GIAO AN NANG CAO- VAN 8

Truyện cổ tích - Loại truyện dân gian kể về cuộc đời của một số nhân vật quen thuộc:  Nhân vật bất hạnh  Nhân vật dũng sĩ và nhân vật có tài năng kì lạ  Nhân vật thông minh và nhân vậ

HỆ THỐNG HÓA KIẾN THỨC LỚP 6,7,8

- Thánh Gióng; Bánh Chưng, Bánh Dày; Sơn Tinh, Thủy Tinh; Sự Tích Hồ Gươm

II Truyện cổ tích

- Loại truyện dân gian kể về cuộc đời của một số nhân vật quen thuộc:

 Nhân vật bất hạnh

 Nhân vật dũng sĩ và nhân vật có tài năng kì lạ

 Nhân vật thông minh và nhân vật ngốc nghếch

 Nhân vật là động vật

- Truyện cổ tích thường có yếu tố hoang đường, thể hiện ước mơ, niềm tin của nhân dân về chiến thắng cuối cùng của cái thiện đối với cái ác, cái tốt đối với cái xấu, sự công bằng đối với sự bất công

- Sọ Dừa; Thạch Sanh; em bé thông minh; cây bút thần (truyện cổ tích Trung Quốc); ông lão đánh cá và con cá vàng (truyện cổ tích A.Pu-skin Nga)

III Truyện ngụ ngôn

- Là loại truyện kể bằng văn xuôi hoặc văn vần, mượn truyện về loài vật, đồ vậthoặc về chính con người để nói bóng gió, kín đáo chuyện con người, nhằm khuyên nhủ, răn dạy người ta bài học nào đó trong cuộc sống

- Ếch ngồi đáy giếng; Thầy bói xem voi; Đeo nhạc cho mèo; Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng

IV Truyện cười

- Loại truyện kể về những hiện tượng đáng cười trong cuộc sống nhằm tạo ra tiếng cười mua vui hoặc phê phán những thói hư tật xấu trong xã hội

- Treo biển; Lợn cưới, áo mới

V Truyện trung đại Việt Nam (thường được tính từ thế kỷ X đến thế kỷ XIX)

- Thể loại truyện văn xuôi chữ Hán ra đời có nội dung phong phú và thường mang tính chất giáo huấn có cách viết không giống với truyện hiện đại Ơû nay vừa có loại hư cấu vừa có loại truyện gần với kí, cốt truyện hầu hết đơn giản.

- Con Hổ có nghĩa; Thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng

- Chú ý: truyện Mẹ hiền dạy con được tuyển dịch từ sách liệt nữ của Trung Quốc

B Lớp 7:

HKI

 Chương 1: học văn bản nhật dụng

- Cổng trường mở ra (Lí Lan)

- Mẹ tôi (ét-môn-đô-đơ-a-mi-xi)

- Cuộc chia tay của những con búp bê (Khánh Hoài)

- Ca huế trên sông Hương (Hà Ánh Minh)

 Chương 2: học ca dao dân ca

- Những câu hát về tình cảm gia đình

- Những câu hát về tình yêu quê hương, đất nước, con người

- Những câu hát than thân

- Những câu hát châm biếm

 Chương 3: học thơ trữ tình trung đại Việt Nam

- Sông núi nước Nam (Nam quốc sơn hà) của Lý Thường Kiệt

- Phò giá về kinh của Trần Quang Khải

- Buổi chiều đứng ở phủ thiên trường trông ra của Vua Trần Nhân Tông

- Bài ca Côn Sơn của Nguyễn Trãi – Hải Dương

- Sau phút chia ly (nguyên văn chữ Hán của Đặng Trần Côn bản diễn nôm của Đoàn Thị Điểm- Tỉnh Hưng Yên)

- Bánh trôi nước (Hồ Xuân Hương)

- Qua đèo Ngang của Bà Huyện Thanh Quan – Nguyễn Thị Hinh – Hà Nội

- Bạn đến chơi nhà của Nguyễn Khuyến – Hà Nam

 Chương 4: học thơ Đường

- Xa ngắm thác núi Lư (Lí Bạch – TQ)

- Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh (Lí Bạch)

- Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê (Hạ Tri Chương và Phạm Sĩ Vĩ dịch)

