SỐC PHẢN vệ _ BỆNH HỌC

 Bé trai, 5 tuổi, nhập viện vì ong đốt, bệnh 5 giờ. Cách nhập viện 5 giờ, em cùng anh trai chơi trong vườn lấy tổ ong vò vẽ, tổ ong vỡ, đàn ong rượt em chạy vào nhà và đốt nhiều mũi, k

SỐC PHẢN VỆ

 Bé trai, 5 tuổi, nhập viện vì ong đốt, bệnh 5 giờ.

 Cách nhập viện 5 giờ, em cùng anh trai chơi trong vườn lấy tổ ong vò vẽ, tổ ong vỡ, đàn ong rượt em chạy vào nhà và đốt nhiều mũi, không chấn thương Sau đó không

xử trí gì, thân nhân đưa em nhập viện

 TTNV: Đừ, môi tái, chi mát, mạch quay đều nhẹ 140 lần/phút, huyết áp 70/40mmHg Tim đều, phổi trong, bụng mềm, vết ong đốt khoảng 15 mũi CN 20 kg

 Câu hỏi:

1. Chẩn đoán

2. Xử trí lúc nhập viện

TÌNH HUỐNG LÂM SÀNG

1. Trình bày được định nghĩa sốc phản vệ

2. Trình bày được cách chẩn đoán được sốc phản vệ (SPV)

3. Trình bày được cách xử trí SPV

4. Biết được các dị nguyên thường gặp gây SPV

MỤC TIÊU HỌC TẬP

 Sốc phản vệ là phản ứng quá mẫn hệ thống, nặng, đe dọa tính mạng (Viện Hàn lâm Châu Âu về

Dị ứng và Miễn dịch lâm sàng – EAACI)

 Đặc trưng: sốc đột ngột, diễn tiến nhanh, ± thay đổi ở da /niêm

ĐỊNH NGHĨA

 30 đến 950/100.000 người mỗi năm

 Tiên lượng tốt.

 Tử vong thấp, tăng ở bệnh nhân có tiền căn hen.

DỊCH TỄ

 MIỄN DỊCH

• Phản ứng trung gian IgE

• Phản ứng trung gian IgG

• Phản ứng miễn dịch trung gian phức hợp/bổ thể

 KHÔNG MIỄN DỊCH

CƠ CHẾ

Dị ứng nguyên Tần số Cụ thể

Côn trùng 47 Ong vò vẽ 29, ong 4, không rõ 14

Đậu 32 Đậu phộng 10, hồ đào 6, hạnh nhân 2, hạt Brazil 2, quả

phỉ 1, không rõ 11

Thức ăn 13 Sữa 5, cá 2, hạt đậu gà 2, tôm cua 2, chuối 1, ốc sên 1

Thức ăn (nghi ngờ) 17 Trong bữa ăn 5, sữa 3, đậu 3, cá 1, bia 1, nước ngọt 1,

quả xuân đào 1, nho 1, dâu 1

Dị nguyên thường gặp (Anh,1992-2001)

Thuốc khác 24 NSAIDs 6, ACEI 3, gelatin 5, protamine 2, vitamin K 2, còn lại 1:

Etoposide, Acetazolamide, Pethidine, gây tê vùng, Diamorphine, Streptokinase.

Chất cản quang 11 Iod 9, Technetium 1, Flourescein 1

Khác 3 Nhựa 1, thuốc nhuộm 1, nang sán chó 1

Dị nguyên thường gặp (Anh,1992-2001)

Chẩn đoán sốc phản vệ

 Khi có 3 tiêu chuẩn

o Khởi phát đột ngột, diễn tiến nhanh

Chẩn đoán sốc phản vệ

 Một số điều cần nhớ

• Thay đổi da/niêm đơn thuần->không phải SPV

• Thay đổi da/niêm không có hoặc kín đáo (20%)

• ±Triệu chứng tiêu hóa: ói, đau bụng,…

Triệu chứng Sốc

 Môi tái, đầu chi lạnh

 Nhịp tim nhanh, mạch nhanh nhẹ, khó bắt

 Huyết áp kẹp/tụt, ngất, chóng mặt

 Giảm/mất ý thức

 ECG: thiếu máu cơ tim

 Ngưng tim

Thay đổi da/niêm

 Triệu chứng đầu tiên, 80% phản ứng phản vệ

 Phụ thuộc

1. Vị trí tổn thương

2. Trình độ, kỹ năng của cấp cứu viên

3. Số lượng cấp cứu viên

4. Dụng cụ, thuốc hiện có

ĐIỀU TRỊ ĐẶC HIỆU

Theo dõi

SpO2 ECG Huyết áp

1 CHẨN ĐOÁN SỐC PHẢN VỆ

2 ADRENALIN 1/1000, TB, lặp lại mỗi 5 phút nếu không đáp ứng, tối đa 3 lần.

Trẻ >12 tuổi, người lớn: 0.5ml (0.5mg) TB

Trẻ <12 tuổi: 0.3ml (0.3mg) TB

Không dùng adrenalin tiêm mạch chậm trong SPV, trừ khi bạn là chuyên gia

3 Truyền dịch 20ml/kg và Adrenalin TTM nếu không đáp ứng adrenalin TB

4 Pipolphen 1mg/kg TB mỗi 6-8 giờ

Tuổi 5 Hydrocortison TMC mỗi 4-6 giờ

 Bé trai, 5 tuổi, nhập viện vì ong đốt, bệnh 5 giờ.

 Cách nhập viện 5 giờ, em cùng anh trai chơi trong vườn lấy tổ ong vò vẽ, tổ ong vỡ, đàn ong rượt em chạy vào nhà và đốt nhiều mũi, không chấn thương Sau đó không

xử trí gì, thân nhân đưa em nhập viện

 TTNV: Đừ, môi tái, chi mát, mạch quay đều nhẹ 140 lần/phút, huyết áp 70/40mmHg Tim đều, phổi trong, bụng mềm, vết ong đốt khoảng 15 mũi CN 20 kg

 Câu hỏi:

1. Chẩn đoán

2. Xử trí lúc nhập viện

TÌNH HUỐNG LÂM SÀNG

 Sốc phản vệ là phản ứng quá mẫn hệ thống nặng, đe dọa tính mạng

THANKS FOR LISTENING!