Lịch sử phát hiện: Hệ thống ABO là hệ thống nhóm máu đ ợc phát hiện sớm nhất bởi Landsteiner.. Qua việc phân tích sự ng ng kết giữa hồng cầu của ng ời này với huyết thanh ng ời kia...
Trang 1HÖ thèng nhãm m¸u ABO
Bs CKII §inh ThÞ Phi Nga
Trang 2Lịch sử phát hiện:
Hệ thống ABO là hệ thống nhóm máu đ ợc phát hiện sớm nhất bởi Landsteiner.
Qua việc phân tích sự ng ng kết giữa hồng cầu của ng ời này với huyết thanh ng ời kia.
Sau đó nhiều nhóm hồng cầu khác đ ợc xác
định: Rh, KELL, Lewis, P, Duffy, KiDD,
MNSs…
Hệ ABO là hệ cơ bản, có ý nghĩa quan
trọng trong truyền máu.
Trang 3N¨m 1901 Landsteiner nªu lªn 3 nhãm hång cÇu:
Trang 41 Đặc tính của nhóm máu hệ
ABO:
Hệ ABO đ ợc xác định nhờ:
- Sự có mặt của kháng nguyên trên hồng cầu.
- Sự có mặt của kháng thể trong huyết
thanh.
ở ng ời bình th ờng:
- Có trong huyết thanh kháng thể tự nhiên chống lại các kháng nguyên không có trên mặt hồng cầu của bản thân.
Trang 5Bèn nhãm m¸u chÝnh trong hÖ ABO
Tªn
nhãm
m¸u
Kh¸ng nguyªn hång cÇu
Kh¸ng thÓ trong huyÕt
thanh
TÇn sè phenotyp Da
tr¾n g
Trang 6nhờ phản p/ứng ng ng kết.
PP hồng cầu mẫu (Simonin):
- Dùng hồng cầu đã biết kháng nguyên để phát hiện kháng thể trong huyết thanh nhờ p/ứng ng ng kết.
Trang 72 Các kháng nguyên hệ ABO:
Là các kháng nguyên: A, B, H, có mặt ở phôi thai 37 ngày tuổi, phát triển đầy đủ ở 3
tuổi và ổn định suốt đời.
Hiện diện trong nhiều tổ chức của cơ thể:
HC, BC, TC, TB th ợng bì, biểu bì, thành
mạch, n ớc ối, sữa và các tế bào tiêu hoá.
Không có trong tế bào: thần kinh, gan, x
ơng, võng mạc, mô liên kết.
Trang 9 Cã 3 d íi nhãm: B 3 , B m , B el
Trang 10 Kháng nguyên H là do hệ thống gen Hh – là
hệ thống độc lập với hệ ABO
Ng ời nhóm máu O có gen H, có KN- H, ko có gen A gen B
Trang 122.5 Cấu trúc hoá học của kháng nguyên
Sự tạo thành kháng nguyên: A,B,H là nhờ các men đăc hiệu Transferaza (sản phẩm của
các gen ABH chỉ đạo tổng hợp)
Trang 13N acetyl glucozamin
-galactoza
galactoza N acetyl
-glucozamin
N acetyl glucozamin
N acetyl glucozamin
Trang 14ChÊt tiÒn th©n (c¬ b¶n)
L Fucoza
Gen h (kiÓu gen hh)
Trang 152.6 Kh¸ng nguyªn hoµ tan trong n íc:
Kh¸ng nguyªn A,B vµ H kh«ng chØ cã trªn mÆt hång cÇu, cßn cã trong c¸c tÕ bµo tiÕt
ë ng êi.
C¸c kh¸ng nguyªn hoµ tan nµy cã trong:
h/thanh, h/t ¬ng, tinh dÞch, n íc tiÓu vµ tÊt c¶ c¸c chÊt tiÕt.
Kho¶ng 80% c¸ thÓ ® îc h ëng gen s¶n xuÊt
ra c¸c kh¸ng nguyªn hoµ tan nµy.
Trang 162.7 Di truyền nhóm máu hệ ABO:
Các kháng nguyên hệ ABO là những yếu tố di truyền phụ thuộc vào hệ thống gen nhiều
alen.
Gen A tổng hợp KN- A, gen B tổng hợp KN- B, gen O không làm thay đổi chất căn bản H.
Di truyền tuân theo định luật Meldel Gen A, B là trội so với gen O.
Từ 3 gen A,B,O có:
- 4 kiểu hình di truyền (phenotip)
hay 4 nhóm máu, - 6 kiểu gen (genotip- kiểu
di truyền) khác nhau
Trang 17Phenotip(KiÓu h×nh-nhãm m¸u)
Genotip(KiÓu di truyÒn-kiÓu gen)
Trang 19Các KT kháng A, kháng B tự nhiên:
Đ ợc hình thành tự nhiên, từ khi là thai nhi
– Bản chất hoá học là IgM
Không qua đ ợc màng rau thai
– Hằng định suốt đời
Bắt đầu đ ợc tạo ra sau khi sinh
– Tăng dần c ờng độ đạt cực đại khi 5 – 10 tuổi – Tồn tại suốt đời
Trang 20khuÈn, vacin tiªm phßng…
Trang 22
4 ứng dụng hệ ABO trong truyền máu:
Các lý do cần truyền máu:
Thiếu máu ( mức độ thấp của huyết sắc tố).
Thay thế sự mất máu do sự chảy máu: trong phẫu thuật, xuất huyết nội tạng hoặc do tai nạn.
Thay thế các chất cấu thành máu nh các yếu
tố đông máu…
Trang 23Quy t¾c truyÒn m¸u:
> ChØ truyÒn m¸u khi kh¸ng thÓ ng êi nhËn kh«ng g©y ng ng kÕt hång cÇu ng êi cho.
> Kh«ng truyÒn m¸u ® îc khi kh¸ng thÓ cña
ng êi nhËn g©y ng ng kÕt hång cÇu ng êi cho.
Trang 24A B
AB
s¥ §å TRUYÒN m¸u cæ ®iÓn cña
Ottenberg