Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt Giáo viên sử dụng tình huống trong điểm a mục 1 về việc làm của công an xã làm câu hỏi đàm thoại.. Hoạt động của giáo viên
Trang 1- Có ý thức bảo vệ quyền tự do của mình vă tôn trọng quyền tự do của người khâc.
- Biết phí phân hănh vi xđm phạm quyền tự do cơ bản của công dđn
II Tăi liệu vă phương tiện dạy học.
- SGK, SGV, TLHDGD GDCD 12, Băi tập tình huống
- Ti vi mây chiếu
III Tiến trình lín lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Kiểm tra băi cũ.
? Em hêy trình băy nội dung vă ý nghĩa quyền BĐ giữa câc tôn giâo ở VN?
3 Học băi mới.
Ông A mất một con trđu vă lín bâo với công an xê nơi mình cư trú Ông A khẳng định lẵng B lă người lấy cắp Dựa văo lời khai bâo của ông A, công an xê ngay lập tức bắt ông B.Vậy việc lăm của công an xê có đúng không? Vậy để trả lời cđu hỏi năy hôm nay thầy cùng câc em đi tìm hiểu băi 6 tiết 1 để lăm sâng tỏ nội dung trín.
Trang 2Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên sử dụng tình huống trong điểm
a mục 1 về việc làm của công an xã làm câu
hỏi đàm thoại.
? Theo em tại sao việc làm của công an xa
là vi phạm quyền BKXP về thân thể của CD?
(Vì chưa có căn cứ chứng minh anh X lấy
trộm, không có thẩm quyến)
? Vậy thế nào là quyền bất khả xâm phạm
về thân thể của công dân?
Như vậy quyền BKXP về thân thể thì
không ai được tự tiện bắt người Và hành vi
tự tiện bắt người là hành vi xâm phạm đến
quyền tự do về thân thể của công dân và là
hành vi trái pháp luật.
? Theo em những người, cơ quan có thame
quyền có quyền tự ý bắt người khác không?
Để đảm bảo quyền bất khả xâm phạm về
thân thể của công dân thì chỉ những người có
thẩm quyền theo quy định của pháp luật và
chỉ trong một số trường hợp cần thiết mà
pháp luật quy định mới được tiến hành bắt
người.
? Vậy có khi nào pháp luật cho bắt người
không?
Chú ý 1: điều 88 của BLTTHS năm 2003
thì tội đặc biệt nghiêm trọng phạt từ 15 năm
đến chung thân đến tử hình Tội rất nghiêm
trọng tối đa là 15 năm, Tội nghiêm trọng tối
đa là 7 năm Tội từ 2 năm trở xuống thì
không áp dụng biện pháp bất để tạm giam.
Chú ý 2: Thẩm quyền ra lệnh bắt tạm
giam: theo khoản 1 điều 80 BLTTHS 2003
1 Các quyền tự do cơ bản của công dân.
a Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân.
* Thế nào là quyền BKXP về thân thể của công dân.
- Quyền này được ghi nhận ở điều 71
HP 1992 (sđ)
- KN: không ai bị bắt, nếu không có quyết định của toà án, quyết định hoặc phê chuẩn của VKS, trừ trường hợp phạm tội quả tang.
* Nội dung quyền BKXP về thân thể của CD.
- Không ai có quyền tự ý bắt giam, giữ nếu không có căn cứ chính đáng.
- Các trường hợp được bắt, giam, giữ người.
Trường hợp 1: Bắt bị can, bị cáo để
tạm giam khi có căn cứ chứng tỏ bị can, bị cáo sẽ gây khó khăn cho việc điều tra, truy tố, xét xử hoặc tiếp tục phạm tội Đây là việc của VKS, TA có thẩm quyền.
Trường hợp 2: Bắt người trong trường
hợp khẩn cấp được tiến hành.
Trang 3+ Thủ trưởng, phó thủ trưởng cơ quan điều
tra các cấp lệnh bắt người của những người
này phải được VKS cùng cấp phê chuẩn.
? Vậy theo em bắt người trong trường hợp
khẩn cấp phải đảm bảo những căn cứ nào?
? Vậy theo em khi có căn cứ quyết định
người đó c.bị phạm tội rất và đặc biệt nghiêm
trọng cần phải đảm bảo những yếu tố nào?
? Theo em bắt người trong trường hợp
khẩn cấp cần phaỉ có những điều kiện nào?
? Theo em bắt người phạm tội quả tang
hay bị truy nã cần phải có điều kiện gì?
Chú ý 1: Người phạm tội hoặc sau khi
phạm tội bị phát hiện hoặc bị đuổi bắt cũng
như người đang bị truy nã thì ai cũng có
quyền được bắt và giải đến cơ quan có chức
năng.
? Tại sao pháp luật cho phép bắt người
trong trường hợp này?
Chú ý 2: Thẩm quyền bắt người trong
trường hợp khẩn cấp được quy định ở khoản
xác định rõ người đó đang chuẩn bị phạm tội.
+ Khi có người trông thấy và xác nhận đúng là người đó đã t.hiện phạm tội.
tại nơi xẩy ra chính mắt trông thấy.
đó bỏ trốn + Bắt người phạm tội quả tang hay đang bị truy nã.
nơi ở
việc người đó trốn hoặc tiêu huỷ chứng cứ.
Như vậy: cả ba trường hợp này nhằm:
giữ gìn TTAN, điều tra tội phạm, ngăn chặn tội phạm.
* Ý nghĩa quyền BKXP về TT của công dân.
- Đây là quyền TD quan trọng nhất của công dân
- Ngăn chặn hành vi tự tiện bắt gnười
- Cơ quan NN có thẩm quyền bảo vệ công dân.
Trang 4+ Người chỉ huy đơn vị quân đội độc lập cấp
trung đoàn, người chỉ huy đồn biên phòng ở
hải đảo và biên giới.