- Bài ca nhà tranh bị gió thu phá (Đỗ Phủ)

 Chương 5: học thơ trữ tình hiện đại Việt Nam

- Cảnh khuya

- Rằm tháng giêng

 Chương 6: học tùy bút

- Một thứ quà của lúa non: Cốm (Thạch Lam – HN)

- Sài Gòn tôi yêu (theo Minh Hương trong thong nhớ Sài Gòn)

- Mùa xuân của tôi (Vũ Bằng – HN)

HKII

 Chương 7: học tục ngữ

- Tục ngữ về thiên nhiên và lao động sản xuất

- Tục ngữ về con người và xã hội

 Chương 8: học tác phẩm nghị luận

- Tinh thần yêu nước của nhân dân ta

- Sự giàu đẹp của Tiếng Việt (Đặng Thai Mai - Nghệ An)

- Đức tính giản dị của Bác Hồ (Phạm Văn Đồng – Quãng Ngãi)

- Ý nghĩa văn chương (Hoài Thanh – Nghệ An)

 Chương 9: học truyện ngắn hiện đại Việt Nam đầu thế kỷ XX

- Sống chết mặc bay (Phạm Duy Tốn – Hà Tây)

- Những trò lố hay là varen và Phan Bội Châu (NAQuốc)

Tiết 2:

C Lớp 8:

HKI

I CHƯƠNG 1: HỌC TRUYỆN NGẮN VIỆT NAM 1930-1945

1 Tôi đi học

2 Trong lòng mẹ

3 Tức nước vỡ bờ

4 Lão Hạc

II CHƯƠNG 2: HỌC TRUYỆN NƯỚC NGOÀI

1 Cô bé bán diêm

2 Đánh nhau với cối xay gió

3 Chiếc lá cuối cùng

4 Hai cây phong

III CHƯƠNG 3: HỌC VĂN BẢN NHẬT DỤNG

1 Thông tin về ngày trái đất năm 2000

2 Ôn dịch thuốc lá

3 Bài toán dân số

IV CHƯƠNG 4: DẠY HỌC THƠ TRỮ TÌNH VIỆT NAM 1900-1930

1 Vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác

2 Đập đá côn lôn

3 Muốn làm thằng cuội

4 Hai chữ nước nhà

VI CHƯƠNG 6: HỌC THƠ CÁCH MẠNG 1939-1945

1 Khi con tu hú

2 Tức cảnh Pác Pó

3 Ngắm trăng

4 Đi đường

VII CHƯƠNG 7: DẠY HỌC TÁC PHẨM NGHỊ LUẬN

1 Chiếu dời đô

2 Hịch tướng sĩ

3 Nước Đại Việt ta (Bình Ngô Đại Cáo)

4 Bàn luận về phép học

VIII CHƯƠNG 8: TÁC PHẨM KỊCH

- Ông giuốc-đanh mặc lễ phục

TIẾT 3: TÔI ĐI HỌC

I Mục tiêu cần đạt:

- Giúp HS cảm nhận được tâm trạng hồi hộp cảm giác bỡ ngỡ của nhân vật tôi

- Thấy được ngòi bút văn xuôi giàu chất thơ gợi dư vị trữ tình man mác của tác giả

3 Bài mới: Gv kiểm tra bài mới của HS

Hoạt động của thầy và trò Nội dung

HĐ1

GV: củng cố kiến thức về phần nghệ thuật và nội

dung

H: em hãy nêu nội dung bài Tôi đi học?

H: nghệ thuật của bài Tôi đi học là gì?

