Giáo án lịch sử 8 full trọn bộ kỳ 2 mới nhất

Ngày soạn: Ngày kiểm tra: TIẾT 1 8 : KIỂM TRA VIẾT 1 TIẾT I- MỤC TIÊU - Nhận thức được bản chất bóc lột, hiếu chiến của chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa đế quốc đã gây nên đời sống cho nhân d

Trang 1

BÀI: Ngày soạn: 05/11/2019TIẾT: Ngày dạy: 06/11/2019

ÔN TẬP

I Mục tiêu bài học

1 Kiến thức: Học sinh nắm được những kiến thức sau:

- Tổng hợp kiến thức, hệ thống hóa lại kiến thức cơ bản để giải quyết các bài tập

2 Tư tưởng:

- Nhận thức được những cải cách tiến bộ đối với sự phát triển xã hội Hiểu được vìsao chiến tranh gắn liền với chủ nghĩa đế quốc

3 Kĩ năng:

- Rèn luyện kĩ năng hoạt động nhóm Tổng hợp kiến thức So sánh, đối chiếu

4 Hình thành năng lực cho học sinh.

- Năng lực tự chủ và tự học

- Năng lực giao tiếp và hợp tác

- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo

II Phương tiện dạy học:

- Ti vi, máy tính

III Tiến trình dạy học :

* Ổn định lớp học:

A H/đ khởi động.

- Yêu cầu hs quan sát 4 bức tranh về 4 sự: Cách mạng tư sản Pháp, các nước Âu

Mĩ, các nước Châu Á, chiến tranh thế giới thứ nhất

?/ Những bức tranh trên phản ảnh những sự kiện lịch sử nào mà ta đã học?

* Yêu cầu hs quan sát bản

đồ tư duy về tiêu đề các

sau đó tổ chức thành 2 đội

chơi xem đội nào có nhiều

Trang 2

Bảng thống kê các sự kiện chủ yếu của lịch sử thế giới cận đại

1566 Cách mạng Hà Lan Lật đổ ách thống trị của

vương quốc Tây Ban Nha

tư bản phát triển

của các thuộc địa Anh

Giành độc lập, hợp chủngquốc Mĩ ra đời

Cách mạng công nghiệp Máy móc ra đời

đầu tiên trên thế giới.Cuối TK XIX- đầu TKXX -CNTB chuyển sang giai

đoạn CNĐQ-Cách mạng Nga

-Sự hình thành các công tyđộc quyền

- Thất bại

1868 Cuộc Duy Tân Minh Trị Nhật Bản trở thành nước

tư bản

nhân dân Trung Hoa

1914-1918 Chiến tranh thế giới I Thuộc địa bị phân chia lại

Ngày soạn:

Ngày kiểm tra:

TIẾT 1 8 : KIỂM TRA VIẾT 1 TIẾT I- MỤC TIÊU

- Nhận thức được bản chất bóc lột, hiếu chiến của chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa

đế quốc đã gây nên đời sống cho nhân dân lao động thế giới

- Bằng khả năng lao động sáng tạo của mình, nhân dân thực sự trở thành chủ nhân của những thành tựu to lớn về khoa học, kỹ thuật phục vụ hữu ích cho đời

sống vật chất, tinh thần của con người

- Thấy được tầm quan trọng của tinh thần tích cực trong học tập và tích luỹ

kiến thức, có ý thức phấn đấu hơn trong thời gian tới

3 Kỹ năng

Trang 3

- Nắm bắt được những vấn đề, sự kiện lịch sử quan trọng của mỗi thời kỳ, mỗi giai đoạn trong tiến trình lịch sử chung của nhân loại

- Rèn luyện kỹ năng tự mình trình bày về một vấn đề lịch sử cụ thể

II- CHUẨN BỊ

Bộ đề kiểm tra, đáp án và biểu điểm, bảng tổng hợp kết quả

III- ĐỀ KIỂM TRA

So sánhđược điểmgiống và

khác nhaugiữa CMTSHà Lan và

nguyên nhânthất bại củacách mạngNga 1905-1907

Đánh giáđược vaitrò của Lênin đối vớiphong tràocông nhânNga và

phong tràocách mạngthế giới

Giải thíchđược vì saoCNĐQ Anhlà “ chủnghĩa đếquốc thựcdân”

Trang 4

khác nhaugiữa CMTSHà Lan và

Giải thíchđược vì saoCNĐQ Pháplà “ chủnghĩa đếquốc chovay lãi” ?

Nhận xétđược tìnhhìnhchung củacác nướcĐôngNam Ácuối XIXđầu XX

Trang 5

Tổng số điểm 2.5 2.5 3.0 2.0 20

3.Đáp án và biểu điểm

Đề A Câu 1: Trình bày kết quả, ý nghĩa cuộc chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ? (2đ)

- Kết quả:

+ Cuộc chiến tranh kết thúc, Anh phải thừa nhận nền độc lập của 13 thuộc địa Bắc Mĩ

+ Một quốc gia mới ra đời- Hợp chúng quốc Mĩ Năm 1787, Mĩ ban hành Hiến pháp,quy định Mĩ là nước cộng hòa liên bang, đứng đầu là Tổng thổng (1.0 đ)

- Ý nghĩa:

+ giải phóng nhân dân Bắc Mĩ khỏi ách đô hộ của chủ nghĩa thực dân

+ Mở đường cho kinh tế TBCN phát triển

+ Ảnh hưởng đến phong trào đấu tranh giành độc lập của nhiểu nước vào cuối thế kỉXVIII- đầu thế kỉ XX (1.0 đ)