+ Người chi huy tàu bay, tàu biển khi rời
khỏi sân bay, bến cảng.
? Theo em tại sao đây là quyền cơ bản
nhất của CD?
(vì nó liên quan đến quyền được sống, TD
của con người, liên quan đến hoạt động của
các cơ quan NN với công dân)
4 Củng cố.
- Giáo viên nhắc lại kiến thức trọng tâm của tiết
- Giáo viên cho học sinh làm bài tập 3 trong SGK trang 66
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà học bài cũ và chuẩn bị tiết 2 bài 6
Trang 5- Có ý thức bảo vệ quyền tự do của mình và tôn trọng quyền tự do của người khác.
- Biết phê phán hành vi xâm phạm quyền tự do cơ bản của công dân
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV, TLHDGD GDCD 12
- Bài tập tình huống, Tài liệu về PL KD, pháp luật đại cương của ĐHKTQt
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Kiểm tra bài cũ.
? Em hãy trình bày nội dung và ý nghĩa quyền BKXP về TT của công dân?
3 Học bài mới.
Trang 6Giờ trước chúng ta đã học quyền BKXP về thân thể của công dân Vậy tính mạng, sức
khoẻ, danh dự, nhân phẩm của công dân có được pháp luật bảo hộ hay không? đó là nội dung của bài hôm nay.
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên tổ chức sử dụng phương pháp
giải quyết vấn đề, đàm thoại, thuyết trình để
dạy đơn vị kiến thức này.
? Theo em quyền này có được ghi nhận
trong hiến pháp không?
? Công dân có quyền được bảo hộ về…
Vậy công dân có phải tôn trọng quyền này
của người khác không?
Không chỉ cơ quan mà người tiến hành
TTHS mà mọi công dân nói chung đều
không được xâm phạm tới những quyền này
của công dân.
? Vậy em hiểu từ bảo hộ có nghĩa là gì?
(che chở, bảo vệ, đảm bảo an toàn,
không cho ai xâm phạm tới)
? Pháp luật bảo hộ về TM, SK, DD, NP
của công dân được thể hiện ở mấy ND cơ
bản?
(Hai nội dung cơ bản)
Với nội dung 1 giáo viên sử dụng tình
huống trong SGK trang 57 để dẫn dắt cho
học sinh năm được nội dung đó.
? Theo em nếu TM, SK của một người
luôn bị đe doạ thì cuộc sống của người đó sẽ
ra sao?
(luôn bị bất an, không yên ổn để LĐ, HT,
1 Các quyền tự do cơ bản của công dân.
b Quyền được PL bảo hộ về TM, SK, DD, NP.
* Thế nào là quyền được PL bảo hộ TM, SK,
DD, NP của công dân.
- Được ghi nhận ở điều 71 HP 1992 (sđ) và điều
7 của BLTTHS
- KN: Công dân có quyền được đảm bảo an toàn về tính mạng, sức khoẻ, được bảo vệ danh dự, nhân phẩm, không ai được xâm phạm tới tính mạng, sức khoẻ, danh dự và nhân phẩm của người khác.
* Nội dung quyền được bảo hộ về TM, SK,
Trang 7CT vì tính mạng là vốn quý của con người)
? TM, SK của nhiều người luôn bị đe doạ
thì xã hội sẽ thế nào? có phát triển lành
mạnh được không?
? Đối với nội dung này pháp luật nước ta
nghiêm cấm những hành vi nào?
? Thế nào là xâm phạm tới danh dự và
nhân phẩm của người khác?
? Em hãy nêu một vài ví dụ về hành vi
xâm phạm đến danh dự và nhân phẩm của
người khác?
? Em sẽ làm gì nếu bị người khác bịa đặt
điều xấu, vu cáo hoặc xúc phạm?
? Theo em pháp luật đảm bảo quyền về
tính mạng, sức khoẻ, danh dự và nhân phẩm
có ý nghĩa gì?
danh dự và nhân phẩm của người khác.
+ Hành vi bịa đặt điều xấu, nói xấu, xúc phạmngười gây thiệt hại về uy tín và danh dự củangười đó
+ Dù ở cương vị nào cũng không được xúcphạm DD và nhâm phẩm của người khác
* Ý nghĩa quyền được PL bảo hộ về TM, SK,
- Giáo viên nhắc lại kiến thức trọng tâm của bài
- Giáo viên cho học sinh giaỉ quyết một số bài tập tình huống trong BT tình huống trang 48 và49
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà làm bài tập cuối bài học, học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớp
Trang 8- Phân biệt được những hành vi thực hiện đúng và hành vi xâm phạm quyền tự do của CD.
- Biết bảo vệ mình trước các hành vi xâm phạm của người khác
3 Về thái độ.
- Có ý thức bảo vệ quyền tự do của mình và tôn trọng quyền tự do của người khác
- Biết phê phán hành vi xâm phạm quyền tự do cơ bản của công dân
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV, TLHDGD GDCD 12
- Bài tập tình huống, Tài liệu về PL KD, pháp luật đại cương của ĐHKTQ-Khoa luật
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Kiểm tra bài cũ
3 Học bài mới.
Trang 9Những ai có quyền được khám xét chỗ ở của người khác? thủ tục khám xét như thế nào? đó là nội dung của tiết 3 bài 6 hôm nay.
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Với đơn vị kiến thức này giáo viên sử dụng
phương pháp đàm thoại kết hợp với thuyết trình
và tổ chức thảo luận nhóm từ đó dẫn dắt học
sinh đến nội dung kiến thức
? Theo em chỗ ở của công dân bao gồm
những chỗ nào?
(nhà riêng, căn hộ trong chung cư, tập thể)
Giáo viên cho học sinh đọc từ: quyền
BKXP….pháp luật quy định trang 58 sau đó
đặt câu hỏi
? Theo em có thể tự ý vào chỗ ở của người
khác khi chưa được người đó đồng ý hay
không?
