1.3 CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ LẬP QUY HOẠCH Khái niệm • Lập Quy Hoạch là một môn học giới thiệu về các phương pháp, kỹ thuật, thủ tục và các bước trong quá trình xây dựng quy hoạch hoặc
Trang 1LẬP QUY HOẠCH
VÀ RA QUYẾT ĐỊNH
Vũ Minh Anh anhvm@wru.vn
Nội dung Toàn bộ tập bài giảng gồm 02 phần cơ bản:
3 Quy trình lập quy hoạch
4 Phương pháp và kỹ thuật lập quy hoạch
3 Kỹ thuật và phương pháp lập quyết định
4 Công cụ trợ giúp trong quá trình ra quyết định.
Trang 2tế ven biển của Việt Nam đến năm 2020”, trong
đó xác định rõ phương hướng chung hình thành
hệ thống 15 khu kinh tế ven biển, gồm:
Trang 31 Khu kinh tế Vân Đồn (Quảng Ninh);
2 Khu kinh tế Đình Vũ - Cát Hải (Hải Phòng);
3 Khu kinh tế Nghi Sơn (Thanh Hóa);
4 Khu kinh tế Đông Nam Nghệ An (Nghệ An);
5 Khu kinh tế Vũng Áng (Hà Tĩnh);
6 Khu kinh tế Hòn La (Quảng Bình);
7 Khu kinh tế Chân Mây - Lăng Cô (Thừa Thiên Huế);
8 Khu kinh tế mở Chu Lai (Quảng Nam)
9 Khu kinh tế Dung Quất (Quảng Ngãi);
10 Khu kinh tế Nhơn Hội (Bình Định);
11 Khu kinh tế Nam Phú Yên (Phú Yên);
12 Khu kinh tế Vân Phong (Khánh Hòa);
13 Khu kinh tế Phú Quốc (Kiên Giang);
14 Khu kinh tế Định An (Trà Vinh);
15 Khu kinh tế Năm Căn (Cà Mau).
1.3 CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ
LẬP QUY HOẠCH
Khái niệm
• Lập Quy Hoạch là một môn học giới thiệu về các
phương pháp, kỹ thuật, thủ tục và các bước trong quá
trình xây dựng quy hoạch hoặc xây dựng dự án (là
phương tiện để thể hiện các công việc)
• Lập quy hoạch là phần việc tổng hợp phụ thuộc vào
các yếu tố cơ sở liên quan, hệ thống luật pháp hiện
hành, loại dự án, chính sách quy định của nhà nước và
chính phủ, công ước quốc tế liên quan và cơ cấu tổ
1 Cấp quốc gia
2 Cấp tỉnh, thành, khu vực, đặckhu
5 QH bộ phận
Trang 4• Quy hoạch Trung ương (nhà nước): Quy hoạch phát
triển kinh tế quốc dân: Quy hoạch 5 năm, 10 năm hoặc
dài hạn hơn, cơ quan thẩm quyền hoạch định chiến lược
phát triển kinh tế đất nước trong thời hạn quy hoạch.
- Trường hợp thiên tai, lũ lụt, chiến tranh v.v nhà nước sẽ
có quy hoạch điều chỉnh
- Trong trường hợp đặc biệt bộ KHĐT, bộ TC, bộ KHCN và
các bộ liên quan chịu trách nhiệm trong việc bãi bỏ quyết
đị nh của cấp dưới theo chỉ đạo ngành dọc.
Phân loại quy hoạch (1)
• Quy hoạch tỉnh, thành, đặc khu: Quy hoạch vùng do các nhà chức trách vùng thiết lập.
- Phương hướng phát triển được chi tiết hoá, bản vẽ và báo cáo kèm theo để làm rõ nội dung quy hoạch.
- Nhà nước đưa ra những quy định về quyền hạn và trách nhiệm của chính quyền cấp tỉnh, thành trong quá trình chuẩn bị và thực hiện quy hoạch trong phạm vi quyền hạn của cấp này
- Quy hoạch tổng thể đưa ra những tiêu chí, mục tiêu yêu cầu và hướng dẫn, quy hoạch cấp dưới sẽ triển khai thực hiện mà không có chức năng đưa ra quy định luật pháp.
Phân loại quy hoạch (2)
• Quy hoạch dài hạn: quy hoạch phát triển dài hơi (ví dụ
quy hoạch 10 năm, quy hoạch từ nay cho đến 2020)
• Quy hoạch ngắn hạn: dựa theo quy hoạch dài hạn, quy
hoạch loại này được thiết lập cho các giai đoạn phù hợp
với quản lý hành chính và điều hành
Phân loại quy hoạch (3)
• Quy hoạch chính: Quy hoạch được lập ra cho một vùng
cụ thể nào đó để việc xây dựng được thực hiện trên cơ
sở giá thành thấp, hiệu quả cao.
• Quy hoạch cấp trung: Quy hoạch được lập với quy mô nhỏ hơn quy hoạch chính và chi tiết hoá một số điểm dựa trên quy hoạch chính( tổng).
Phân loại quy hoạch (4)
Trang 5• Quy hoạch dự án: Quy hoạch lập cho xây dựng một
(hoặc nhiều nhóm dự án) cho một khu vực cụ thể theo
mục tiêu cụ thể.
• Quy hoạch phối hợp hoạt động: Quy hoạch được lập
với sự tham gia của nhiều nhóm, tổ chức khi có chung
một mục tiêu.
