Trường THCS Đoàn Giỏi-Năm học: 2010-2011 GV: Phạm Tấn PhátBài 2: Thông tin và biểu diễn thông tin I./ Mục đích yêu cầu: -Về kiến thức: + HS biết được các dạng thơng tin cơ bản + HS biết
Trang 1Trường THCS Đoàn Giỏi-Năm học: 2010-2011 GV: Phạm Tấn Phát
Bài 2: Thông tin và biểu diễn thông tin
I./ Mục đích yêu cầu:
-Về kiến thức:
+ HS biết được các dạng thơng tin cơ bản
+ HS biết khái niệm biểu diễn thơng tin
+ HS biết cách biểu diễn thơng tin trong máy tính bằng dãy các bit
-Về kỹ năng: Hs phân biệt các dạng thơng tin
-Về thái độ: Hs tích cực tham gia phát biểu xây dựng bài học
II./ Chuẩn bị:
-GV phải chuẩn bị tranh ảnh, đoạn trích các bài báo, các hình vẽ, các đoạn phim, các đoạn âm thanh, các ví
dụ về nhiều lĩnh vực (nếu được thể hiện trên bài giảng điện tử)
-HS: Sgk, dụng cụ học tập (chuẩn bị trước bài ở nhà)
III./ Lưu ý sư phạm
-GV phải sử dụng phương pháp trực quan, qui lạ về quen (dựa vào các dạng thơng tin đã biết)
VI./ Kiểm tra bài cũ: (10 ph)
- GV: Nêu câu hỏi, sau đĩ lần lượt gọi 3 hs lên trả bài:
1./ Thơng tin là gì ? Cho ví dụ và phân tích thơng tin đĩ?
2./ Nêu bốn hoạt động thơng tin của con người ? Tại sao nĩi hoạt động xử lí thơng tin đĩng vai trị quan trọng nhất? Vẽ mơ hình quá trình xử lí thơng tin?
3./ Hoạt động thơng tin và tin học cĩ gì khác biệt với hoạt động thơng tin của con người?
Gợi
-GV: Nhận biết và cho điểm, nhận xét quá trình chuẩn bị ở nhà
V./ Dạy học bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Nội dung.
HĐ1: Các dạng thơng tin cơ bản
-GV: Chúng ta đã biết nhiều về thơng tin, các ví
dụ về thơng tin và hoạt động tiếp nhận thơng tin
“Các dạng thơng tin đĩ được phân loại như thế
nào?”
-GV: Yêu cầu hs xem các hình sgk/7,8 và cho
biết các hình đĩ thuộc dạng thơng tin nào?
-GV: Yêu cầu hs cho ví dụ về các dạng thơng tin
(mỗi em cho 3 ví dụ thuộc1 dạng thơng tin)
-GV: Trên thực tế “Thơng tin dạng mùi vị, cảm
giác (nĩng lạnh, vui buồn) máy tính cĩ nhận biết
được khơng?
-GV: Nĩi “Con người đang nghiên cứu các khả
năng để cĩ thể xử lý các dạng thơng tin khác,
tương lai máy tính sẽ cĩ thể xử lý được các dạng
thơng tin khác ngồi ba dạng cơ bản trên”
HĐ2: Biểu diễn thơng tin
-GV: Các em hãy đọc sgk/7, cho biết cách biểu
diễn thơng tin trong đời sống của con người?
+ Mỗi dân tộc cĩ hệ thống các chữ cái của riêng
-Hs lắng nghe, suy nghĩ và trả lời -Hs trả lời
-Hs1,2,3 chuẩn bị và nêu ví dụ
-Hs nhận xét và trả lời -Hs chú ý lắng nghe
-Hs đọc sgk/7 và trả lời
-Hs chú ý lắng nghe
1./ Các dạng thơng tin cơ bản
-Dạng văn bản: chữ viết, tờ báo, nội qui hs
-Dạng hình ảnh: ảnh Bác Hồ, tranh sơn mài, biểu đồ
-Dạng âm thanh: tiếng đàn, tiếng chim hĩt, …
2./ Biểu diễn thơng tin
-Biểu diễn thơng tin là cách thể hiện thơng tin dưới dạng cụ thể nào đĩ
Trang 1
Trang 2Trường THCS Đoàn Giỏi-Năm học: 2010-2011 GV: Phạm Tấn Phát
mình để biểu diễn thơng tin dưới dạng văn bản
+ Để tính tốn, chúng ta biểu diễn thơng tin
dưới dạng các con số và kí hiệu tốn học.
