giao an theo chuan moi tuan 1-10

-GV cho HS thảo luận nhóm 1 bàn / nhóm - GV quan sát nhắc nhở -GV yêu cầu HS lên bảng trình bày -Phân tích , tìmhiểu bố cục -Tiếp thu-Quan sát ,ghi bài -Suy nghĩ , tóm tắtvăn bản theo

Trang 1

Tuần : 1 văn bản :

-Thấy được ý nghĩa lớn lao của nhà trường đố với cuộc đời mỗi con người

- Thấy tình cảm sâu sắc của người mẹ đối với con thể hiện trong một tình huống đặc biệt : đêm trước ngày khai trường

- Hiểu được những tình cảm cao quý, ý thức trách nhiệm của gia đình đối với trẻ

em – tương lai nhân loại

- Hiểu được giá trị của những hình thức biểu cảm chủ yếu trong một văn bản nhật dụng

B KIẾN THỨC CHUẨN:

 Ki ến thức :

- Tình cảm sâu nặng của cha mẹ, gia đình với con cái, ý nghĩa lớn lao của nhàtrường đối với cuộc đời của mỗi con người, nhất là với tuổi thiếu niên, nhiđồng

- Lời văn biểu hiện tâm trạng của người mẹ đối với con trong văn bản

-Đọc , nghiên cứu văn bản “Cổng trường mở ra”.

-Thu thập những mẫu chuyện có nội dung tương tự

-Bảng phụ ghi bố cục của văn bản

-Bảng phụ các vấn đề cần dạy

2.Trò :

-Đọc trước văn bản ở nhà

-Đọc và trả lời các câu hỏi đọc hiểu văn bản SGK trang 8

Trang 2

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung lưu bảng

Hoạt động 1: Giới thiệu bài

-Hỏi :

+Từ lớp 1 đến lớp 7 , em đã dự

bảy lần khai trường , ngày khai

trường lần nào em nhớ nhất ?

+Trong ngày khai trường đầu tiên

của em, ai đưa em đến trường ?

Em có nhớ đến đêm hôm trước đó

mẹ đã làm gì và nghĩ gì không ?

-Từ đó GV hướng HS vào nội

dung tiết dạy

Hoạt động 2 : Hướng dẫn HS

đọc văn bản và tìm hiểu chú

thích SGK

*Bước 1: Đọc văn bản

-GV đọc mẫu một hoặc hai đoạn

văn , sau đó hướng dẫn HS đọc

các đoạn còn lại

-Giọng đọc : đọc với giọng dịu

dàng , chậm rãi, đôi khi thì thầm

( khi nhìn con đang ngủ )

-Sau đó , GV uốn nắn những chổ

HS đọc sai, chưa chuẩn xác

*Bước 2 : Tìm hiểu chú thích

tìm hiểu thể loại, bố cục và đại

ý của bài văn.

*Bước 1 : Tìm hiểu về thể loại

-Hỏi :

Có ý kiến cho rằng văn bản trên

thuộc thể loại truyện – tự sự , kí –

biểu cảm Em đồng ý với ý kiến

nào ? Vì sao ?

-GV quan sát , nhận xét , bổ sung

-Đọc văn bản theohướng dẫn của GV-Tiếp thu

-HS đọc thầm chúthích SGK

I GIỚI THIỆU :

1.Thể loại :

- Bút kí- biểu cảm

- kiểu văn bản nhật dụng

Trang 3

-GV diễn giảng cho HS nắm sơ

lược về văn bản nhật dụng và đề

tài chủ yếu của văn bản nhật

dụng

*Bước 2 : Tìm hiểu về bố cục

-Hỏi :

Bài văn có thể chia làm mấy

phần? bố cục và nội dung chính

của từng phần ?

-GV nhận xét , đánh giá

* GV treo bảng phụ ghi bố cục

của văn bản

*Bước 3 : Tìm hiểu đại ý

-GV yêu cầu HS tóm tắt văn bản

cổng trường mở ra theo gợi ý :

+Tác giả viết về đối tượng nào ?

+Viết về việc gì ?

-GV quan sát , nhận xét

tìm hiểu chi tiết

*Bước 1 : Tìm hiểu tâm trạng

của mẹ và con trong đêm trước

ngày khai trường.

-Hỏi :

Trong đêm trước ngày khai

trường, tâm trạng của người mẹ

và đứa con có gì khác nhau ?

Điều đó biểu hiện ở những chi

tiết nào?

-GV cho HS thảo luận nhóm ( 1

bàn / nhóm )

- GV quan sát nhắc nhở

-GV yêu cầu HS lên bảng trình

bày

-Phân tích , tìmhiểu bố cục

-Tiếp thu-Quan sát ,ghi bài

-Suy nghĩ , tóm tắtvăn bản theo gợi ý -Trình bày trướclớp

-Nhận xét -Lắng nghe

-HS thảo luậnnhóm , so sánh sựkhác nhau về tâmtrạng của người mẹvà đứa con

-HS lên bảng trìnhbày

-Quan sát-Tiếp thu kiến thức

2.Bố cục:

Gồm 2 phần :-Phần 1: “ Vào đêm …năm học”

->Tâm trạng của hai mẹ

con trong đêm trước ngày khai trường

-Phần 2:“ Thực sư ï… sẽmở ra”

->Ấn tượng tuổi thơ và

liên tưởng của mẹ.

3.Đại ý:

Bài văn viết về tâm trạngcủa người mẹ trong đêmkhông ngủ trước ngàykhai trường lần đầu tiêncủa con

II PHÂN TÍCH :

1.Tâm trạng của mẹ và con trong đêm trước ngày khai trường

Trang 4

- GV treo bảng phụ ( chia làm 2

phần )

-GV nhận xét , bổ sung , hướng

dẫn HS chốt lại vấn đề trên

-Hỏi :

+Người mẹ không ngủ có phải vì

lo lắng cho con hay vì người mẹ

đang nôn nao nghĩ về ngày khai

trường năm xưa của mình ? Hay

vì lí do nào khác ?

+Trong bài văn , có phải người

mẹ đang nói trực tiếp với con

không ? Theo em người mẹ đang

tâm sự với ai ? Cách viết này có

tác dụng gì ?

-GV diễn giảng và hướng dẫn HS

chốt lại vấn đề trên

T ác dụng (nghệ thuật) : Hình

thức tự bạch như những dịng

nhật ký của người mẹ nĩi với

con; sử dụng ngơn ngữ biểu

cảm

*Bước 2 : Tìm hiểu tầm quan

trọng của nhà trường đối với thế

hệ trẻ

-Hỏi :

Câu văn nào trong bài nói lên

tầm quan trọng của nhà trường

đối với thế hệ trẻ ?

-GV quan sát ,nhận xét , bổ sung

“ Ai cũng biết … sau này”

-Hỏi :

Kết thúc bài văn này người mẹ

nói : “ Bước qua cánh cổng

trường là một thế giới kì diệu sẽ

mở ra” Em học lớp một đến lớp

bảy , bây giờ em hiểu “ Thế giới

kì diệu” đó là gì ?

- GV gợi mở :

Nhà trường đã mang lại cho em

-HS trao đổi thốngnhất ý kiến

-HS trình bày

-Suy nghĩ , phântích , giải thích -Suy luận , rút rakết luận trình bày

-HS tiếp thu kiếnthức

-HS nghe

-Suy nghĩ , gợi tìm -Trình bày trướclớp

-HS chú ý lắngnghe tiếp thu kiếnthức

-Suy luận trình bày-Nêu nhận sét , bổsung

-Lắng nghe , suynghĩ , rút ra kếtluận

-Mẹ : Thao thức không

ngủ , suy nghĩ truyềnmiên , nôn nao nghĩ vềngày khai trường nămxưa của mình

- Con : Thanh thản , nhẹ

“Ai cũng biết rằng mỗisai lầm trong giáo dục [ ]

đi chệch cả hàng dặm saunày”

=> Trường mang lại : Trithức, tình cảm, tư tưởng,đạo lý, tình bạn bè, tìnhthầy trị,

Trang 5

những gì về tri thức , tình cảm , tư

tưởng, tình bạn , tình thầy trò ?

tổng kết và luyện tập

*Bước 1 : Hướng dẫn HS tổng

kết

-Hỏi :

+ Tình cảm của mẹ và con là tình

cảm như thế nào ?