Phân loại quy hoạch (5)
• Quy hoạch bộ phận: Quy hoạch được lập cho một bộ phận chuyên môn chuyên ngành nào đó như:
Quy hoạch khai thác công trình thuỷ lợi, nguồn nước, hệ thống sông ngòi
Quy hoạch phát triển đô thị, dân cư
Quy hoạch rừng
Phân loại quy hoạch (6)
B1 • Phát hiện vấn đề và các yêu cầu hiện tại
B2 • Thu thập và phân tích số liệu
Các bước lập qui hoạch
Trang 6Có bao nhiêu bước trong quá trình lập qui hoạch?
Quy mô và tầm cỡ quy hoạch ở mức nào?
Phương pháp luận của quy hoạch là như thế nào?
Kế hoạch lựa chọn như thế nào và kết quả của nó?
Ai là người lập kế hoạch?
Thời gian thực hiện là bao lâu?
6 câu hỏi khi lập Quy hoạch cho PA chọn
Pháthiệnđề
Thu thập
& PT sốliệu
Xácđịnhmụctiêuvàmụcđích
Phânloạiđốitượng
ĐềxuấtcácPA
PhântíchPA
Lựachọn
PA tốiưu
Kếhoạchthựchiện
PA chọn
QlývậnhànhvàĐánhgiáhiệuquả
dự án
Các vấn đề khó khăn, trở ngại
Duy tu bảo dưỡng
• Xác định rõ phạm vi ranh giới của vùng dự án, phải nắm
chắc các thành phần tham gia.
• Các vấn đề cần được trao đổi trong phạm vi hẹp hoặc
rộng có vị trí quan trọng (có thể đây là cốt lõi của nhiều
vấn đề liên quan tới tính địa phương).
• Xác định rõ giới hạn nghiên cứu
Giai đoạn này thường tiến hành khá lâu có thể nguyên do thu thập thông tin
không đủ, không chuẩn và nhiều lỗi có thể mắc phải do tiêu chí chưa thật rõ ràng
Quy mô của quy hoạch
Phương pháp luận cơ bản của quy hoạch (mô phỏng quy hoạch): Đưa ra lý do và tiêu chí mà quy hoạch cần phải đạt được Điều này không chỉ bao hàm tính riêng biệt mà còn thể hiện tính văn hoá, chính trị và các đặc trưng khác của cộng đồng.
Ví dụ việc lập quy hoạch có thể bắt đầu bằng nhiều lý do:
• Khống chế bởi các điều kiện phát triển khu vực
• Lí do kinh tế thuần tuý- hiệu quả quy hoạch đầu tư
• Yêu cầu của đối tượng ( cho nhóm người có thu nhập thấp) hoặc cho khu vực rộng hơn nâng cao mức sống cho nhóm cá biệt.
• Dịch vụ cho khu vực công cộng hay tư nhân.
Phương pháp luận của quy hoạch
Trang 7• Người lập quy hoạch có vai trò rất quan trọng trong quá trình
thực hiện công việc đạt hiệu quả.
• Một thực tế hiện nay là các dự án đầu tư vào Việt Nam bằng
nguồn vốn của nước ngoài (vốn ODA, vốn vay của ADB,
WOLDBANK) thì một trong những điều kiện bắt buộc là phải
có sự tham gia đóng góp của người hưởng lợi Ví dụ như
dự án Hạ tầng cơ sở nông thôn sử dụng vốn vay của 2 cơ
quan: Ngân hàng phát triển Châu Á và Quỹ hỗ trợ phát triển
Pháp (ADB & AFD) Tỉ lệ quy định phân bổ nguồn vốn như
Người lập quy hoạch
• Trước khi triển khai quy hoạch thì người điều hành phải nắm được quy hoạch sẽ được thực hiện trong thời gian bao lâu (phụ thuộc vào chính sách, phạm vi của quy hoạch, loại quy hoạch, số lượng người tham gia v.v )
• Thời gian tối đa của quy hoạch và thời gian cho phép của mỗi giai đoạn, thủ tục và trình tự trong điều hành chỉ đạo phải được nêu đầy đủ và rõ ràng trong mỗi bước của quy hoạch Nếu không được thực hiện hoàn chỉnh vướng mắc sẽ xảy ra và có thể đổ bể quy hoạch
• Ngoài ra, thông tin ban đầu nếu lạc hậu so với thời gian thực hiện quy hoạch giải pháp và thiết kế đề nghị cần phải điều chỉnh cho phù hợp với điều kiện mới
Thời gian của quy hoạch
• Khu vực Foxton cần đầu tư xây dựng dự án để phát
triển sản xuất nâng cao đời sống người dân.
Ví dụ Số liệu cơ bản khu vực được khảo sát như sau:
• Dân số: Tốc độ tăng dân số khu vực đang ở mức cao,
hiện nay có khoảng 300.000 người sinh sống trong phạm vi dự án Do tốc độ tăng dân số quá nhanh nên việc nâng cấp và xây dựng công trình chưa thể đáp ứng được.
• Tình hình chung : Hiện tại còn có rất nhiều hộ đói nghèo
phân bố dọc theo đường biên của vùng dự án này
Trong vùng của người nghèo chất lượng nước cho sinh hoạt còn rất thấp, công trình vệ sinh thiếu nhiều và không đảm bảo sức khoẻ cho người dân.