? Cho học sinh thảo luận tình huống trong
SGK trang 58-chia lớp làm bốn nhóm?
Về nguyên tắc không ai được tự ý vào chỗ ở
của ự tiện vào chỗ ở của người khác là VPPL
tuỳ theo người khác nếu không được người đó
đồng ý T mức độ vi phạm khác nhau mà có thể
bị xử lí theo quy định của pháp luật
? Có khi nào PL cho phép khám xét chỗ ở
của CD không? đó là những trường hợp nào?
? Theo em những người nào có thẩm quyền
ra lệnh khám chỗ ở, làm việc, địa điểm của
người khác?
+ Viện trưởng, viện phó VKSND, VKSQS các cấp.
1 Các quyền tự do cơ bản của công dân.
c Quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở của công dân.
* Thế nào là quyền BKXP về chỗ ở của CD.
- Được ghi nhận ở điều 73 HP 1992 (sđ)
- KN: SGK trang 58
Chỗ ở của công dân được NN và mọi người tôn trọng, không ai được tự ý vào chỗ ở của người khác nếu không được người đó đồng ý Chỉ trong trường hợp được pháp luật cho phép và có quyết định của cơ quan NN có thẩm quyền mới được khám xét chỗ ở của một người Trong trường hợp này thì việc khám xét cũng không được tiến hành tùy tieenjmmaf phải tuân theo đúng trình tự, thủ tục do pháp luật quy định.
* Nội dung quyền BKXP về chỗ ở của CD.
- Nội dung 1: Không một ai có quyền tuỳ
tiện vào chỗ ở của người khác nếu không aiđược người đó đồng ý
- Nội dung 2: Khám chỗ ở của công dân
phảI theo đúng pháp luật
+ Trường hợp 1: Khi có căn cứ khẳng định
chỗ ở, địa điểm của người đó có công cụ,phương tiện để thực hiện phạm tội hoặc có
Trang 10Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Trong trường hợp không thể trì hoãn
+ Thủ trưởng, phó thủ trưởng cơ quan điều tra
các cấp
+ Người chỉ huy đơn vị QĐ độc lập cấp trung đoàn
+ Người chỉ huy tàu bay, tàu biển đã rời sân
bay bến cảng.
? Cả hai trường hợp này cần phải tuân theo
trình tự thủ tục nào?
? Theo em đảm bảo quyền BKXP về chỗ ở
của công dân sẽ có ý nghĩa gì?
Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận các
câu hỏi sau đó các nhóm trình bày kết quả thảo
luận và bổ sung ý kiến cho nhau
? Thế nào là bí mật, an toàn thư tín của CD?
? Thế nào là quyền được bảo đảm an toàn và
bí mật thư tín?
? Theo em những ai có thẩm quyền được
kiểm soát điện thoại, điện tín của người khác?
+ Viện trưởng, viện phó VKSND, VKSQS các cấp.
+ Phải đọc lệnh khám, đưa cho đương sự đọc
và giải thích cho đương sự+ Khi khám phải có mặt người chủ hoặcngười thành niên trong gia đình và đại diệnchính quyền địa phương (xã…)
+ Không được khám vào ban đêm (nếu khámphải ghi biên bản)
+ Khi khám chỗ làm việc thì phải có mặtngười đó (nếu không thể trì hoãn thì phải ghibiên bản)
* Ý nghĩa quyền BKXP về chỗ ở của CD.
- Đảm bảo cuộ sống tự do của công dân
- Cán bộ, công chức NN không lạm dụngđược quyền
- Quyền của CD được tôn trọng và bảo vệ
d Quyền được đảm bảo an toàn và bí mật thư tín, điện thoại, điện tín.
- Thư tín, điện tín, điện thoại là phương tiệnsinh hoạt thuộc đời sống tinh thần của conngười thuộc về bí mật đời tư của cá nhân cầnphải được đảm bảo
Trang 11Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
chánh án toà án phúc thẩm TANDTC, Hội
đồng xét xử.
+ Thủ trưởng, phó thủ trưởng cơ quan điều tra
các cấp
Trong trường hợp không thể trì hoãn
+ Thủ trưởng, phó thủ trưởng cơ quan điều tra
các cấp
+ Ng chỉ huy đơn vị QĐ độc lập cấp trung đoàn
+ Người chỉ huy tàu bay, tàu biển đã rời sân
bay bến cảng.
? Nếu ai đó tự tiện bóc thư của em, em sẽ
làm gì để bảo vệ quyền của mình?
- Không ai được tự tiện bóc mở, giữ, tiêuhuỷ điện tín của người khác
- Chỉ có nhũng người có thẩm quyền trongtrường hợp cần thiết được kiêmt soát điệnthoại, điện tín của người khác
Chú ý; BLHS 1999: điều 125 QĐ: người vi phạm: phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 1 đến 5 triệu hoặc cải tạo không giam giữ đến 2 năm hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 2 năm.
- Ý nghĩa:
+ Đảm bảo đời sống tư của mỗi người+ Công dân có đời sống TT thoả mái
4 Củng cố.
- Giáo viên nhắc lại kiến thức trọng tâm của bài
- Giáo viên cho học sinh làm các bài tập 11 và 12 trong SGK cuối bài học
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà học bài cũ và chuẩn bị tiết 4 bài 6
Trang 12- Giúp học sinh nêu được quyền tự do ngôn luận.
- Giúp HS năm được trách nhiệm của NN và CD trong việc bảo đảm và thực hiện cácquyền tự do cơ bản của công dân
- Có ý thức bảo vệ quyền tự do của mình và tôn trọng quyền tự do của người khác
- Biết phê phán hành vi xâm phạm quyền tự do cơ bản của công dân
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV, TLHDGD GDCD 12
- Bài tập tình huống, Tài liệu về PL KD, pháp luật đại cương của ĐHKTQ-Khoa luật
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Kiểm tra bài cũ.