+Vai trò của nhà trường đối với

cuộc sống của mỗi người ?

-GV yêu cầu HS đọc rõ , to ghi

nhớ SGK

-GV nhấn mạnh lại vấn đề được

nêu ở phàn ghi nhớ

-Suy luân , rút rakết luận trình bày

-HS đọc rõ , to ghinhớ SGK

-Lắng nghe

III TỔNG KẾT :

( Ghi nhớ SGK trang 9 )

Như những dòng nhật ký tâm tình, nhỏ nhẹ và sâu lắng, bài văn giúp ta hiểu thêm tấm lòng thương yêu, tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con và vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống mỗi con người

*Bước 2 : Hướng dẫn HS luyện

tập

-GV yêu cầu HS đọc và xác định

yêu cầu bài tập 1

*GV chốt lại bài tập 1 sau khi thảo

luận và trả lời :

Ngày khai trường vào lớp Một là

nagy2 cĩ dấu ấn sâu đậm nhất, bởi

vì ngày đĩ như một kỷ niệm đưa ta

vào một cuộc sống mới đầy những

-Sau đó , GV hướng dẫn HS đọc

thêm văn bản “Trường học” SGK

trang 9

-HS đọc và xácđịnh yêu cầu bàitập 1,2

-Suy nghĩ và giảibài tập theo hướngdẫn của GV

-Đọc thêm theohướng dẫn HS đọcvà xác định yêucầu bài tập

IV Luyện tập :

-HS thực hiện ở lớp (BT1-SGK/9)

-HS thực hiện ở nhà (BT2-SGK/9)

E DẶN DÒ :

1 Bài cũ

Trang 6

-Về nhà học bài , nắm cho được nội dung phần phân tích và phần tổng kết

-Đọc lại và tóm tắt văn bản ( Dựa vào nhân vật chính và sự việc chính )

-Hoàn thành bài tập còn lại theo hướng dẫn của GV ( nếu có )

2 Bài mới

a Soạn bài tiết liền kề : “ Mẹ tôi” – Etmônđôđơ A –Mi –Xi bằng cách :

- Đọc văn bản và các chú thích SGK

-Đọc và trả lời các câu hỏi đọc hiểu văn bản SGK trang 11,12 Chú ý câu hỏi 5

b Xem trước bài theo phân môn : “ Mẹ tôi” theo hướng dẫn

-Đọc văn bản và các chú thích SGK

- Đọc và định hướng trả lời các câu hỏi đọc hiểu văn bản SGK

3 Trả bài : Cổng trường mở ra

Trang 7

- Sơ giản về tác giả Et- môn – đô đơ A - mi – xi

- Cách giáo dục vừa nghiêm khắc vừa tế nhị, cĩ lý và cĩ tình của người chakhi con mắc lỗi

- Nghệ thuật biểu cảm trực tiếp qua hình thức một bức thư

 K ĩ năng :

- Đọc – hiểu một văn bản viết dưới hình thức một bức thư

- Phân tích một số chi tiết liên quan đến hình ảnh người cha (tác giả bức thư) vàngười mẹ nhắc đến trong bức thư

B CHUẨN BỊ :

1.Thầy :

-Đọc , nghiên cứu văn bản

- Sưu tầm ca dao nói về công ơn của cha mẹ đối với con cái

2.Trò :

-Soạn bài theo phần dặn dò tiết 1

-Câu văn nào nói lên tầm quan trọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ ?

D TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG:

Trang 8

-Em đã bao nhiêu lần mắc lỗi với

cha mẹ mình ? Thái độ, tình cảm

của cha , mẹ khi ấy ra sao ? Thử

kể vắn tắt ?

-Từ đó GV hướng HS vào nội

dung tiết dạy

thích SGK

*Bước 1: Tìm hiểu về tác giả

-Gv yêu cầu HS đọc chú thích *

SGK trang 11

-Hỏi :

+Tác giả là nhà văn nước nào ?

+Tác phẩm nổi tiếng của ông ?

-GV yêu cầu HS trình bày

-GV quan sát nhận xét và chốt lại

vấn đề

*Bước 2 : Hướng dẫn HS đọc

văn bản, giải thích từ khó và tìm

hiểu kiểu văn bản

-Giọng đọc : đọc với giọng chậm

rãi , tình cảm , tha thiết và

nghiêm.

- GV uốn nắn những chổ HS đọc

sai chưa chuẩn xác

- Sau đó , GV yêu cầu HS đọc

chú thích SGK trang 11 Chú ý

chú thích 8,9,10

-GV kiểm tra việc đọc chú thích

của HS

-Từ việc đọc , GV yêu cầu HS

xác định kiểu văn bản

-GV thuyết giảng :

Văn bản nhật dụng nhưng được viết

dưới dạng nhật kí , ghi lại một bức

-Suy ngẫm , táihiện, trình bày-Chú ý lắng nghe

-Đọc chú thích *SGK

-Suy nghĩ , xácđịnh

-Trình bày -Tiếp thu kiến thức

-Chú ý lắng nghe

-Đọc văn bản theohướng dẫn của GV-Tiếp thu

-HS đọc chú thíchSGK

-Trình bày

-Xác định , trìnhbày

-HS chú ý lắng

2.Tác phẩm :

Thuộc kiểu văn bản nhậtdụng

Trang 9

thư của người bố gửi cho con

tìm hiểu văn bản

*Bước 1 : Tìm hiểu nhan đề văn

bản

-Hỏi :

Văn bản là một bức thư của người

bố gửi cho con , nhưng tại sao tác

giả lại lấy nhan đề “Mẹ tôi” ?

-GV gợi mở :

+Bức thư là của ai gửi cho ai ?

+Nhân vật chính là ai ? ai bày tỏ

tình cảm của mình đối với mẹ ?

-GV giảng , chốt lại vấn đề trên

-GV yêu cầu HS đọc 3 dòng mở

đầu văn bản để thấy rõ điều trên

*Bước 2 : Thái độ của bố đối với

Enricô

-Hỏi :

+Qua bài văn, em thấy thái độ

của người bố đối với Ericô như

thế nào ?

+Dựa vào đâu mà em biết được

điều đó ?Lí do gì đã khiến ông có

thái độ ấy ?

@ En ricô đã phạm lỗi gì với

mẹ ?

@ Khi phát hiện ra việc phạm lỗi

đó thái độ của ông bố ra sao?

@ Tìm từ ngữ , hình ảnh, lời lẽ

trong thư thể hiện thái độ của

bố ?

- GV cho HS thảo luận nhóm ( 1

bàn / nhóm), GV giao nhiệm vụ

cho từng nhóm

-GV quan sát , nhận xét , đánh

giá và rút ra vấn đề chính

nghe

-Suy nghĩ-Phân tích giảithích , trình bày -Nhận xét

-Lắng nghe , suynghĩ

-HS chú ý tiếp thukiến thức

-Đọc bài theo yêucầu của GV

-HS thảo luậnnhóm theo hướngdẫn của GV

-Phân tích , giảithích

-Quan sát gợi tìm

-Đại diện nhómtrình bày , nhómkhác nhận xét bổsung

2 Thái độ của bố đối với Enricô

-Buồn bã -Vô cùng tức giận -Ngạc nhiên

Thể hiện qua từ ngữ ,hình ảnh : “ Bố cảnh cáogay gắt , bố ngạc nhiên”,

…

3.Mẹ của Enricô.

Trang 10

-GV bình chuyển vấn đề

*Bước 3 : Tìm hiểu về mẹ của

En ricô

- Hỏi:

+Em hãy tìm những hình ảnh, chi

tiết nói về người mẹ của En ricô ?

+Từ đó , em hiểu mẹ của En ri cô

là người như thế nào ?