GV giảng

- Nội dung: trong cuộc đời mỗi con người, kỉ niệm

trong sáng của tuổi học trò, nhất là buổi tựu

trường đầu tiên thường được ghi nhớ mãi

- Nghệ thuật: Thanh Tịnh đã diễn tả dòng cảm

nghĩ này bằng nghệ thuật tự sự xen miêu tả và

biểu cảm, với những rung động qua truyện ngắn

Tôi đi học

- Dòng cảm xúc của nhân vật “tôi” vẻ đẹp đáng

yêu của tuổi thơ ngây

* Dàn bài

B Thân bài

1 Tổng

- Giới thiệu sơ lược nội dung truyện

- Giọng kể truyện theo ngôi thứ nhất của tác giả

tạo cảm giác gần gũi với người đọc

2 Phân tích

a Không gian: trên con đường dài và hẹp…

b. Cảm giác: cảm giác trang trọng đứng đắn của

“Tôi” đi học là được tiếp xúc với một thế giới

mới lạ, khác hẳn với đi chơi thả diều

c Cảm nhận: cảm nhận của “Tôi” khi đến trường,

ngôi trường oai nghiêm, trang trọng

d Hình ảnh ông Đốc: hiền từ nhân hậu

e. Khi vào lớp: tôi cảm nhận một cách tự nhiên,

không khí gần gũi khi được tiếp xúc với bạn bè

cùng trang lứa Buổi học đầu tiên khơi dậy

những ước mơ hòa trộn giữa kỉ niệm và ước mơ

tương lai

3 Hợp

- Những cảm xúc hồn nhiên của ngày đầu tiên đi

học là kỉ niệm đẹp đẽ và thiêng liêng của một

đời người

- Chất thơ lan tỏa trong cách miêu tả, kể chuyện

và kết hợp biểu cảm

C Kết bài

- Nêu ấn tượng của bản thân về truyện

HĐ3

BT1:

Trong truyện ngắn “Tôi đi học”, việc lựa chọn

vai kể theo ngôi thứ nhất có tác dụng gì?

A. Cho phép người kể có thể trực tiếp kể ra những

gì mình nghe, thấy, trải qua, có thể nói ra cảm

tưởng, ý nghĩ của mình

B Cho phép người kể có thể kể linh hoạt, tự do

những gì diễn ra với nhân vật ở mọi nơi, mọi

C. Tất cả đều đúng.

BT2:

Truyện “Tôi đi học” được viết theo mạch nào?

A. Mạch sự kiện biến cố

B Mạch hồi tưởng

4 Củng cố: Gv nhắc lại kiến thức và cho HS làm lại bài tập

5 Dặn dò: làm lại bài tập số 1

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

CẤP ĐỘ KHÁI QUÁT CỦA TỪ NGỮ

I Mục tiêu cần đạt

- Giúp HS hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

- Thông qua bài học, rèn luyện tư duy trong việc nhận thức mối quan hệ giữa cáichung và cái riêng, làm tốt các bài tập

Hoạt động của thầy và trò Nội dung

- Nghĩa của một từ ngữ có thể rộng hơn (Khái quát hơn)

hoặc hẹp hơn (ít khái quát hơn) nghĩa của từ ngữ khác

- Một từ ngữ được coi là có nghĩa rộng hơn khi phạm vi

nghĩa của từ ngữ đó bao hàm phạm vi nghĩa của một số từ

ngữ khác

- Một từ ngữ được coi là có nghĩa hẹp khi phạm vi nghĩa

của từ ngữ đó được bao hàm trong phạm vi nghĩa của một

số từ ngữ khác

- Một từ ngữ có nghĩa rộng đối với những từ ngữ này, đồng

thời có nghĩa hẹp đối với một số từ ngữ khác

4.Củng cố: BT1, BT2, BT3, BT4.

5.Dặn dò: làm lại tất cả bài tập mà cô đã sữa

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

Học sinh lên bảng lấy ví dụ, các bạn ở dưới nhận xét cho GV bổ sung

TÍNH THỐNG NHẤT VỀ CHỦ ĐỀ CỦA VĂN BẢN

I Mục tiêu cần đạt:

- Giúp HS nắm được chủ đề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề của văn bản

- Vận dụng kiến thức làm bài tập

GV: Gọi HS nhắc lại lí thuyết

- Chủ đề là đối tượng và vấn đề chính mà văn

bản biểu đạt

- Văn bản có tính thống nhất về chủ đề khi chỉ

biểu đạt chủ đề có xác định không xa rời hay

lạc sang chủ đề khác

- Để viết hoặc hiểu một văn bản, cần xác định

chủ đề được thể hiện ở nhan đề, đề mục, trong

quan hệ giữa các phần của văn bản và các từ

ngữ then chốt thường lặp đi lặp lại

H Đ2:

GV: Gọi HS đọc bài tập 1 trang 13

GV: Gợi ý

HS: Lên bảng làm

GV: Gv hướng dẫn câu a/13

a.*Văn bản trên viết về đối tượng rừng cọ quê

tôi

+ Mở bài: Giới thiệu khái quái vẻ đẹp quê tôi

với rừng

+ Nói lên vẻ đẹp sức mạnh, tác dụng của cây

cọ đối với đời sống con người

+ Kết bài: Thể hiện niền tự hào với nỗi nhớ

I Lí Thuyết

- SGK trang 12

II Bài tập trong sách giáo khoa BT1/13

rừng cọ, quê nhà.

