Phương pháp : Xem hướng dẫn trên lớp Dạng 2: Sử dụng tính chất hình học.... Xem hướng dẫn trên lớp?[r]
Trang 2Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Trang 3Dạng 2: Quỹ tích điểm biểu diễn số phức là đường tròn.
TQ: Cho số phức z thỏa mãn điều kiện z a bi R0 z z 0 R
Lưu ý: Đề bài có thể cho ở dạng khác, ta cần thực hiện các phép biến đổi để đưa về dạng cơ bản.
Ví dụ 1: Cho số phức z thỏa mãn điều kiện
Ví dụ 2: Cho số phức z thỏa mãn điều kiện z a bi R z a bi R(Lấy liên hợp 2 vế)
Ví dụ 3: Cho số phức z thỏa mãn điều kiện
Dạng 3: Quỹ tích điểm biểu diễn số phức là Elip.
TQ1: (Elip chính tắc) Cho số phức z thỏa mãn điều kiện z c z c 2a , a c
Khi đó ta có
Quỹ tích điểm M x; y
biểu diễn số phức z là Elip:
2 2
yx
Trang 4Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Thỏa mãn 2a z1 z2
Khi đó ta thực hiện phép biến đổi để đưa Elip về dạng chính tắc (Kỹ thuật đổi hệ trục tọa độ)
Ta có
Khi đề cho Elip dạng không chính tắc z z 1 z z 2 2a , z 1 z2 2a
và z ,z1 2 c, ci
) TìmMax, Min của P z z0
1 2 Min 0
PHẦN I : BÀI TẬP CÓ HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT.
Dạng 1: Sử dụng tính chất của modun – bđt đại số.
Phương pháp : Xem hướng dẫn trên lớp
Dạng 2: Sử dụng tính chất hình học.
Trang 5Xem hướng dẫn trên lớp.
Dạng 3: Tả phí lù.
Phương pháp: Tin tưởng bạn ngồi bên cạnh
(Trong trường hợp có nhiều số phức thuộc đường thẳng thì ta tiếp tục so sánh modun,
và nên thay luôn z vào dữ kiện ban đầu chứ không nên biến đổi)
Trang 6Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Quỹ tích các điểm M biểu diễn số phức z là đường thẳng có phương trình
Trang 7Tập hợp các điểm biểu diễn số phức zlà elip
2 2
2 2 2 1
y x
Cách 1: Gọi z x yi ta có z 2 3 i x yi 2 3 i x 2y 3i
.Theo giả thiết x 22y 32 1
nên điểm M biểu diễn cho số phức z nằm trên đường tròn tâm I2; 3
bán kính R1.
Ta có z 1 i x yi 1 i x 1 1 y i x12y 12
.Gọi M x y ;
Trang 8Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com Cách 2: Cho số phức z thỏa mãn z 2 3 i 1 Giá trị lớn nhất của w z 1 i
Ta có z 2 3 i 1 z 2 3 i 1 z 1 i 3 2 i 1 w 3 2 i 1
(Đường tròn tâm I3, 2 , R1
Ngoài ra ta luôn có công thức biến đổi z a bi z a bi
22
z i A
2 2
12
Trang 9Câu 5: Cho số phức z thỏa mãn z 1 Tìm giá trị lớn nhất của biểu thức
A Mmax 5; Mmin 1 B Mmax 5; Mmin 2
C Mmax 4; Mmin 1 D Mmax 4; Mmin 2
Trang 10Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Hàm số liên tục trên 1;1 và với
Thay vào P rồi dùng mode 7 ra đáp án D
Cách 3: Hình học (Xem video live của thầy)
13.4
Trang 11Hướng dẫn giải
Gọi z x yi; x;y
Ta có: z 1 z z. 1Đặt t 1, ta có 0z 1 z 1 z 1 2 t 0; 2
Trang 12Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
xy
B
13.2
xy
C
16.9
xy
D
9.2
Trang 13Đặt x3 cos , t y3 sin t Thay vào điều kiện thứ hai, ta có
Trong đó w z 2i (quay về dạng bài toán 1)
Trang 14Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Trang 15, với I2; 2
là tâm đường tròn, M là điểm chạy trên đường
biểu diễn bởi điểm Msao cho MA ngắn nhất với A1, 3
là điểm biểu diễn số phức i
Ta có : z2i 1 z i MEMF Tập hợp điểm biểu diễn số phức z là đường
Trang 16Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
.Đặt w x y i. Khi đó
Trang 17Theo bất đẳng thức Bunhiacopxki, ta được 2 2 2 2 2
6 sintt4 costt 6 4 sin cos
Khi đó w iz 1 a bi i 1 1 b ai w a2b12 a2a12
Trang 18
Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Dễ thấy
2 2
Cách 2: Chuyển về phương trình đường thẳng (dạng 1)
nên tập hợp cácđiểm M z
1
y x
Vậy max z OA OA ' 5 và minz OB OB ' 3 Chọn D
Cách 2: Chuyển về phương trình đường thẳng (bài tập 1)
A max z 1. B max z 2. C max z 2. D max z 3.