Trang 8Bước 1: Phát hiện vấn đề và yêu cầu hiện tại
ĐK sốnggiảmmạnh
Nước sinh hoạtkhông đủ
Chấtthảirắngây ô nhiễm
Tăng dân số
do di dân
Cơ sở hạ tầngchưa đáp ứngđược cuộc sống
Cơ sở hạ tầngchưa đáp ứngđược cuộc sống
Bước 2: Thu thập và phân tích số liệu
Thu thập số liệu
• Số liệu thống kê
• phỏng vấn với một số người quan trọng
• câu hỏi có mẫu in sẵn
• số liệu kinh nghiệm
Mục tiêu: Xây dựng một khu dân cư mới nằm
trong thành phố hay ngoại ô với cơ sở hạ tầng
có đủ đường sá và công trình vệ sinh
Mục đích: Giành 50000 m2 đất cho xây dựng
nhà ở và bố trí hạ tầng cơ sở kèm theo
Tiêu chí: Xây dựng 20 km đường mới, đặt X m
đường ống cấp nước trong vòng 3 năm và trao
Bước 4: Phân loại và nắm vấn đề
- Giảm ảnh hưởng chất thải
- Cung cấp nước sạch cho sinh hoạt
- Xây dựng hệ thống đường giao thông
- Vấn đề dân số …
Mức độ ô nhiễm
Xử lý nước thảiXây dựng hệ thống cấp, thoátnước trông khu đô thị mới ?
Trang 9Bước 5: Xây dựng các phương án
Có một phương án đưa ra là xây dựng khu nhà ở
cần diện tích mặt bằng nhỏ bằng cách xây nhà cao
tầng trong đó có các căn hộ độc lập.
Phương án khác đã đề cập đến vấn đề tiêu tháo
nước vùng trũng bao quanh đô thị phù hợp cho
việc xây dựng khu đô thị mới
….
Bước 6: Phân tích các phương án
Phương
án lựa chọn
Tác động
và ảnh hưởng của các PA
Tác động đến môi trường
Kinh tế, giá thành
Bước 7: Lựa chọn phương án tối ưu
Phương án tiêu nước
vùng trũng
Giáthànhcôngtrình
Địnhlượng tác
động môi
Phươngpháp đa
Vận hành và duy tu bảo dưỡng Đánh giá hiệu quả của dự án Bước 8,9 : Triển khai và đánh giá dự án
Trang 10Câu hỏi ôn tập chương
1 Hãy phân tích các bước trong lập quy
hoạch?
2 Các cấp độ, thời gian và cơ quan quản lý
quy hoạch tương ứng?
3.4 KỸ THUẬT VÀ PHƯƠNG PHÁP LẬP QUY HOẠCH
Giới thiệu chung
– Việc lập quy hoạch là một quá trình
– Chịu ảnh hưởng của rất nhiều yếu tố
Người làm quy hoạch cần phải có đủ
kinh nghiệm và kiến thức, biết được
kỹ thuật và phương pháp lập dự án
Kỹ thuật và phương pháp trong
lập quy hoạch
đoán những sự kiện sẽ xảy ra trong tương lai
Kỹ thuật Dự báo phục vụ Quy hoạch
phụ thuộc 03 yếu tố:
• Phát triển Văn hóa - Xã hội
• Phát triển kinh tế
• Phát triển dân số
Trang 11• Dự báo dân số
• Dự báo yêu cầu nhà ở
• Tính toán yêu cầu không gian bố trí và
diện tích xây dựng nhà ở
• Dự báo yêu cầu việc làm cho đến năm
tính toán thiết kế
• Tính toán không gian bố trí khi yêu cầu
việc làm thực hiện theo quy hoạch.
Kỹ thuật dự báo được đề cập
Phương pháp dự báo theo khuynh
hướng ngoại suy
• Ngoại suy tuyến tính
• Ngoại suy phi tuyến
• Phương pháp trung bình
Dự báo dân số
Kỹ thuật dự báo được đề cập
Ví dụ 1: Dân số thống kê từ năm 1970 đến 1995
Năm Dân số (người)
1950 1960 1970 1980 1990 2000 2010
Đường biểu diễn dân số theo phương pháp ngoại suy đoạn thẳng dựa theo
số năm thống kê khác nhau
( Ghi chú: Nét liền đậmlà đường nội suy theo liệt thống kê đầy đủ, đường chấmđậm là dựa theo số liệu 1985 – 1990, đường chấm gạchlà dựa theo
số liệu 1990 – 1995)
Kỹ thuật dự báo
Phương pháp ngoại suy đường thẳng
Trang 12( 1 nối 3 ra 4’, 2 nối 4’ ra 5’ )
Kỹ thuật dự báo
Phương pháp: Kéo dài trung bình 1
Đường thẳng nối hai điểm 1 và 3 kéo dài cho
đ iểm 4’ Dân số đến năm 1985 Đường thẳng nối hai điểm 2 và 4’ kéo dài cho điểm 5’ đó là số dân vào năm 1990.
Cuối cùng dựa vào các điểm 3 và 5’ vẽ đường thẳng để tìm được số dân vào năm 2010, đó là dân số dự báo cho năm 2010 là 87.500 người.
Kỹ thuật dự báo
Phương pháp: Kéo dài trung bình 1
.