* Các đoạn văn đã trình bày đối tượng và vấn

đề theo một trình tự hợp lý Có bố cục rõ ràng,

ba phần, các ý lớn trong phần thân bài được sắp

xếp theo một trình tự hợp lí, cân đối, mạch lạc

Tác giả đi từ cái cụ thể riêng biệt (tả cây cọ)

đến sự gắn bó của riêng Tác giả với rừng cọ và

đến một cái rộng lớn hơn là sự gắn bó của rừng

cọ với tất cả cuộc sống quê hương

* Không thể thay đổi trật tự sắp xếp được vì nó

sẽ rời rạc,không có liên kết chặt chẽ…

b Chủ đề của văn bản trên là tình cảm gắn bó

của người dân sông thao với rừng cọ

c.\14 Chủ đề đó được thể hiện rõ trong các yếu

tố tạo nên văn bản Từ nhan đề đến việc miêu

tả rừng cọ và sự gắn bó của cây cọ với cuộc

sống của người dân Tình yêu thương, tự hào

gắn bó của con người về rừng cọ quê hương

- (Chẳng có nơi nào đẹp như sông thao quê tôi,

rừng cọ chập chùng, người sông thao đi đâu

cũng nhớ về rừng cọ quê mình.)

- Phần tả về vẻ đẹp của các bộ phận cây cọ thì

tình cảm của tác giả đã gửi gắm trong cái nhìn,

trong hình ảnh so sánh về vẻ đẹp của thân cọ,

lá cọ, búp cọ

- Phần nói về sự gắn bó của tác giả với rừng cọ

thì câu nào cũng chứa về sự hàm ơn của tác giả

về sự che chở của rừng cọ (Căn nhà tôi núp

dưới rừng cọ)

- Phần nói về sự gắn bó của rừng cọ với người

dân sông Thao được thể hiện trong toàn bài,

câu nào cũng chứa đầy tình cảm gắn bó keo

sơn của con người với cây cọ

d/14

- Có nhiều từ ngữ thể hiện sự gắn bó giữa

người dân sông thao với rừng cọ “Căn nhà tôi

rừng cọ, ngày ngày đến lớp tôi đi trong rừng

cọ…Dù ai đi ngược về xuôi cơm nắm lá cọ là

người sông thao…”

GV: Gợi ý bt 2/14

Gạt bỏ ý lạc hoặc quá xa chủ đề làm cho văn

bản không đảm bảo tính thống nhất là câu b và

d,

Bt 3/14HS: đọc

GV: gợi ý

- Có 2 ý lạc chủ đề là câu c và g

- Có nhiều ý hợp với chủ đề nhưng do cách

diễn đạt chưa tốt nên thiếu sự tập trung vào chủ

đề câu b và e

GV: tóm tắt

Sau đây là một phương án có thể chấp nhận

được

a.Cứ mùa thu về mỗi lần thấy các em nhỏ núp

dưới nón mẹ lần đầu tiên đến trường, lòng tôi

lại nao nức, rộn rã, xốn xan

b Cảm thấy con đường hằng ngày “đi lại lắm

lần ” tự nhiên cũng thấy la, nhiều cảnh vật thay

đổi

c Muốn thử cố gắng tự mang sách vở như một

học trò thực sự

d Cảm nhận ngôi trường vốn qua lại nhiều lần

cũng có nhiều biến đổi

e Cảm thấy gần gũi, thân thương đối với việc

học, đối với những bạn mới

H Đ3

GV: cho HS làm bài tập trắc nghiệm

BT1:

Thế nào là tính thống của chủ đề văn bản

a Văn bản chỉ nói về chủ đề đã xác định (đáp

án a)

b Văn bản có thể nói về nhiều chủ đề

c Văn bản chỉ nói đến chủ đề đã xác định

d Văn bản luôn có sự liên hệ giữa các đoạn

văn với nhau

BT2:

Câu nào diễn đạt đúng chủ đề văn bản tôi đi

học?

a Kỉ niện trong sáng về buổi tựu trường đầu

tiên trong đời tôi (đúng)

b Cảnh tựu trường đông vui, náo nức ở một

ngôi trường làng

c Niền vui sướng của một em bé được đi học

d Hình ảnh em bé được mẹ dẫn đi học

BT2:

4.Củng cố: lại kiến thức

5.Dặn dò: làm lại tất cả bài tập mà cô đã sữa

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

Chủ đề văn bản là gì?

