Ngữ văn 7 _ Qua đèo Ngang

Lom khom dưới núi, tiều vài chú, Lác đác bên sông, chợ mấy nhà... Thưa thớt, vắng vẻ của sự sống.[r]

I TÌM HIỂU CHUNG

1 Tác giả:

- Thi sĩ tiêu biểu ở thế kỉ XIX

Bà Huyện Thanh quan

- Phong cách thơ: Trang nhã, cổ

kính

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

-I TÌM HIỂU CHUNG

1 Tác giả

a) Hoàn cảnh sáng tác

Trên đường vào kinh đô

Phú Xuân nhậm chức

Cung trung giáo tập

2 Tác phẩm

Kinh Đô Phú Xuân

I TÌM HIỂU CHUNG

1 Tác giả

a) Hoàn cảnh sáng tác

Thất ngôn bát cú đường luật

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

2 Tác phẩm

b) Thể loại:

I TÌM HIỂU CHUNG

1 Tác giả:

3 Giải thích từ khó.

Bà Huyện Thanh quan

2 Tác phẩm:

- Đèo Ngang: thuộc dãy

núi Hoành Sơn, một

nhánh của dãy núi

Trường Sơn, chạy thẳng

ra biển, phân chia địa

giới hai tỉnh Quảng

Bình và Hà Tĩnh

- Con quốc quốc (cũng viết là

cuốc cuốc): chim đỗ quyên (chim

cuốc)

- Cái gia gia (cũng viết là da da): chim đa đa, còn gọi là gà gô

QUA ĐÈO NGANG

Bước tới Đèo Ngang, bóng xế tà,

Cỏ cây chen đá, lá chen hoa

Lom khom dưới núi, tiều vài chú, Lác đác bên sông, chợ mấy nhà

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc, Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước, Một mảnh tình riêng, ta với ta

I TÌM HIỂU CHUNG

1.Tác giả

3 Giải thích từ khó

Bà Huyện Thanh quan

2.Tác phẩm

QUA ĐÈO NGANG

4 Bố cục

Bước tới Đèo Ngang, bóng xế tà,

Cỏ cây chen đá, lá chen hoa

Lom khom dưới núi, tiều vài chú, Lác đác bên sông, chợ mấy nhà

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc, Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước, Một mảnh tình riêng, ta với ta

2 câu đề

2 câu thực

2 câu luận

2 câu kết

I TÌM HIỂU CHUNG

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

-II ĐỌC – HIỂU VĂN VẢN

1 Hai câu đề:

Bước tới Đèo Ngang, bóng xế tà,

Cỏ cây chen đá, lá chen hoa

- Thời gian: Ánh chiều tà.

- Cảnh vật: đá, lá, hoa, cây, cỏ.

Cảnh hoang sơ, hiu hắt, gợi buồn

Cỏ cây chen đá, lá chen hoa.

Bước tới Đèo Ngang, bóng xế tà,

I TÌM HIỂU CHUNG

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

-II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

2.Hai câu thực:

Lom khom dưới núi, tiều vài chú, Lác đác bên sông, chợ mấy nhà

Lom khom dưới núi, tiều vài chú, Lác đác bên sông, chợ mấy nhà

Bài tập 1: Hãy chỉ rõ nghệ

thuật đối, nhận xét cách sử dụng từ ngữ, cấu trúc ngữ pháp trong 2 câu thực và nêu hiệu quả diễn đạt của

chúng?

NGHỆ THUẬT

V C

V C

-Hình ảnh ước lệ: Tiều, chợ Gợi sự sống của

con người -Đảo ngữ + Từ láy Lom khom dưới núi/ tiều vài chú

Lác đác bên sông/ chợ mấy nhà

Nhấn mạnh:

dáng vẻ vất vả, cực nhọc nhỏ bé của con người Thưa thớt, vắng

vẻ của sự sống

- Lom khom/ Lác đác

- Dưới núi/ bên sông

- Tiều vài chú/ chợ mấy nhà

-Đảm bảo luật của thơ đường, câu thơ nhịp nhàng đối xứng

Đối: thanhý

từ loại cấu trúc

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

-I TÌM HIỂU CHUNG

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

-II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

3.Hai câu luận:

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc, Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc, Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia

Đau lòng – mỏi miệng quốc quốc – gia gia

- Đảo ngữ:

- Chơi chữ: quốc quốc, gia gia

- Lấy động tả tĩnh

Tâm trạng buồn, cô đơn: nhớ nước, thương nhà

V C

V C

Nhớ nước đau lòng , con quốc quốc , Thương nhà mỏi miệng , cái gia gia

Bài tập 2: So sánh kết cấu

của 2 câu luận có gì giống với 2 câu thực? Hãy chỉ rõ

và nêu hiệu quả nghệ

thuật?

I TÌM HIỂU CHUNG

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

-II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

3.Hai câu kết:

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước, Một mảnh tình riêng, ta với ta

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước,

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước,

Trời, non, nước Không gian mênh mông

> < mảnh tình riêng

Bà Huyện Thanh Quan với cái bóng của mình.

Bà Huyện Thanh Quan với tâm trạng buồn thương, cô đơn, không người chia sẻ

Cô đơn đến tột cùng

Bài tập 3: Em hiểu ý nghĩa của cụm từ “ta với ta” như thế nào?

I TÌM HIỂU CHUNG

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

-II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

3.Hai câu kết:

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước, Một mảnh tình riêng, ta với ta

Trời, non, nước Không gian mênh mông > < > < mảnh tình riêng nỗi buồn khép kín

- Hình ảnh đối lập:

Tâm trạng lẻ loi, cô đơn của tác giả

I TÌM HIỂU CHUNG

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh Quan

-II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

III TỔNG KẾT

Bài tập 4: Những biện pháp nghệ thuật nào đã tạo nên sự

thành công cho tác phẩm?

Bài tập 5: Có ý kiến cho rằng: “Đây là một bài thơ tả cảnh”

nhưng lại có ý kiến khác cho là: “Đây là một bài thơ tả cảnh

ngụ tình” Em đồng ý với ý kiến nào? Vì sao?

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh quan

Cảm ơn các Thầy Cô