Câu 2: So sánh điểm giống và khác của CMTS Hà Lan và CMTS Anh? (3đ)

Giống

nhau

- Đây là 2 cuộc CMTS đầu tiên trên thế giới mở đầu thời Cận đại

- Lãnh đạo chủ yếu là tư sản, động lực là quần chúng nhân dân

- Chịu ảnh hưởng của tôn giáo và có chung mục tiêu tấn công là Giáo hộiKi-tô

- Lật đổ chế độ phong kiến, mở đường cho kinh tế tư bản chủ nghĩa

Khác

nhau

- Là chiến tranh giữa nhân dân Hà

Lan với ách thống trị bên ngoài TBN

để giải phóng dân tộc

- Đã thiết lập được nền Cộng hòa

- Đánh đổ chế độ PK TBN, mở đầu

cho thời đại TBCN

- Là cuộc nội chiến giữa nhà vua vàQuốc hội nhằm đánh đổ chế độ PKtrong nước

- Cuối cùng thiết lập nền quân chủlập hiến

- Chưa tiêu diệt tận gốc chế độ PK(quyền lực được san sẽ giữa g/c tưsản và g/c PK), đánh dấu hình thànhCNTB toàn châu Âu

Câu 3: Nguyên nhân thất bại của cách mạng Nga 1905 – 1907? Vai trò của Lê-nin đối với phong trào công nhân Nga và phong trào cách mạng thế giới như thế nào? (3đ)

Nguyên nhân thất bại:

- Do khối liên minh công nông chưa vững chắc.

- Quân đội chưa ngã hẳn về phái cách mạng

- Thế lực Nga hoàng còn mạnh, lại được sự giúp đỡ của các nước đế quốc Tây Âu

Vai trò của Lê-nin đối với phong trào công nhân Nga và phong trào cách mạng thế giới như thế nào?

- Chuẩn bị về tư tưởng, chính trị, tổ chức cho việc thành lập Đảng Công nhân xã

hội dân chủ Nga - một Đảng vô sản kiểu mới:

+ Năm 1893, Lê-nin đến Xanh-pê-téc-bua, trở thành lãnh đạo của 1 nhóm côngnhân mác-xít ở đây

Trang 6

+ Năm 1895, Lê-nin thống nhất các nhóm mác-xít ở Xanh-pê-téc-bua thành 1 tổchức chính trị, lấy tên là Liên hiệp đấu tranh giải phóng giai cấp công nhân Đó làmầm mống của Đảng mác-xít cách mạng

+ Năm 1900, Lê-nin cùng các bạn đồng chí của mình xuất bản báo Tia lửa nhằmtruyền bá chủ nghĩa Mác trong phong trào công nhân Nga

+ Lê-nin viết nhiều tác phẩm quan trọng nhằm phê phán sâu sắc những quan điểmcủa chủ nghĩa cơ hội, đồng thời khẳng định vai trò của giai cấp công nhân và Đảngcông nhân

Câu 4: Nêu đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc Anh và giải thích? (2đ)

Đặc điểm: chủ nghĩa đế quốc Anh là “chủ nghĩa đế quốc thực dân” (0.5)

Vì chính sách hàng đầu của giới cầm quyền Anh là đẩy mạnh xâm lược thuộc địa Đếnnăm 1914, thuộc địa Anh trải rộng khắp thế giới với 33 triệu km2 và 400 triệu dân, bằng

¼ diện tích và ¼ dân số thế giới, gấp 12 lần thuộc địa của Đức, 3 lần thuộc địa củaPháp Do đó, Anh được gọi là “đế quốc mà mặt trời không bao giờ lặn”

Chính vì vậy, Lê-nin gọi chủ nghĩa đế quốc Anh là: “chủ nghĩa đế quốc thực dân”

(xâm chiếm và bóc lột hệ thống thuộc địa rộng lớn (1.5)

ĐỀ B Câu 1: So sánh điểm giống và khác của CMTS Hà Lan và CMTS Anh? (3đ)

Giống

nhau

- Đây là 2 cuộc CMTS đầu tiên trên thế giới mở đầu thời Cận đại

- Lãnh đạo chủ yếu là tư sản, động lực là quần chúng nhân dân

- Chịu ảnh hưởng của tôn giáo và có chung mục tiêu tấn công là Giáo hộiKi-tô

- Lật đổ chế độ phong kiến, mở đường cho kinh tế tư bản chủ nghĩa

Khác

nhau

- Là chiến tranh giữa nhân dân Hà

Lan với ách thống trị bên ngoài TBN

để giải phóng dân tộc

- Đã thiết lập được nền Cộng hòa

- Đánh đổ chế độ PK TBN, mở đầu

cho thời đại TBCN

- Là cuộc nội chiến giữa nhà vua vàQuốc hội nhằm đánh đổ chế độ PKtrong nước

- Cuối cùng thiết lập nền quân chủlập hiến

- Chưa tiêu diệt tận gốc chế độ PK(quyền lực được san sẽ giữa g/c tưsản và g/c PK), đánh dấu hình thànhCNTB toàn châu Âu

Câu 2: Nêu đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc Pháp và giải thích? (2đ)

- Đặc điểm: “chủ nghĩa đế quốc cho vay lãi” (0.5)

