Hướng dẫn: nếu người này bỏ được cái xấuvà học được cái tốt của người kia trở thành người hoàn chỉnh, người tốt IV/ Tổng kết: 5’ HĐ 4: Hướng dẫn tổng kết Quan sát, đọc bài tập trên - Đư[r]
Trang 1Tiết 25, 26: ĐÁNH NHAU VỚI CỐI XAY GIÓ
Ngày soạn: 20/10/07
Ngày dạy: 22/10/07
A/ Mục tiêu cần đạt: Giúp HS:
- Thấy rõ tài nghệ của Xéc-van-tec trong việc xây dựng cặp nhân vật bất hủ Đôn-ki-hô-tê và Xan cho-Pan-xa tương phản về mọi mặt Đánh giá đúng các mặt tốt và mặt xấu của hai nhân vật ấy, từ
đó rút ra bài học thực tiễn
B/ Chuẩn bị:
- GV: Soạn giáo án, SGK, những mẩu chuyện & tranh ảnh về tác phẩm và tác giả Xec-van-tec, bảng phụ chép các đức tính, phẩm chất của hai nhân vật
- HS: Đọc, học và chuẩn bị bài trước ở nhà bằng cách trả lời trước các câu hỏi đọc hiểu văn bản
và bài tập vào vở soạn bài; SGK
C/ Tiến trình dạy học:
I/ Ổn định lớp: 1'
II/ Kiểm tra bài cũ:
? Những biện pháp nghệ thuật chủ yếu mà tác giả An-dec-xen sử dụng thành công trong truyện
“Cô bé bán diêm” là gì? Phân tích một vài dẫn chứng để chứng minh
II/ Giới thiệu bài mới:
III/ Bài mới:
HĐ 1: HD tìm hiểu tác giả, tác
phẩm
GV cung cấp thông tin cho
học sinh về đất nước Tây Ban
Nha và tác phẩm, tác giả
? Hãy khái quát lại nội dung
bộ tiểu thuyết ĐKHT ?
- Giúp học sinh làm rõ vị trí
của đoạn trích ( chương 8/ 12
chương: tiêu đề: cuộc gặp gỡ
rùng rợn quá sức tưởng tượng
giữa hiệp sĩ dũng cảm ĐKHT
với những cối xay gió và
những sự việc khác đáng ghi
nhớ
HĐ 2: HD đọc, tóm tắt truyện:
GV hướng dẫn học sinh đọc:
Chú ý đối thoại nhất là những
đối thại nhưng không in xuống
dòng
Giọng đọc ngây thơ tự tin xen
lẫn hài hước
- Đọc trước một đoạn gọi
học sinh đọc tiếp (3hs)→HD
nhận xét
? Hãy kể tóm tắt lại đoạn
- Lắng nghe, ghi nhớ
Dựa vào kiến thức đã chuẩn bịphát biểu: nêu ngắn gọn nội dung truyện
Lắng nghe
Chú ý lắng nghe, ghi nhớ
Đọc văn bản – theo dõi
Kể tóm tắt đoạn trích trước
I/ Giới thiệu tác giả - tác
phẩm:
II/ Đọc, kể tóm tắt truyện,
tìm hiểu chú thích, bố cục:
1 Đọc:
2 Kể, tóm tắt truyện:
Tuaàn 7
Trang 2HD nhận xét, bổ sung
? Ta có thể phân chia bố cục
của đoạn trích như thế nào?
(HD học sinh chia 3 phần:
trước, trong & sau trận chiến
đấu với cối xay gió)
HD nhận xét kết luận
Đặt câu hỏi ktra kiến thức
phần chú thích học sinh đã
chuẩn bị ở nhà (lưu ý chú
thích 5) - Giải thích thêm về
cối xay gió
HĐ 3: HD phân tích văn bản.
? Qua phần chú thích *, hãy
hình dung xem ĐKHT là
người như thế nào? ( nguồn
gốc xuất thân, ngoại hình,
đặc điểm, ước muốn )
? Qua 5 sự việc chủ yếu trong
truyên, hãy phân tích nét hay
và dở trong tính cách nhân
vật này
( ? Lão nhận định như thế
nào về những chiếc cối xay
gió? Vì sao lão có nhận định
như vậy?)