Trang 13Em hãy trình bày ND và YN quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở của công dân?
3 Học bài mới.
Công dân có quyền tự do ngôn luận được hiểu là tự do phát biểu ý kiến, thể hiện chính kiến,quan điểm của mình về các vấn đề chung của đất nước Vậy tự do ngôn luận có phải chúng tamuốn nói gì thì nói không? để làm sáng tỏ vấn đề này hôm nay cô và các em cùng tìm hiểu tiếpbài 6 tiết 4
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Điều 69 HP 1992 (sđ) quy định: CD có
quyền TD ngôn luận, tự do báo chí, có
quyền được thông tin, có quyền được hội
họp, lập hội ,biểu tình theo quy định của
pháp luật
? Quyền tự do ngôn luận là quyền già của
công dân?
? Quyền TD ngôn luận có vai trò gì đối
với CD khi tham gia vào công việc NN và
XH?
? Quyền tự do ngôn luận của công dân
được thể hiện bằng mấy hình thức? đó là
những hình thức nào?
(2 hình thức trực tiếp và gián tiếp)
? Em hãy lấy ví dụ thể hiện hình thức
trực tiếp và gián tiếp?
? Là học sinh phổ thông em đã thực hiện
quyền TD ngôn luận của mình ở trường, lớp
như thế nào?
? Theo em đảm bảo quyền tự do ngôn
luận sẽ đem lại ý nghĩa gì?
1 Các quyền tự do cơ bản của công dân.
e Quyền tự do ngôn luận.
- Quy định điều 69 HP 1992 (sđ)
- Là quyền TD cơ bản của công dân
- Là điều kiện chủ động và tích cực để công dântham gia vào công việc NN và XH
- Hình thức + Trực tiếp ở cơ quan, trường học, tổ dân
phố…
+ Gián tiến: thông qua báo, đóng góp ý kiến,
kiến nghị với đại biểu QH, HĐND các cấp
a Trách nhiệm của NN.
Trang 14Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên giảng giải cho cho HS thấy rõ
trách nhiệm của NN và CD NN đảm bảo
các quyền tự do cơ bản của công dân CD
thực hiện tốt các quyền tự do cơ bản của
mình và tôn trọng quyền tự do cơ bản của
người khác Sau đó giáo viên đặt câu hỏi
? NN bảo đảm các quyền tự do cơ bản
của công dân như thế nào?
Giáo viên nêu một số quy định về các tội
phạm hình sự ở phần tư liệu tham khảo trang
63 SGK
? Theo em công dân có thể làm gì để thực
hiện các quyền tự do cơ bản của mình?
Cả lớp trao đổi và phát biểu ý kiến
? Vậy công dân học tập và tìm hiểu pháp
luật để làm gì?
- Xây dựng và ban hành HTPL, quy định quyềnhạn và trách nhiệm của các cơ quan, cán bộ,công chức NN về bảo đảm thực hiện các quyền
tự do cơ bản của công dân
- Bằng PL, NN nghiêm khắc trừng trị các hànhVPPL, xâm hại tới các quyền TD cơ bản củaCD
- NN xây dựng bộ máy các cơ quan bảo vệ phápluật từ TW đến địa phương
b Trách nhiệm của công dân.
- Giáo viên hệ thống lại kiến thức của toàn bài
- Giáo viên giải thích từ bị can, bị cáo
+ Bị can: cơ quan điều tra hoặc VKS quyết định khởi tố
+ Bị cáo: Toà án quyết định đưa ra xét xử
- Cho học sinh làm một số bài tập trong SGK và BTTH
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớp
Trang 15- Phân biệt được những hành vi thực hiện đúng và hành vi xâm phạm quyền dân chủ của CD.
- Biết thực hiện quyền dân chủ của theo đúng quy định của pháp luật
3 Về thái độ.
- Tích cực thực hiện quyền dân chủ của mình và tôn trọng quyền dân chủ của người khác
- Biết phê phán hành vi xâm phạm quyền dân chủ của công dân
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
Trang 162 Kiểm tra bài cũ.
Em hãy trình bày những hình thức và ý nghĩa quyền tự do ngôn luận của công dân? trách nhiệmcủa NN và công dân trong việc thực hiện các quyền tự do cơ bản của công dân?
3 Học bài mới.
Giáo viên đặt vấn đề: Các em hiểu như thế nào là NN của dân, do dân, vì dân? HS trả lời từ
đó giáo viên giải thích: đó chính là biểu của quyền dân chủ, quyền làm chủ của công dân trongđời sống chính trị, xã hội của đất nước Vậy pháp luật có vai trò và ý nghĩa gì trong việc xác lập
và đảm bảo cho người dân sử dụng các quyền dân chủ của mình? đó là nội dung của bài họchôm nay
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
GV tổ chức cho học sinh đọc khái niệm
quyền bầu cử và ứng cử trong SGK trang
69, sau đó đặt vấn đề cho học trả lời để dẫn
dắt học sinh nắm được nội dung kiến thức
? Em đã tham gia vào các cuộc bầu cử
nào chưa? hình thức mà em tham gia bầu cử
đó là gì?
(Bỏ phiếu kín hay giơ tay biểu quyết)
? Theo em quyền bầu cử và ứng cử của
công dân thuộc lĩnh vực nào?
GV sử dụng phương pháp thuyết trình
kết hợp với nêu vấn đề và đặt vấn đề và giải
thích để dẫn dắt học sinh nắm được nội
dung vấn đề
? Theo em pháp luật VN hiện nay quy
định độ tuổi bầu cử và ứng cử của công dân
- Quyền bầu cử và ứng cử thuộc lĩnh vực chínhtrị
- Phạm vi: Hẹp (địa phương), Rộng (cả nước)
- Quyền này được ghi nhận ở đ 6 HP 92 (sđ)
b Nội dung quyền bầu cử và ứng cử vào các
cơ quan đại biểu của nhân dân.