- Giải thích: Nhiều công ti độc quyền ra đời chi phối nền kinh tế Pháp, đặc biệt tronglĩnh vực ngân hàng 5 ngân hàng ở Pa-ri nắm tới 2/3 số tư bản trong nước, phần lớnđầu tư ra nước ngoài Pháp là nước đứng thứ 2 thế giới (sau Anh) về xuất khẩu tưbản, nhưng hình thức khác Anh ở chỗ phần lớn số vốn đem cho các nước vay với lãi

suất nặng Nên Lê-nin gọi chủ nghĩa đế quốc Pháp là: “chủ nghĩa đế quốc cho vay lãi” (15)

Câu 3: Vì sao Đông Nam Á trở thành mục tiêu xâm lược của tư bản phương Tây? Nhận xét của em về tình hình chung các nước Đông Nam Á cuối thế kỷ XIX đầu XX? (3đ)

- Nguyên nhân:

Trang 7

+ Đông Nam Á là một khu vực có vị trí địa lí quan trọng: nằm trên đường hàng hải từtây sang đông, nối liền Ấn Độ Dương với Thái Bình Dương

+ Đây là khu vực giàu tài nguyên, có nguồn nhân công rẻ và thị trường tiêu thụ rộng lớn+ Vào nửa sau thế kỉ XIX, chế độ phong kiến ở các nước Đông Nam Á suy yếu Nhân

cơ hội này, tư bản phương Tây đẩy mạnh các cuộc chiến tranh xâm chiếm thuộc địa (2đ)

Câu 4: Trình bày nội dung, kết quả của cuộc Duy Tân Minh Trị? (2đ)

* Nội dung: cuộc Duy tân Minh Trị được tiến hành trên nhiều lĩnh vực như kinh

tế, chính trị, xã hội, văn hoá, giáo dục, quân sự (2đ)

- Về kinh tế: chính phủ đã thi hành nhiều cải cách như thống nhất tiền tệ, xoá bỏ

độc quyền ruộng đất của giai cấp phong kiến, tăng cường phát triển kinh tế tư bảnchủ nghĩa ở nông thôn, xây dựng cơ sở hạ tầng, đường sá, cầu cống … phục vụgiao thông liên lạc

Trang 8

CHƯƠNG I: CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP TỪ NĂM

1858 ĐẾN CUỐI THẾ KỈ XIXBÀI 24 Ngày soạn: / /2020TIẾT 36 Ngày dạy: / /2020

CUỘC KHÁNG CHIẾN TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1873

A Mục tiêu bài học

- Nguyên nhân Pháp xâm lược Việt Nam Chiến sự diễn ra ở Đà Nẵng và Gia Định

- Vì sao Pháp lại nổ súng tấn công Đà Nẵng đầu tiên

4 Hình thành năng lực cho học sinh :

- Năng lực: giao tiếp, hợp tác; giải quyết vấn đề, sáng tạo; tự chủ và tự học

- Phẩm chất: yêu nước, trách nhiệm, chăm chỉ

B Thiết bị - tài liệu:

Hs trao đổi, thảo luận, đại diện trình bày

Gv nhận xét nhưng không chốt kiến thức và dẫn dắt vào bài học

3 Hoạt động hình thành kiến thức

Gv yêu cầu hs hoạt động

cặp đôi 4 phút

?/ Nguyên nhân sâu xa và

trực tiếp Pháp xâm lược

I Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam.

1 Chiến sự ở Đà Nẵng những năm 1858-1859.

a) Nguyên nhân:

+ Sâu xa:

- Giữa TK XIX các nước tư bảnphương Tây đẩy mạnh xâmlược các nước phương Đông

- Việt Nam có vị trí chiến lược,giàu tài nguyên, thị trường hấpdẫn, chế độ phong kiến suyyếu

Trang 9

Gv yêu cầu hs nghiên cứu

sgk và quan sát lược đồ

nghe gv trình bày diễn

thuận lợi cho việc neo

đậu tàu thuyền của Pháp

- Có Quảng Nam đông

dân nhiều của

?/ Kết quả của chiến sự ở

thất bại sẽ gây khó khăn

cho Pháp và tạo điều kiện

để ta đánh bật Pháp ra

khỏi đất nước, cỗ vũ tình

thần đấu tranh cho nhân

dân ta bảo vệ đất nước

trước giặc ngoại xâm

?/ Vì sao sau thất bại ở

Đà Nẵng Pháp lại tiến

quân vào Gia Định?

Giảng: vừa trình bày và

- Sáng 1/9/1858, Pháp nổ súngtấn công xâm lược nước ta

- Sau 5 tháng Pháp chỉ chiếmđược bán đảo Sơn Trà

c) Kết quả:

- Kế hoạch đánh nhanh thắngnhanh của Pháp thất bại

2 Chiến sự ở Gia Định năm 1859.

Trang 10

+ Làm chủ các cảng biển

quan trọng ở miền Nam

trước Anh

+ Chuẩn bị chiếm Cao

Miên và dò đường sang

triều Nguyễn và nhân dân

Nam Bộ trái ngược nhau

Yêu cầu hs h/đ nhóm 5

phút

?/ Pháp gặp những khó

khăn nào khi kéo quân

vào Gia Định? Triều

?/ Nguyên nhân nào

khiến nhà Nguyễn kí hiệp

ước Nhâm Tuất năm

+ Đại diện nhómtrình bày

+ Các nhóm khácnhận xét, bổ sung

- 2/1859 Pháp kéo quân vàoGia Định

- 17/2/1859 Pháp tấn côngthành Gia Định

- Quân triều đình chống cự yếu

ớt rồi tan rã

- Nhân dân tự động nổi lênchống giặc

- Đêm 23 rạng 24/2/1861 Pháptấn công đại đồn Chí Hòa ChíHòa thất thủ

- 5/6/1862 triều đình kí hiệpước Nhâm Tuất với Phápnhường cho chúng nhiều quyềnlợi