Tuần:2 TRONG LÒNG MẸ:

Tiết 4: (Nguyên Hồng)

Ngày soạn:

Ngày dạy:

I Mục tiêu cần đạt: Giúp HS

- Hiểu được nội dung và nghệ thuật của tác phẩm

- Cảm nhận được niềm yêu thương mãnh liệt của chú bé Hồng đối với mẹ

II Chuẩn bị:

- GV: GA, SGK

- HS: Dụng cụ học tập, chuẩn bị bài cũ

III Hoạt động của thầy và trò

GV: Gọi HS nhắc lại lý thuyết ý nghĩa của bài

GV: Bổ sung HS trả lời

GV: Cho HS làm bài tập trắc nghiệm kiến thức

BT1:

Trong những nội dung sau của văn bản, nội dung nào

quan trọng nhất

a Tâm địa độc ác của bà cô

b Nỗi tủi hổ của chú bé khi bà cô nói xấu mẹ

c Tình yêu thương cháy bỏng của nhà văn đối với người

mẹ bất hạnh (đúng)

d Nỗi nhớ mẹ da diết

II Bài tập trắc nghiệm

BT1:

BT2:

d Nghị luận.

BT3:

Phân tích đoạn trích “trong lòng mẹ” để làm nổi bật cảm

hứng nhân đạo và kí ức tuổi thơ gắn với tình mẹ Nhà văn

Nguyên Hồng

Dan bài:

I Mở bài:

- Những ngày thơ ấu là những trang viết thổn thức hoài

niện của Nguyên Hồng gắn với tuổi thơ cay cực thiếu tình

thương, khát khao tình mẹ

II Thân bài:

1.Hoàn cảnh nghiệt ngã chia lìa hai mẹ con

- Nổi khổ của người mẹ: Chồng chết, con nhỏ, li hương

kiếm sống …

- Thành kiến của xã hội cay nghiệt, nổi bất hạnh của đứa

trẻ thiếu bàn tay chăm sóc của mẹ,

2 Người cô cay nghiệt.

- Thiếu lòng nhân ái, độ lượng, ích kỉ, nhẫn tâm làm tổn

thương sâu sắc đến tâm hồn trẻ thơ

3 Cậu bé Hồng

- Hoàn cảnh đáng thương

- Tâm hồn đáng quí: luôn giữ tình thương yêu và lòng

kính mến mẹ

4 Niềm hạnh phúc trong lòng mẹ

- Câu bé cảm nhận được niềm hạnh phúc trong vòng tay

mẹ, được ôm ấp, che chở

III Kết Bài

- Cảnh đời thực được ghi lại bằng hồi kí đậm nét tuổi cực

thời thơ ấu gợi lên thực trạng xã hội bất công với những

con người bất hạnh

BT3:

4.Củng cố: Nhắc lại 2 bài tập

5.Dặn dò: Xem lại dàn bài và viết thành bài văn BT3

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

Cảm nghĩ của em về nhân vật bé Hồng

TRƯỜNG TỪ VỰNG

I Mục tiêu cần đạt

Giúp HS hiểu được lý thuyết, biết xác lập các trường từ vựng đơn giản

GV: gọi hs nhắc lại kiến thức

GV: nhận xét và bổ sung

- Trường từ vựng là tập hợp của những từ có ít nhất một nét

chung về nghĩa

a Dụng cụ đánh bắt thủy sản

b Dụng cụ để đựng

c Hoạt động của chân

d Trạng thái tâm lý

e Tính cách

f Dụng cụ dể viết

BT3/23

HS đọc bài số 3, GV gợi ý

Trường từ vựng “thái độ”