Dữ liệu Dân số
Kỹ thuật dự báo
Phương pháp: Kéo dài trung bình 2
Phép nội suy phi tuyến
70000 72000 74000 76000 78000 80000 82000 84000 86000 88000
1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2010
Kỹ thuật dự báo
Phương pháp: Nội suy phi tuyến tính
Trang 13Dự báo dựa theo số liệu sinh và tử
• Số liệu dân số có thể dựa vào tỉ lệ sinh, tỉ lệ chết
• B(t) = Dân số tại thời điểm t
• B(0) = Dân số tại thời điểm ban đầu
Lựa chọn vị trí xây dựng công trình
Phương pháp phân tích lưới (SA)
Các bước chính được tiến hành như sau:
• Bước 1 : liệt kê danh mục các tiêu chuẩn tính toán Ví dụ như vùng khó tiêu nước, vùng đầm lầy, vùng bảo tồn thiên nhiên….
• Bước 2 : điều tra các tiêu chuẩn thống kê và các yếu tố không thuận lợi cho khu vực.
- Chồng các biều đồ của các đối tượng lên nhau.
- Phần giao ranh của các đối tượng là phần đã
có công trình và các mục đích khác
- Phần trống đó chính là diện tích có thể xây dựng công trình trên đó.
Phương pháp dự báo được đề cập
Trang 14BẢN ĐỒ YÊN BÁI
CHỒNG CHẬP BẢN ĐỒ
Phương pháp dự báo được đề cập
Phương pháp phân tích tiềm
năng không gian
• Phương pháp phân tích tiềm năng là phương pháp sử dụng các tính toán các mục tiêu khác nhau theo các đối tượng để tìm ra một tổ hợp ở đó tối ưu về các mặt.
• Phương pháp này tiến hành qua việc phân chia diện tích ra thành các ô nhỏ có kích thước như nhau Trên cơ sở phân tích từng tiêu chuẩn tính toán để xác định ra phát triển trong tương lai.
Phương pháp dự báo được đề cập
Trang 15Ví dụ về phương pháp phân tích tiềm năng
- Gần thi xã Forxton có khu đất có diện
tích 2 ha có thể xây dựng nhà ở Hiện
trạng khu này được thể hiên trên hình
- Trên diện tích này được chia thành các ô
nhỏ mỗi cạnh 20m dài.
Lưới phân chia diện tích theo ô cócác cạnh là 200m
Phcương pháp phân tích tiềm năng không gian
Trị số hiệu năng của ô lưới
STT
Lớp chịu tải
Nước ngầm Giá thành
Phương pháp phân tích tiềm năng không gian
Bằng cách biểu biễn mầu cho từng đối tượng mức
độ khác nhau và vẽ lên giấy trong (nhìn xuyên qua
được), chồng các tấm thể hiện này lên tổ hợp các đối
tượng được thể hiện qua mầu sắc đậm nhạt Phần
diện tích sáng nhất đó là khu vực có thể xem xét ưu
tiên lựa chọn xây dựng dự án Kết quả được thể hiện
Tiếp theo cứ 500m tiếp theo thì giảm đi một điểm (ví dụ khoảng cách xa 3,5 km thì trị số tính toán là 10 - 2 = 8 điểm).
đồ như sau:
Trang 16Trọng số của vị trí các điểm trên sơ đồ tính đến trung tâm
Ảnh hưởng tiếng ồn
Mức độ ảnh hưởng của tiếng ồn được quy định như
sau:
Mức độ tiếng ồn (dB)
Thang điểm
Trang 17Công thức sau đây thể hiện cách tính chất lượng điểm
của ô lưới tính toán:
i
G G G G
G W W
G W
G
+ + + +
+ + +
3 2 1
, 2
, 2 1 , 1
1 3 4
*
*
+ +
+ + i noice i ts city
Gcity= 4; Gcost= 1; Gnoise= 3 Công thức tính toán trọng lượng các thành phần như sau:
S =
dụng phương pháp phân tích tiềm năng bề mặt
• Trị số tính toán theo khả năng chịu tải
• Trị số tính toán theo điều kiện tiếng ồn Giống như cách tính trước đây: người ta đưa ra các thống tính toán, lựa chọn ưu tiên, qua các bước tính trên người ta chọn đường tuyến đường hợp lý nhất.
Trang 18Hệ số chiết khấu và lãi
Việc tính toán cho công trình và chuyển đổi về
giá hiện tại, cách tính nêu trên chỉ phù hợp cho
thêm 10đ ~ 10 cái quạt
mất 10đ ~ 10 cái quạt
LS thực tế là LS tính theo giá trị thực tế hàng hóa,
dịch vụ có thể mua được
Trang 19GIÁ TRỊ HIỆN TẠI
Cho vay 100đ, tính lãi suất từng năm trong vòng
10 năm với tỉ lệ LS không đổi bằng 10%
Năm 1: Cho vay 1 năm, tổng vốn và lãi đến cuối năm 1
Tiếp tục đến năm thứ n, thu được =100 (1+0.1)n
Giá trị hiện tại của khoản thu nhập (hay chi phí mất đi) trong tương lai
là giá trị quy về hiện tại của khoản thu nhập đó
Các dòng tiền dự án : Thống kê các nguồn thu, nguồn chi từ dự án.
