VĂN HỌC THÁI NGUYÊN TRONG THỜI KÌ DỰNG NƯỚC. CHỦ YẾU LÀ VĂN HỌC DÂN GIAN VƠI CÁC THỂ LOẠI NHƯ TRUYỀN THUYẾT, CỔ TICH, NGỤ NGÔN, CA, HÒ VÈ....CỦA NHIỀU DÂN TỘC KHÁC NHAU TRÊN MẢNH ĐẤT THÁI NGUYÊN
Trang 1VĂN HỌC ĐỊA PHƯƠNG
THÁI NGUYÊN
Trang 2I Khái niệm văn học dân gian Thái nguyên và phạm vi vùng văn hóa Thái Nguyên
A KHÁI QUÁT VHDG THÁI NGUYÊN
VHDG Thái Nguyên là tổng giá trị VHDG của các thành phần dân tộc anh em
Trang 4II Tiến trình thể loại và những đặc điểm cơ bản
Chỉnh thể VHDG Thái Nguyên trong các thành tựu đã sưu tập hiện nay chưa đủ dữ kiện để dựng lại một hệ thống tiến trình phát triển của nó trong lịch sử Do đó, chỉ có thể giới thiệu VHDG Thái Nguyên là một di sản đa thể loại hợp thành Trong đó VHDG Tày - Nùng giữ vai trò chủ thể giữa một toàn cảnh văn hoá giàu bản sắc tộc người, tạo thành bản sắc Thái Nguyên
Trang 51 Loại hình tự sự dân gian
II Tiến trình thể loại và những đặc điểm cơ bản
- Thần thoại Thái Nguyên khá phong phú, đa dạng
Tác phẩm tiêu biểu: thần thoại Sán Dìu, Sán Chay, (Sự tích các dân tộc Tày, Nùng, Hmông, Dao là anh em)
Trang 61 Loại hình tự sự dân gian
II Tiến trình thể loại và những đặc điểm cơ bản
- Thần thoại Thái Nguyên khá phong phú, đa dạng
- Truyền thuyết Thái Nguyên nổi đậm màu sắc tiếp xúc và hội tụ
Tác phẩm tiêu biểu: Thác bản Chàng, Núi bản Chàng, Đường Bằng Viễn, Giếng Dội, Núi Xem, Núi Văn, Núi Võ, Vực ách, Gò Chùa (Đại Từ), Đồi Vua Mọc, Đá miếu Nữ tướng, (Phú Lương) Sự tích đền Cô Thắm, Sự tích miếu nữ tướng, Sự tích Gò chúa Chổm, Sự tích Núi Cô Tiên, núi Đong quân, truyền thuyết lịch sử về Dương Tự Minh, Lưu Nhân Chú, Hoàng Hoa Thám, Trịnh Văn Cấn
Trang 7- Truyện ngụ ngôn và truyện cười Thái Nguyên còn ít hơn các thể loại khác về số
lượng và chưa hoàn thiện để đạt đến chất lượng ở đỉnh cao
- Truyện thơ Thái Nguyên khá phong phú
Tác phẩm tiêu biểu: Trần chu Quyển Vương, Chim Sáo, Tam Mậu Ngọ, Sam péc anh tài, Lương Nhân, Vợt biển
Trang 82 Loại hình trữ tình dân gian
- Thể loại bao trùm loại hình trữ tình dân gian là ca dao Ca dao hiểu theo nghĩa rộng bao gồm các thể loại hát dân ca trong đời sống dân gian các dân tộc Thái Nguyên: gầu Plềnh (hát giao duyên), gầu xống (hát cười xin) gầu tú dua (hát mồ côi) gầu tuờ (hát cúng ma) của người Hmông ở Đồng Hỷ, sli lượn (hát trữ tình) của người Tày, Nùng ở Võ Nhai
Trang 9- Tục ngữ Thái Nguyên.