-GV yêu cầu HS liệt kê ra những

hình ảnh , chi tiết vừa tìm được

-GV nhận xét, bổ sung

-GV gợi dẫn HS chốt lại vấn đề

* GV hướng dẫn HS tìm hiểu câu

ca dao đã sưu tầm

-GV yêu cầu HS bổ sung và sưu

tầm những câu ca dao nói về

công ơn của cha mẹ đối với con

cái

*Bước 4 : Tìm hiểu sự xúc động

của En ricô

- GV yêu cầu HS đọc câu hỏi 4

SGK trang 12 và lựa chọn lí do

trả lời đúng nhất

- GV quan sát, nhận xét

-GV giảng chốt :

+En ricô là đứa con rất hiếu thảo và

thành thật nhận ra lỗi của mình để

sửa chữa

+En ricô rất yêu và tin vào sự săn sóc

dạy bảo của bố.

- Hỏi:

Theo em, tại sao người bố không

nói trực tiếp với Enricô mà lại

viết thư ?

- GV nhận xét, bổ sung

Tình cảm sâu sắc thường tế nhị và

kín đáo, nhiều khi không nói trực tiếp

được Hơn nữa , viết thư tức là nói

riêng giữ được kín đáo , tế nhị Đây

-Suy nghĩ , tìm hìnhảnh chi tiết

-Suy luận, trìnhbày

- Suy luận , trìnhbày

- HS tiếp thu kiếnthức

Là người phụ nữ dịudàng , hiền hậu , hết lòngthương con

4 sự xúc động của Enricô.

-Vì bố gợi lại kỉ niệmgiữa mẹ và Enricô

-Vì thái độ nghiêm khắccủa bố

-Vì những lời nói rấtchân tình và sâu sắc củabố

Trang 11

chính là bài học về cách ứng xử trong

gia đình , ở trường và ngoài xã hội

Hỏi : Người mẹ cĩ vai trị như thế

nào trong gia đình ? như vậy tình

cảm của người con là tình cảm như

thế nào ?

Hỏi : Các em hãy tìm câu nĩi của

mẹ (A-mi-xi) nĩi với Emricơ để

giáo dục Enricơ ? em hãy đọc

=> GV nghi bảng phần ghi nhớ

- GV liên hệ thực tế mang tính

giáo dục (Tình cảm gia đình, gia

- HS trả lời : quantrọng ; thiêng liêng

…

-HS đtìm và đọc lêncho cả lớp nghe

-HS liên hệ thực tế

5 Ý nghĩa của văn bản :

- Người mẹ cĩ vai trị vơ cùng quan trọng trong gia đình

- Tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng nhất đối với mỗi con người

III TỔNG KẾT :

“Con hãy nhớ rằng, tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liênghơn cả Thật đáng xấu hổ và nhục nhã cho kẻ nào chà đạp lên tình thương yêuđó.” (A-mi-xi)

luyện tập

-GV yêu cầu HS lần lược đọc và

xác định yêu cầu bài tập

-GV hướng dẫn HS về nhà giải

bài tập

- GV khuyến khích tinh thần của

các em , tạo điều kiện cho các em

trình bày tâm tư , tình cảm của

mình

Qua đó , giúp các em mạnh dạn

phát biểu trước lớp

- HS đọc và xácđịnh yêu cầu bàitập

-suy nghĩ và giảibài tập theo hướngdẫn của GV

-HS trình bày theosuy nghĩ của bảnthân

IV Luyện tập :

HS thực hiện ở nhà

E DẶN DÒ :

1 Bài cũ

Trang 12

-Hoàn thành bài tập còn lại theo hướng dẫn của GV

-Sưu tầm ca dao , thơ , bài hát nói về công ơn của ông, bà , cha , mẹ , đối với concái

2 Bài mới

a Soạn bài tiết liền kề : “ Từ ghép ” SGK trang 13 - 16

-Đọc bài trước ở nhà

-Đọc và trả lời các câu hỏi đề mục SGK

-Xem lại kiến thức lớp 6 về bài “từ ghép”

b Xem trước bài theo phân môn : “ Cuộc chia tay của những con búp bê”

-Đọc và định hướng trả lời các câu hỏi đọc – hiểu văn bản SGK

Trang 13

-Nắm được cấu tạo của hai loại từ ghép : Đẳng lập và chính phụ

-Hiểu được tính chất phân nghĩa của từ ghép chính phụ và tính chất hợp nghĩa của từ ghép đẳng lập

-Cĩ ý thức trau dồi vốn từ và biết sử dụng từ ghép hợp lý

Lưu ý : học sinh đã học về từ ghép ở Tiểu học nhưng chưa tìm hiểu sâu về các loại

từ ghép

 Trọng tâm :

- Cấu tạo của từ ghép chính phụ, từ ghép đẳng lập

- Đặc điểm về nghĩa của các từ ghép chính phụ và đẳng lập

-Bảng phụ ghi ví dụ 1,2 € I SGK trang 13,14

-Xem lại kiến thức về từ ghép ( SGK Ngữ Văn 6 ) đồng thời xem lại kiếnthức về từ đơn , từ láy

2.Trò :

-Đọc trước bài ở nhà

C KIỂM TRA :

1 Sĩ số

2.Bài cũ :

GV kiểm tra sự chuẩn bị bài của HS : SGK , vở bài học , vở bài soạn

D TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG :

Hoạt động 1: Ôn lại định

nghĩa về từ ghép đã học ở lớp 6

-GV cho 3 từ : Nhà , đồng hồ ,

mơn mỡn

-GV yêu cầu HS xác định từ ghép

-HS quan sát -Suy ngẫm , tái

Trang 14

trong 3 từ trên

-GV yêu cầu HS phát biểu định

nghĩa về từ ghép

-GV nêu khái quát nội dung bài

mới

tìm hiểu cấu tạo của từ ghép

chính phụ và từ ghép đẳng lập

* GV treo bảng phụ

-GV yêu cầu HS đọc ví dụ đã

chuẩn bị ở bảng phụ

-GV yêu cầu hS đọc kĩ mục I.1

SGK

-Hỏi :

+Dựa vào kiến thức đã học , em

hãy xác định tiếng chính và tiếng

phụ trong hai từ : Bà ngoại và

thơm phức ?

+Trật tự sắp xếp và vai trò của

các tiếng như thế nào ?

-GV quan sát , nhận xét và hướng

dẫn HS chốt lại vấn đề trên

-Sau đó , GV yêu cầu HS đọc rõ ,

to phần I.2 và thực hiện theo yêu

cầu của GV

-Yêu cầu : So sánh sự giống nhau

và khác nhau giữa hai nhóm từ :

bà ngoại , thơm phức và quần áo ,

@ Bà ngoại , thơm phức : có phân

biệt được tiếng chính và tiếng phụ ;

tiếng chính đứng trước , tiếng phụ

đứng sau

định ,trình bày-Phát biểu , nhậnxét

- Chú ý lắng nghe

-Đọc ví dụ đãchuẩn bị ở bảngphụ

-Đọc mục I.1SGK

-Tái hiện , gợi tìm-Phân tích ,xácđịnh , trình bày -Nêu nhận xét

-HS đọc rõ , tophần I.2

-So sánh sự giốngnhau và khácnhau, rút ra kếtluận , trình bày

-Chú ý lắng nghetiếp thu kiến thức

I CÁC LOẠI TỪ GHÉP.

1.Từ ghép chính phụ

Vd : Bà ngoại

-> Từ ghép chính phụ cótiếng chính và tiếng phụbổ sung ý nghĩa cho tiếngchính Tiếng chính đứngtrước , tiếng phụ đứng sau

2 Tư ghép đẳng lập

Vd : Quần áo

-> từ ghép đẳng lập có cáctiếng bình đẳng về mặtngữ pháp ( không phân ratiếng chính và tiếng phụ )

Trang 15

@Quần áo , trầm bổng : Không phân

biệt được tiếng chính và tiếng phụ

Hai tiếng có vai trò bình đẳng về mặt

ngữ pháp

-Từ vấn đề trên , GV yêu cầu HS

xác định :

+Có mấy loại từ ghép ? Kể tên ?