Giá trị hiện tại ròng
i
P
) 1 ( +
Trong đó:
V(i) = Giá trị nội tại P(t) = Giá trị sản phẩm năm t
i = Tỉ số chiết khấu/ lai suat
Ví dụ: Giá trị nội tại
Một khách hàng muốn mua một cái ô tô giá mua là
i P
0( 1 )
10 9
3 2 1
) 1 0 1 ( 10 ) 1 0 1 ( 10
) 1 0 1 ( 10 ) 1 0 1 ( 10 ) 1 0 1 ( 10
+ + + + + + + + + +
Ví dụ công trình có giá đầu tư là 100 triệu đô la
và xây dựng trong vòng 10 năm, quy giá trị công trình về giá trị hiện tại – giá trị nội tại:
Vgiá đầu tư = -10 +
V(i)=
Giả sử lãi suất bình quân hàng năm là như nhau và bằng 10%
Trang 20Ví dụ: Tỉ số chiết khấu lãi
Nhà nước có kế hoạch xây dựng một sân bay Cơ quan tư vấn đã thống kê phần chi phí
và nguồn thu từ dự án như nêu trong bảng sau.
Chi phí và nguồn thu của sân bay
Tổng số Năm tính toán
Quyền sử dụng đất năm thứ nhất 35 triệu USD (đầu tư) t = 1
Giá đầu tư xây dựng 8 năm đầu tiên 30 triêu USD (đầu tư) t = 1 – 8
Nguồn thu từ dự án (thời gian 25
năm sau khi hoàn thành công trình)
40 triêu USD(nguồn thu) t = 9 – 33
Tỉ số chiết khấu = 10 %
V Sân bay= (-35) + (-30)*ann8) + { (+40) *ann25*disc8}
V Sân bay = (-35) + (30)*5,334926) + { (40) *9,077040*0,466507}
V Sân bay = (-35) + (-160 + 169,4 = -25,67 triệu đô la Mỹ.
Giá đầu tư xây dựng
trong 8 năm
Khai thác 25 năm
Khai thác sau 8 năm
Kết luận: Từ kết quả tính toán trên cho thấy nhà nước không nên đầu tư xây
dựng sân bay vì nếu đầu tư xây dựng sau 25 khai thác bị thua lỗ trên 25 triệu đô
la Mỹ.
Phân tích kinh tế, độ nhạy dự án
1 Phân tích độ nhạy lựa chọn dự án …
Biển
Chọn Vị trí xây dựng đập thuỷ diện.
Để đi đến quyết định lựa chọn vị trí xây dựng, 3 thông số quan trọng sau phải
Trang 21Chương 4
QUY HOẠCH THEO NHÓM
CÔNG TRÌNH
1 Giới thiệu chung
2 Quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch
vùng
3 Quy hoạch xây dưng
4 Quy hoạch phát triển cơ sở hạ tầng
Giới thiệu chung
Chương 3 kỹ thuật
và các phương pháp
giải quyết các vấn đề chung.
Chương 4: giải quyết các vấn đề cụ thể
trong quy hoạch cơ sở (chi tiết hóa)
Quy hoạch ở đây ta có thể hiểu nó có chức
năng hành chính và luật pháp Nếu không thể
hiện được chức năng này thì quy hoạch không
có ý nghĩa gì.
2
Trang 22PhântíchPA
Lựachọn
PA tốiưu
Kếhoạchthựchiện
PA chọn
QlývậnhànhvàĐánhgiáhiệuquả
Quy trình lập quy hoạch
Quy trình lập quy hoạch
6) Lựa chọn phương án tối ưu
7)Chuyển giao kế hoạch-quy hoạch thành chương
trình hành động và dự án
8)Thực thi
9) Điều khiển và giám sát
Quy hoạch xây dựng
1 Những quy định chung của Luật Xây
Dựng về quy hoạch
2 Phân loại quy hoạch xây dựng
- Quy hoạch xây dựng vùng
- Quy hoạch xây dựng đô thị
- Quy hoạch xây dựng điểm dân cư nông
thôn
Xem chi tiết giáo trình
3
Trang 23Những quy định chung của Luật Xây Dựng về quy hoạch
1 Quy hoạch xây dựng phải được lập, phê duyệt làm cơ sở
cho các hoạt động xây dựng tiếp theo Quy hoạch xây
dựng được lập cho năm năm, mười năm và định hướng
phát triển lâu dài Việc điều chỉnh quy hoạch xây dựng phải
bảo đảm tính kế thừa của các quy hoạch xây dựng trước
đã lập và phê duyệt.
2 Nhà nước bảo đảm vốn ngân sách nhà nước và có chính
sách huy động các nguồn vốn khác cho công tác lập quy
hoạch xây dựng.
3 Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm tổ chức lập quy
hoạch xây dựng trong địa giới hành chính do mình quản lý
theo phân cấp, cơ sở phát triển Tự tổ chức cho thuê tư
vấn.
4 Mọi tổ chức, cá nhân phải tuân theo quy hoạch xây dựng
đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.