Nhấn mạnh và tả sơ lược
giúp học sinh hình dung ra
cối xay gió
? Thái độ và hành động của
ĐKHT như thế nào? Đứng
trước lão có sợ hãi không?
? Quan niệm, thái độ của lão
khi bị thương và kể chuyện
ăn, ngủ như thế nào?
? Những quan niệm, thái độ
của lão có gì tốt nếu không
phải do mù quáng?
HD học sinh k/luận: Có
k/vọng đẹp, dũng cảm, bị
thương không rên rỉ: tốt,
đáng học nhưng đáng
tiếc
?Hãy trình bày những đặc
điểm khái quát về nhân vật
này?
lớp Suy luận, trao đổi, phân bố cục, phát biểu
Trả lời câu hỏi theo yêu cầu của giáo viên
Chú ý lắng nghe, ghi nhớ
Dựa vào kiến thức đã tìm hiểu, n/cứu ở nhà & chú thích
* → phát biểu
Nhận xét bổ sung
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Suy luận, trao đổi, phát biểu Nhận xét bổ sung → kết luận
Dựa vào kiến thức đã tìm hiểu, n/cứu ở nhà & chú thích
3 Bố cục: 3 phần ( 5 sự
việc: Nhìn và nhận định về cối xay gió, thái độ, hành động của mỗi người, q.niệm cách xử sự khi bị đau đớn, xung quanh chuyện ăn, ngủ
4 Tìm hiểu chú thích:
III/ Phân tích:
1/ Hiệp sĩ Đôn-ki-hô-tê
- Quý tộc nghèo, quá mê truyện kiếm hiệp, muốn trở thành hiệp sĩ tuổi trạc 50,
- Ngoại hình : gầy gò, cao lênh khênh, cưỡi một con ngựa còm, mặc áo giáp, đầu đội mũ sắt, vai vác giáo dài
- Nhìn cối xay gió→ thành những tên khổng lồ gian ác, tưởng là pháp thuật của pháp
sư Phơ-re-xtôn
→ muốn ra tay tiễu trừcái giống xấu xa
- Dũng cảm xông vào cuộc giao tranh không cân sức
- Bị thương không hề rên rỉ
vì muốn làm theo trong sách
- Không quan tâm đến nhu cầu của bản thân như ăn, ngủ vì tình nương (làm theo sách)
* Có nhiều khía cạnh tốt đẹp nhưng do đọc nhiều truyện kiếm hiệp nên hành động nực cười, đáng trách, đáng thương
2/Giám mã Xan-chôPan-xa
- Nông dân- béo, lùn nhận làm giám mã cho
Trang 3? Xan-cho nhận định như thế
nào khi nhìn thấy những
chiếc cối xay gió?
? Bác ta có thái độ và h/ động
như thế nào? Xử sự có đúng
không?
? Qua đây ta thấy quan niệm
của xan-chô có gì tốt, xấu?
? Hãy nhận xét chung về
nhân vật này?
? Tính cách của 2 nhân vật
này như thế nào với nhau ?
HD học sinh chốt vấn đề&
chuyển ý
? Hãy nêu những mặt đối lập
của hai nhân vật này?
Hướng dẫn học sinh nhận
xét
Treo bảng phụ chép sẵn các
mặt đối lập, tương phản của 2
nhân vật cho học sinh quan
sát( theo cột đối xứng)
Hướng dẫn học sinh mở
rộng: tác dụng của biện pháp
nghệ thuật
? Ngoài sự tương phản ra ta
còn thấy những mặt nào của
2 nhân vật này có thể bổ sung
cho nhau?