+So sánh sự giống nhau và khác

nhau của các loại từ ghép đó ?

to phần ghi nhớ

-GV nhấn mạnh lại vấn đề

-GV bình chuyển vấn đề

-Rút ra kết luận ,trình bày

- HS đọc rõ , tophần ghi nhớ -HS chú ý lắngnghe

3 Ghi nhớ 1

(SGK/14-GN1)

 Từ ghép có hai loại : từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập

 Từ ghép chính phụ có tiếng chính và tiếng phụ bổ sung nghĩa cho tiếng chính.Tiếng chính đứng trước, tiếng phụ đứng sau

 Từ ghép đẳng lập có các tiếng bình đẳng về mặt ngữ pháp (không phân ratiếng chính, tiếng phụ)

* GV yêu cầu HS đọc bài tập

1,2,3 SGK trang 15

yêu cầu bài tập 1,2 ,3

-GV hướng dẫn HS giải bài tập

+ Bài tập 1

@ Tìm từ ghép chính phụ

@ Tìm từ ghép đẳng lập

@Phân loại từ ghép chính phụ và

từ ghép đẳng lập theo bảng phân

loại đã cho

+ Bài tập 2

@Điền thêm tiếng vào sau các

tiếng đã cho để tạo từ ghép chính

phụ

- HS lần lược đọcvà xác định yêucầu bài tập 1,2 ,3

-HS giải bài tậptheo hướng dẫncủa GV

-Trình bày -Nhận xét , bổsung

-Suy nghĩ , lựachọn ,điền vàochổ trống

-Lên bảng trìnhbày

3 Bài tập áp dụng

+ Bài tập 1 xếp các từ

ghép CP-ĐL vào bảng phân loại :

Từ ghép CP

lâu đời , xanh ngắt , nhà máy , nhà ăn , cười nụ

Từ ghép ĐL

suy nghĩ , chài lưới , cây cỏ , ẩm ướt , đầu đuôi

+ Bài tập 2

Điền thêm tiếng để tạo

Trang 16

@ GV quan sát, nhận xét , hoàn

chỉnh kiến thức

+ Bài tập 3

@Điền thêm tiếng vào sau các

tiếng đã cho để tạo từ ghép đẳng

-HS chú ý tiếp thukiến thức

thành từ ghép chính phụ

Bút chì , thước kẻ , mưa

rào , làm quen , ăn bám ,

trắng xoá , vui tai , nhát

mê đẹp-Xinh

tươi tập

- Học hỏi

đẹp-Tươi

vui

tìm hiểu nghĩa của từ ghép

- GV yêu cầu HS đọc kỉ phần 1,2

€ II SGK trang 14

-GV hướng dẫn HS xác định yêu

cầu của phần 1,2 € II

-GV hướng dẫn HS thảo luận

nhóm theo các yêu cầu sau :

+So sánh nghĩa của từ bà ngoại

với nghĩa của từ bà , nghĩa của từ

thơm phức với nghĩa của từ thơm ,

em thấy có gì khác nhau ?

+So sánh nghĩa của từ quần áo

- HS đọc kỉ phần1,2 € II SGK trang

14

- HS xác định yêucầu của phần 1,2

€ II -HS thảo luậnnhóm theo yêucầu và theo hướngdẫn của GV

-Phân tích , sosánh

-Rút ra kết luận

II NGHĨA CỦA TỪ GHÉP

1.Tìm hiểu ví dụ SGK

Vd1: -Bà : Là người đàn bà sinh

ra cha hoặc mẹ -Bà ngoại : Là người đànbà sinh ra mẹ

Vd2: -Quần : cái quần-Aùo : cái áo -Quần áo : quần và áo nóichung

Trang 17

vối nghĩa của mỗi tiếng quần , áo

; nghĩa của từ trầm bổng với

nghĩa của mỗi tiếng trầm , bổng ,

em thấy có gì khác nhau ?

-GV quan sát , nhận xét , hoàn

+ Thơm : Có mùi như hương của hoa

, dễ chịu , làm cho thích ngữi

+Thơm phức : Có mùi thơm bốc lên

mạnh , hấp dẫn

+Trầm bổng : Âm thanh lúc thấp,

lúc cao, nghe rất êm tai

-GV hướng dẫn HS chốt lại vấn

đề và đọc rõ , to ghi nhớ SGK

-HS đọc rõ , to ghinhớ SGK trang14

xác định yêu cầu bài tập

(th ực hiện ở nhà )

+ Bài tập 4

@ Giải thích tại sao có thể nói:

một cuốn sách , một cuốn vở mà

không thể nói một cuốn sách vở

@ GV yêu cầu HS trình bày , GV

quan sát , nhận xét

-Suy nghĩ và giảibài tập theohướng dẫn của

GV -Phân tích , giảithích

-Trình bày , nhậnxét

-Tiếp thu kiếnthức

III LUYỆN TẬP

+ Bài tập 4

Giải thích cách dùng từ

- Có thể nói một cuốnsách , một cuốn vở vì sáchvà vở là những danh từ tồntại dưới dạng cá thể , cóthể điếm được

- Còn sách vở là từ ghépđẳng lập có nghĩa tổnghợp chỉ chung cả loại nênkhông thể nói một cuốnsách vở

+ Bài tập 5

Trang 18

+ Bài tập 5 (th ực hiện ở nhà )

yêu cầu bài tập

b Nói như em Nam là đúng vì :

Áo dài là một loại áo như : Aùo sơ mi

, áo cánh,…, ở đây cái áo dài bị ngắn

so với chiều cao của chị Nam

c Không phải vì :

Cà chua là một loại cà như cà pháo,…

nói như vậy được vì khi ta ăn sống có

vị chua của quả cà chua

+ Bài tập 6

GV hướng dẫn HS về nhà giải bài

tập tương tự bài tập 5

+ Bài tập 7

GV hướng dẫn HS phân tích cấu

tạo của từ theo mẫu

-HS đọc và xácđịnh yêu cầu bàitập

-Suy nghĩ về nhàgiải bài tập theohướng dẫn của

GV -HS chú ý lắngnghe

-HS phân tíchtheo hướng dẫncủa GV

-HS chú ý lắngnghe về nhà thựchiện

-Suy nghĩ về nhàgiải bài tập theohướng dẫn củaGV

a Không phải , vì : -Hoa hồng : là một loạihoa như hoa cúc , hoa lan ,

…

- Có nhiều loại hoa màuhồng nhưng khômg gọi làhoa hồng như : hoa giấy,hoa dâm bụt ,…

cá đuôi cờ

E DẶN DÒ :

1 Bài cũ

-Về nhà học bài , nắm và phân tích cho được các ví dụ đã cho

-Đọc bài đọc thêm SGK trang 16

2 Bài mới

a Soạn bài tiết liền kề : “ Liên kết trong văn bản ” SGK trang 17 - 20

- Đọc bài trước ở nhà

-Đọc và trả lời các câu hỏi đề mục SGK trang 17,18,19

- Xem lại kiến thức chung về Văn bản đã học ở lớp 6 : Văn bản là gì ? Văn bản

có những tính chất nào ?

b Xem trước bài theo phân môn : “ Từ láy ”

-Xem lại kiến thức về từ láy SGK Ngữ Văn 6

-Đọc bài trước ở nhà

-Nắm cho được các loại từ láy và nghiã của từ láy

Trang 19

-Hiểu rõ liên kết là một đặc tính quan trọng nhất của văn bản

-Biết vận dụng những hiểu biết về liên kết vào việc đọc – hiểu và tạo lập văn bản.

- Khái niệm liên kết trong văn bản

- Yêu cầu về liên kết trong văn bản

 K ĩ năng :

- Nhận biết và phân tích tính liên kết của các văn bản

- Viết các đoạn văn , bài văn cĩ tính liên kết

1.Thầy :

Bảng phụ ghi ghi nhớ SGK trang 18

2.Trò :

-Đọc trước bài ở nhà

C KIỂM TRA :

1 Sĩ số

2.Bài cũ :

GV kiểm tra sự chuẩn bị bài của HS : SGK , vở bài học , vở bài soạn

-Một bài thơ , một bài văn,… cũng

có thể gọi là văn bản Vậy , liên

kết trong văn bản là gì ? Phương

tiện liên kết ?

-GV hướng HS vào nội dung tiết

dạy

-HS lắng nghe -Suy luận trìnhbày

- Chú ý lắng nghe

Trang 20

tìm hiểu về liên kết và phương

tiện liên kết trong văn bản

* Thao tác 1: Tìm hiểu tính liên

kết trong văn bản

-GV chỉ định một HS đọc chậm ,

rõ tình huống 1a SGK trang 17 và

nêu vấn đề để cả lớp trao đổi ,

bàn bạc

-Hỏi :

Theo em , nếu bố Enricô chỉ viết

mấy câu như đã cho ở tình huống

1a thì Enricô có hiểu điều bố

muốn nói chưa ?

