BÀI tập xác ĐỊNH THÀNH PHẦN câu lớp 4,5 BÀI tập xác ĐỊNH THÀNH PHẦN câu lớp 4,5 BÀI tập xác ĐỊNH THÀNH PHẦN câu lớp 4,5 BÀI tập xác ĐỊNH THÀNH PHẦN câu lớp 4,5 BÀI tập xác ĐỊNH THÀNH PHẦN câu lớp 4,5 BÀI tập xác ĐỊNH THÀNH PHẦN câu lớp 4,5 BÀI tập xác ĐỊNH THÀNH PHẦN câu lớp 4,5
Trang 1BÀI TẬP
XÁC ĐỊNH CHỦ NGỮ, VỊ NGỮ, TRẠNG NGỮ TRONG CÂU
Bài 1: Xác định chủ ngữ, vị ngữ, trạng ngữa trong câu sau:
1. Qua khe dậu, ló ra mấy quả đỏ chói.
2. Những tàu lá chuối vàng ối xoã xuống như những đuôi áo, vạt áo.
3.
Ngày qua, trong sương thu ẩm ướt vào mưa rây bụi mùa đông, những chùm hoa khép miệng
bắt đầu kết trái
4. Sự sống cứ tiếp tục trong âm thầm, hoa thảo quả nảy dưới gốc gây kín đáo và lặng lẽ.
5. Đảo xa// tím pha hồng.
6. Rồi thì cả một bãi vông lại bừng lên, đỏ gay đỏ gắt suốt cả tháng tư.
7. Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng một mái chùa cổ kính.
8. Hoa móng rồng bụ bẫm như mùi mít chín ở góc vườn nhà ông Tuyên.
9 Sông có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lí đó không bao giờ thay đổi.
10 Tôi rảo bước và truyền đơn cứ từ từ rơi xuống.
11. Chiều chiều, trên triền đê, đám trẻ mục đồng chúng tôi thả diều.
12. Tiếng cười nói ồn ã.
13. Hoa lá, quả chín, những vạt nấm ẩm ướt và con suối chảy thầm dưới chân// đua nhau
toả mùi thơm
14. Sau tiếng chuông chùa, mặt trăng đã nhỏ lại, sáng vằng vặc.
15. Dưới ánh trăng, dòng sông sáng rực lên, những con sóng nhỏ vỗ nhẹ vào hai bờ cát.
16 Ánh trăng trong chảy khắp cành cây kẽ lá, tràn ngập con đường trắng xoá.
Trang 217 Cái hình ảnh trong tôi về cô, đến bây giờ, vẫn còn rõ nét.
18 Ngày tháng đi thật chậm mà cũng thật nhanh.
19. Đứng bên đó, Bé trông thấy con đò, xóm chợ, rặng trâm bầu và cả những nơi ba má
Bé đang đánh giặc
20. Một bác giun bò đụng chân nó mát lạnh hay một chú dế rúc rích cũng khiến nó giật
mình, sẵn sàng tụt xuống hố sâu
21 Những con bọ nẹt béo núc, mình đầy lông lá giữ tợn bám đầy các cành cây.
22 Trưa, nước biển xanh lơ và khi chiều tà, biển đổi sang màu xanh lục.
23. Trên nền cát trắng tinh, nơi ngực cô Mai tì xuống đón đường bay của giặc, mọc lên
những bông hoa tím
24 Từ phía chân trời, trong làn sương mù, mặt trời buổi sớm đang từ từ mọc lên.
25. Giữa đồng bằng xanh ngắt lúa xuân, con sông Nậm Rốm trắng sáng có khúc ngoằn
ngoèo, có khúc trườn dài
26 Rải rác khắp thung lũng, tiếng gà gáy râm ran.
27 Ngoài đường, tiếng mưa rơi lộp độp, tiếng chân người chạy lép nhép.
28.