* Người có quyền bầu cử và ứng cử vào các cơquan đại biểu của nhân dân
- Độ tuổi: Bầu cử từ 18 tuổi trở lên; ứng cử từ
Trang 17Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Vậy theo em mọi công dân cứ đủ 18
tuổi và 21 tuổi trở lên đều được bầu cử và
ứng hay không?
? Theo em nhũng trường hợp naog
không được thực hiện quyền bầu cử?
? Theo em những trường hợp nào không
được thực hiện quyền ứng cử?
? Theo em tại sao pháp luật lại hạn chế
quyền bầu cử và ứng cử của những người
thuộc những trường hợp trên?
(Vì họ là người VPPL, ý thức pháp luật
kem, nếu để học thực hiện quyền bầu cử và
ứng cử có thể gây hậu quả xấu cho xã hội)
? Vậy em hiểu như thế nào là nguyên tắc
bầu cử: Phổ thông, Bình đẳng, trực tiếp, bỏ
phiếu kín ở nước ta hiện nay?
? Theo em quyền bầu cử của công dân
được thực hiện theo mấy cách?
? Vậy theo em ai cũng có thể ra ứng cử
được hay không?
(Không mà phải người có năng lực và
được tín nhiệm của cử tri và ứng cử phải
được MT TQ VN giới thiệu)
? Theo em quyền bầu cử và ứng cử của
công dân là việc thực hành hình thức dân
chủ trực tiếp hay gián tiếp?
(Đó là hình thức dân chủ gián tiếp)
21 tuổi trở lên
- Được hưởng sự bình đẳng trong bầu cử và ứngcử: điều 54 HP 1992 (sđ)
- Những trường hợp không được bầu cử:
+ Người mất năng lực hành vi dân sự+ Người VPPL bị phát hiện và bị tước quyềnbầu cử
- Những trường hợp không được quyền ứng cử.
+ Những trường hợp không được bầu cử
+ Người đang chấp hành các loại bản án hình sự+ Người chấp hành xong bản án nhưng chưađược xoá án
+ Người bị giáo dục tại địa phương, cơ sở giáodục, cơ sở chữa bệnh , quản chế hành chính
* Cách thực hiện quyền bầu cử và ứng cử củaCD
- Quyền bầu cử: được thực hiện theo nguyên
tắc
+ Phổ thông: không phân biệt nam-nữ
+ Bình đẳng: mọi lá phiếu đều có giá trị nhưnhau
+ Trực tiếp: trực tiếp đi bầu+ Bỏ phiếu kín: không để lại tên trên phiếu
- Quyền ứng cử:
Trang 18Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Theo em đại biểu nhân dân phải chịu
trách nhiệm gì trước sự giám sát của cử tri?
? Theo em đảm bảo quyền bầu cử và ứng
cử của công dân sẽ đem lại ý nghĩa gì?
? Theo em tại sao thực hiện tốt quyền bầu
cử và ứng cử lại đảm bảo tốt quyền công
dân và quyền công người?
+ Tự ứng cử: (có năng lực và được tín nhiệm)+ Được giới thiệu ứng cử: (được MT TQ VNgiới thiệu)
* Cách thức thực hiện quyền lực NN thông quacác đại biểu và cơ quan quyền lực NN-cơ quanđại biểu của nhân dân
- Các ĐBND phải liên hệ chặt chẽ với cử tri+ Tiếp xúc cử tri
+ Thu thập ý kiến, nguyện vọng của ND
- Các ĐBND chịu trách nhiệm trước nhân dân
và chịu sự giám sát của cử tri
+ Báo cáo với cử tri+ Trả lời kiến nghị của cử tri
c Ý nghĩa của quyền BC và UC của CD
- Thể hiện ý chí và nguyện vộng của ND
- Thể hiện BC NN dân chủ và tiến bộ
- Thể hiện sự BĐ trong đời sống chính trị
- Đảm bảo bảo quyền CD và quyền con người
4 Củng cố.
- GV hệ thống lại kiến thức của bài (tiết 1)
- GV cho HS liên hệ với thức tế đại phương về việc thực hiện quyền này
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà làm bài tập, học bài cũ và đọc trước tiết 2 bài 7
Trang 19- Biết phê phán hành vi xâm phạm quyền dân chủ của công dân.
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
- SGK, SGV GDCD 12, TLHDGD GDCD 12
Trang 20- Bài tập tình huống, SGK PLCN (NXB GD 1998)
- Máy chiếu ti vi
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức lớp.
2 Kiểm tra bài cũ.
? Em hãy trình bày ND và YN quyền bầu cử và ứng cử của công dân?
3 Học bài mới.
Tại sao NN quản lý XH bằng PL (điều chỉnh các mối quan hệ XH) do vậy việc đầu tiên phảithực hiện bằng sự tham gia của công dân vào quá trình xây dựng pháp luật, vì vậy để pháp luậtphù hợp với đời sống xã hội thì phải có sự tham gia quản lý NN và XH của công dân Vậy sựtham gia của CD như thế nào chúng ta tiếp tục tìm hiểu bài 7 tiết 2
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
GV sử dựng PP vấn đáp kết hợp với giải quyết
vấn đề và giải thích để dẫn dắt HS năm được nội
dung kiến thức
Giáo viên cho học sinh đọc khái niệm và sau
đó đặt câu hỏi
? Theo em quyền bầu cử và ứng cử của công
dân là việc thực hành hình thức DCTT hay
DCGT?
(Dân chủ gián tiếp)
? Vậy theo em quyền tham gia quản lý nhà
nước và xã hội của công là việc thực hành hình
thức dân chủ trực tiếp hay dân chủ gián tiếp?