- Gợi ý :

+Tách từng câu ra khỏi đoạn văn

thì vẫn hiểu được ?

+Ghép các câu thành đoạn thì trở

nên khó hiểu ?

+Vấn đề là ở chổ mối quan hệ

giữa các câu với nhau

-Tiếp đó, GV yêu cầu HS đọc

tình huống 1b và câu hỏi 1c SGK

trang 17

-GV hướng dẫn HS cách xác định

tình huống và trả lời câu hỏi

-GV hướng dẫn HS tự rút ra kết

luận :

Chỉ có các câu văn chính xác ,rõ

ràng , đúng ngữ pháp thì vẫn chưa

đảm bảo sẽ làm nên văn bản

-GV thuyết giảng :

Chỉ có trăm đốt tre đẹp thì chưa đảm

bảo có một cây tre Muốn có một cây

tre trăm đốt thì trăm đốt tre kia phải

được nối liền

-> Không thể có văn bản nếu các câu

, các đoạn không nối liền nhau ( liên

kết ) một văn bản muốn được hiểu ,

-Đọc tình huống1a

-Đọc mục I.1SGK

-Suy nghĩ -Phân tích , giảithích

-HS chú ý lắngnghe

-Trình bày theogợi ý của GV -Nhận xét , bổsung

-Đọc , lựa chọntình huống , trìnhbày

-Suy luận , trìnhbày

-HS tiếp thu kiến

I LIÊN KẾT VÀ PHƯƠNG TIỆN LIÊN KẾT TRONG VĂN BẢN

1.Tính liên kết trong văn bản

a Enricô không thể hiểuđiều bố muốn nói

b Vì giữa các câu chưa cótính liên kết

c.Muốn đoạn văn có thểhiểu được thì nó phải cótính liên kết

Trang 21

muốn thật sự trở nên văn bản thì

không thể nào không liên kết

to điểm thứ nhất phần ghi nhớ

SGK trang 18

* Thao tác 2 : Hướng dẫn HS tìm

hiểu phương tiện liên kết trong

Liên kết trong văn bản trước hết là sự

liên kết về phương diện nội dung ý

nghĩa

-GV chuyển tiếp : Nhưng chỉ có

sự liên về nội dung ý nghĩa thì đã

đủ chưa ?

-GV cho HS xem xét ví dụ 2b

SGK trang 18

+Đọc kĩ đoạn văn

+So sánh với văn bản “ Cổng

trường mở ra” những câu tương

ứng để nhận ra :

Bên nào có sự liên kết ? Bên nào

không có sự liên kết ? Thiếu liên

kết ở chổ nào ?

-GV cho HS thảo luận nhóm ( 1

bàn / nhóm )

+GV giao nhiệm vụ cho từng

nhóm

+Yêu cầu đại diện nhóm trình

bày , nhóm khác nhận xét , bổ

-Chú ý lắngnghe , thảo luận

-So sánh , rút rakết luận , trìnhbày

-HS đọc ví dụ 2bSGK trang 18

2 Phương tiện liên kết

trong văn bản

a Do thiêú ý : “ Sự hỗnláo của con như một vếtdao đâm vào tim bố vậy

….!”

b - Thiếu : “ Còn bây giờ” -Sai từ “ con” -> đứa

Trang 22

Từ hai ví dụ trên , em hãy cho

biết : Một văn bản có tính liên

kết trước hết phải có điềi kiện

gì ? Cùng với điều kiện ấy , các

câu trong văn bản phải sử dụng

các phương tiện gì ?

- GV quan sát , nhận xét , hoàn

Bên cạnh sự liên kết về nội dung , ý

nghĩa văn bản còn có sự liên kết về

phương diện hình thức ngôn ngữ

-GV yêu cầu HS đọc điểm thứ hai

phần ghi nhớ SGK trang 18

to phần ghi nhớ

-GV nhấn mạnh lại những điểm

chính trong phần ghi nhớ

luyện tập

xác định từng yêu cầu của bài

tập

- Suy luận , trìnhbày

- HS điểm thứ haiphần ghi nhớ SGKtrang 18

- HS đọc rõ , tophần ghi nhớ -HS chú ý lắngnghe

c Một văn bản có tính liênkết thì :

- Nội dung phải thống nhất, gắn bó chặt chẽ vớinhau

-Phải nối kết các câu bằngphương tiện ngôn ngữ ( từ,câu,… )

@ HS trình bày trước lớp , GV

GV

II LUYỆN TẬP

+ Bài tập 1.

Sắp xếp các câu văn đã

Trang 23

nhận xét đánh giá

+ Bài tập 2

@Phân tích tính liên kết của các

câu văn trong đoạn văn đã cho

dựa vào đặc điểm về

@ Lựa chọn và điền từ thích hợp

vào chổ trống để tạo tính liên kết

trong đoạn văn

(th ực hiện ở nhà )

@ GV quan sát, nhận xét , hoàn

+ Bài tập 4 ( GV hướng dẫn HS

về nhà thực hiện )

-Xác định tính liên kết giữa hai

câu đã cho dựa vào đặc điểm về

+ Nội dung

+Hình thức

-Giải thích vì sao ?

GV hướng dẫn HS về nhà thực

hiện tương tự bài tập 4

-Sắp xếp câu văntheo trình tự hợp lí-Trình bày trướclớp

-Lắng nghe , suynghĩ và giải bàitập theo hướngdẫn của GV

-Suy nghĩ , lựachọn , trình bày -Tiếp thu

-HS chú ý lắngnghe về nhà thựchiện

cho theo thứ tự hợp lí

Câu : 1,4,2,5,3

+ Bài tập 2

Phân tích tính liên kếttrong đoạn văn đã cho -Về hình thức : những câuvăn này có vẽ liên kết -Về nội dung : Không nóicùng một nội dung

-> Các câu văn chưa cótính liên kết

- Câu 1 : nói về mẹ

- Câu 2 : nói về con-Câu 3 : nói về mẹ và con

-> Không cần sữa chữa

E DẶN DÒ

1 Bài cũ

-Về nhà học bài , nắm các kiến thức cơ bản của bài

-Đọc bài đọc thêm SGK trang 19- 20 theo hướng dẫn của GV

2 Bài mới

a Soạn bài tiết liền kề : “ Cuộc chia tay của những con búp bê ”

- Đọc văn bản và các chú thích SGK trước ở nhà

-Đọc và trả lời các câu hỏi đọc – hiểu văn bản SGK trang 26- 27

- Xem lại kiến thức chung về Văn bản nhật dụng ( lớp 6 ) , Văn tự sự ( lớp 6 )

Trang 24

b Xem trước bài theo phân môn : “ Bố cục trong văn bản ”

-Xác định bố cục của văn bản

-Những yêu cầu về bố cục trong văn bản

-Các phần của bố cục

_

Trần Văn Thắng

Trang 25

Tuần : 2 văn bản :

Tiết : 5,6 –VH

người bạn ấy ( tiết 5,6 )

-Hiểu được hồn cảnh éo le và tình cảm, tâm trạng của các nhân vật trong truyện.-Nhận ra được cách kể chuyện của tác giả trong văn bản

-Thấy cái hay của truyện là ở cách kể rất chân thật , cảm động ( tiết 6 )

-Đọc , nghiên cứu văn bản

-Xem lại văn bản tự sự và văn bản nhật dụng đã học ở lớp 6

2.Trò :

C KIỂM TRA :

1 Sĩ số

2.Bài cũ :

-Em hãy giải thích nhan đề “ Mẹ tôi” trong văn bản Mẹ tôi ?

-Bài học kinh nghiệm rút ra từ văn bản mẹ tôi là gì ?

Trang 26

( tiết 5 )

Hoạt động 1: Giới thiệu bài và

tĩm tắt văn bản

-GV giới thiệu tiết học xoay

quanh vấn đề những tình cảm và

tấm lòng vị tha , nhân hậu , trong

sáng và cao đẹp của những bạn

nhỏ chẳng may rơi vào hoàn cảnh

gia đình bất hạnh

- Do văn bản khá dài nên GV cho

HS tĩm tắt văn bản => Hồn cảnh

xảy ra các sự việc trong truyện : bố

-mẹ Thành-Thủy ly hơn  Truyện

kể về cuộc chia tay của hai anh em

Thành và Thủy

thích SGK

*Bước 1: Tìm hiểu về tác giả

-GV yêu cầu HS đọc chú thích 1

SGK trang 26

-Hỏi :

+Tên tác giả ?