BT4/23

GV: gọi hs đọc và gợi ý cho hs làm

Mũi, thơm, điếc, thính Tai, nghe, điếc, rõ, thính

GV: gợi ý hs làm bài tập số 5



 Lưới: mạng lưới (hệ thống hoặc đường nối với nhau,

hình dung ra như một cái lưới)

- Lạnh lùng (làm tác động mạnh mẽ đến tâm hồn, tình cảm,

mưa gió lạnh lùng, tỏ ra thiếu tình cảm trong quan hệ với

mọi người)

- Lạnh người (có biểu hiện quá sợ đến mức ớn lạnh như

máu ngừng lưu thông trong cơ thể)

 Tấn công: (đấm, đá, đạp, xéo,…)

- Đánh trước vào quân địch

- Tác động trước để dồn đối phương vào thế ít nhiều bị

động, tấn công ngoại giao

BT6/24

HS: đọc bài tập

GV: gợi ý

Tác giả đã chuyển từ trường từ vựng “quân sự” sang

trường từ vựng “nông nghiệp”

HĐ3:

GV: cho hs làm bài tập TN kiến thức

BT1:

Các từ sau đây thuộc trường từ vựng nào: bờ biển, đáy

biển, eo biển, bãi biển,…

a Vẻ đẹp của biển

b Địa hình vùng biển (đúng)

c Thời tiết biển

d Sinh vật sống ở biển

BT2:

Các từ trong trường từ vựng “quả” sau đây thuộc những từ

loại nào: chuối, mít, cam; ngọt lịm, xanh, ương ương, chín cây,

GV: chép bt3 lên bảng

Trong đoạn thơ dưới đây, tác giả đã chuyển các từ ngữ in

đậm từ trường từ vựng nào sang trường từ vựng nào?

a “Con người” sang “con người”

b. “Con người” sang “thú vật”

c “Con người” sang “vật vô tri” (đúng)

d “Con người” sang “thực vật”

BT3



4.Củng cố: làm lại 5 bài tập

5.Dặn dò: học thuộc lí thuyết và làm lại các bài tập

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

Bố cục của văn bản

I Mục đích cần đạt

- Nắm được bố cục của văn bản

- Biết xây dựng bố cục văn bản mạch lạc

GV: gọi hs nhắc lại lí thuyết

H: bố cục của văn bản là gì?

- Là sự tổ chức các đoạn văn để thể hiện chủ đề (là sự

bố trí, sắp xếp các phần các đoạn theo một trình tự, một

hệ thống rành mạch, hợp lí,…)

GV:

- Phần mở bài có nhiệm vụ nêu ra chủ đề của văn bản

Phần thân bài thường có một số đoạn nhỏ trình bày các

khía cạnh của chủ đề Phần kết bài tổng kết chủ đề của

văn bản

- Nội dung phần thân bài thường được trình bày theo một

thứ tự tùy thuộc vào kiểu văn bản, chủ đề ý đồ giao

tiếp của người viết Nhìn chung nội dung ấy thường

được sắp xếp theo một trình tự thời gian và không gian,

theo sự phát triển của sự việc hay theo mạch suy luận,

sao cho phù hợp với sự triển khai chủ đề và sự tiếp

nhận của người đọc

HĐ2:

GV: gọi hs đọc bt1/26

1a/26

Theo không gian:

- Giới thiệu đàn chim từ xa đến gần

- Miêu tả đàn chim bằng những quan sát mắt thấy, tai

Các ý trong đoạn trích sắp xếp theo cách diễn giải ý

sau làm rõ bổ sung cho ý trước

- Đoạn 1: Nêu vấn đề những khi gặp bước gian nguy, lâm

cảnh khốn đốn, trí tưởng tượng của dân chúng tìm cách

chữa lại sự thật

- Đoạn 2 và đoạn 3 là đưa ra hai dẫn chứng cụ thể làm

sáng tỏ nhận định trên

BT2/26

GV: gọi hs đọc bài tập 2

GV: gợi ý

- Phản ứng tâm lý của chú bé Hồng trước những lời của

người cô xúc phạm tới mẹ

- Cảm giác sung sướng cực điểm của chú bé Hồng khi

gặp lại mẹ, cảm giác sung sướng khi được nằm trong

lòng mẹ

BT3/26

GV: gọi hs làm bt3

GV: nhận xét bổ sung

Sắp xếp lại thân bài:

a Giải thích câu tục ngữ

- Nghĩa đen: đi là đi đây đi đó, mở rộng ra là tham gia

nhiều hoạt động xã hội Sàng khôn là số lượng tri thức

nhiều, tầm hiểu biết, tầm nhìn xa trông rộng

- Nghĩa bóng: xã hội đa dạng phong phú giúp ta học hỏi

thật nhiều điều Giúp ta trở thành con người biết cách

sống đúng đắn

b Chứng minh tính đúng đắn câu tục ngữ (đưa ra dẫn

chứng)