(Dân chủ trực tiếp)
? Vậy theo em tại sao việc tham gia quản lý
NN và XH của công dân là hình thức dân chủ trực
tiếp?
2 Quyền tham gia quản lí NN và XH.
a Khái niệm quyền tham gia quản lí NN
và XH.
- KN:
Quyền tham gia quản lí NN và xã hội là quyền của công dân tham gia thảo luận vào các công việc chung của đất nước trong tất cả các lĩnh vực của đời sống
xã hội, trong phạm vi cả nước và của từng địa phương; quyền kiến nghị với các cơ quan NN về việc xây dựng bộ máy nhà nước và xây dựng, phát triển KT_ XH
- Đây là hình thức dân chủ trực tiếp
Trang 21Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
(Vì công dân trực tiếp tham gia vào các công
việc của nhà nước và xã hội)
Bằng những câu hỏi gợi mở và câu hỏi tình huống
giáo viên giúp học sinh nắm được nội dung của
quyền tham gia quản lí NN và XH
? Theo em công dân thực hiện quyền tham gia
quản lí NN được phân biệt ở mấy phạm vi?
(Ở 2 phạm vi-cả nước và cơ sở)
? Vậy công dân thực hiện quyền này trong
phạm vi cả nước được thể hiện trên những lĩnh
vực nào?
? Vậy quá trình xây dựng các loại văn bản
pháp luật công dân có quyền gì?
? Em hãy lấy ví dụ về những vấn đề mà nhà
nước tổ chức trưng cầu dân ý?
(Như một số loại luật, việc mở rộng thủ đô )
? Công dân thực hiện quyền này ở cơ sở được
thực hiện theo cơ chế nào?
? Theo em thực hiện cơ chế “ dân biết, dân
bàn, dân làm, dân kiểm tra” để làm gì?
(Tạo ra sự dân chủ ở cơ sở)
? Theo em tại sao các CS, PL của nhà nước
phải thông báo để dân biết và thực hiện?
(Để nhân dân biết và thực hiện đúng)
? Em hãy lấy ví dụ những việc dân bàn và
quyết định trực tiếp?
? Em hãy lấy ví dụ những việc dân thảo luận
b Nội dung cơ bản của quyền tham gia quản lý nhà nước vàxã hội.
- Phạm vi cả nước.
+ Xây dựng các văn bản pháp luật.
Tham gia thảo luận đóng góp ý kiếnTrong quá trình thực hiện pháp luật nhândân có quyền phản ánh những bất cậpvướng mắc của pháp luật
+ Trưng cầu dân ý: lấy ý kiến của nhân
dân về một vấn đề quan trọng của đấtnước
- Phạm vi cơ sở: “dân biết, dân bàn, dân
làm, dân kiển tra” để tạo ra sự dân chủ ở
Trang 22Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
trước khi chính quyền xã quyết định?
? Em hãy lấy ví dụ những việc nhân dân ở xã
giám sát kiểm tra?
? Vậy theo em đảo bảo quyền thám gia quản lí
nhà nước và xã hội của công dân sẽ đem lại những
ý nghĩa gì?
? Là một học sinh lớp 12 em có thể tham gia
vào việc xây dựng và quản lý trường bằng những
hình thức nào?
- DCTT: bàn bạc đề xuất hình thức, nội dung học
tập, thực hiện nội quy trường lớp
- DCGT: bầu ra lớp trưởng, bí thư để các bạn đó
thay mặt lớp báo cáo với ban giám hiệu, các thầy
cô về quá trình điều hành, tình hình học tập, sinh
hoạt của lớp
+ Những việc dân được thảo luận, thamgia ý kiến trước khi chính quyền xã quyếtđịnh
VD: Quy hoạch đất, xây dựng các côngtrình phúc lợi
+ Những việc nhân dân ở xã giám sátkiểm tra
VD: việc giải quyết khiếu nại, tố cáo,ngân sách xã, các loại phí và lệ phí
c Ý nghĩa của quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội.
- Phát huy sức mạnh toàn dân, toàn xã hộivào xây dựng bộ máy nhà nước
- Góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế,văn hoá xã hội
4 Củng cố.
- Giáo viên hệ thống lại kiến thức cơ bản của tiết
- Giáo viên cho học sinh làm bài tập: Em hãy nêu ra những hạn chế của dân chủ trực tiếp vàdân chủ gián tiếp
+ Dân chủ trực tiếp: Phụ thuộc vào trình độ nhận thức của người dân
Trang 23+ Dân chủ gián tiếp: nguyện vọng của nhân dân không được phản ánh trực tiếp; phụ
thuộc vào năng lực người đại diện
Vì vậy, phải kết hợp hai hình thức này để phát huy tối đa hiệu quả nền dân chủ XHCN
- Phân biệt được những hành vi thực hiện đúng và hành vi xâm phạm quyền dân chủ của CD
- Biết thực hiện quyền dân chủ của theo đúng quy định của pháp luật
3 Về thái độ.
Trang 24- Tích cực thực hiện quyền dân chủ của mình và tôn trọng quyền dân chủ của người khác.
- Biết phê phán hành vi xâm phạm quyền dân chủ của công dân
II Tài liệu và phương tiện dạy học.
2 Kiểm tra bài cũ.
? Em hãy trình bày ND và YN quyền tham gia quản lí NN và XX của công dân?
3 Học bài mới.
Theo em khi nào có khiếu nại, khi nào có tố cáo? (Khi có VPPL) Vậy khiếu nại và tố cáo cóđiểm giống và khác nhau không? để trả lời những câu hỏi này hôm nay thầy và các em cùng đitìm hiểu tiếp bài 7 tiết 3
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
GV nhắc lại ý nghĩa của hai quyền:
Bầu-ứng cử và quyền tham gia quản lí
NN Sau đó giáo viên nêu ra câu hỏi
? Trong khi thực hiện hai quyền trên
nếu phát hiện những VPPL thì người dân
có thể làm gì? làm như thế nào để ngăn
chặn việc làm sai đó?