Tục ngữ Tày Nùng, tục ngữ Hmông - Dao, tục ngữ Sán Dìu, tục ngữ Sán Chay ở thể loại này, có thể thấy rõ những giá trị đặc sắc trong ngôn ngữ văn hóa đặc thù
- Ngạn ngữ, phương ngôn Thái Nguyên không nhiều Trong đó loại tông nặc (hát đố) là
một đặc sản
- Vè Thái Nguyên không nhiều
Tóm lại, VHDG Thái Nguyên là kho báu trí tuệ, tâm hồn, tình cảm thẩm mỹ cao đẹp
và phong phú của nhân dân các dân tộc Thái Nguyên
Trang 10B VĂN HỌC THÁI NGUYÊN TỪ CÁCH MẠNG THÁNG TÁM ĐẾN
NAY
• I Tiến trình phát triển
• II Những đặc điểm cơ bản
Trang 11Nhà văn Hồ Thuỷ Giang tên thật là Đào Việt Hải Ông sinh năm 1947, người gốc Hải Phòng, hiện là sống và làm việc tại Thái Nguyên Ông là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam, Hội viên Hội VHNT các DTTS Việt Nam, một trong những người sáng lập Hội VHNT Thái Nguyên.
Trong văn chương, ông là người sớm nổi danh, đặc biệt với truyện ngắn Nhắc đến tên Hồ Thuỷ Giang, bạn đọc nhớ
đến các tác phẩm: "Hoa phượng", "Những trang bản thảo", "Cô bánh xích", Ông là người có nhiều giải thưởng văn học nhất trong giới văn chương tỉnh Thái Nguyên, đã hai lần đoạt giải truyện ngắn của Tạp chí Văn nghệ quân đội, và là tác giả của 17 tập sách gồm tiểu thuyết, truyện ngắn, phê bình tiểu luận
Trang 12Thơ Thái Nguyên
Thế Chính quê ở Đông Anh, Hà Nội, nhưng cả đời gắn bó
với Thái Nguyên Là tác giả của 4 tập thơ (Quên và
nhớ, Tiếng lá rơi, Chiều nắng ngược, Gió trong lòng đất)
Ông làm thơ từ thời văn nghệ Việt Bắc và nổi tiếng ở Thái Nguyên trong khoảng mười lăm năm nay Anh em văn nghệ
sĩ Thái Nguyên kính nể ông vì sự lao động thơ nghiêm túc chưa hề mệt mỏi, vì niềm đau đáu trên từng con chữ 2 lần được giải thưởng 5 năm của tỉnh, 3 lần giải nhất báo Văn nghệ Thái Nguyên, đó là sự khẳng định cho những tác phẩm của ông
Trang 13Hồ Triệu Sơn tên thật là Hà Thanh Vị Sinh năm 1950, quê
ở Duy Tiên - Hà Nam, tốt nghiệp Học viện Khoa học quân sự Liên
Xô - Học viện QS cấp cao QĐNDVN, từng là đại tá, công tác ở Quân khu I Rời quân ngũ, anh dành nhiều tâm huyết và thời gian cho thơ Chỉ trong vòng 4 năm từ khi "trình" làng thơ Thái Nguyên bằng bài thơ đầu tiên trên báo Văn nghệ TN, Hồ Triệu Sơn đã làm mọi người ngạc nhiên, bởi anh "nhập cuộc" rất nhanh với thơ
đương đại Tập thơ đầu tay Ngoảnh lại mùa thu ( xuất bản năm
2006 ) "rinh" luôn giải Ba Giải thưởng VHNT Thái Nguyên 5 năm
2002 - 2007.NTQ xin giới thiệu 4 bài thơ của anh.
Trang 14B VĂN HỌC THÁI NGUYÊN TỪ CÁCH MẠNG THÁNG TÁM ĐẾN
NAY
• I Tiến trình phát triển
• II Những đặc điểm cơ bản
1 Văn xuôi.
2 Thơ
Trang 15III KẾT LUẬN
• Văn học Thái Nguyên là kho báu trí tuệ, tâm hồn, tình cảm thẩm mĩ cao đẹp
và phong phú của các nhân dân các dân tộc Thái Nguyên