Phân loại quy hoạch xây dựng
1 Quy hoạch xây dựng vùng
(1) Yêu cầu chung
tiết xây dựng phải phù hợp với quy hoạch chung xây dựng; bảo đảm
quốc phòng, an ninh, tạo ra động lực phát triển kinh tế - xã hội;
điều kiện tự nhiên, đặc điểm lịch sử, kinh tế - xã hội, tiến bộ khoa học
và công nghệ của đất nước trong từng giai đoạn phát triển;
bảo vệ môi trường, di sản văn hóa, bảo tồn di tích lịch sử - văn hóa,
cảnh quan thiên nhiên, giữ gìn và phát triển bản sắc văn hóa dân tộc;
đầu tư xây dựng; quản lý, khai thác và sử dụng các công trình xây
dựng trong đô thị, điểm dân cư nông thôn
(2) Nội dung, nhiệm vụ bao gồm:
• Xác định hệ thống các đô thị, các điểm dân
cư để phục vụ công nghiệp, nông nghiệp,
lâm nghiệp, du lịch, các khu vực bảo vệ môi
trường, tài nguyên thiên nhiên và các khu
Trang 242 Quy hoạch xây dựng đô thị
• Quy hoạch chung xây dựng đô thị phải bảo đảm xác định
tổng mặt bằng sử dụng đất của đô thị theo quy mô dân số
của từng giai đoạn quy hoạch; phân khu chức năng đô thị;
mật độ dân số, hệ số sử dụng đất và các chỉ tiêu kinh tế
-kỹ thuật khác của từng khu chức năng và của đô thị; bố trí
tổng thể các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị, xác định chỉ
giới xây dựng, chỉ giới đường đỏ của các tuyến đường giao
thông chính đô thị, xác định cốt xây dựng khống chế của
từng khu vực và toàn đô thị.
• Quy hoạch chung xây dựng đô thị phải được thiết kế theo
quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng, phải tận dụng địa hình,
cây xanh, mặt nước và các điều kiện thiên nhiên nơi quy
hoạch, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
• Trong trường hợp quy hoạch chung xây dựng cải tạo đô thị
phải đề xuất được các giải pháp giữ lại những công trình,
cảnh quan hiện có phù hợp với nhiệm vụ đề ra.
Điều chỉnh ???
(1) Quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị được điều
chỉnh khi có một trong các trường hợp sau đây:
a) Quy hoạch chung xây dựng đô thị được điều
chỉnh;
b) Cần khuyến khích, thu hút đầu tư.
(2) Người có thẩm quyền phê duyệt quy hoạch chi
tiết xây dựng đô thị thì phê duyệt quy hoạch chi tiết
xây dựng đô thị đã được điều chỉnh.
(3) Việc điều chỉnh quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị
quy định tại điểm b khoản 1 Điều này phải lấy ý
kiến của nhân dân trong khu vực lập quy hoạch chi
tiết xây dựng và không được làm thay đổi lớn đến
cơ cấu quy hoạch chung xây dựng.
3 Quy hoạch xây dựng điểm dân cư nông thôn
(1) Xác định các khu chức năng, hệ thống các công trình hạ
tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, hướng phát triển cho từng
điểm dân cư, thiết kế mẫu nhà ở phù hợp với điều kiện tự
nhiên, phong tục, tập quán cho từng vùng để hướng dẫn
nhân dân xây dựng.
(2) Quy hoạch chi tiết xây dựng khu trung tâm xã phải xác
định vị trí, diện tích xây dựng của các công trình: trụ sở làm
việc của các cơ quan, tổ chức, các công trình giáo dục, y
tế, văn hóa, thể dục thể thao, thương mại, dịch vụ và các
công trình khác.
(3) Đối với những điểm dân cư nông thôn đang tồn tại ổn định
lâu dài, khi thực hiện quy hoạch xây dựng thì phải thiết kế
cải tạo, chỉnh trang các khu chức năng, các công trình hạ
tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.
Trang 25- Điều chỉnh :
(1) Quy hoạch điểm dân cư nông thôn được điều
chỉnh khi có một trong các trường hợp sau đây:
a) Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của địa
phương được điều chỉnh;
b) Quy hoạch xây dựng vùng được điều chỉnh;
c) Các điều kiện về địa lý, tự nhiên có biến động.
(2) Ủy ban nhân dân cấp huyện phê duyệt nhiệm vụ
điều chỉnh và quy hoạch xây dựng điều chỉnh đối
với các điểm dân cư nông thôn thuộc địa giới hành
Quy hoạch phát triển cơ sở hạ tầng
Quy hoạch giao thông, đường sá
1 Đặc điểm giao thông
Phương tiện lưu thông chính
• Ô tô
• Xe đạp
2 Phân tích hệ thống giao thông
• Nơi đỗ xe
• An toàn giao thông
4
Trang 26Quan hệ giữa số lượng xe và vận tốc chạy với độ ồn phát ra dB
4.4.1.3 Phương pháp chức năng trong hạ tầng cơ sở
Việc phân loại chức năng của thành phố sẽ là cơ sở cho công tác lập quy hoạch xét
về mức độ quan trọng của mỗi đối tượng trong hệ thống liên hoàn Phân cấp thành
phố đô thị có thể phân ra các cấp sau:
1)Thành phố, đô thị rất quan trọng : Nó có vị trí quan trọng tại cấp xem xét và còn
có vị trí quan trọng nữa xét ở mức cao hơn
2) Thành phố quan trọng: Vị trí quan trọng trong phạm vi xem xét
3) Thành phố, đô thị mức quan trọng vừa phải: Thành phố đô thị xếp dưới
mức hai
Hình 4.2: Các dạng phân cấp thành thị và phân cấp hạ tầng cơ sở
4.4.1.4 Chất lượng của đường nối và bố trí tuyến
Yêu cầu giao thông
Yêu cầu chính của hệ thống đường là:
Có bao nhiêu phương tiện tham gia giao thông
Mục tiêu đi lại
Thời gian và chu kỳ đi lại
Loại phương tiện
Tuyến đi.