Hướng dẫn giải.
Trang 19
z i A
iz Mệnh đề nào sau đây đúng?
(THPT CHUYÊN HÀ NAM) Lời giải
Trang 20Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
A
3min| |
Trang 2144
Trang 22Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
1
4.13
Trang 24Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Giá trị của
2018 2
bán kính R2
Ta lại có : IM IO OMIM IO 1OM3
Do đó : zmax 3 MM2
Trang 251 min 1
và z2 iz1 Tìm giá trị nhỏ nhất m của biểu thức
a b
.Vậy mmin z1 z2 2 2 2
tâm là gốc tọa độ O, bán kính3
Trang 26Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
A
32
P
22
P
D P 3
Lời giải Chọn D.
nhỏ nhất của z 2 i Tính giá trị của tổng SM2m2
A S82 B S34 C S68 D S36
Lời giải Chọn C.
Trang 27Ta có z 1 2 i x 12y 22 4 x 12y 22 16
.Vậy tập hợp điểm P là đường tròn tâm I1; 2
, bán kính R4
Ta có z 2 i x22y12 AP
, với A2; 1
.Vậy từ hình vẽ ta nhận thấy:
max 2 min 1
1 2 1 22
Gọi A B M, , là điểm biểu diễn số phức z z z1, 2, , khi đó từ giả thiết ta suy ra tam giác OAB
vuông cân tại O và bài toán quy về tìm giá trị nhỏ nhất của
P MA MB MO MA MO MB
Ta sẽ chứng minh bài toán tổng quát
Cho tam giác ABC, đặt AB c , ACb, BCa, khi đó ta có
Trang 28Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Áp dụng bài toán trên ta có P36 2, chọn B.
Ta có thể chứng minh bài toán
Trang 29Gọi điểm biểu diễn của z là M Khi đó M nằm trên đường tròn tâm I0; 1 , R1.
Trang 30Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
suy ra A B,nằm trên đường tròn C
có tâm I4; 3
, bán kính R1 và AB là đường kính của đường tròn
C
.Như vậy Pz1 z2 OA OB
OA OB OA OB OA OB
Pz z OA OB
Dấu bằng xảy ra khi OA OB
Ta có iz 2 i 1 i z i 2 1 1
Trang 31
Điểm biểu diễn z thuộc đường tròn tâm I1; 2
, R1.Gọi M, N là điểm biểu diễn z1,z2 nên MN2 là đường kính Dựng hình bình hành
ta luôn có 2 5 là:
A
73
37
Gọi z x yi x y ; ,M x y ;
là điểm biểu diễn số phức z
Trang 32Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Trang 33Ta có | |z min OMmin, | |z max OMmax.
Đường thẳng OI có phương trình y 0
OIcắt( )C tại 2 điểm phân biệt A B, có tọa độ là nghiệm của hệ
2 2 2 3 00
nhỏ nhất của z Giá trị biểu thức
và giá trị nhỏ nhất của z2i Giá trị biểu thức M2m2 bằng
15
Trang 34Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com Lời giải:
- GTLN, GTNN ở câu dạng này chỉ có thể đạt được tại 2 đầu A B,
- Một sai lầm thường gặp là đánh giá zmin d O AB ;
nhưng do góc OAB là góc tù nên
không tồn tại điểm M trên đoạn AB sao cho OM AB
lượt là giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của biểu thức
Suy ra, tập hợp điểm M x y ;
biểu diễn cho
số phức z trên hệ tọa độ Oxy là đường tròn C
tâm I3; 4
và bán kính R 5.Lại có: P z 22 z i 2 x22y2 x2 y 12 P 0 4x2y 3 P0
, đây là phương trình của đường thẳng : 4x2y 3 P0
Trang 35P
25350
P
415
P
185
Vì 8x E8y E25 8 x F8y F25 0
nên hai điểm E F, nằm cùng phía đối với đường thẳng
Trang 36Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Đường thẳngEE đi qua điểm E1; 1
Dấu bằng xảy ra Mlà giao điểm của E F và đường thẳng
Đường thẳng E F đi qua điểm F2; 3
Vậy
612
và M là điểm biểu diễn cho số phức
w, ta có w 3 2 i 2 (a 3)2(b 2)2 4suy ra tập hợp
điểm biểu diễn M cho số phức w là đường tròn tâm I3; 2
bánkính R2
Trang 37Ta có PMA MB , gọi E là hình chiếu vuông góc của I lên trục tung, ta thấy P nhỏ nhất khi E là trung điểm AB suy ra
62
Trang 38Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Ta có iz 2 i 1 i z i 2 1 1
.Điểm biểu diễn z thuộc đường tròn tâm I1; 2
, R1.Gọi M, N là điểm biểu diễn z1,z2 nên MN2 là đường kính Dựng hình bình hành
Gọi z x yivới x y,
Ta có: z 2 3i 2 2 x22y 32 8
Suy ra, tập hợp điểm M x y ;
biểu diễn cho
số phức z trên hệ tọa độ Oxy là đường tròn C
tâm I2; 3
và bán kính R 8.Gọi A1; 6
32
Trang 39Vì M chạy trên đường tròn , J cố định nên MJ IJ R.