+ Để mơ tả một hiện tượng vật lí, các nhà khoa
học cĩ thể sử dụng các phương trình tốn học.
+ Các nốt nhạc dùng để biểu diễn một bản nhạc
cụ thể.
-GV: Biểu diễn thơng tin cĩ tác dụng như thế
nào đối với việc truyền và tiếp nhận thơng tin?
Trả lời: Cùng một thơng tin cĩ thể cĩ nhiều cách
biểu diễn khác nhau, chẳng hạn vào buổi sáng
đẹp trời họa sĩ cĩ thể vẽ bức tranh, trong khi đĩ
nhạc sĩ lại diễn đạt cảm xúc dưới dạng một bản
nhạc, nhà thơ cĩ thể sáng tác một bài thơ, thầy
giáo dạy tốn cĩ thể biểu diễn một con số nào
đĩ dưới dạng bảng hay biểu đồ.
HĐ3: Biểu diễn thơng tin trong máy tính
-GV: Cách biểu diễn thơng tin tốt làm cho mọi
người dễ dàng tiếp nhận thơng tin, đối với máy
tính thì việc biểu diễn thơng tin như thế nào để
máy tính tiếp nhận được?
Trả lời: “Thơng tin được biểu diễn dưới dạng
các dãy bit và dùng các dãy bit ta cĩ thể biểu
diễn được tất cả các dạng thơng tin cơ bản”.
-GV: Giải thích thuật ngữ “bit” được sử dụng để
đo thơng tin, vị trí lưu thơng tin, các số nhị phân
Ta cĩ thể hiểu nơm na bit là đơn vị (vật lí) cĩ thể
cĩ một trong hai trạng thái cĩ hoặc khơng, sử
dụng ký hiệu 0 và 1 để biểu diễn trạng thái của
một bit, khi làm việc với ký hiệu 0 và 1 tương
đương làm việc với các trạng thái của một bit
-GV: Giải thích khái niệm dữ liệu, “Dữ liệu là
gì?”
+ Trong đời thường: kết xuất thơng tin từ dữ liệu
nghĩa là xử lí dữ liệu để nhận được thơng tin cĩ
ích
+ Trong Tin học: Dữ liệu là dạng biểu diễn của
thơng tin và được lưu giữ trong máy tính
-Hs suy nghĩ, đọc sgk/7, hs đại diện trả lời
-Hs suy nghĩ, tìm cách biểu diễn
-Hs suy nghĩ, phát biểu
-Tất cả hs lắng nghe
-Hs đọc sgk/8, lắng nghe, giải thuật ngữ bit
-Hs suy nghĩ và trả lời
-Vai trị của biểu diễn thơng tin đĩng vai trị quan trọng đối với việc truyền và tiếp nhận thơng tin Biểu diễn thơng tin dưới dạng phù hợp cho phép lưu giữ
và chuyển giao thơng tin cho mọi người và cả tương lai
3./ Biểu diễn thơng tin trong máy tính:
-Thơng tin cĩ thể được biểu diễn bằng nhiều cách khác nhau
-Để máy tính cĩ thể xứ lí, thơng tin cần được biểu diễn dưới dạng dãy bit chỉ gồm hai kí hiệu
0 và 1 -Biến đổi thơng tin lưu trữ dưới dạng dãy bit thành một trong các dạng quen thuộc với con người: văn bản, âm thanh và hình ảnh
-Dữ liệu là thơng tin được lưu giữ trong máy tính
HĐ4: Củng cố, dặn dò: (15 ph)
- GV: Cho hs nhắc lại các kiến thức: Các dạng thơng tin ?, Biểu diễn thơng tin trong máy tính
-GV: Yêu cầu lần lượt 4 hs trả lời câu hỏi 1,2,3/sgk9 Các học sinh khác chuẩn bị và bổ sung
-GV: Về nhà đọc và tìm hiễu kĩ các khái niệm các dạng thơng tin và cách biểu diễn thơng tin trong máy tính
VI./ Rút kinh nghiệm tiết dạy
Trang 2