Trong sương tối mịt mùng, trên dòng sông mênh mông, chiếc xuồng của má Bảy chở thương
binh lặng lẽ xuôi dòng
29. Sống trên cái đất mà ngày xưa, dưới sông “cá sấu cản trước mũi thuyền”, trên cạn “hổ
rình xem hát” này, con người phải thông minh và giàu nghị lực
30. Buổi sáng, ngược hướng chúng bay đi tìm ăn và buổi chiều theo hướng chúng bay về
ổ con thuyền sẽ tới được bờ
31.
Mỗi lần Tết đến, đứng trước những cái chiếu bày tranh làng Hồ giải trên các lề phố
Hà Nội, lòng tôi thấm thía một nỗi biết ơn đối với những người nghệ sĩ tạo hình của nhân dân
32 Hồi còn đi học, Hải rất say mê âm nhạc.
33 Học quả là khó khăn vất vả
34 Tiếng cá quẫy tũng toẵng xôn xao quanh mạn thuyền.
35 Những chú gà nhỏ như những hòn tơ lăn tròn trên bãi cỏ.
36. Sau những cơn mưa xuân, một màu xanh non ngọt ngào, thơm mát trải ra mênh
mông trên khắp các sườn đồi
37. Đứng trên mui vững chắc của chiếc xuồng máy, người nhanh tay có thể với lên hái
được những trái cây trĩu xuống từ hai phía Cù Lao
38 Khoảng gần trưa, khi sương tan, đấy là khi chợ náo nhiệt nhất.
39 Cây chuối cũng ngủ, tàu lá lặng đi như tiếp vào trong nắng.
40. Đột ngột và mau lẹ, bọ vẹ ráng hết sức cong người chồm lên cái xác của mình, bám
chặt lấy vỏ cây, rút nốt đôi cánh mềm ra khỏi xác ve
Trang 3Cây gạo chấm dứt những ngày tưng bừng ồn ã, lại trở về với dáng vẻ xanh mát trầm tư; cây đứng im cao lớn, hiền lành, làm tiêu cho những con đò cập bến và những đứa con về thăm quê mẹ
42. Chiếc lá thoáng tròng trành, chú nhái bén loay hoay cố giữ thăng bằng rồi chiếc
thuyền đỏ trôi theo dòng nước
43 Mấy con chim chào mào từ hốc cây nào đó bay ra hót râm ran.
44. Trong im ắng, hương vườn thơm thoảng bắt đầu rón rén bước ra, và tung tăng trong
ngọn gió nhẹ, nhảy trên cỏ, trườn theo những thân cành
45. Chiều nào cũng vậy, con chim hoạ mi không biết từ phương nào bay đến đậu trong
bụi tầm xuân ở vườn nhà tôi mà hót
46.
Cho nên những buổi chiều tiếng hót có khi êm đềm, có khi rộn rã, như một điệu đàn trong bóng xế mà âm thanh vang mãi trong tĩnh mịch, tưởng như làm rung động lớp sương lạnh mờ mờ rủ xuống cỏ cây
47. Về mùa xuân, khi mưa phùn và sướng sớm lẫn vào nhau không phân biệt được thì cây
gạo ngoài cổng chùa, lối vào chợ quê bắt đầu bật ra những chiếc hoa đỏ hồng
48.
Giữa lúc Nhĩ đang nhìn thấy trong tưởng tượng chính mình trong tấm áo màu xanh trứng sáo và chiếc mũ nan rộng vành, như một nhà thám hiểm đang chậm rãi đặt từng bước chân lên cái mặt đất dấp dính phù sa – chợt sau lưng có tiếng ho, Nhĩ quay lại
Bài 2 Xác định chủ ngữ, vị ngữ, trạng ngữ (nếu có) trong các câu dưới
đây và cho biết, các câu đó thuộc kiểu câu nào xét theo cấu tạo ngữ
pháp.