Trang 11

Gv nhận xét và chốt chiến

thức Tuyên dương nhóm

+ Để bảo vệ quyền lợi giai cấpvà dòng họ Rãnh tay đối phóvới phong trào nông dân ở Bắc

Kì và Trung Kì

+ Đây là hiệp ước bán nước cầuhòa, vi phạm chủ quyền dântộc

3 Hoạt động luyện tập

- Gv chiếu bản đồ Việt Nam và yêu cầu hs chỉ vị trí Pháp xâm lược đầu tiên ởnước ta và giải thích vì sao?

- Gv gọi hs trung bình khá trả lời

* Yêu cầu hs thực hiện bài tập về nhà

?/ Đánh giá về trách nhiệm và thái độ của triều Nguyễn đối với việc chống Pháp?+ Thiếu quyết tâm chống Pháp

+ Để mất cơ hội đánh bật Pháp ra khỏi đất nước

+ Ích kỉ, chỉ biết bảo vệ quyền lợi của giai cấp và dòng họ mà xem nhẹ quyền lợicủa dân tộc

* Dặn dò:

- Về nhà học bài cũ, làm bài tập đầy đủ Đọc trước bài mới: phần II

- Tìm hiểu về Trương Định, Nguyễn Trung Trực Tìm hiểu lược đồ H 86

BÀI 24 Ngày soạn: / /2020TIẾT 37 Ngày dạy: / /2020

CUỘC KHÁNG CHIẾN TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1873

- Tinh thần kháng chiến của nhân dân ta ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền Đông Nam kì

- Kháng chiến lan rộng ra 3 tỉnh miền Tây

2 Tư tưởng:

- Tinh thần kiên cường, bất khuất chống ngoại xâm

- Tinh thần căm ghét thực dân, căm ghét chiến tranh

3 Kĩ năng:

- Khai thác tranh ảnh, bản đồ lịch sử Sử dụng tư liệu lich sử, văn học để để minhhọa, khắc sâu bài học

- Máy tính, màn hình ti vi

C Tiến trình dạy học :

1 Ổn định lớp học :

Trang 12

2 Bài cũ:

?/ Trình bày nguyên nhân Pháp xâm lược Việt Nam? (hs yếu, TB)

?/ Triều Nguyễn kí với Pháp hiệp ước nào? Đánh giá về trách nhiệm của triềuNguyễn? (hs khá, giỏi)

cặp đôi (3 phút)

?/ Nêu những sự kiện thể

hiện tinh thần đấu tranh

của nhân dân ta ở Đà

minh họa Nguyễn Trung

Trực đốt cháy tàu

?/ Sau khi kí hiệp ước

Nhâm Tuất thái độ của

triều Nguyễn như thế

ba tỉnh miền Đông Nam kì.

- Đà Nẵng: nhiều toán nghĩabinh nổi lên kết hợp với quântriều đình chống giặc

- Đông Nam kì:

+ Nguyễn Trung Trực đốt cháytàu Et-pe-răng trên sông NhậtTảo 1861

+ Khởi nghĩa của TrươngĐịnh Ông được phong làmBình Tây đại nguyên soái

kì và Bắc kì Ngăn trở phongtrào kháng chiến của nhân dân

Trang 13

hiện tinh thần đấu tranh

của nhân dân 6 tỉnh Nam

ta ở Nam kì

- Cử phái bộ sang Phápthương lượng để lấy lại cáctỉnh đã mất nhưng thất bại

- 20-24/6/1867 Pháp chiếm 3tỉnh miền Tây Nam kì (VĩnhLong, An Giang, Hà Tiên)

* Nhân dân ta:

- Nhân dân 6 tỉnh Nam kìquyết tâm chống Pháp, khởinghĩa ở khắp nơi

+ Nhiều trung tâm khángchiến được thành lập

+ Các lãnh tụ k/n: TrươngQuyền, Phan Tôn, NguyễnTrung Trực, Nguyễn HữuHuân

+ Các nhà Nho dùng ngòi bút

để chống Pháp

D Củng cố và dặn dò:

1 Củng cố:

- Âm mưu Pháp xâm lược Việt Nam Chiến sự ở Đà Nẵng và Gia Định

- Cuộc kháng chiến của nhân dân ta

- Vẽ bản đồ tư duy:

Trang 14

2 Dặn dò:

- Vẽ bản đồ tư duy bài đã học

- BT: Lập bảng thống kê các sự kiện thể hiện tinh thần kháng chiến chiến chốngPháp của nhân dân ta từ năm 1858 đến 1873?

