và biểu thị quan hệ song song của biểu thị quan hệ sở hữu như biểu thị quan hệ so sánh Nhưng biểu thị quan hệ tương phản đối lập Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008 Luyện từ và câu Quan
Trang 1LUYỆN TỪ VÀ CÂU
KHỐI LỚP 5
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
KHỐI LỚP 5
Trang 2Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Nêu khái niệm đại từ xưng hô?
Đại từ xưng hô là những từ được người nói dùng để tự chỉ mình hay chỉ người khác khi giao tiếp: tôi, chúng tôi; mày, chúng mày; nó, chúng nó,
Khi xưng hô, em chú ý điều gì?
Khi xưng hô, em chú ý chọn từ cho lịch sự, thể hiện đúng mối quan hệ giữa mình với người nghe và người được nhắc tới
Danh từ chỉ người làm đại từ xưng hô để thể hiện rõ thứ bậc, tuổi tác, giới tính: ông, bà,
anh, chị, cháu, thầy, bạn…
Kể vài danh từ chỉ người được dùng làm đại từ
xưng hô mà em biết
Khi xưng hô với thầy cô, với bạn bè; em dùng
Trang 3Bồ Chao hốt hoảng kể với cỏc bạn:
và Tu Hỳ đang bay dọc một con sụng lớn, chợt Tu
Hỳ gọi: “Kỡa cỏi cột chống trời ” ngước nhỡn lờn Trước mắt là những ống thộp dọc ngang nối nhau chạy vỳt tận mõy xanh tựa như một cỏi cầu xe lửa đồ sộ khụng phải bắc ngang sụng, mà dựng đứng trờn trời cao.
Thấy vậy, Bồ Cỏc mới à lờn một tiếng rồi thong thả núi:
- cũng từng bay qua cỏi trụ đú cao hơn tất cả những ống khúi, những cột buồm, cột điện mà thường gặp
Đú là trụ điện cao thế mới được xõy dựng.
Mọi người hiểu rừ sự thực, sung sướng thở phào Ai nấy cười to vỡ thấy Bồ Chao đó quỏ sợ sệt.
2 Chọn các đại từ xưng hô tôi, nó, chúng ta thích hợp với mỗi ô trống:
1
23
6
Tôi
Tôi Nó
chúng ta
Trang 4Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
b Tiếng hót dìu dặt của Hoạ Mi giục các loài chim
dạo lên những khúc nhạc tưng bừng
VÕ QUẢNG
c Hoa mai trổ từng chùm thưa thớt, không đơm đặc
như hoa đào Nhưng cành mai uyển chuyển hơn
cành đào
Theo MÙA XUÂN VÀ PHONG TỤC VIỆT NAM
Trang 5Tác dụng của từ
Ví dụ
a Rừng say ngây và
ấm nóng.
b Tiếng hót dìu dặt của
Hoạ Mi giục các loài
chim dạo lên những
khúc nhạc tưng bừng
c Hoa mai trổ từng chùm
thưa thớt, không đơm
đặc như hoa đào
Nhưng cành mai uyển
chuyển hơn cành đào
c Hoa mai trổ từng chùm
thưa thớt, không đơm đặc
như hoa đào Nhưng
cành mai uyển chuyển
hơn cành đào
Trang 6Ví dụ
a Rừng say ngây và
ấm nóng.
b Tiếng hót dìu dặt của
Hoạ Mi giục các loài
chim dạo lên những
khúc nhạc tưng bừng
c Hoa mai trổ từng chùm
thưa thớt, không đơm
đặc như hoa đào
Nhưng cành mai uyển
chuyển hơn cành đào
và biểu thị quan hệ
song song
của biểu thị quan hệ sở hữu
như biểu thị quan hệ so sánh
Nhưng biểu thị quan hệ tương phản
(đối lập)
Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Trang 7Nhận xét
Ví dụ
a Rừng say ngây và
ấm nóng.
b Tiếng hót dìu dặt của
Hoạ Mi giục các loài
chim dạo lên những
khúc nhạc tưng bừng
c Hoa mai trổ từng chùm
thưa thớt, không đơm
đặc như hoa đào
Nhưng cành mai uyển
chuyển hơn cành đào
Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Các từ: và, của, như, nhưng trong các ví dụ bên dùng để làm gì?
Từ: và, của, như trên dùng để nối các từ ngữ trong một câu; từ nhưng nối hai câu với nhau.
Chúng giúp gì cho người đọc hoặc nghe?Chúng giúp người đọc, người nghe hiểu rõ mối
quan hệ giữa các từ trong câu hoặc quan hệ
về ý giữa các câu.