1 Sau 80 năm giời làm nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng
ta cần phải xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho
chúng ta theo kịp các nước khác trên hoàn cầu
Kiểu câu:………
2 Qua khe dậu, ló ra mấy quả ớt đỏ chói
Kiểu câu:………
3 Mùa thu, gió thổi mây bay về phía cửa sông, mặt nước phía dưới cầu
Tràng Tiền đen sẫm lại, trong khi phía trên này lên mãi gần Kim Long, mặt
Trang 4sông sáng màu ngọc lam in những vệt mây hồng rực rỡ của trời chiều Kiểu câu:………
4 Phố ít người, con đường ven sông như dài thêm ra dưới vòm lá xanh của hai hàng cây
Kiểu câu:………
5 Phía bên sông, xóm Cồn Hến nấu cơm chiều, thả khói nghi ngút cả một
Kiểu câu:………
6 Đâu đó, từ sau khúc quanh vắng lặng của dòng sông, tiếng lanh canh của thuyền chài gỡ những mẻ cá cuối cùng truyền đi trên mặt nước khiến mặt sông nghe như rộng hơn
Kiểu câu:………
7 Và khi dãy đèn bên đường bắt đầu thắp lên những quả đèn tím nhạt, chuyển dần sang màu xanh lá cây và cuối cùng nở bung ra trong màu trắng soi rõ mặt người qua lại thì khoảnh khắc yên tĩnh của buổi chiều cũng chấm dứt
Kiểu câu:………
8 Giữa những đám mây xám đục, vòm trời hiện ra như những khoảng vực xanh vòi vọi
Kiểu câu:………
9 Một vài giọt mưa loáng thoáng rơi trên chiếc khăn quàng đỏ và mái tóc xoã ngang vai của Thuỷ; những sợi cỏ đẫm nước lùa vào dép Thuỷ làm bàn chân nhỏ bé của em ướt lạnh
Kiểu câu:………
Trang 510 Người trong làng gánh lên phố những gánh rau thơm, những bẹ cải sớm
và những bó hoa huệ trắng muốt
Kiểu câu:………
11 Bầy sáo cánh đen mỏ vàng chấp chới liệng trên cánh đồng lúa mùa thu đang kết đòng Mặt trời đã mọc trên những ngọn cây xanh tươi của thành phố
Kiểu
câu
12 Trên các trảng rộng và chung quanh những lùm bụi thấp mọc theo các lạch nước, nơi mà sắc lá còn xanh, ta có thể nghe tiếng gió vu vù bất tận của hàng nghìn loại côn trùng có cánh không ngớt bay đi bay lại trên những bông hoa nhiệt đới sặc sỡ, vừa lộng lẫy nở ra đã vội tàn nhanh trong nắng Kiểu câu:………
12 Mùi hương ngòn ngọt nhức đầu của những loài hoa rừng không tên tuổi đằm vào ánh nắng ban trưa, khiến con ngươi dễ sinh buồn ngủ và sẵn sàng ngả lưng dưới một bóng cây nào đó, để cho thứ cảm giác mệt mỏi chốn rừng trưa lơ mơ đưa mình vào một giấc ngủ chẳng đợi chờ
Kiểu câu:………
13 Hoa lá, quả chín, những vạt nấm ẩm ướt và con suối chảy thầm dưới chân đua nhau tỏa hương
Kiểu câu:………
14 Chúng tôi đi bên những rừng cây âm âm, những cây hoa chuối đỏ rực lên như ngọn lửa, những thác trắng xóa tựa mây trời
Kiểu câu:………
15 Mặt trời sáng rực chiếu qua những đám mây trắng như kẹo bông làm những tia nắng chiếu chệch đi, toả ra như nan quạt xuống cánh đồng xa
Trang 6Kiểu câu:………
16 Mặt trời chiếu vào những ngọn sóng nhỏ lăn tăn lóng lánh như những hạt kim cương rải rác trên mặt biển
Kiểu câu:………
17 Mặt trời đỏ ối đã xuống thấp dần, cái đĩa cháy rực của nó đã chạm tới viền đám mây xam xám phía đằng tây