Hướng dẫn: nếu người này
bỏ được cái xấuvà học được
cái tốt của người kia trở
thành người hoàn chỉnh,
người tốt)
HĐ 4: Hướng dẫn tổng kết
- Đưa ra hệ thống câu hỏi
trắc nghiệm( bảng phụ), gọi
học sinh thực hiện
Hướng dẫn nhận xét, chữa
bài
Hướng dẫn khái quát Ghi
nhớ SGK
* → phát biểu
Nhận xét bổ sung Phát hiện, phát biểu Nhận xét
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Nhận xét
Suy luận, thảo luận, phát hiện, phát biểu
Đưa ra nhận xét B/sung, kết luận
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Nhận xét
Trình bày theo hướng dẫn của GV
Nhận xét bổ sung
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Nhận xét, bổ sung
Quan sát, đọc bài tập trên bảng phụ
Suy luận, trao đổi, làm bài tập, phát biểu
Nhận xét, bổ sung Khái quát KT→ Ghi nhớ Đọc, cép ghi nhớ
ĐKHT với hy vọng được làm thống đốc; đủng đỉnh cưỡi lừa –lúc nào cũng mang theo bầu rượu, túi đựng đầy đủ thức ăn
- Đầu óc tỉnh táo: Can ngăn khi chủ muốnn tấn công cối xay
- Sợ hãi, nhút nhát: hơi đau
là rên rỉ
- Quan tâm đến nhu cầu vật chất hàng ngày, thực dụng
tầm thường
* Có những cái tốt nhưng quá thực dụng, hèn nhát, tầm thường
3/ Cặp nhân vật đối lập:
ĐKHT Xan-chô
Dg dõi quí tộc Nông dân Cao, gầy, cưỡi béo, lùn, con ngựa còm cưỡi con
→càng cao lừa→cg lùn K’ vọng cao cả Ư mơ tầm
Mê muội thường Hão huyền Tỉnh táo Dũng cảm Thiết thực Nhút nhát
* Biện pháp nghệ thuật làm nổi bật cả hai nhân vật
IV/ Tổng kết: 5’
V/ HĐ 5: Củng cố - dặn dò: 2’
* Về nhà: Học kỹ kiến thức bài học Nắm chắc nghệ thuật và nội dung chính của văn bản.
Trang 4Soạn và chuẩn bị kỹ cho bài” Chiếc lá cuối cùng”: Đọc kỹ và trả lời các câu hỏi đọc hiểu văn bản trong SGK Ngữ văn 8 t1 vào vở soạn bài
Tiết 27: TÌNH THÁI TỪ
Ngày soạn: 20/10/07
Ngày dạy: 24/10/07
A/ Mục tiêu cần đạt: Giúp HS:
- Hiểu được thế nào là tình thái từ, phân biệt với các loại từ khác
- Biết sử dụng tình thái từ phù hợp với tình huống giao tiếp
B/ Chuẩn bị:
- GV: Soạn giáo án, SGK, n/cứu tài liệu, bảng phụ chuẩn bị ngữ liệu giúp học sinh thực hiện phân tích
- HS: Đọc, học và chuẩn bị bài trước ở nhà bằng cách trả lời trước các câu hỏi và bài tập trong bài vào vở soạn bài; SGK
C/ Tiến trình dạy học:
I/ Ổn định lớp: 1'
II/ Kiểm tra bài cũ:
? Thế nào là trợ từ, thán từ? lấy ví dụ và phân tích
II/ Giới thiệu bài mới: trực tiếp
III/ Bài mới:
Hoạt động 1: Hướng dẫn tìm hiểu bài
học:
Treo bảng phụ chép sãn ngữ liệu mục
I,SGK - gọi học sinh đọc
Nêu yêu cầu như SGK
Khái quát lại và ghi ý chính lên bảng
Đây là tình thái từ
? Thế nào là tình thái từ ?
? Có các loại tình thái từ nào?
Chốt lại vấn đề - cất bảng phụ
Gọi học sinh đọc ghi nhớ SGK
Hãy lấy vd về mỗi loại tình thái trên
Treo tiếp bảng phụ chép VD như
SGK và gọi học sinh đọc
Nêu yêu cầu như SGK
Hướng dẫn học sinh nhận xétkết
luận, ghi ý chính lên bảng
? Khi sử dụng tình thái từ, để đảm
bảo đạt yêu cầu cần phải chú ý gì?