- Đọc trước bài mới: “ Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc”

+ Tìm hiểu quân cờ đen Lưu Vĩnh Phúc; Nguyễn Tri Phương

KHÁNG CHIẾN LAN RỘNG TOÀN QUỐC (1873-1884)

I THỰC DÂN PHÁP ĐÁNH BẮC KÌ LẦN THỨ NHẤT CUỘC KHÁNG

CHIẾN Ở HÀ NỘI VÀ CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC KÌ

- Tình hình Việt Nam sau khi Pháp chiếm 6 tỉnh Nam kì Pháp đánh chiếm Bắc kìnhư thế nào Tinh thần kháng chiến của nhân dân ta khi Pháp mở rộng xâm lượcBắc kì

II Thiết bị - tài liệu:

Nguyên nhân Pháp xâm lược VN

Chiến sự ở Đà Nẵng và Gia Định

Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền Đông Nam Kì

Kháng chiến ở ba tỉnh miền Tây Nam Kì

Trang 15

III Tiến trình dạy và học:

1 Ổn định lớp học:

2 Kiểm tra bài cũ:

?/ Nêu tình thần kháng chiến của nhân dân Đà Nẵng và 3 tỉnh miền Đông NamKì? Tinh thần ấy chứng tỏ điều gì?

Hs trao đổi, thảo luận, đại diện trình bày

Gv nhận xét nhưng không chốt kiến thức và dẫn dắt vào bài học

Giảng: Triều đình Huế rất

bi đát, tạo điều kiện cho

+ Đại diện cặp đôitrình bày

+ Các cặp đôi khácnhận xét, bổ sung

1 Tình hình Việt Nam trước khi Pháp đánh chiếm Bắc kì.

- Pháp: TD Pháp thiết lập bộmáy thống trị, bốc lột về kinh tế.Biến 3 tỉnh miền Đông Nam kìlàm bàn đạp tấn công Cam-pu-chia, chiếm 3 tỉnh Tây Nam kì

2 Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc kì thứ nhất (1873)

Trang 16

đáng lo ngại nên mở rộng

xâm lược

?/ Pháp tiến quân ra Bắc

để làm gì?

(dành cho hs khá giỏi)

Tích hợp với kiến thức địa

lí

Giảng:

+ Miền Bắc có nguồn

khoáng sản dồi dào như

than đá ở Quảng Ninh

Gv yêu cầu hs quan sát

lược đồ, nghiên cứu sgk

trình bày diễn biến Pháp

đánh chiếm thành Hà Nội

a) Âm mưu của Pháp:

- Lợi dụng triều đình nhờ đemquân ra vùng biển Hạ Longđánh dẹp bọn cướp biển, Phápnắm được tình hình Bắc Kì

- Cuối 1872 Pháp cho tên láibuôn Đuy-puy quấy rối ở HàNội

- Lấy cớ giải quyết vụ Đuy-puy,Pháp cử tướng Gac-ni-ê kéoquân ra Bắc

b) Diễn biến:

- 20/11/1873 Pháp nổ súng tấncông thành Hà Nội

- 7000 quân triều đình dưới sựchỉ huy của Nguyễn Tri Phươngchống trả quyết liệt nhưng thấtbại

- Nguyễn Tri Phương bị bắt nhịn

Trang 17

?/ Em có nhận xét gì về

lực lượng giữa hai bên?

Gv bổ sung thêm: trong

tay Gác-ni-ê có hơn 200

lính, 11 khẩu đại bác, 2

tàu chiến, 1 tàu đổ bộ

- Quân ta thất bại là do

đường lối chính trị bạc

Hồng và yêu cầu hs xác

định vị trí của Hưng Yên,

Hải Dương, Phú Lí, Nam

Gv yêu cầu hs giới thiệu

về quân cờ đen Lưu Vĩnh

Phúc (theo sự chuẩn bị ở

nhà)

Gv bổ sung thêm nếu cần

thiết

Gv yêu cầu hs trình bày

diễn biến trận Cầu Giấy

1873 dựa trên lược đồ

Cá nhân 1 phút

HĐ nhóm 5 phút

- Trao đổi thảo luận

- Đại diện trình bày-Các nhóm khácnhận xét, chất vấn,

bổ sung

Hs quan sát và chỉlược đồ

- Nhân dân Hà Nội anh dũngđứng lên kháng chiến như trậnchiến đấu ở cửa Ô Thanh Hà

- Nhân dân các tỉnh đồng bằngBắc kì kháng cự mạnh mẽ

- Diễn biến Cầu Giấy:

(Sgk)

Trang 18

?/ Em có nhận xét gì về

phong trào kháng chiến

của nhân dân ta?Suy nghĩ

của em về việc Pháp kí

hiệp ước Giáp Tuất?

Giảng: Triều đình Huế lợi

dụng cuộc đấu tranh của

nhân dân ta để mặc cả với

thực dân Pháp Đây là một

tính toán thiển cận của

triều đình Huế, xuất phát

từ ý thức bảo vệ quyền lợi

giai cấp, dòng họ Bước

trượt dài trên con đường

đầu hàng hoàn toàn của

triều Nguyễn

- Trả lời nhanh các câu hỏi trắc nghiệm

- Gv chia lớp thành 2 nhóm và thi đua nhau xem nhóm nào trả lời được nhiều câuhỏi đúng hơn

- Gv quan sát và hỗ trợ

* Dặn dò:

- Về nhà học bài cũ, làm bài tập đầy đủ

+ Lập bảng thống kê quá trình Pháp xâm lược Việt Nam từ năm 1858 -1873?