Chất lượng của đường nối và độ bền
Chất lượng của đường nối có ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả
giao thông về giá thành và vận tốc của phương tiện sử dụng
đường Để thể hiện tính ưu việt của đường nối nó cần làm rõ
những mặt sau: tuyến đi, vận tốc và giá thành.
Tuyến đường chịu sự chi phối của hệ thống, nó thể hiện đặc
trưng qua các yếu tố sau: Kết cấu hạ tầng liên thông, mật độ tham
gia giao thông và hình dạng lưới phân bố
Trang 27Z = 1/ chất lượng đường nối
Zij = tij + kij / γ
Trong đó:
Z ij = Độ bền tuyến (h)
t ij = Thời gian đi từ i đến j (h)
k ij = Chi phí đi từ i đến j (f)
Bền vững tuyến – Z được biểu thị như sau:
Mô hình tương tác không gian
Sự tương tác không gian hoặc mô hình
phân phối được bắt đầu từ công thức sau:
T ij = qi * Xi * Fij
Trong đó:
T ij = Số tuyến giữa điểm i và j
qi = Khả năng vận chuyển của vùng
xuất phát i
Xi = Khả năng hấp dẫn của vùng đến j
Fij = Chất lượng nối thông
Đối với phương tiện giao thông đặc biệt và
tuyến đặc biệt, công thức trên có thể biểu diễn dạng
F ij = Chất lượng nối đặc biệt đối m
Z tijvm= Bền vững tuyến giữa hai điểm i và j, phụ
thuộc chu kỳ và phương tiện giao thông (Nhưng Z
Trang 284.4.2 Quy hoạch nhà ở
4.4.2.1 Mục tiêu nhà ở
4.4.2.2 Quy hoạch bộ phận nhà ở
Vấn đề nhu cầu và khả năng cung cấp nhà ở
Việc cung cấp nhà và kế hoạch xây dựng bị ảnh hưởng từ:
4.4.3 Quy hoạch hệ thống vệ sinh ( xem GT )
Câu hỏi ôn tập chương
1 Trình bày quy trình lập dự án quy hoạch ?
2 Nội dung lập quy hoạch hạ tầng gồm các
loại hình nào ?
3 Trình bày và phân tích kỹ thuật cơ bản trong
quy hoạch cơ sở hạ tầng như: giao thông,
nhà ở, hệ thống vệ sinh, thủy lợi, nước sinh
hoạt ?
QUY HOẠCH HỆ THỐNG VỆ SINH
• Chất bài tiết
• Rác thải và nước thải sinh hoạt
• Hệ thống tiêu thoát nước
• Chất thải rắn
Trang 29Việc lập quy hoạch chịu tác động của rất nhiều
yếu tố như đường lối chính sách, luật pháp và
chủ trương của nhà nước đối các vùng lãnh thổ
Quy hoạch gắn liền với kế hoạch chiến lược
được các cấp chính quyền tham gia và quản lý
đang là cách làm phổ biến ở nước ta.
Trong chương này những vấn đề quản lý và thủ
tục hành chính, quy hoạch chiến lược, quy
hoạch tổng thể được giới thiệu và phân tích.
Một số mô hình quy hoạch
• Tại Mỹ - Mang đặc trưng của kinh tế thị
trường Quy hoạch theo nhóm nhỏ nắm
giữ quyền, mang tính đặc trưng vùng
• Hà Lan – Nước trung lập Quy hoạch
mang tính trung hòa giữa các nhóm quyền
lợi
• Việt Nam – Quy hoạch theo chính sách và
hoạch định của Đảng cầm quyền.
Trang 305.2 Quản lý và thủ tục hành chính
Có hai nhiệm vụ chính mà nhà nước cần quan tâm:
1 Pháp lệnh của nhà nước, Nghi định chính phủ
quy định về công tác xây dựng nhà ở, khu công
nghiệp, công viên và công trình công cộng, mức
độ ô nhiễm, mật độ, quy phạm, tiêu chuẩn xây
dựng Các quy định này có liên quan đến công
tác quy hoạch diện.
2 Việc xây dựng hạ tầng cơ sở như: hệ thống
đường, cấp nước, hệ thống vệ sinh là những
vấn đề liên quan đến quy hoạch nhiệm vụ.
Các bên liên quan đến việc lập quy hoạch
nước thải, quy hoạch giao thông đường bộ, vần tải thuỷ
như khu vực quân sự, khu vực vui chơi giải trí, giáo dục xã hội
đất
Trang 313) Cấp thị xã, huyện
• Thực hiện kế hoạch chung
• Quy vùng và xác định vị trí khu quy hoạch
• Định vị hạ tầng cơ sở
• Định vị khu vui chơi giải trí, dịch vụ công cộng
• Cấp giấy phép xây dựng
• Thiết kế quy hoạch
• Quản lý nhà nước và điều hành quá trình lập
quy hoạch.
Thủ tục hướng dẫn
Lưu ý 02 loại hướng dẫn:
1 Hướng dẫn quy hoạch và viết báo cáo giúp các cơ
quan hành chính nắm được chủ trương chính sách,
thẩm định và ra quyết định Ở cấp quốc gia bao gồm
quy hoạch tổng thể, kiến trúc, chương trình phát triển
các ngành và cấp thấp hơn như quy hoạch vùng
hoặc huyện, thị và các chú dẫn.