Kiểu câu:………
18 Trên nền cát, nơi cô tì xuống đón đường bay của giặc, mọc lên những bông hoa tím biếc
Kiểu câu:………
19 Dưới đáy rừng, tựa như đột ngột, bỗng rực lên những chùm thảo quả đỏ chon chót, như chứa lửa, chứa nắng
Kiểu câu:………
20 Trên cao, trập trùng những đám mây trắng; dưới thảm cỏ, đàn bò thi nhau gặm cỏ
Kiểu câu:………
21 Một bác giun bò đụng chân nó mát lạnh hay một tiếng dế rúc rích cũng khiến nó giật mình, tụt nhanh xuống hố sâu
Kiểu câu:………
22 Trong bóng nước láng trên trên mặt cát như gương, những con chim
trong suốt như thủy tinh lăn tròn trên những con sóng
Kiểu câu:………
23 Ngay thềm lăng, mười tám cây vạn tuế tượng trưng cho đoàn quân danh
dự đứng trang nghiêm
Kiểu câu:………
Trang 724 Trong rừng, tiếng suối chảy róc rách, tiếng chim chóc gọi nhau ríu ran
Kiểu câu:………
25 Khu vườn mùa xuân trong kí ức thơ dại của tôi là một bức tranh rực rỡ với những bông cúc vàng tươi, bông hồng nhung đỏ thắm duyên dáng và bông hoa móng tay hồng tươi như thoa phấn
Kiểu câu:………
26 Mưa sầm sập đổ xuống, bụi nước toả trắng ngần
Kiểu câu:………
27 Mưa sầm sập đổ xuống, tỏa bụi nước trắng ngần
Kiểu câu:………
28 Làng mạc bị tàn phá nhưng mảnh đất quê hương vẫn đủ sức nuôi sống tôi như ngày xưa, nếu tôi có ngày trở về
Kiểu câu:………
29 Trong im ắng, hương vườn thơm thoảng bắt đầu rón rén bước ra, tung tăng trong ngọn gió nhẹ, nhảy lên cỏ, trườn theo những thân cành
Kiểu câu:………
30 Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dắt đi trên con đường dài và hẹp
Kiểu câu:………
31 Tấm gương trong sáng phản chiếu những nét sinh hoạt thân quen của làng quê là cái ao làng
Kiểu câu:………
32 Ngoài kia, biển lung linh, xanh biếc, từng chú chim hải âu chao lượn với đôi cánh óng ánh như bạc dưới ánh mặt trời
Trang 8Kiểu câu:………
33 Tiếng cá quẫy tũng toẵng xôn xao mạn thuyền
Kiểu câu:………
34 Người ta nói Hạ Long là một thắng cảnh nổi tiếng quả là không sai Kiểu
câu
35 Tôi đã đi nhiều nơi, đóng quân nhiều chỗ phong cảnh đẹp hơn đây nhiều, nhân dân coi tôi như người làng và có những người yêu tôi tha thiết nhưng sao sức quyến rũ, nhớ thương vẫn không mãnh liệt, day dứt bằng mảnh đất cọc cằn này
Kiểu câu:………
36 Chị Sứ yêu biết bao nhiêu cái chốn này, nơi chị oa oa cất tiếng khóc đầu tiên, nơi quả ngọt trái sai đã thắm hồng da thịt chị
Kiểu câu:………
37 Chị thương ngôi nhà sàn lâu năm có cái bậc thang, nơi mà bất cứ lúc nào đứng đó chị cũng có thể nhìn thấy sóng biển, thấy xóm nhà xen lẫm trong vườn cây, thấy ruộng đồng, thấy núi Ba Thê vòi vọi xanh lam cứ mỗi buổi hoàng hôn lại hiện trắng những cánh cò
Kiểu câu:………
38 Đó là chiếc áo sơ mi vải Tô Châu dày mịn, màu cỏ úa Kiểu câu:………
39 Màn sương trắng buông nhẹ trên mặt sông như che chở cho giấc ngủ yên lành
Kiểu câu:………
40 Tiếng Mây gọi lọt thỏm xuống dòng sông nghe xa vời như tiếng gọi từ đâu đó vọng lại
Trang 9Kiểu câu:………
