Bài giảng pptx các môn chuyên ngành Y dược hay nhất có tại “tài liệu ngành dược hay nhất”; https:123doc.netusershomeuser_home.php?use_id=7046916. Slide hóa sinh ppt dành cho sinh viên chuyên ngành Y dược. Trong bộ sưu tập có trắc nghiệm kèm đáp án chi tiết các môn, giúp sinh viên tự ôn tập và học tập tốt môn hóa sinh bậc cao đẳng đại học chuyên ngành Y dược
Trang 1CHUYỂN HÓA LIPID
Băi giảng pptx câc môn chuyín ngănh Y dược hay nhất có tại “tăi liệu ngănh dược hay nhất” ;
https://123doc.net/users/home/user_home.php?
use_id=7046916
Trang 2ĐẠI CƯƠNG
- Lipid trong cơ thể: ngoại sinh, nội sinh
- Cung cấp và dự trữ năng lượng cho
cơ thể
- Tham gia cấu tạo màng tế bào
- Lipid và sản phẩm chuyển hóa tạo
nhiều chất có hoạt tính sinh học
- Là dung môi hòa tan các vitamin tan
trong dầu
- Các lipoprotein có vai trò quan trọng
trong chuyển hóa, vận chuyển và các rối loạn chuyển hóa lipid của cơ thể
Trang 3TIÊU HÓA, HẤP THU VÀ
VẬN CHUYỂN L.
Tiêu hóa
- Xảy ra ở dạ dày, tá tràng, ruột: có sự phối hợp của 2 yếu tố: + Nhũ tương hóa lipid (acid
mật, muối mật)
+ Các enzym:
Lipase Phopholipase Cholesterol esterase
Trang 4Tại ruột, các sản phẩm thủy phân tổng hợp trở lại:
Trang 5Cholesterol TG , CE Phospholipid
CHYLOMYCRON
Trang 6Chylomicron:
+ Vận chuyển lipid tới gan qua hệ bạch
mạch
+ Cung cấp acid béo cho mô mỡ, cơ
+ Tại gan: chuyển hoá thành VLDL
(very low density lipoprotein)
VLDL:
+ Vận chuyển lipid từ gan vào máu,
cung cấp acid béo cho mô sử dụng
+ Trao đổi apolipoprotein nhận thêm
cholesterol tạo thành LDL (low density
lipoprotein)
Trang 7- LDL (low density lipoprotein):
Mang cholesterol vào tế bào
ngoại biên
- HDL (high density lipoprotein):
+ Vận chuyển cholesterol từ tế bào ngoại biên về gan để
chuyển hoá lipid, cholesterol hoặc đào thải qua đường mật, phân
Trang 8CHUYỂN HÓA ACID BÉO
Thoái hóa acid béo bão hòa có sôï carbon chẳn
- Quá trình β oxy hóa: xảy ra ở gan (chủ
yếu), ngoài ra: thận, phổi, cơ, não
- Cắt ngắn dần mỗi một mẫu 2 C kể từ đầu có nhóm carboxyl
- Có 2 giai đoạn:
+ Giai đoạn 1: Hoạt hóa acid béo, vận
chuyển acylCoA từ bào tương vào trong ty thể
+ Giai đoạn 2: Quá trình oxy hóa xảy ra trong ty thể gồm có 4 bước
Thoái hóa acid béo
Trang 9RCOSCoA Acyl CoA
Carnitin acyl transferase
RCOCarnitin
Ti thể
Carnitin acyl transferase
Giai đoạn
1
AMP + ATP 2 ADP
Trang 10 Hydroxy Acyl CoA R - CH - CH 2 - CO
S - CoA Hydroxy Acyl CoA
Ceto Acyl CoA R - CO - CH 2 - CO
Trang 12- 1 AcetylCoA đi vào vòng Krebs tạo 12 ATP
Một phân tử acid béo có nC oxy hoá
hoàn toàn tạo ra:
[(n/2 -1)5 + (n/2 12) ] - 2 ATP
Trang 13Tổng hợp acid béo
tâm, 6 tiểu đơn vị ngoại vi)
- Nguyên liệu tổng hợp: acetyl CoA
(từ Glucid, acid amin, acid béo)
- Có 2 giai đoạn:
Trang 14CH 3 - CO ~ SCoA HOOC - CH 2 - CO ~
SCoA
ATP CO2 ADP + Pi
CH 3 - CO SCoA + HS - ACP CH 3 - CO SACP + CoASH
Acetyl CoA Acetyl ACP
HOOC - CH 2 - CO SCoA + HS- ACP HOOC - CH 2 - CO SACP
+ CoASH
Malonyl CoA Malonyl ACP
Malonyl CoA
Giai
âoản 2
Giai âoản 1
Trang 15A Ngæng tuû CH3 - CO SACP + COOH - CH2 - CO
Trang 16Butyryl ACP tiếp tục ngưng tụ với malonyl ACP mới, kéo dài chuỗi acid béo
Ví dụ: Trong 8 đơn vị acetyl CoA tạo acid béo palmitic:
+ Chỉ có 1 đơn vị do acetyl CoA trực tiếp c/cấp
+ 7 đơn vị khác do malonyl CoA cung cấp
Phương trình tổng quát tổng hợp
acid palmitic từ acetyl CoA:
8 acetyl CoA + 14 NADPHH+ + 7ATP
acid palmitic + 8 HSCoA+ 14 NADP+ 7 ADP+
7 H2O
Trang 17CHUYỂN HÓA TRIGLYCERID
Thoái hóaTriglycerid
- Xảy ra chủ yếu ở mô mỡ
- Enzym xúc tác: lipase
(Lipase nhạy cảm với hormon, hoạt động nhờ hệ thống ATP-AMPV, thông qua
proteinkinase )
- Sản phẩm thủy phân: acid béo và glycerol
Trang 18Acid bẹo Acyl CoA
oxy hoạ
CT Krebs
Trang 19RCOSCoA
Diglycerid acyl transferase
OCOR OCOR ROOC
Trang 20CHUYỂN HÓA PHOSPHOLIPID
Thoái hóa phospholipd
- Enzym xúc tác: phospholipase
- Sản phẩm thuỷ phân:
+ Acid béo
+ Glycerol, alcol khác (sphingosin ) + Các chất có chứa nitơ (cholin, ethanolamin, serin )
+ Acid phosphoric
Trang 21Tổng hợp Phospholipid
- Phospholipid tham gia vào thành phần cấu
tạo màng và các lipoprotein vận chuyển
- Sphingophospholipid, glycolipid có con đường
Ethanolamin kinase
ATP ADP
Phosphoethanolamin cytidintransferase
Trang 22CHUYỂN HÓA CHOLESTEROL
Vai tròo của cholesterol:
- Tham gia vào thành phần cấu tạo của màng tế bào
- Tổng hợp nhiều hormone steroid
Trang 23Hấp thu - vận chuyển -
thoái hóa
- Cholesterol thức ăn được hấp thu ở
ruột cùng với các lipid khác
- 80-90% cholesterol hấp thu được vận
chuyển trong hệ bạch mạch và este
hoá với AB chuỗi dài
- Cholesterol kết hợp với lipoprotein:
+ LDL- C vận chuyển cholesterol vào trong tế bào
+ HDL - C vận chuyển cholesterol từ tế bào về gan
- 1 lượng cholesterol được đào thải qua đường ruột hoặc tổng hợp acid mật
Trang 24Tổng hợp cholesterol
- Xảy ra chủ yếu ở gan, ruột ; ngoài ra: ở
thượng thận, tinh hoàn, buồng trứng, da, hệ thần kinh
- Có 3 giai đoạn:
+ Giai đoạn 1: Tạo hydroxymetyl glutaryl
CoA (HMG CoA)
3 acetyl CoA HMG CoA
+ Giai đoạn 2: chuyển HMG CoA thành
Squalen
HMG CoA synthetase HMG CoA reductase
Trang 25Tổng hợp cholesterol este
- Xảy ra chủ yếu ở gan, ruột, thượng thận
- 2 phản ứng:
+ Hoạt hóa acid bĩo thănh acyl CoA
+ Acyl CoA + cholesterol
chol esterol este
(ACAT: Acyl CoA cholesterol acyl
transferase)
ACAT
Con đường thứ nhất
Trang 26Con đường thứ hai
Trang 27Điều hòa tổng hợp
cholesterol
- Acid mật ức chế trực tiếp tổng
hợp cholesterol ở niêm mạc ruột
- Đói làm giảm tổng hợp cholesterol (do giảm lượng aceylCoA, ATP và NADPHH+)
- Cholesterol thức ăn ức chế tổng
hợp cholesterol ở gan
- Các thuốc như Lovastatin có tác
dụng hạ cholesterol máu: ức chế
HMG CoA redutase
Trang 28ĐIỀU HÒA VÀ RỐI LOẠN CHUYỂN HÓA LIPID
Trang 29Điều hòa chuyển hóa lipid
Ảnh hưởng của hormon đối với thoái
Lipase (-)
Lipase (+)
Adenylcyclase
ATP
AMP
v
Tăng thoái hóa lipid
sự thoái hóa lipid
+ Glucocorticoid (GC) còn hạn chế sự xâm nhập của glucose vào tế bào (-) tổng hợp lipid
Adrenalin, noradrenalin, ACTH,
glucagon, GC
Trang 30Điều hòa chuyển hóa
Tăng NADHH+(CT pentose),
cung cấp acetyl CoA
(+)
Tăng tổng hợp lipid
Giảm thoái hóa
lipid
)
(-(Prostagladin E (PGE1): tác dụng lên tổng hợp lipid yếu hơn Insulin)
Trang 31Rối loạn chuyển hóa
- Rối loạn chuyển hoá Cholesterol
- Rối loạn chuyển hoá lipid bẩm
sinh