2 Loại thứ hai là cho phép các cơ quan hành chính
đ ánh giá quy hoạch không gian mà họ lập, mối
quan hệ tới các bên liên quan Ở cấp quốc gia ban
hành những quy định, quy chuẩn, tiêu chuẩn, văn bản
hướng dẫn Ở cấp tỉnh và thấp hơn đưa ra những
văn bản trong quyền hạn cho phép và kế hoạch thực
hiện.
5.3 Nghệ thuật trong công tác lập và điều hành
( xem giáo trình)
5.3.1 Những vấn đề tồn tại của kế hoạch chung
5.3.2 Quy hoạch chiến lược
5.3.3 Các công việc chính trong quản lý chiến lược
Trang 32định hướng nghiêng về hiệu quả hay lợi
ích dự án hơn là đi vào các vấn đề bộ
phân, cụ thể
5.3.3 Quy hoạch bộ phận
• Các bước trong quy hoạch tổng hợp
• Bước 1: Bắ t đầu từ công việc ước
lượng và đánh giá
các mối quan hệ về tất cả các qúa trình và
bộ phận
• Bước 3 là giai đoạn thực hiên, triển
khai kế hoạch Các bước của quá trình
mới lại được thể hiện qua tiến trình thực
hiện theo nhiệm vụ chuyên môn của nó.
Trang 33Quá trình lập quy hoạch tổng hợp: Tiêu đề và công việc
Giá trị và mục tiêu của con người, Mục tiêu của nhóm quan tâm, hình thành trên cơ sở của cơ chế chính sách
của nhà chức trách Lịch sử địa
tự nhiên
Nguyên lý của hệ thống giao thông
Dịch vụ và trang thiết
bị công cộng
Thuế và chương trình nâng cao dịch vụ công cộng
Bộ máy hành chính
và khả năng thực hiện quy hoạch
Dữ liệu và phân tích mối quan hệ, hình thành vấn đề, đặt tiêu chí và lập quy hoạch do đội chuyên môn làm kết
hợp nhân viên phòng quy hoạch và các kỹ sư
Hạ tầng cơ hoạch giao thông
Quy hoạch dịch vụ công cộng Chương trình môi trường đô thị, thu phí
Quy hoạch
tổ chức pháp luật,
kế hoạch thực thi Góp ý của người dân bản địa, đoàn chuyên gia và các đơn vị
Quy hoạch tổng hợp đề nghị, phân tích những góp ý về quy hoạch
Lắng nghe, xem xét lại và tiếp cận vấn đề
Thủ tục thực hiện quyết định Thực hiện quy hoạch bởi các đơn vị chuyên môn
Điều chỉnh thường xuyên quy hoạch tổng
Câu hỏi ôn tập chương
1 Thế nào là quy hoạch chiến lược, quản lý kế
hoạch chiến lược ?
2 Thế nào là quy hoạch tổng thể ? quy trình và nội
dung cần thể hiện ?
3 Nội dung thể hiện của quy hoạch bộ phận ?
Trang 34Chương 6 :
GIỚI THIỆU CHUNG VỀ LÝ
THUYẾT RA QUYẾT ĐỊNH
6.1 Một số khái niệm cơ bản của lý
thuyết trong lập quyết định
6.2 Quá trình làm quyết định của nhóm
6.3 Hoàn chỉnh công tác làm quyết định
tập thể
6.1 Một số khái niệm cơ bản của lý
thuyết trong lập quyết định
6.1.1 Khái niệm và định nghĩa
• Thế nào gọi là quyết định? Khái niệm này
muốn hàm chỉ một công việc lựa chọn và
giao nhiệm vụ Như vậy khaí niệm quyết
định ở đây mang tính tổ chức Để làm một
việc gì cần có cân nhắc lựa chọn và giải
pháp thực hiện nó đạt kết quả
Tiếp tục
• Làm quyết định được hiểu như công tác
trung tâm của quản lý Dưới con mắt của một
số tác giả làm quyết định đồng nghĩa với
quản lý (Barnard, 1938; Simon, 1960- Niel
1995)
• Quyết định quản lý bao gồm việc lựa chọn và
triển khai các công việc quản lý đặc biệt,
nhưng công tác quản lý cũng có thể thực
hiện không có quyết định ( Tính hai mặt)
Trang 356.1.2 Quyết định làm từ tập thể
Làm quyết định do nhóm có rất nhiều ưu
Ưu nhược điểm khi làm quyết định
từ nhóm (a) Ưu điểm của quyết định làm ra bởi nhóm thống nhất
• Tổng hợp kỹ năng và kiến thức đặc biệt cho giải quyết
vấn đề
• Nhìn nhận vấn đề tổng quát và tổng hợp
• Niềm tin và nhiệm vụ có thể thực hiện được
• Thành viên tổ chức sẽ cam kết và đồng lòng khi làm
quyết định.
(b) Tồn tại của làm quyết định bởi nhóm:
• Chi phí về thời gian nhiều hơn
• Sự thoả hiệp có thể bị hạn chế
• Sự rủi ro có thể xảy ra trong quyết định
• Có thể hạn chế phát huy tính sáng tạo của cá nhân
Nhóm cơ sở và nhóm thứ cấp
cá nhân, và gía trị chia sẻ tăng lên
hiện trong phạm vi nhóm cơ sở
là nhiệm vụ của các loại nhóm khác