+Nét chính về tác phẩm ?

-GV yêu cầu HS trình bày

-GV quan sát nhận xét và chốt lại

vấn đề

*Bước 2 : Hướng dẫn HS đọc văn

bản, giải thích từ khó và tìm hiểu

kiểu văn bản

-Giọng đọc : đọc với chậm rãi,

tình cảm , tha thiết

-Chú ý những đoạn :

+ “ Đồ chơi của chúng tôi chẳng

có nhiều … nước mắt đã ứa ra”

+ “ Gần trưa , chúng tôi mới ra

đến trường học … cảnh vật”

-HS thực hiuen65theo yêu cầu của

GV

-Đọc chú thích 1SGK

-Trình bày -Tiếp thu kiến thức

-Đọc văn bản theohướng dẫn của GV-Chú ý lắng nghe

-Lắng nghe

-HS đọc chú thíchSGK theo yêu cầu

I GIỚI THIỆU : -Văn bản “ Cuộc chia

tay của những con búpbê” được giải nhì trongcuộc thi thơ - văn viết vềquyền trẻ em ( 1992 )-Thể loại : Văn bản nhậtdụng

Trang 27

- GV uốn nắn những chổ HS đọc

sai chưa chuẩn xác

- Sau đó , GV yêu cầu HS đọc các

chú thích còn lại SGK trang 26

-GV kiểm tra việc đọc chú thích

của HS

-Từ việc đọc , GV yêu cầu HS

xác định kiểu văn bản

-Hỏi :

Vì sao thể loại là văn bản nhật

dụng nhưng có thể gọi là truyện

ngắn ?

-GV giảng , chốt :

+Truyện ngắn : Có cốt truyện và

nhân vật , có sự việc và chi tiết , có

mở đầu và kết thúc ,…

+Văn bản nhật dụng : Nội dung của

văn bản này viết về quyền của trẻ em

tìm hiểu văn bản

-Hỏi :

Truyện viết về ai ? về việc gì ? ai

là nhân vật chính trong truyện ?

Truyện viết về hai anh em Thành và

Thuỷ ; viết về việc chia tay nhau vì

cha mẹ đã li hôn ; nhân vật chính

là Thành và Thuỷ

-Hỏi :

Hãy thảo luận với các bạn trong

nhóm ( 1bàn / nhóm ) mấy điểm

sau :

+Câu chuyện được kể theo ngôi

thứ mấy ? Việc lựa chọn ngôi kể

này có tác dụng gì ?

+Tên truyện có liên quan đến ý

nghĩa của truyện không ? ( búp

của GV-Trình bày

-Xác định , trìnhbày

-HS phân tích , giảithích

-Suy nghĩ , xácđịnh , trình bày -HS chú ý tiếp thukiến thức

-HS thảo luậnnhóm theo hướngdẫn của GV

-Đại diện nhómtrình bày , nhómkhác nhận xét bổsung

-Xác định ngôi kể ,

II PHÂN TÍCH

1.Ngôi kể.

-Truyên được kể theongôi thứ nhất Ngừơixưng “tôi” là Thành , đãøchứng kiến tất cả cácviệc xãy ra , cũng làngười chịu nỗi đau như

Trang 28

bê có chia tay không ? Vì sao

chúng phải chia tay ? )

-GV yêu cầu HS nhắc lại ngôi

kể GV bổ sung cho hoàn chỉnh

* Lưu ý : Mỗi ngôi kể có một tác

dụng riêng

-GV quan sát ,nhận xét, đánh giá,

hoàn chỉnh kiến thức

-Kể theo ngôi thứ nhất : Ngừơi kể

xưng “tôi” là Thành , là người chứng

kiến các việc xãy ra , cũng là người

chịu nỗi đau như em gái mình

-Tác dụng : Giúp tác giả thể hiện sâu

sắc những suy nghĩ , tình cảm , tâm

trạng của nhân vật , tăng thêm tính

chân thực của truyện ,…

- Hỏi:

Hãy tìm các chi tiết trong truyện

để thấy hai anh em Thành và

Thuỷ rất mực gần gũi, thương

yêu, chia sẽ và luôn quan tâm

đến nhau ?

-GV nhận xét, bổ sung

đề trên

-Thuỷ vá áo cho anh , nhường đồ

chơi cho anh, …

-Thành giúp em mình học bài , đón

em đi học về , nhường hết đồ chơi cho

em ,….

* Dặn dò ( tiết 6 )

-Về nhà học bài nắm cho được :

+Nét chính về tác phẩm

+Ngôi kể , tác dụng của ngôi kể

+Ý nghĩa nhan đề

-Trả lời các câu hỏi : 4,5,6,7 phần

nêu tác dụng củangôi kể

- HS chú ý lắngnghe tiếp thu kiếnthức

-Quan sát , gợi tìm -Suy luận , trìnhbày

2 Ý nghĩa nhan đề

Gợi một tình huống buộcngười đọc phải theo dõivà góp phần thể hiện ýđồ , tư tưởng mà ngườiviết muốn thể hiện

Trang 29

đọc – hiểu văn bản theo hướng

+ Truyện viết về ai ? về việc gì ?

ai là nhân vật chính trong truyện ?

+Tên truyện có liên quan đến ý

nghĩa của truyện không ?

Hoạt động 5 : GV hướng dẫn

HS tìm hiểu phần tiếp theo của

văn bản

- GV yêu cầu HS đọc câu hỏi 4

phần đọc – hiểu văn bản SGK

trang 27

-GV hướng dẫn HS xác định yêu

cầu của câu hỏi và hướng dẫn HS

trả lời câu hỏi

+Lời nói và hành động của thuỷ

khi thấy anh chia hai con búp bê

Vệ Sĩ và Em Nhỏ ra hai bên có gì

mâu thuẩn?

+Theo em, có cách nào để giải

quyết được mâu thuẫn ấy không ?

+Kết thúc truyện, Thuỷ đã lựa

chọn cách giải quyết như thế

nào ? Chi tiết này gợi lên trong

em những suy nghĩ và tình cảm gì

?

- GV quan sát, nhận xét , bổ sung

-Mâu thuẩn : Một mặt Thuỷ rất

giận dữ không muốn chia rẽ hai can

búp bê , nhưng mặc khác em lại rất

thương Thành , sợ không có con Vệ Sĩ

canh gác cho anh ngủ -> bối rối ->

giận dữ

****************

-HS suy nghĩ , lênbảng trình bày -Nhận xét

-HS đọc và xácđịnh yêu cầu câuhỏi 4

-Suy nghĩ , phântích và trả lời câuhỏi theo gợi ý của

GV

-HS khác nhậnxét , bổ sung

-HS chú ý lắng

-Thuỷ : Vá oá cho anh,nhường đồ chơi cho anh,…-Thành : Giúp em mìnhhọc bài , đón em đi họcvề , nhường hết đồ chơicho em ,…

Trang 30

=> Muốn giải quyết mâu thuẩn : Gia

đình Thuỷ – thành phải đoàn tụ

- Cuối truyện : Thuỷ để con Em nhỏ

bên cạnh con Vệ Sĩ để chúng kông

bao giờ xa nhau.

=> Gợi lòng thương cảm đối với Thuỷ

, một em gái giàu lòng vị tha , vừa

thương anh , vừa thương cả nhũng

con búp bê

- Hỏi:

Chi tiết nào trong cuộc chia tay

của Thuỷ với lớp học khiến cô

giáo bàng hoàng và chi tiết nào

làm cho em cảm động nhất ?

- GV giảng , chốt :

+Bố mẹ chia tay – Thành và Thuỷ

phải chia tay -> búp bê cũng phải

chia tay

+Thuỷ không được đi học do nhà

ngoại xa trường , nên mẹ bảo “ sẽ

sắm cho em một thúng hoa quả để

em ra chợ ngồi bán”

+Chi tiết cảm động :

@ Cô giáo tặng bút và vở cho Thuỷ

@ Cô giáo thốt lên , tái mặt , nước

mắt giàn dụa ,….