Trang 8Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Các nhóm thi đặt câu với quan hệ từ vừa học:
và, nhưng, của, như…
Thời gian 2 phút
Luyện tập
Bên của sổ, tôi học bài và làm bài
Mái tóc của Lan rất mượt
Môi bé đỏ như thoa son
Bầu trời tối sầm lại nhưng không mưa
An và Nam đều đạt danh hiệu học sinh giỏi
Sách vở của em được bao bọc cẩn thận
Chiếc cặp như người bạn thân của em
Em được nghỉ học ba ngày Nhưng mẹ cũng
không cho đi chơi
Vài ví dụ
Trang 9Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
I Nhận xét:
2 Quan hệ giữa các ý ở mỗi câu dưới đây
(rừng cây bị chặt phá - mặt đất thưa vắng bóng chim;
mảnh vườn nhỏ bé - bầy chim vẫn về tụ hội)
được biểu hiện bằng những cặp từ nào?
a Nếu rừng cây cứ bị chặt phá xơ xác thì mặt đất
sẽ ngày càng thưa vắng bóng chim
b.Tuy mảnh vườn ngoài ban công nhà Thu thật nhỏ
bé nhưng bầy chim vẫn thường rủ nhau về tụ hội
Trang 10Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
b.Tuy mảnh vườn ngoài
ban công nhà Thu thật
nhỏ bé nhưng bầy chim
vẫn thường rủ nhau về tụ
hội
Quan hệ giữa các ý ở mỗi câu đựơc biểu hiện bằng cặp từ nào?
Câu a nối với nhau bằng cặp từ :
Trang 11Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
b.Tuy mảnh vườn ngoài
ban công nhà Thu thật
nhỏ bé nhưng bầy chim
vẫn thường rủ nhau về tụ
hội
Nếu … thì…
biểu thị quan hệ điều kiện,(giả thiết)-kết quả
Tuy … nhưng…
biểu thị quan hệ tương phản (đối lập)
Trang 12Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Em hiểu thế nào là quan hệ từ?
1 Quan hệ từ là từ nối các từ ngữ hoặc các câu nhằm
thể hiện mối quan hệ giữa những từ ngữ hoặc những
câu ấy với nhau: và, với, hay, hoặc, nhưng, mà, thì,
của, ở, tại, bằng, như, để, về…
2 Nhiều khi, từ ngữ trong câu được nối với nhau bằngmột cặp quan hệ từ Kể các cặp quan hệ từ thường gặp
2.Các cặp quan hệ từ thường gặp:
Vì …nên ; do…nên…; nhờ…mà…
( biểu thị quan hệ nguyên nhân - kết quả)
Nếu …thì…; hễ …thì…
( biểu thị quan hệ giả thiết - kết quả; điều kiện - kết quả)
Tuy …nhưng…; mặc dù …nhưng…
( biểu thị quan hệ tương phản)
Không những …mà…; không chỉ…mà…
(biểu thị quan hệ tăng tiến)
Trang 13Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
1.Tìm quan hệ từ trong mỗi câu sau và nêu rõ tác dụng của chúng:
a Chim, Mây, Nước và Hoa đều cho rằng tiếng hót
kì diệu của Hoạ Mi đã làm cho tất cả bừng tỉnh giấc
VÕ QUẢNG b.Những hạt mưa to và nặng bắt đầu rơi xuống như ai ném đá, nghe rào rào
Trang 14Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Câu a.Chim, Mây, Nước
và Hoa đều cho
và nối Chim, Mây,
Nước với Hoa
của nối tiếng hót kì diệu với Hoạ Mi
rằng nối cho với (tiếng hót…
tỉnh giấc.)
bộ phận đứng sau
Trang 15Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Câub/ Những hạt mưa to và
nặng bắt đầu rơi xuống
như ai ném đá, nghe rào
rào
NGUYỄN THỊ NGỌC TÚ
c/ Bé Thu rất khoái ra ban
công ngồi với ông nội,
nghe ông rủ rỉ giảng về
từng loài cây
Theo VĂN LONG
Tác dụng của từ
với nối ngồi với ông nội
về nối giảng với từng
Trang 16Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Trang 17Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Tuy … nhưng…
biểu thị quan hệ tương phản (đối lập)
Trang 18Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
CỦNG CỐ
Em hiểu thế nào là quan hệ từ?
1 Quan hệ từ là từ nối các từ ngữ hoặc các câu nhằm thể hiện mối quan hệ giữa những từ ngữ hoặc những
câu ấy với nhau: và, với, hay, hoặc, nhưng, mà, thì,
của, ở, tại, bằng, như, để, về…
Kể vài cặp quan hệ từ thường gặp
2.Các cặp quan hệ từ thường gặp:
Vì …nên ; do…nên…; nhờ…mà…
( biểu thị quan hệ nguyên nhân - kết quả)
Nếu …thì…; hễ …thì…
( biểu thị quan hệ giả thiết - kết quả; điều kiện - kết quả)
Tuy …nhưng…; mặc dù …nhưng…
( biểu thị quan hệ tương phản)
Không những …mà…; không chỉ…mà…
(biểu thị quan hệ tăng tiến)
Trang 19Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Từ
ởbằng
Trang 20Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
Trò chơi Điền vào cho nhanh mà đúng mới hay!
Cây dừa với cây dương được trồng
Bé Thu thích ra ban công để ngắm
khu vườn nhỏ của nhà mình
để
của
Nam không những giỏi văn … còn
giỏi cả môn toán nữa
Mặc dù
nhưng
không những
Trò chơi Điền vào cho nhanh mà đúng mới hay!
Trang 21Thứ năm ngày 9 tháng 10 năm 2008
Luyện từ và câu
Quan hệ từ
DẶN DÒ
- Học thuộc ghi nhớ trang 110.
- Làm lại bài tập 3 vào vở.
- Chuẩn bị tiết sau:
Mở rộng vốn từ : Bảo vệ môi trường trang 115.