GV: quyền khiếu nại, tố cáo là quyền
cơ bảncủa công dân, là công cụ để công
dân thực hiện quyền dân chủ trực tiếp
? Theo quyền khiếu nại là việc làm của
ai? Giải quyết về cái gì? lấy VD minh
3 Quyền khiếu nại, tố cáo của công dân.
- Được ghi nhận ở điều 74 HP 1992 (sđ)
- Luật KN-TC có hiệu lực 01-10-2004
a Khái niệm quyền KN-TC của công dân.
- Quyền khiếu nại: Là quyền của CD, CQ, TC
đề nghị CQ, TC, cá nhân có thẩm quyền xem xétlại các QĐ hành chính, hành vi hành chính khi cócăn cứ cho rằng hành vi đó là sai
Trang 25Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Theo em quyền tố cáo là việc làm của
ai? Thông báo cái gì? cho ai? Lấy ví dụ?
Căn cứ vào khái niệm quyền khiếu nại
và tố cáo cho học sinh tìm và trả lời mục
đích của quyền khiếi nại và tố cáo
? Theo em đảm bảo quyền KN của
công dân nhằm mục đích gì?
? Theo em đảm bảo quyền TC của công
dân nhằm mục đích gì?
GV tổ chức cho học sinh tiến hành thảo
luận theo nhóm, lớp theo hướng so sánh
nội dung của KN-TC theo hệ thống câu
hỏi lô gíc Sau đó đại diện từng nhóm trình
bày sau đó các nhóm khác đóng góp ý kiến
(nếu có)
? Theo em chủ thể của khiếu nạn và tố
cáo là ai?
? Theo em ai có thẩm quyền giải quyết
khiếu nại, tố cáo của công dân?
Chú ý: nếu là CD vi phạm thì thủ
trưởng giải quyết còn nếu thử trưởng cơ
quan đó vi phạm thì cơ quan cấp trên thẩm
quyền giải quyết
? Theo em đối tượng giải quyết của
người có thẩm quyền là những cái gì ?
? Em hãy trình bày trình tự giải quyết
khiếu nạn của công dân?
Chú ý: thời gian giải quyết KN không
quá 90 ngày từ khi nhận được QĐHC, KL
- Quyền tố cáo: Là quyền của công dân báo cho
CQ, TC, cá nhân có thẩm quyền biết về hành viVPPL của cá nhân, CQ, TC
- Mục đích:
+ KN: Nhằm khôi phục quyền và lợi ích của chủ
thể khiếu nại
+ TC: Phát hiện và ngăn chặn hành vi trái PL.
b Nội dung quyền KN-TC của công dân.
* Chủ thể:
- KN: công dân, tổ chức, cơ quan.
- TC: chỉ là công dân
* Người có thẩm quyền giải quyết KN-TC.
- KN: Cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền.
- TC: Cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền.
* Quy trình KN-TC và giải quyết KN-TC.
- Khiếu nại:
+ B1: Người KN nộp đơn KN.
+ B2: Người giải quyết KN xem xét và giải
quyết KN
+ B3: Người KN đồng ý với KQ KN thì quyết
định giải quyết có hiệu lực
+ B4: người giải quyết KN lần hai xem xét giải
quyết yêu cầu của người KN
Trang 26Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
giải quyết trong 10 từ khi nhận được đơn,
giải quyết lần đầu không quá 30 ngày,
phức tạp 45 ngày, vùng sâu khó khăn là 60
ngày mỗi lần tiếp theo không quá 45 ngày
từ ngày thụ lí
Giáo viên sử dụng sơ đồ để giúp học
sinh năm được quy trình và các bước giải
quyết khiếu nạn và tố cáo
? Em hãy trình bày trình tự giải quyết
tố cáo của công dân?
Chú ý: Phải giải quyết ngay chậm nhất
là 10 ngày thời gian giải quyết tiếp theo
không quá 60 ngày, phức tạp là 90 ngày từ
ngày thụ lí
? Theo em đảm bảo quyền khiếu nạn tố
cáo của CD sẽ đem lại những ý nghĩa gì?
? Bằng nội dung đã học và kiến thức tế
em hãy cho biết người KN-TC có quyền
+ B1: Người TC gửi đơn tố cáo.
+ B2: Người giải quyết tố cáo phải tiến hành xác
minh và QĐ về nội dung tố cáo
+ B3: Người tố cáo cho rằng giải quyết tố cáo
không đúng thì có quyền tố cáo với CQ, TC cấptrên
+ B4: CQ, TC, cá nhân giải quyết lần hai có
trách nhiệm giải quyết trong thời hạn quy định
Sơ đồ so sánh các bước giải quyết KN-TC
KHIẾU NẠI TỐ CÁO
CHÁNH TT HUYỆN
CHÁNH TT TỈNH
CT UBND H
CT UBND XÃ CT UBND XÃ
CT UBND H
CHÁNH TT TỈNH
Trang 27Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giữ bí mật tên, bút tích, địa chỉ
Yêu cầu cơ quan bảo vệ khi bị đe
doạ
* Nghĩa vụ KN-TC
- KN: Đến đúng người có thẩm quyền
KN trung thực cung cấp thông tin
và chịu trách nhiệm về thông tin Chấp hành QĐ KN có hiệu lực
- TC: Nêu rõ họ tên, địa chỉ
Trình bày trung thực nội dung TC
Chịu trách về ND TC
GV sử dụng PP thuyết trình kết hợp với
đàm thoại để HS nắm được trách nhiệm
của nhà nước và của công dân
? Theo em nhà nước ta bảo đảm các
quyền dân chủ của công dân như thế nào?
