Tiết 23: TRỢ TỪ, THÁN TỪ

thách cưới bên nhà gái thôi là đã quá cao, chưa kể đến những thứ tiền khác phải lo cho đám cưới.). đến: Nhấn mạnh về mức độ cao của số[r]

Kiểm tra bài cũ

Tìm biệt ngữ xã hội trong ví dụ sau:

- Cá nó để ở dằm thượng áo ba đờ suy, khó mõi lắm

(Nguyên Hồng,Bỉ vỏ)

- Cá : ví tiền

- dằm thượng: túi áo trên

- mõi : lấy

Hãy giải thích nghĩa của các biệt ngữ xã hội ấy

Tìm từ ngữ địa phương trong đoạn thơ sau:

Đồng chí mô nhớ nước

Kể chuyện Bình Trị Thiên,

Cho bầy tui nghe ví

Bếp lửa rung rung đôi vai đồng chí

- Thưa trong nớ hiện chừ vô cùng gian

khổ,

Đồng bào ta phải kháng chiến ra ri

Hãy đưa ra những từ toàn dân tương ứng với các từ ấy

đâu

chúng tôi, ví

ấy, bây giờ

như thế này

Tiết 23:

I Trî tõ

1 VÝ dô :

TiÕt 23 : Trî tõ , Th¸n tõ

a Nã ¨n hai b¸t c¬m.

b Nã ¨n nh÷ng hai b¸t c¬m.

c Nã ¨n cã hai b¸t c¬m

I Trî tõ

1 VÝ dô :

TiÕt 23 : Trî tõ , Th¸n tõ

a Nã ¨n hai b¸t c¬m.

Lời kể khách quan

b Nã ¨n nh÷ng hai b¸t c¬m.

MẤY HÔM TRƯỚC HÔM NAY

nhấn mạnh, kèm theo thái độ đánh giá: nó ăn nhiều

hơn mọi khi

I Trî tõ

1 VÝ dô :

TiÕt 23 : Trî tõ , Th¸n tõ

HÔM NAY

nhấn mạnh, kèm theo thái độ đánh giá: nó ăn

ít hơn mọi khi

MẤY HÔM TRƯỚC

c Nã ¨n cã hai b¸t c¬m

I Trợ từ

1 Ví dụ :

Tiết 23 : Trợ từ , Thán từ

2 Nhận xét:

a Nó ăn hai bát cơm.

b Nó ăn những hai bát cơm.

c Nó ăn có hai bát cơm

Những, có : nh n m nh, biểu thị thái độ ấ ạ

đánh giá sự v t, sự việc đ ợc nói đến ở ậ ư

từ ngữ đó

Trợ từ

I Trî tõ

1 VÝ dô :

TiÕt 23 : Trî tõ , Th¸n tõ

2 NhËn xÐt:

3 Bài tập củng cố

Bài tập 1/ 70

1 Trong các câu sau đây, từ nào( trong các từ in đậm) là trợ từ, từ nào không phải là trợ từ ?

a) Chính thầy hiệu tr ởng đã tặng tôi quyển sách này

b) Chị Dậu là nhân vật chính của tác phẩm 'Tắt đèn'.

c) Ngay tôi cũng không biết đến việc này

d) Anh phải nói ngay điều này cho cô giáo biết.

e) Cha tôi là công nhân.

g) Cô ấy đẹp ơi là đẹp.

h) Tôi nhớ mãi những kỉ niệm thời niên thiếu

i) Tôi nhắc anh những ba bốn lần mà anh vẫn quên .

Tiết 23: Trợ từ, thán từ

Bài tập

I Trî tõ

1 VÝ dô :

TiÕt 23 : Trî tõ , Th¸n tõ

2 NhËn xÐt:

3 Bài tập củng cố

Bài tập 1/ 70 => L u ý: ư

- Cã nh÷ng tõ cã h×nh thøc ©m thanh gièng víi c¸c trî tõ nh ng kh«ng ph¶i lµ trî tõ.

- C¸ch ph©n biÖt:Ta ph¶i dùa vµo t¸c dông cña tõ trong c©u.

TiÕt 23: Trî tõ, th¸n tõ

I Trî tõ

II Th¸n tõ :

1 VÝ dô:SGK/69

2 NhËn xÐt:

- Này, vâng: gọi đáp

Thán từ

3 Phân loại thán từ:

* Ghi nhớ :SGK/ 70

2) Gi¶i thÝch nghÜa cña c¸c trî tõ in ®Ëm trong c¸c c©u sau?

TiÕt 23: Trî tõ, th¸n tõ

I Trî tõ

II Th¸n tõ :

III Luy n t p ệ ậ

a/Lấy: Nhấn mạnh mức độ tối thiểu( mẹ Hồng không gởi cho Hồng một lá thư nào mà đáng lẽ ra phải gởi ít nhất là một lá.)

2) Gi¶i thÝch nghÜa cña c¸c trî tõ in ®Ëm trong c¸c c©u sau?

TiÕt 23: Trî tõ, th¸n tõ

I Trî tõ

II Th¸n tõ :

III Luy n t p ệ ậ

b/ Nguyên: Nhấn mạnh số lượng ( Chỉ tiền thách cưới bên nhà gái thôi là đã quá cao, chưa kể đến những thứ tiền khác phải lo cho đám cưới.)

đến: Nhấn mạnh về mức độ cao của số tiền phải lo cho đám cưới

2) Gi¶i thÝch nghÜa cña c¸c trî tõ in ®Ëm trong c¸c c©u sau?

TiÕt 23: Trî tõ, th¸n tõ

I Trî tõ

II Th¸n tõ :

III Luy n t p ệ ậ

c/ Nhấn mạnh về mức độ cao của việc hao tốn cho con Vàng ăn

d/ Biểu thị ý nhấn mạnh thêm về sắc thái khẳng định

3) ChØ ra c¸c th¸n tõ trong c¸c c©u d íi ®©y ư

TiÕt 23: Trî tõ, th¸n tõ

b/ Ấy: Bộc lộ cảm xúc (nhấn mạnh điều sắp nói)

Nêu tác dụng của các thán từ đó

a/ Này: gọi

c/Vâng :đáp

e/ Hỡi ơi : Gọi, bộc lộ cảm xúc (buồn đau)

d/Chao ôi : Bộc lộ cảm xúc (chua xót)

4) Các thán từ in đậm trong các câu sau bộc lộ cảm xúc gì ?

a) ha ha :Bộc lộ cảm xúc khoái chí

Tiết 23: Trợ từ, thán từ

ái ái : Bộc lộ cảm xúc, thái độ đau đớn, van xin.

Trß ch¬i: Thi ai nhanh h¬n

5) §Æt n¨m c©u víi n¨m th¸n tõ kh¸c nhau

TiÕt 23: Trî tõ, th¸n tõ

6)Giải thích ý nghĩa câu tục ngữ gọi dạ bảo vâng

• Nghĩa đ en: Câu tục ngữ dùng thán từ gọi đáp để bộc lộ sự lễ phép

• Nghĩa bóng: Phê phán những ng ời chỉ biết nghe lời một cách máy móc, thiếu suy nghĩ.

Tiết 23: Trợ từ, thán từ