Lời giải Chọn D
Suy ra tập hợp các điểm biểu diễn số phức z thỏa mãn z 2 4 i 2
là đường tròn C
có tâm I2; 4
bán kính R2
Đường OI có phương trình y2x cắt đường tròn C
tại hai điểm
Trang 40Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
21;13
a
,
2 34
3
2
z z cos 3x i sin 3x cosx i sinx2
Trang 41cos 3 cos 22 sin 3 sin 2
21;13
Bảng biến thiên:
1;1
Nhận xét: có thể đổi câu hỏi thành tìm Min
Tính giá trị của biểu thức
P
22
P
Lời giải Chọn D.
Trang 42Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
A maxT 8 2 B maxT 4 C maxT 4 2 D maxT 8
Lời giải Chọn B.
M
B M 1 13 C M4 5 D M9
Lời giải Chọn C.
Trang 4337
Trang 44Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
25 86
Trang 46Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
26
1.2
2
MN I
giá trị nhỏ nhất của biểu thức Pz1 z2
Khi đó mô đun của số phức
2
MN I
Suy ra M m i . 40 36 76.
5 3
Trang 47Ta gọi M x y là điểm biểu diễn số phức z ( ; )
5 3
2
i z 2 2 5
32
x y
Suy ra
5( ; ) (0;3);
M n lần lượt là giá trị lớn nhât, giá trị nhỏ nhất của biểu thức Tz z z 1 z z Tính modun của số 2
Trang 48Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Ta có , ,A B O thuộc đường tròn ( ) C và ABO đều T Min2OA2
Gọi K thuộc cung OB Ta có KA OB OA BK AB OK KA KB OK
M
B M 1 13 C M4 5 D M9
Lời giải Chọn D
Trang 49Câu 75: [2D4-4] [THPT Chuyên LQĐ, LAI CHÂU, lần 1, 2018] Cho hai số phức z z thỏa mãn điều kiện1, 2
.+) Gọi z2 a bi, a b,
.Khi đó z2 i 10 1 a 102b 12 1
Nên tập hợp điểm biểu diễn số phức z là đường tròn 2 C x 102y 12 1
Trang 50Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Vậy z1 z2 MN3 5 1 z1 z2 min 3 5 1
và z2 iz1 Tìm giá trị lớn nhất m của biểu thức
1 2
z z
Lời giải Chọn A.
Ta có z1 z2 z1 iz1 1 i z 1 2.z1
Đặt z1 a bi với (a b, ) theo đề bài ta có a12b 12 4
(*) Ta cần tìm GTLN của
2 22
Trang 51Ta có z1 3i5 2 2iz1 6 10i 4
.Suy ra điểm M biểu diễn số phức 2iz1 nằm trên đường tròn T1
có tâm I16; 10
và có bánkính là R1 4
Vậy giá trị lớn nhất của MNI I1 2R1R2 313 16
Trang 52Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
điều này cho thấy M z
đang nằm trên hình tròn tâm I3; 2
bán kính bằng 1
điều này cho thấy N w
đang thuộc nửa mặt phẳng tạo bởi đường thẳng
là trung trực của đoạn AB với A1; 2 , B 2;1
22
Trang 5312
z
1ax
Trang 54Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
Ta có
3 3 3
31
Ta có
31
10;
Trang 55Giả sử M A B, , lần lượt biểu diễn số phức z x yi z z, ,1 2
Từ giả thiết 3z 3i 3ta có:
33
NênMthuộc đường tròn tâm
Để T maxthì OM max và (MA MB )max nên OM2R và M nằm
chính giữa cung nhỏAB và
20;
Gọi M N, lần lượt là điểm biểu diễn của z w, với M x y ;
Trang 56Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com
13min
Lời giải Chọn A.
Đặt 2iz1 a bi, 3 z2 c di a b c d ; ; ;
, gọi A a b B c d ; , ;
Trang 57
M là giao của của BC và ( )T M(2; 2 3) a b 4 3.
Tìm giá trị nhỏ nhất của biểu thức
Trang 58Gv: Lương Văn Huy Giaovienvietnam.com Chọn C.
Chọn A B M, , lần lượt là các điểm biểu diễn số phức z z z1, 2, ,
Dựa vào điều kiện 2 z1 2 z2 z1 z2 6 2 OA OB 6
, AB6 2.Suy ra ta có tam giác OAB vuông cân tại O
Phép quay tâm B góc quay 600 ta có:
Dấu " " xảy ra khi O M M A, , , thẳng hàng
Khi đó tam giác OBA có OB6, BA BA6 2 và OBA 1050
Trang 59Suy ra biểu diễn của số phức z là đường thẳng : 2x y 3 0
37