Hướng dẫn học sinh kết luận
HĐ 2: Hướng dẫn học sinh luyện tập
Quan sát, đọc ngữ liệu trên bảng phụ
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu ( bớt đi và
so sánh với câu gốc)
Khái quát kết luận từ
VD, phát biểu Nhận xét
Đọc ghi nhớ SGK Suy nghĩ, đặt câu, p/biểu Quan sát, đọc ví dụ Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Nhận xét, kết luận
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Nhận xét, kết luận
I/ Bài học 1/ Chức năng của tình thái từ VD: ở a,b,c - nếu bỏ từ in đậm → không còn sắc thái hỏi, cầu khiến, cảm thán d- ạ: Sự kính trọng
* Tình thái từ là từ được thêm vào câu để cấu tạo câu nghi vấn, cảm thán, cầu khiến
& biểu thị sắc thái t/cảm của người nói
* Ghi nhớ: SGK 2/ Tìm hiểu cách sử dụng tình thái:
ạ - kính trọng: người lớn, vai XH lớn hơn (hỏi)
à, – thân mật, bằng vai (hỏi) nhé - thân mật, bằng vai (cầu khiến)
ạ: Cầu khiến- kính trọng người lớn
Cần sử dụng phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp
Trang 5Gv hướng dẫn học sinh phân biệt:
chia nhóm làm thi tiếp sức – nhóm
nào hoàn thành nhanh mà chính xác
thắng cuộc & được tuyên dương
Hướng dẫn học sinh chữa bài tập
Gọi học sinh đọc bài tập 2, thực hiện
và làm, phát biểu
Hướng dẫn nhận xét chữa bài
Gọi học sinh đọc bài tập 3: Y/ cầu
học sinh đặt câu→ đọ trước lớp
Hướng dẫn nhận xét
Chú ý nghe, nắm yêu cầu Đọc bài tập→ thực hiện theo nhóm
→ lên bảng ghi dấu + vào câu có tình thái từ, dấu – vào câu không có tình thái từ
Đọc bài tập 2 Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
S luận, trao đổi, phát biểu VD: Em đay mà!
Bạn làm gì đấy? Đẹp quá chứ lị! Đi chơi thôi!
II/ Luyện tập:
Bài 1:
a) - Đại từ c) + b) + g)- quan hệ từ c) + h)
-d)- quan hệ từ i) + Bài 2:
a) chứ: nghi vấn- điều muốn hỏi đã ít nhiều được khẳng định
b) Chứ nhấn mạnh điều vừa khẳng định
c) Ư: hỏi (phân vân) d) nhỉ: thái độ thân mật- nhé: dặn dò thân mật; vậy: miễn cưỡng; cơ mà: thuyết phục
V/ HĐ 5: Củng cố - dặn dò: 2’
* Củng cố: GV treo bài tập trắc nghiệm hướng dẫn học sinh làm →học sinh lên bảng chữa.
* Về nhà: Học kỹ kiến thức bài học Hoàn thiện các bài tập chưa làm xong ở lớp vào vở bài tập
Luyện tập thực hiện giao tiếp có sử dụng TT từ
N/ cứu soạn bài “ Chương trình địa phương phần Tiếng việt” trong SGK Ngữ văn 8 t1 vào vở soạn bài
Tiết 28: LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN TỰ SỰ
Ngày soạn: 20/10/07 KẾT HỢP VỚI MIÊU TẢ VÀ BIỂU CẢM
Ngày dạy: 24/10/07
A/ Mục tiêu cần đạt: Giúp HS:
- Thông qua bài thực hành, biết cách vận dụng sự kết hợp các yếu tố miêu tả & biểu cảm khi viết một đoạn văn tự sự
B/ Chuẩn bị:
- GV: Soạn giáo án, SGK, n/cứu tài liệu, soạn giáo án
- HS: Đọc, học và chuẩn bị bài trước ở nhà bằng cách trả lời trước các câu hỏi và bài tập trong bài vào vở soạn bài; SGK
C/ Tiến trình dạy học:
I/ Ổn định lớp: 1'
II/ Kiểm tra bài cũ: 4’
? Hãy nêu vai trò của các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong văn tự sự Yếu tố kể nhân vật, sự việc
có thể lược bỏ đi được không? vì sao?