- GV liên hệ thực tế mang tính

giáo dục

- Hỏi :

Em hãy giải thích vì sao khi dắt

em ra khỏi trường , tâm trạng của

Thành lại “ kinh ngạc thấy mọi

người vẫn đi lại bình thường và

nắng vẫn vàng ươm trùm lên cảnh

vật”

* Gợi ý :

-Mọi việc diễn ra bình thường ,

nghe tiếp thu kiếnthức

-Suy nghĩ, quan sát, tìm chi tiết

-Trình bày theo suynghĩ và lựa chọncủa bản thân

-Nhận xét

-HS liên hệ thực tếmang tính giáo dục

-Nhận xét

-Chú ý lắng nghe ,trả lời câu hỏi theogợi ý của GV

Trang 31

ấy thế mà Thành và Thuỷ phải

chịu đựng sự mất mát quá lớn

-Tâm hồn đang đau đớn khi sắp

phải chia tay với em

-> Nỗi buồn sâu thẳm , trạng thái

thất vọng , bơ vơ của nhân vật

trong truyện

- Hỏi :

Qua câu chuyện này , theo em tác

giả muốn nhắn gửi đến mọi người

điều gì ?

tổng kết

- Hỏi :

+Văn bản nói về vấn đề gì ?

+Nguyên nhân nảy sinh vấn đề ?

đề trên

-GV yêu cầu HS đọc rõ , to ghi

nhớ SGK

-GV nhấn mạnh lại vấn đề được

nêu ở phàn ghi nhớ

*GV hướng dẫn HS liên hệ thực tế

mang tính giáo dục

-Nhận xét , bổ sung

-Suy nghĩ, rút rakết luận , trình bày -Chốt lại vấn đề

-HS đọc rõ to ghinhớ SGK

III TỔNG KẾT

Cuộc chia tay đau đớn và đầy cảm động của hai em bé trong truyện khiến ngườiđọc thấm thía rằng : Tổ ấm gia đình là vô cùng quý giá và quan trọng Mọi ngườihãy cố gắng bảo vệ và giữ gìn, không nên vì bất kỳ lý do gì làm tổn hại đếnnhững tình cảm tự nhiên, trong sáng ấy

E DẶN DÒ :

1 Bài cũ

-Đọc thêm theo hướng dẫn của GV : Trách nhiệm của mẹ ; Thế giới rộng vôcùng(SGK/27,28)

2 Bài mới

a Soạn bài tiết liền kề : “ Bố cục trong văn bản ” SGK trang 28 -> 31

-Đọc và trả lời các câu hỏi đề mục SGK ; nắm cho được

+ Bố cục của văn bản

Trang 32

+ Những yêu cầu về bố cục của văn bản

b Xem trước bài theo phân môn : “ Những câu hát về tình cảm gia đình ”

-Đọc và định hướng trả lời các câu hỏi đọc – hiểu văn bản SGK

Trang 33

Tuần : 2

Tiết : 7 – TLV

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT :

Giúp HS hiểu rõ :

-Tầm quan trọng của bố cục văn bản , trên cơ sở đó có ý thức xây dựng bố cục khi tạo lập văn bản

-Thế nào là bố cục rành mạch , hợp lí cho các bài làm

-Tính phổ biến , sự hợp lí của dạng bố cục , nhiệm vụ trong bố cục

Tác dụng của việc xây dựng bố cục

 K ĩ năng :

- Nhận biết, phân tích bố cục trong văn bản

- Vận dụng kiến thức về bố cục trong việc đọc – hiểu văn bản , xây dựng bố cụccho một văn bản nĩi (viết) cụ thể

1.Thầy :

-Xem lại kiến thức lớp 6 về văn bản tự sự , miêu tả , về bố cục

-Hai mẫu chuyện : “ Lợn cưới áo mới” và “ Ếch ngồi đáy giếng”

-Liên kết trong văn bản là gì ?

-Phương tiện liên kết trong văn bản ?

Dựa vào mục tiêu cần đạt và việc

kiểm tra bài cũ GV hướng HS vào

nội dung tiết dạy

tìm hiểu bố cục và những yêu

cầu về bố cục trong văn bản

* Bước 1: Tìm hiểu về bố cục của

-HS lắng nghe

I BỐ CỤC VÀ NHỮNG YÊU CẦU VỀ BỐ CỤC TRONG VĂN BẢN

1.Bố cục của văn bản

Trang 34

văn bản

-GV cho HS đọc phần 1a, 1b

SGK trang 28,29

-GV hướng dẫn HS cách trả lời

câu hỏi , kiến thức vận dụng để

giải quyết câu hỏi

-GV tìm thêm ví dụ khác như :

Viết đơn xin phép nghĩ học

- Dựa vào sự xem xét ví dụ trên ,

GV yêu cầu HS phát biểu

+Văn bản sẽ như thế nào nếu các

ý trong đó không được sắp xếp

theo trật tự , thành hệ thống ?

+Vì sao khi xây dựng văn bản

cần phải quan tâm đến bố cục ?

-GV quan sát nhận xét

to điểm thứ nhất phần ghi nhớ

SGK trang 29

*GV liên hệ thực tế

Việc sắp xếp các cầu thủ thành 1

đội hình trong trận bóng đá >

Đội nào tổ chức chặt chẽ sẽ thắng

* GV hướng dẫn HS làm bài tập

1 ( Luyện tập SGK trang 30)

yêu cầu của bài tập

- GV hướng dẫn HS giải bài tập

-GV tổ chức lớp thành 2 đội thi

đua tìm ví dụ , GV biểu dương

khen thưởng đội chiến thắng ,

khuyến khích đội thua

hoàn chỉnh kiến thức

- HS đọc phần 1a,1b SGK trang28,29

-Trình bày theohướng dẫn của

GV

- Nêu nhận xét -Phân tích giảithích

-HS đọc rõ , tođiểm thứ nhấtphần ghi nhớ theoyêu cầu của GV-HS liên hệ thựctế mang tính giáodục

-Chú ý lắngnghe , thảo luận-HS đọc và xácđịnh yêu cầu củabài tập

-HS giải bài tậptheo hướng dẫncủa GV

- HS thi nhau trìnhbày ví dụ

-Nhận xét

a Phải sắp xếp nội dungtheo một trật tự nhất định (Họ và tên, địa chỉ , học ởđâu , lí do xin vào Đội , lờihứa và kí tên ,… )

b Vì chỉ có như vậy thì sựbố trí , sắp xếp các phầncác đoạn , ý tứ muốn biểuđạt sẽ thành một trình tựchặt chẽ , hợp lí

Trang 35

+ Lễ khai giảng

+Lễ tỏng kết , …

* Bước 2: Tìm hiểu những yêu

cầu về bố cục trong văn bản

- GV yêu cầu HS đọc câu

chuyện : 1,2 SGK trang 29

-GV hướng dẫn HS so sánh 2 văn

bản với hai văn bản gốc

+ Những câu văn giống hay khác

nhau ?

+ Văn bản nào khó hiểu , văn bản

nào dễ hiểu ?

+ Cách đặt , bố trí câu văn ?

- GV quan sát , nhận xét

- Trên cơ sở đó , GV nhấn mạnh

cho HS thấy

Muốn được tiếp nhận dễ dàng thì các

đoạn phải có bố cục rành mạch

- Hỏi :

+ Hai câu chuyện trên có bố cục

chưa ?

+ Văn bản được nêu trong ví dụ

gồm mấy đoạn văn ? Nội dung

của mỗi đoạn văn ấy có tương

đối thống nhất không ?

+ Cách kể chuyện như tên bất

hợp lí ở chổ nào ?