- Đọc trước bài mới: phần II

+ Tìm hiểu về Tổng đốc Hoàng Diệu

KHÁNG CHIẾN LAN RỘNG TOÀN QUỐC (1873-1884)

II THỰC DÂN PHÁP ĐÁNH BẮC KÌ LẦN THỨ HAI NHÂN DÂN BẮC KÌ

TIẾP TỤC KHÁNG CHIẾN TRONG NHỮNG NĂM 1882 - 1884

1 Kiến thức: Học sinh nắm được những kiến thức sau:

- Pháp đánh Bắc kì lần thứ hai Tinh thần kháng chiến của nhân dân Bắc kì TriềuNguyễn kí hiệp ước Hắc - măng và Patonot Trách nhiệm của triều Nguyễn

Trang 19

- Ti vi, máy tính

1 Ổn định lớp học:

2 Kiểm tra bài cũ:

?/ Nêu tình thần kháng chiến của nhân dân ta

rất mạnh mẽ, việc xâm

lược thuộc địa trở thành

đường lối chính của Pháp

Hoàn thành việc xâm

lược Nam kì Các nước đế

quốc Anh, Đức, Tây Ban

Nha đang có ý thương

thuyết với triều Nguyễn

khiến cho Pháp nóng lòng

muốn chiếm Bắc Kì

nhanh

* Gv yêu cầu hs nghiên

cứu sgk, quan sát lược đồ

trình bày âm mưu, diễn

Cá nhân hs nghiên cứu,quan sát lược đồ 2 phútvà trình bày

Hs nghe

Hs giới thiệu theo sự

1 Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc kì lần thứ hai (1882).

a) Hoàn cảnh:

- Hiệp ước Giáp Tuất gâynên làn sóng đấu tranhmạnh mẽ trong dân chúng

cả nước

- Kinh tế kiệt quệ, nhândân đói khổ

- Các đề nghị canh tân đấtnước bị khước từ

- Đất nước rối loạn

- TB Pháp phát triển mạnhnên đẩy mạnh xâm lượcBắc kì

c) Diễn biến:

- sgk

Trang 20

kháng chiến của nhân dân

ta ở Hà Nội và các địa

?/ Tại sao Pháp không

nhượng bộ triều Nguyễn

sau khi Ri-vi-e bị giết tại

+ Chiến sự Cầu Giấy:

- 19/5/1883 500 tên địchkéo ra Cầu Giấy gặp phụckích của Lưu Vĩnh Phúcvà Hoàng Tá Viên Rivie

bị giết tại trận

- Pháp hoang mang, daođộng

- Triều Nguyễn chủtrương thương lượng vớiPháp

- Nhân cơ hội đó Phápquyết định tấn côngThuận An (Huế)

3 Hiệp ước Pa-tơ-nốt Nhà nước phong kiến Việt Nam sụp đổ (1884)

- 18/8/1883 hạm đội Pháptấn công Thuận An

- 20/8/1883 Pháp đổ bộlên Huế

- Hiệp ước Pa-tơ-nốtchấm dứt sự tồn tại củatriều đình phong kiến nhàNguyễn với tư cách làmmột quốc gia độc lập

Trang 21

- Trao đổi thảo luận

- Đại diện nhóm trình bày

- Các nhóm nhận xét, bổsung

- Bản đồ tư duy (trình chiếu)

5 Hoạt động vận dụng và mở rộng

Tuy nhiên phái chủ bại của triều đình Huế đã thuyết phục vua Tự Đức chấp nhận mất miền Bắc để giữ an toàn cho ngai vàng Vua Tự Đức đã hạ chiếu quở trách Hoàng Diệu đã đem binh dọa giặc và chế ngự sai đường Nhưng Hoàng Diệu đã quyết tâm sống chết với thành Hà Nội Các quan xung quanh ông Hoàng Diệu lúc bấy giờ có Tuần phủ Hoàng Hữu Xứng, Đề đốc Lê Văn Trinh, Bố chính Phan Văn Tuyển, Án sát Tôn Thất Bá và Lãnh binh Lê Trực đã cùng nhau uống rượu hòa máu tỏ quyết tâm sống chết với Hà thành.

Quân Pháp tấn công thành Hà Nội

Rạng ngày 25 tháng 4 năm 1882, tức ngày mồng 8 tháng 3 năm Nhâm Ngọ , Henri Rivière cho tàu chiến

áp sát thành Hà Nội, đưa tối hậu thơ, yêu sách ba điều:

• Phá các tao tác phòng thủ trong thành.

• Giải giới binh lính.

• Đúng 8 giờ các vị quan văn võ trong thành Hà Nội phải thân đến trình diện với Henri Rivière Sau đó, quân Pháp sẽ vào thành kiểm kê Xong sẽ giao trả thành lại.

Hoàng Diệu tiếp tối hậu thư, liền sai Tôn Thất Bá đi điều đình Nhưng không đợi trả lời, lúc 8 giờ 15,

Rivière với 4 tàu chiến là La Fanfare, La Massue, La Hache, La Surprise (tàu này không kịp tới, vì mắc

cạn dọc đường Hải Phòng đi Hà Nội) bắn vào thành yểm trợ cho số quân 450 người và một ít thân binh

đổ bộ hòng chiếm thành Hà Nội [3]

Ngay trong những phút đầu tiên, hoàng thân Tôn Thất Bá chạy trốn vào làng Mọc (Nhân Mục) ở phía Đông Nam Hà Nội theo Pháp và thông báo tình hình trong thành Hà Nội cho họ Đồng thời, Bá cũng dâng sớ lên vua Tự Đức đổ tội cho Hoàng Diệu và xin với Pháp cho Bá thay làm Tổng đốc Hà Ninh Tuy vậy, quân Pháp vẫn vấp phải sự kháng cự quyết liệt của quân dân Hà thành dưới sự chỉ huy của Hoàng Diệu [4] Quân Pháp bị thiệt hại nặng và phải rút ra ngoài tầm súng để củng cố lực lượng.

