nam, nữ)

+ Các nhóm đối tượng cần thảo luận: Già làng, trưởng thôn bản, đại diện các ban ngành

đoàn thể và đại diện người dân (nam, nữ)

Định dạng
Số trang	55
Dung lượng	5,96 MB