- GV nhận xét , bổ sung

+ Bố cục nguyên bản có 3 phần ,

của văn bản I.2 có 2 phần

+ Các ý trong văn bản I 2 lộn

xộn

- GV hướng dẫn HS rút ra kết

luận

Bố cục phải rành mạch hợp lí đễ cho

văn bản đạt mức cao nhất mục đích

giao tiếp mà người tạo lập đặt ra

-GV yêu cầu HS đọc điểm thứ hai

- HS đọc rõ , totheo yêu cầu của

GV -So sánh với vănbản gốc, rút ra kếtluận

-Trình bày -Nhận xét

- Suy nghĩ , trả lời

- Phân tích , suyluận , rút ra kếtluận , trình bày

-Phân tích giảithích

-HS rút ra kếtluận theo hướngdẫn của GV

- HS điểm thứ hai

2 Những yêu cầu về bố

cục trong văn bản

- Hai câu chuyện chưa cóbố cục

-Cách kể chuyện bất hợp

lí khiến cho câu chuyệnkhông còn nêu bật ý nghĩaphê phán và không cònbuồn cười nữa

Trang 36

- GV hướng dẫn HS cách sắp xếp

lại bố cục của câu chuyện 1, 2

* Bước 3: Tìm hiểu các phần của

bố cục

- Hỏi :

+ Hãy nêu nhiệm vụ của 3 phần :

MB , TB , KB trong văn bản miêu

tả và tự sự ?

+ Cần phân biệt rõ ràng nhiêm vụ

của mỗi phần không ? Vì sao ?

+ Có bạn nói rằng MB chỉ là sự

tóm tắt, rút gọn của phần TB ,

còn phần KB chẳng qua là sự lặp

lại một lần nữa của MB Nói như

vậy có đúng không? Vì sao ?

- GV nhận xét bổ sung , hoàn

- GV yêu cầu HS đọc điểm thứ ba

- GV yêu cầu HS đọc toàn bộ ghi

-Tái hiện , gợi tìm

-Giải thích , trìnhbày

-Nêu ý kiến củabản thân , phântích , giải thích

-HS chú ý lắngnghe tiếp thukiến thức

3 Các phần của bố cục

Văn bản thường được xâydựng theo một bố cục 3phần : Mở bài , thân bài ,kết bài

* Ghi nhớ

( SGK trang 29 )

 Văn bản không thể được viết một cách tuỳ tiện mà phải có bố cục rõ ràng Bốcục là sự bố trí , sắp xếp các phần, các đoạn theo một trình tự, một hệ thống rànhmạch và hợp lý

 Các điều kiện để bố cục rành mạch và hợp lý :

- Nội dung các phần, các đoạn văn trong văn bản phải thống nhất chặtchẽ với nhau ; đồng thời, giữa chúng phải có sự phân biệt rạch ròi

- Trình tự xếp đặt các phần, các đoạn phải giúp cho người viết (ngườinói) dễ dàng đạt được mục đích giao tiếp đã đặt ra

 Văn bản thường được xây dựng theo một bố cục gồm có ba phần : Mở bài, Thânbài, Kết bài

luyện tập

II LUYỆN TẬP

Trang 37

xác định từng yêu cầu của bài tập

+ Bài tập 1

@ Tìm ví dụ thực tế

@ Phân tích ví dụ để làm sáng tỏ

vấn đề

+ Bài tập 2 (th ực hiện ở nhà)

@Dựa vào kiến thức đã học ghi

lại bố cục của truyện

@ Dựa vào các điều kiện để có

một bố cục rành mạch , hợp lí

@ Kể lại các câu chuyện ấy theo

bố cục khác

-GV nhận xét , hoàn chỉnh kiến

thức

* GV lưu ý HS :

Không phải bố cục bao giờ cũng

gồm 3 phần theo kiểu bài Tập làm

văn Vì thế GV có thể khuyến

khích HS kể lại câu chuyện một

cách sáng tạo , theo bố cục khác ,

miễn là đảm bảo rành mạch , hợp

lí

@ HS nhận xét về bố cục và giải

thích lí do tại sao ?

@Lựa chọn ý kiến , bổ sung thêm

-HS đọc và xácđịnh yêu cầu bàitập

GV

-Suy nghĩ , xácđịnh , trình bày -Nhận xét

-Lắng nghe , suynghĩ và giải bàitập theo hướngdẫn của GV

-Trình bày

-HS chú ý lắngnghe về nhà thựchiện theo hướngdẫn của GV

+ Bài tập 1

Tìm ví dụ thực tế để chứngminh : Nếu chúng ta biếtsắp xếp các ý cho rànhmạch thì bài viết sẽ cóhiệu quả thuyết phục cao

+ Bài tập 2

-Ghi lại bố cục của truyện

“ Cuộc chia tay của nhữngcon búp bê”

+Tâm trạng của hai anh

em Thành và Thuỷ trongđêm trước và sáng hômsau khi mẹ giục chia đồchơi

+Thành đưa Thuỷ đến lớpchào chia tay cô giáo cùngcác bạn

+Cuộc chia tay đột ngột ởnhà

-Nêu nhận xét về bố cục

- Các điểm : 1,2,3 ở phầnthân bài chỉ kể lại việchọc tố , chưa trình bàykinh nghiệm học tốt

- Điểm 4 : Không phải nóivề học tập

Trang 38

-Bổ sung :+Rút kinh nghiệm +Nguyện vọng

E DẶN DÒ

1 Bài cũ

-Về nhà học bài , nắm các kiến thức cơ bản của bài

2 Bài mới

a Soạn bài tiết liền kề : “ Mạch lạc trong văn bản ”

-Đọc và trả lời các câu hỏi đề mục trang 31 – 3

b Xem trước bài theo phân môn : “Mạch lạc trong văn bản ” theo gợi ý soạn bài

Trang 39

- Mạch lạc trong văn bản và sự cần thiết của mạch lạc trong văn bản

- Điều kiện cần thiết để một văn bản cĩ tính mạch lạc

-Văn bản phải có bố cục không ? Vậy theo em , bố cục là gì ?

-Các điều kiện để có bố cục rành mạch , hợp lí ?

Dựa vào mục tiêu cần đạt và việc

kiểm tra bài cũ GV hướng HS vào

nội dung tiết dạy

tìm hiểu mạch lạc và những yêu

cầu về mạch lạc trong văn bản

-HS lắng nghe

I MẠCH LẠC VÀ NHỮNG YÊU CẦU VỀ MẠCH LẠC TRONG

Trang 40

-GV yêu cầu HS đọc phần 1 € I

SGK trang 31

-GV hướng dẫn HS tìm hiểu

+Nghĩa của từ mạch lạc ?

+Tính chất của mạch lạc trong

văn bản ?

-Hỏi :

+ Khái niệm mạch lạc trong văn

bản có dùng theo nghĩa đen

không ?

+Nội dung của khái niệm mạch

lạc trong văn bản có hoàn toàn xa

rời với nghĩa đen của từ mạch lạc

không ?

+Những tính chất của mạch lạc

văn bản ?

-GV hướng dẫn HS thảo luận

nhóm , GV giao nhiệm vụ cho

từng nhóm

-GV yêu cầu đại diện nhóm trình

bày nhóm khác nhận xét , bổ

sung

-GV quan sát , nhận xét , tổng

hợp các ý kiến HS trình bày

-GV yêu cầu HS đọc câu hỏi 1b €

I SGK trang 31

-GV hướng dẫn HS trả lời câu hỏi

-GV quan sát nhận xét , hoàn

Ý kiến trên là đúng vì muốn một

văn bản có tính mạch lạc là sự tiếp

nối của các câu , các ý theo một trình

chất cuả từ mạch

lạc theo hướng

dẫn của GV

-Thảo luận nhóm( 1bàn / nhóm )

- Phân tích , giảithích

-Rút ra kết luận

-Đại diện nhómtrình bày nhómkhác nhận xét , bổsung

-Chú ý lắngnghe ,

-HS đọc câu hỏi1b € I SGK trang

31 -HS trả lời câuhỏi theo hướngdẫn của GV

- HS chú ý lắngnghe tiếp thu kiếnthức

- Suy nghĩ , trả lời

b Mạch lạc là sự tiếp nốicủa các câu , các ý theomột trình tự hợp lí

2 Các điều kiện để một

văn bản coá tính mạch lạc

Tiêu đề	Giáo án: Ngữ Văn 7
Người hướng dẫn	Nguyễn Hoàng Võn
Trường học	Trường Trung Học Cơ Sở
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2023
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	195
Dung lượng	1,72 MB

giao an theo chuan moi tuan 1-10

Hai anh em Thănh vă Thuỷ

Những yíu cầu về bố