Nhưng trong lúc chiến sự diễn ra khốc liệt thì kho thuốc súng của Hà Nội nổ tung [5] , do Việt gian mua chuộc bởi bọn Pháp làm Một số nhà sử học còn đoán rằng nó liên quan tới phản thần Tôn Thất Bá [4] dẫn tới đám cháy lớn trong thành làm cho lòng quân hoang mang Quân Pháp thừa cơ phá được cổng Tây thành Hà Nội và ùa vào thành Bố chính Nguyễn Văn Tuyển, Đề đốc Lê Văn Trinh và các lãnh binh bỏ thành chạy, còn Tuần phủ Hoàng Hữu Xứng trốn trong hành cung.

Trong tình thế tuyệt vọng, Hoàng Diệu vẫn tiếp tục bình tĩnh dẫn đầu quân sĩ chiến đấu chống lại quân Pháp dù lực lượng ngày càng yếu đi, không thể giữ được thành nữa Cuối cùng, Hoàng Diệu đã ra lệnh cho tướng sỹ giải tán để tránh thương vong Một mình Hoàng Diệu vào hành cung, thảo tờ di biểu, rồi ra trước Võ miếu dùng khăn bịt đầu thắt cổ tự tử, hưởng dương 54 tuổi.

Tờ di biểu, ông cắn ngón tay lấy máu viết di biểu tạ tội cho vua Tự Đức :

Thành mất không sao cứu được, thật hổ với nhân sĩ Bắc thành lúc sinh tiền Thân chết có quản

gì, nguyện xin theo Nguyễn Tri Phương xuống đất Quân vương muôn dặm, huyết lệ đôi hàng

Ông mất ngày 25 tháng 4 năm 1882 , thọ 54 tuổi.

* Dặn dò:

+ Lập bảng thống kê về cuộc kháng chiến của nhân dân ta từ 1858 – 1884?

- Đọc trước bài mới: “ Phong trào kháng chiến chống Pháp…”

+ Tìm hiểu về phái chủ chiến, vua Hàm Nghi, Tôn Thất Thuyết, chiếu Cần vương

Trang 22

PHONG TRÀO KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP TRONG NHỮNG NĂM

CUỐI THẾ KỈ XIX

I CUỘC PHẢN CÔNG CỦA PHÁI CHỦ CHIẾN Ở KINH THÀNH HUẾ VUA

HÀM NGHI RA CHIẾU CẦN VƯƠNG

- Nguyên nhân, diễn biến cuộc phản công của phái chủ chiến ở kinh thành Huế Sựbùng nổ, quy mô, diễn biến của phong trào Cần Vương

- Ti vi, máy tính

C Tiến trình dạy học :

2 Bài cũ:

- Vì sao Pháp không nhượng bộ triều Nguyễn khi Ri-vi-e bị giết?

- Triều Nguyễn đã kí với Pháp những hiệp ước nào? Đó là những hiệp ước gì?

hiểu về phái chủ chiến:

Phái chủ chiến là

đầu, mâu thuẩn càng sâu

sắc khi vua Tự Đức qua

đời năm 1883

Tôn Thất Thuyết

làm quan phụ chính

Hs nghe 1 Cuộc phản công quân

Pháp của phái chủ chiến ở kinh thành Huế.

Trang 23

dưới 5 triều vua tự Đức,

Đức, Hiệp Hòa, Kiến

Phúc và đưa Ưng Lịch

lên ngôi vua hiệu Hàm

Nghi

?/ Vì sao phái chủ chiến

lại thực hiện cuộc phản

công ở kinh thành Huế?

(dành cho hs yếu, tb)

?/ Em nghĩ gì chủ

trương giành lại chủ

quyền từ tay Pháp của

phái chủ chiến?

(dành cho hs khá giỏi)

Gv: chủ trương của phái

chủ chiến là chính đáng,

xuất phát từ động cơ yêu

nước của các quan lại

Gv: vua Hàm Nghi có

tên là Nguyễn Phúc Ưng

Lịch, là vị vua thứ 8 của

triều Nguyễn, em của

vua Kiến Phúc

?/ Quan hệ giữa phe

chủ chiến với quân

Pháp như thế nào?

Giảng: mâu thuẩn giữa

phe chủ chiến với Pháp

rất căng thẳng, Tôn Thất

Thuyết quyết định hành

động trước

Gv yêu cầu hs quan sát

lược đồ và nghe gv giới

- TD Pháp lo sợ tìm cách tiêudiệt phái chủ chiến Tìnhhình rất căng thẳng

* Diễn biến:

Sgk

Trang 24

thành Huế là đồn Mang

Cá nơi trú đóng của

quân Pháp, bên kia là

toàn Khâm sứ nơi ở của

phong trào đấu tranh

chống ngoại xâm của

nhân dân dưới ngọn cờ

của một ông vua yêu

nước

?/ Nêu các giai đoạn

của phong trào Cần

vương?

cặp đôi 3 phút

?/ Điểm đặc biệt trong

lực lượng tham gia của

phong trào Cần vương

+ Đại diện cặp đôitrình bày

* Kết quả: phe chủ chiến thấtbại

2 Phong trào Cần vương bùng nổ và phát triển.

a) Hoàn cảnh:

- Sau thất bại ở kinh thànhHuế, Tôn Thất Thuyết đưavua Hàm Nghi chạy ra Tân

Sở (QT)

- 13/7/1885 Tôn Thất Thuyếtnhân danh vua Hàm Nghiban chiếu Cần vương

b) Diễn biến: 2 giai đoạn

- Giai đoạn 1: 1885-1888:phong trào bùng nổ khắp cảnước tập trung ở Bắc Kì vàTrung Kì

- Giai đoạn 2: 1888-1896 quy

tụ lại trong các cuộc khởinghĩa lớn có quy mô và trình

độ tổ chức cao hơn

Trang 25

là gì?