41 Khuôn mặt dòng sông lộ ra ửng hồng, tươi rói như khuôn mặt em bé vừa
ra khỏi chiếc nôi ấm
Kiểu câu:………
42 Những giọt nước lọt qua kẽ tay em rơi lách tách xuống mặt sông tạo thành âm thanh trong trẻo như ai đó dang dạo khúc nhạc trên phím đàn tơ -rưng
43 Dòng sông lúc này khoác chiếc áo của những nàng công chúa trong thần thoại
Kiểu câu:………
44 Những buổi bình minh, mặt trời còn bẽn lẽn núp sau sườn núi, phong cảnh nhuộm những màu sắc đẹp lạ lùng
Kiểu câu:………
45 Hòn núi từ màu xám xịt đổi sang màu tím sẫm, từ màu tím sẫm đổi ra màu hồng rồi từ màu hồng dần dần đỏi sang màu vàng nhạt
Kiểu câu:………
46.Lớp cỏ non đã lác đác phủ lên từng mảng trên những quả đồi chạy tít tắp đến cuối tầm mắt
Kiểu câu:………
47 Những con đường mòn cũng trở nên mềm mại, lượn khúc, lúc ẩn lúc hiện trông nhẹ như những chiếc khăn voan bay lửng lơ trong gió
Kiểu câu:………
48 Và dãy núi đá vôi kia ngồi suy tư, trầm mặc như một cụ già mãn chiều
đã xế bóng
Kiểu câu:………
Trang 1049 Những con chim kơ – púc mình đỏ chót và nhỏ như quả ớt cố rướn
cặp mỏ thanh mảnh của mình hót lên lanh lảnh nghe như tiếng sáo
50 Họ nhà chim đủ các loại, đủ các màu sắc ríu rít bay đến đậu ở những bụi cây quanh hồ
51 Chim đại bàng chân vàng mỏ đỏ đang chao lượn, bóng che rợp mặt đất
52 Sông Hương là một đặc ân của thiên nhiên dành cho Huế, làm cho không khí thành phố trở nên trong lành, làm tan biến những tiếng ồn ào của chợ búa, tạo cho thành phố một vẻ êm đềm
53 Đâu đó, từ sau khúc quanh vắng lặng của dòng sông, tiếng lanh canh của thuyền chài gỡ mẻ cá cuối cùng truyền đi trên mặt nước, khiến mặt sông nghe như rộng hơn
54 Con cò cất cánh bay, nhẹ như chẳng ngờ, không gây một tiếng động trong không khí
55 Từ trong biển lá xanh rờn đã bắt đầu ngả sang màu úa, ngát dậy mùi hương lá tràm bị hun nóng dưới mặt trời
56 Gió tây lướt thướt bay qua rừng, quyến hương thảo quả đi, rải theo triền núi, đưa hương thảo quả ngọt lựng, thơm nồng vào những thôn xóm
57 Sóng bị phá vỡ rất nhanh khi lan tới những chiếc lá nổi bập bềnh trên
58.Bao trùm lên tất cả bức tranh là một màu xanh có nhiều sắc độ đậm nhạt khác nhau: màu xanh thẳm của da trời, màu xanh biếc của cây lá, màu xanh non của những bãi ngô, thảm cỏ in trên mặt nước
59 Con đê thân thuộc đã nâng bước, dìu dắt và rèn luyện cho những bước chân của tôi ngày một chắc chắn để tự tin lớn lên, tự tin bước vào đời
Trang 1160 Cả vòm cây lá chen hoa bao trùm lấy ngôi nhà lẫn mảnh sân nhỏ phía
trước
61 Những rẫy lúa, nương ngô bên những dãy nhà sàn thấp thoáng trải dài
ven bờ suối hoặc quây quần quanh những ngọn đồi
62 Vì vắng tiếng cười, vương quốc nọ thật buồn chán
Kiểu câu:………
63 Vỉ vương quốc nọ vắng tiếng cười, nó buồn chán kinh khủng
Kiểu câu:………
HƯỚNG DẪN GIẢI
Bài 1
1. Qua khe dậu, ló ra mấy quả đỏ chói. TN VN CN
2. Những tàu lá chuối vàng ối xoã xuống như những đuôi áo, vạt áo. CN VN
3.