? Theo em công dân có trách nhiệm
thực hiện các quyền dân chủ như thế nào?
c Ý nghĩa của quyền KN-TC của công dân.
- NN bảo đảm để CD thực hiện quyền dân chủcủa mình CD có quyền sử dụng và có nghĩa vụthực hiện quyền dân chủ này
- Là cơ sở pháp lí để CD bảo vệ quyền và lợi íchhợp pháp của CD từ đó ngăn chặn việc làmVPPL
- Bộ máy nhà nước ngày càng được củng cốvững mạnh để đảm bảo NN của dân-do dân-vìdân
4 Trách nhiệm của NN và CD trong việc thực hiện các quyền DC của CD.
a Trách nhiệm của NN.
- NN ban hành PL
- Các cơ quan bảo vệ PL trừng trị nghiêm khắchành vi VPPL
b Trách nhiệm của công dân.
- Sử dụng đúng các quyền dân chủ của mình
- Không lạm dụng quyền dân chủ của mình để
CÔNG DÂN CÔNG DÂN
Trang 28Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
làm trái pháp luật
4 Củng cố.
- GV hệ thống lại kiến thức của toàn bài 7
- Cho HS so sánh sự giống và khác nhau giữa tố cáo và khiếu nạn
+ Giống nhau: Đều xẩy ra khi có vi phạm pháp luật
+ Khác nhau: Chủ thể
Mục đích Người có thẩm quyền giải quyết Các bước giải quyết
Trang 29Biết thực hiện và có khả năng nhận xét việc thực hiện quyền học tập và sáng tạo của công dântheo quy định của pháp luật.
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
Giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận
theo các tình huống để tìm ra nội dung kiến
thức Giáo viên đưa ra ba tình huống sau.
Tình huống 1:
Thắng bị liệt cả hai chân từ khi lên 3, và nay
Thắng đã 8 tuổi mà chưa được đến trường vì mẹ
của Thắng cho rằng Thắng học cũng không có
1 Quyền học tập, sáng tạo và phát triển của công dân.
a Quyền học tập của công dân.
- Quyền học tập được ghi nhận ở điều 59 củaHiến pháp 1992 (sđ)
- Không vì: người lành lặn hay người khuyết
tận đều có cơ hội học tập như nhau
Trang 30Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
? Em có tán thành ý kiến của mẹ Thắng
không? vì sao?
Tình huống 2:
Sau khi TN THCS hai chị em Hiền và Tú có
nguyện vọng vào học lớp 10 Nhưng vì GĐ khó
khăn nên bố Hiền quyết định Thằng Tú con trai
nên tiếp tục đi học còn cái Hiền là con gái không
cần học cao, ở nhà đỡ và lấy chồng
? Em có tán thành ý kiến của bố Hiền
không? vì sao?
Tình huống 3:
Một người bạn kuyên Thành: ở quê mà làm
ruộng, mình là người dân tộc, lại là nông dân
không thể trở thành hoạ sĩ được mà học mĩ thuật
Khó khăn như thế này, biết bao giờ mới đi thi và
Giáo viên sử dụng phương pháp thuyết trình
kết hợp với phương pháp đàm thoại để dẫn dắt
học sinh nắm được ND.
? Theo em quyền sáng tạo của công dân
bao gồm mấy nội dung?
? Theo em pháp luật nước ta có khuyến
khích và bảo vệ quyền sáng tạo của CD hay
- Không vì: mọi người không phân biệt nam
nữ đều có quyền và cơ hội học tập
- Ý kiến của bạn Thành là sai vì: Mọi người
không phân biệt dân tộc, thành phần xãhội có thể học bất cứ ngành nào phù hợp với
sở thích và khả năng của mình
- Quyền học tập của công dân:
+ Học không hạn chế (từ tiểu học đến B + Học bất cứ ngành nghề nào (các ngành
KHTN, KHXHNV, khối kĩ thuật)+ Học thường xuyên, học suốt đời (TrườngQuốc lập, dân lập, tư thục; chính quy, tại chức,tập trung, không tập trung)
+ Mọi công dân đều được đối xử bình đẳng về
cơ hội học tập (Không phân biệt nam nữ, dântộc, thành phần xã hội, vùng miền, điều kiệnKT )
b Quyền sáng tạo của công dân.
- Quyền sáng tạo được ghi nhận ở điều 60Hiến pháp 1992 (sđ)
- Quyền đưa ra phát minh, sáng chế, cải tiến kĩthuật, hợp lý hoá sản xuất
- Quyền sáng tác văn học, nghệ thuật, nghiêncứu KH để tạo ra SP
- Pháp luật nước ta:
+ Khuyến khích sáng tạo, ứng dụng khoa học
kĩ thuật và công nghệ
Trang 31Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung kiến thức cần đạt
4 Củng cố.
Giáo viên dùng câu hỏi và tình huống để củng cố bài học
? Em đã thực hiện quyền học tập như thế nào? Có những gì em cần khắc phục? Em dựđịnh sẽ khắc phục như thế nào?
Tình huống: Hoài hỏi Thảo: nói công dân có quyền học không hạn chế là không đúng đâu ! Hạn chế rõ ràng quá đi chứ Chẳng hạn như tụi mình, sau khi học xong THPT có đứa nào vào trường ĐH, CĐ, có đứa chỉ vào trường TCCN, trường dạy nghề, có đứa lại chẳng được học hành gì mà phải đi lao động ngay.
? Em có đồng ý với suy nghĩ của Hoài không? vì sao?
5 Dặn dò nhắc nhở.
Về nhà làm bài tập cuối SGK, học bài cũ, đọc trước bài mới
Yêu cầu HS tìm những tư liệu thể hiện trách nhiệm của NN và CD trong việc bảo đảmquyền học tập, sáng tào và phát triển của công dân