Gv nhận xét, tuyên

dương, chính xác hóa

kiến thức: trong phong

trào Cần vương không

có bóng dáng của quân

triều đình mà chủ yếu là

nhân dân yêu nước

nhóm 5 phút

?/ Vì sao nhân dân cả

nước lại ủng hộ chiếu

Cần vương của vua

Hàm Nghi? Phong trào

Cần vương thể hiện điều

gì?

Gv quan sát, hỗ trợ,

nhận xét, chính xác hóa

kiến thức:

Lời kêu gọi của vua

Hàm Nghi phù hợp với

nguyện vọng của nhân

dân nên được nhân dân

- Trao đổi, thảoluận

- Đại diện nhómtrình bày

- Tìm hiểu thêm về Tôn Thất Thuyết và vua Hàm Nghi

- Đồn Mang Cá gợi cho các em nhớ đến bài thơ nào của Tố Hữu

* Dặn dò:

- Làm BT 1,2, SGK

- Đọc trước bài mới: phần II Tìm hiểu về Phan Đình Phùng

PHONG TRÀO KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP TRONG NHỮNG NĂM

Trang 26

- Địa bàn, lãnh đạo, diễn biến, phương thức hoạt động, kết quả, ý nghĩa của cuộckhởi Hương Khê

Gv yêu cầu hs quan sát về

- Địa bàn là vùng rừng núi

hiểm trở Hương Khê

-Nơi đây có địa hình hiểm

trở, tựa lưng vào

dãy Trường Sơn Từ đây,

nghĩa quân có thể theo

đường núi vào Quảng

Bình, Quảng Trị, ra Nghệ

An, Thanh Hóa hay theo

đường sông đi xuống các

Hs quan sát và giớithiệu theo sự chuẩn

bị ở nhà

HĐ nhóm 5 phút

- Trao đổi, thảo luận

- Đại diện nhómtrình bày

- Nhận xét, bổ sung

Nghe

1,2 Khởi nghĩa Ba Đình, khởi nghĩa Bãi Sậy

- Tổ chức: quân đội được

chia làm 15 quân thứ, mỗiquân thứ có từ 100-500người, đứng đầu là nhữngngười có uy tín

- Vũ khí: thông thường và

tự chế theo mẫu của Pháp

- Phương thức hoạt động:

Trang 27

vùng đồng bằng hoặc khi

cần thiết có thể lánh

sang Lào

- Nghĩa quân có trang

phục một kiểu giống nhau,

lương thực chủ yếu nhờ

nhân dân đóng góp

Dựa vào lược đồ gv trình

bày qua về diễn biến và

yêu cầu 1-2 hs trình bày

lại dựa trên lược đồ

Hoạt động cặp đôi 3 phút

?/ Ý nghĩa của cuộc khởi

nghĩa Hương Khê?

- Trao đổi, thảo luận

- Đại diện trình bày

- Nhận xét, bổ sung

đánh du kích với nhiềuhình thức: chặn đường tiếp

tế, cạm bẫy, dụ địch rangoài đồn để tiêu diệt

- Diễn biến:

+ 1885-1889: xây dựnglực lượng, rèn đúc vũ khí + 1889-1895: thời kì chiếnđấu của nghĩa quân (sgk)

- Ý nghĩa:

+ là đỉnh cao nhấtcủa phong trào Cầnvương cuối thế kỷ 19

+ gây cho quân Pháp nhiềutổn thất nặng nề

+ Thể hiện tình thần yêunước của nhân dân ta

Cuộc phản công quân Pháp của phái chủ chiến ở kinh thành Huế

Phong trào Cần vương bùng nổ và phát triển

Khởi nghĩa Ba Đình

Khởi nghĩa Bãi Sậy

Khởi nghĩa Hương Khê

Trang 28

KHỞI NGHĨA YÊN THẾ VÀ PHONG TRÀO CHỐNG PHÁP CỦA ĐỒNG

BÀO MIỀN NÚI CUỐI THẾ KỈ XIX

- Phong trào đấu tranh vũ trang chống Pháp cuối thế kỉ XIX không có sự chi phốicủa chiếu Cần vương Hoàn cảnh bùng nổ, quy mô, diễn biến, nguyên nhân thấtbại, ý nghĩa của khởi nghĩa Yên Thế

- Ti vi, máy tính

- Gv chiếu về hình ảnh của những người nông dân và yêu cầu hs quan sát

?/ Theo em người nông dân có vai trò như thế nào đối với cuộc kháng chiến củanhân dân ta trong công cuộc chống Pháp?

- Hs thảo luận cặp đôi và đại diện trình bày

- Gv nhận xét nhưng không chốt kiến thức và dẫn dắt vào bài học

Yêu cầu hs quan sát, xác

định và giới thiệu về Yên

Thế

Bổ sung:

- Phần lớn người dân ở

Yên Thế là dân ngụ cư

- Nông dân Yên Thế chất

phác, mộc mạc nhưng yêu

Nghe

- Pháp thi hành chính sách

Định dạng
Số trang	56
Dung lượng	519,5 KB