Ngày qua, trong sương thu ẩm ướt vào mưa rây bụi mùa đông, những chùm hoa khép miệng
TN 1 TN 2 CN
bắt đầu kết trái.
VN
4. Sự sống cứ tiếp tục trong âm thầm, hoa thảo quả nảy dưới gốc gây kín đáo và lặng lẽ. CN
1 CN 2 CN 2 VN 2
5. Đảo xa// tím pha hồng.
CN VN
6. Rồi thì cả một bãi vông lại bừng lên, đỏ gay đỏ gắt suốt cả tháng tư. CN VN TN
7. Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng một mái chùa cổ kính. TN VN CN
8. Hoa móng rồng bụ bẫm như mùi mít chín ở góc vườn nhà ông Tuyên. CN VN TN
9. Sông có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lí đó không bao giờ thay đổi.CN
1 VN 1 CN 2 VN 2 CN 3 VN 3
10. Tôi rảo bước và truyền đơn cứ từ từ rơi xuống.
CN 1 VN 1 CN 2 VN 2
11. Chiều chiều, trên triền đê, đám trẻ mục đồng chúng tôi thả diều.
TN 1 TN 2 CN VN
12. Tiếng cười nói// ồn ã.
CN VN
Trang 1213. Hoa lá, quả chín, những vạt nấm ẩm ướt và con suối chảy thầm dưới chân// đua nhau toả mùithơm CN VN
14. Sau tiếng chuông chùa, mặt trăng đã nhỏ lại, sáng vằng vặc. TN CN VN
15. Dưới ánh trăng, dòng sông sáng rực lên, những con sóng nhỏ vỗ nhẹ vào hai bờ cát. TN
1 CN 1 VN 1 CN 2 VN 2
16. Ánh trăng trong// chảy khắp cành cây kẽ lá, tràn ngập con đường trắng xoá.
CN VN
17. Cái hình ảnh trong tôi về cô, đến bây giờ, vẫn còn rõ nét. CN TN VN
18. Ngày tháng// đi thật chậm mà cũng thật nhanh. CN VN
19.
Đứng bên đó, Bé trông thấy con đò, xóm chợ, rặng trâm bầu và cả những nơi ba má Bé
TN CN VN
đang đánh giặc.
20. Một bác giun bò đụng chân nó mát lạnh hay một chú dế rúc rích// cũng khiến nó giật mình, CN VN sẵn sàng tụt xuống hố sâu.
21. Những con bọ nẹt béo núc, mình đầy lông lá giữ tợn// bám đầy các cành cây. CN VN
22. Trưa, nước biển xanh lơ và khi chiều tà, biển đổi sang màu xanh lục.
TN 1 CN 1 VN 1 TN 2 CN 2 VN 2
23.
Trên nền cát trắng tinh, nơi ngực cô Mai tì xuống đón đường bay của giặc, mọc lên những
TN 1 TN 2 VN CN bông hoa tím.
24. Từ phía chân trời, trong làn sương mù, mặt trời buổi sớm đang từ từ mọc lên. TN
1 TN 2 CN VN
25. Giữa đồng bằng xanh ngắt lúa xuân, con sông Nậm Rốm trắng sáng có khúc ngoằn ngoèo, TN CN VN
có khúc trườn dài.
26. Rải rác khắp thung lũng, tiếng gà gáy râm ran.
TN CN VN
27. Ngoài đường, tiếng mưa rơi lộp độp, tiếng chân người chạy lép nhép. TN CN
1 VN 1 CN 2 VN 2
28.
Trong sương tối mịt mùng, trên dòng sông mênh mông, chiếc xuồng của má Bảy chở thương
TN 1 TN 2 CN
binh lặng lẽ xuôi dòng.
VN
29.
Sống trên cái đất mà ngày xưa, dưới sông “cá sấu cản trước mũi thuyền”, trên cạn “hổ rình TN
xem hát” này, con người phải thông minh và giàu nghị lực.
CN VN
30.
Buổi sáng, ngược hướng chúng bay đi tìm ăn và buổi chiều theo hướng chúng bay về ổ, TN
con thuyền sẽ tới được bờ.
CN VN