II/ Giới thiệu bài mới: 1’ G thiệu mục đích, ý nghĩa của việc luyện tập, viết đoạn văn tự sự III/ Bài mới:
HĐ1: Hướng dẫn tìm hiểu quy trình
xây dựng đoạn văn
- Gọi học sinh đọc lại 33 đề văn đã
tìm hiểu ở nhà từ SGK
? Để xây dựng một đoạn văn tự sự
Đọc lại 3 đề văn trong bài( SGK trang 83)
Lắng nghe
I/ Từ sự việc & nhân vật đến đoạn văn tự sự
có yế tố miêu tả & biểu cảm
Bước 1: Lựa chọn sự việc chính
Trang 6có sử dụng các ýeu tố miêu tả và biểu
cảm ta có thể thực hiện theo các bước
nào?
- Hướng dẫn học sinh nhận xét, bổ
sung khái quát, chốt vấn đề→ghi
bảng
Phân lớp thành 3 nhóm, giao cho
mỗi nhóm thực hiện 1 đề ( GV nêu y
cầu, các quy định-học sinh tập trung
thực hiện viết đoạn văn theo nhóm
trên cơ sở sửa lại bài soạn của cá
nhân đã làm ở nhà theo sự góp ý của
nhóm)
Hoạt động 2: Hướng dẫn Luyện tập
Yêu cầu mỗi nhóm 2 học sinh đọc
đoạn văn của mình trước lớp
Hướng dẫn học sinh đối chiếu với
yêu cầu nhận xét, đánh giá, bổ sung
Nêu yêu cầu và nhiệm vụ cho học
sinh theo sự việc và nhân vật đã cho
? Yêu cầu biểu cảm và miêu tả của
bài tập thể hiện ở chỗ nào?
Cho học sinh viết đoạn văn (5’)
Gọi học sinh tìm đoạn văn tương
ứng của Nam Cao
? Đoạn văn của Nam Cao kết hợp các
yếu tố miêu tả, biểu cảm ở chỗ nào?
?Yếu tố miêu tả & biểu cảm trên đã
giúp Nam Cao thể hiện được điều gì?
? Hãy so sánh đoạn văn của em và
đoạn văn của Nam Cao xem đoạn
văn của mình đã kết hợp được các
yếu tố miêu tả & biểu cảm chưa
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Nhận xét, bổ sung
- Thực hiện viết đề bài theo nhóm đã được phân công
Thực hiện theo yêu cầu của GV Nhận xét, đánh giá Bổ sung
Lắng nghe, nắm bắt nhiệm vụ Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu
Viết đoạn văn theo yêu cầu
- Tìm đoạn văn tương ứng ứng của Nam Cao
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu: tập trung tả lại chân dung đau khổ của Lão Hạc với các chi tiết: nụ cười như mếu, mắt ầng ậng nước, mặt rúm lại, lão hu hu khóc)
Suy luận, trao đổi, phát hiện, phát biểu : khắc sâu vào lòng bạn đọc hình dáng bên ngoài
& sự đau đớn, quằn quại về tinh thần của một người trong giây phút ân hận xót xa “già con chó”
So sánh đoạn văn của mình với đoạn văn của Nam Cao
Nhận xét, bổ sung
Bước 2: Lựa chọn ngôi kể
Bước 3: Xác định thứ
tự kể
Bước 4: Xác định yếu
tố miêu tả và biểu cảm dùng trong đoạn văn sẽ viết
II/ Luyện tập:
Bài tập 1 + 2
V/ HĐ 5: Củng cố - dặn dò: 2’
* Củng cố: GV treo bài tập trắc nghiệm, cho học sinh thực hiện Nhận xét, bổ sung
* Về nhà: Đọc kỹ, suy nghĩ và nhận xét 2 bài đọc thêm sgk
N/ cứu các đề trang 103 – ôn tập kỹ các kt về văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm → giờ sau viết bài 2 tiết Soạn bài “ Chiếc lsá cuối cùng”