- Các vị lãnh tụ bôn ba tìm đường cứu nước

- Những người thường xuyên chịu khó hòa mình vào đời

sống sẽ nắm chắc tình hình, học hỏi được nhiều điều bổ

- Trong thời kỳ đổi mới, nhờ giao lưu với nước ngoài ta

học tập được công nghệ của thế giới

HĐ3:

GV: cho hs làm một số bài tập làm thêm

BT1:

Bố cục của văn bản phải đạt yêu cầu nào về bố cục:

a Bố cục văn bản phải có mở đầu và kết thúc

b Bố cục văn bản phải đầy đủ, chặt chẽ, cân đối

c Bố cục văn bản phải bảo đảm yêu cầu của bài

d Bố cục văn bản phải bao quát các nội dung cần thiết

BT2

Các ý trong phần thân bài của văn bản “Trong lòng

mẹ” được sắp xếp như sau:

1. Chuẩn bị cho ngày giỗ đầu bố nhân vật “Tôi”

- Nhân vật “tôi” nhận ra bộ mặt giả dối của người cô qua

những lời xúc xiểm độc địa đối với mẹ mình

- Nhân vật “tôi” thương xót mẹ và căm tức cái hủ tục

khiến mẹ phải xa lìa các con để sinh nở một cách giấu

giếm

2 Giáp ngày giỗ đầu bố nhân vật “Tôi”

- Nhân vật “tôi” sung sướng vì bất ngờ

- Nhân vật “tôi” xúc động đến ngây ngất vì được ngồi

trong lòng mẹ, được mẹ ôm ấp vỗ về

Hỏi : các ý trên được sắp xếp theo trình tự nào?

a Trình tự tâm lý

b Trình tự không gian

c Trình tự cấu trúc

d Trình tự thời gian

4.Củng cố: lại lý thuyết và bài tập

5.Dặn dò: làm lại các bài tập mà GV đã sửa

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

GV cho HS nắm chắc kiến thức bố cục của văn bản và cách viết mở bài, phần thân bài

Tuần: 3 TỨC NƯỚC VỠ BỜ

Tiết: 8 (Ngô Tất Tố)

Ngày soạn:

Ngày dạy:

I Mục tiêu cần đạt:

- Giúp HS nắm được nội dung và nghệ thuâtn của tác phẩm

- Biết cách phân tích nhân vật trong tác phẩm

GV: Gọi HS nhắc lại nội dung và nghệ thuật của bài

GV: Nghệ thuật miêu tả linh hoạt, sống động, miêu tả

nhân vật rất đặc sắc, tự sự (trình bày diễn biến sự việc)

- Nội dung: vạch trần bộ mặt tàn ác, bất nhân của xã hội

thực dân phong kiến đương thời, xã hội ấy đã làm người

nông dân vào cảnh vô cùng cực khổ, khiến họ phải liều

mạng chống lại Đoạn trích còn cho thấy vẻ đẹp tâm hồn

của người phụ nữ nông dân, vừa giàu tình yêu thương vừa

có sức sống tiềm tàng mạnh mẽ

H Đ2:

Hỏi Câu 6*SGK/33

- NTT dù chưa chỉ ra được con đường đấu tranh cách

mạng tất yếu của quần chúng, nhưng nhà văn đã xúi

người nông dân nổi loạn, có áp bức, có đấu tranh, dù đó

là cuộc đấu tranh tự phát trong tình thế của chị bằng cách

vùng lên

- GV: Giảng thêm

- Sau khi chị Dậu đánh tên cai lệ chị bị bắt giải lên huyện

Tri phủ thấy chị có nước da đen dòn, đôi mắt sắc sảo Hắn

ta đã dỡ trò bị ổi Chị Dậu đã “ném tọt” cả nắm giấy bạc

I Lý Thuyết

- Ghi nhớSGK/33

II Bài tập nâng cao (câu hỏi 6*SGK/33)



vào mặt con quỷ dâm ô, rồi vùng chạy, Món nợ nhà nước

vẫn còn đó Chị phải đi lên tỉnh ở vú cho cố Thượng Thư

ở ngoài 80 tuổi Một đêm tối cụ mò vào buồng chị Dậu

Chị Dậu vùng thoát ra ngoài trong khi trời tối đen như

mực NTT là người đã nhận ra tố chất phản kháng tiềm

tàng trong con người ấy Đó là niềm tin, cũng là dự báo

kết cục tất yếu của một viễn cảnh người nông dân sẽ

b Miêu tả tình cảnh đau thương của những người nông

dân cùng khổ

c Ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn và sức sống tiềm tàng của

người nông dân

d Lên án xã hội đương thời đã chà đạp lên cuộc đời

những người nông dân cùng khổ, nhất là người phụ nữ,

đồng thời ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn và sức sống tiềm tàng

của người nông dân

BT2:

GV: cho HS đọc bt2

H.Tính cách hung bạo, dã thú của tên cai lệ được biểu

hiện qua những yếu tố nào?

a Hành động tàn ác, hung hãn

b Thái độ đểu giả, cục cằn

c Lời nói vừa hung hăng vừa thô lỗ

d Biểu hiện qua tất cả các mặt, từ cử chỉ, hành động, cho

đến lời nói

BT3:

H.Vì sao cai lệ và người nhà lí trưởng dám ngang nhiên

xông vào bắt trói một người đang ốm nặng?

a Vì bản chất chúng là những kẻ tàn bạo, vô lương tâm

b Vì chúng chỉ là những tên tai sai nhưng lại tự cho mình

III Bài tập trắc nghiệm kiến thức:

có quyền đại diện cho cả bộ máy thống trị tàn ác, bất

nhân đương thời

c Vì những người nông dân quá yếu đuối, không dám

chống cự

d Vì chúng chỉ làm theo lệnh quan trên sai bảo

BT4:

GV: Goi HS đọc bài tập 4

H.Sự phản kháng của chị Dậu diễn ra theo quá trình nào?

a Từ lí lẽ đến lí lẽ

b Từ lí lẽ đến hành động

c Từ hành động đến hành động

d Từ hành động đến lí lẽ

BT4:



4.Củng cố: lại lý thuyết và bài tập

5.Dặn dò: làm lại bài tập 4

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

Cảm nghĩ của em về tên cai Lệ

Tuần 3 XÂY DỰNG ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN

GV: Gọi HS nhắc lại lí thuyết

HS: - Đoạn văn là đơn vị trực tiếp tạo nên văn bản, bắt đầu

từ chữ viết hoa lùi đầu dòng, kết thúc bằng dấu chấm xuống

dòng và thường biểu đạt một ý tương đối hoàn chỉnh

- Từ ngữ chủ đề: là các từ ngữ được dùng làm đề mục, hoặc

các từ ngữ được lặp lại nhiều lần Nhằm duy trì đối tượng

được biểu đạt

- Câu chủ đề: Mang nội dung khái quái, lời lẽ ngắn gọn,

thường đủ hai thành phần chính đứng đầu hoặc cuối đoạn

văn

- Các câu trong đoạn văn có nhiệm vụ triển khai và làm sáng

tỏ chủ đề của đoạn văn bằng các phép diễn dịch, qui nạp,

song hành…

- Các câu trong đoạn văn có nhiệm vụ triển khai và làm sáng

tỏ chủ đề của đoạn bằng các phép diễn dịch, quy nạp, song

I Lí thuyết

- ghi nhớ SGK/36

HĐ2:

GV: goi hs đọc bt1/36

GV: gợi ý

- Văn bản gồm hai đoạn văn ngắn

 Đoạn 1: thầy Đồ “vốn lười”

 Đoạn 2: thầy Đồ “gàn giỡ”

BT2/36

GV: gọi hs đọc bài tập 2/36

GV: gợi ý hs làm bài

a Diễn dịch: (câu chủ đề ở đầu câu mang ý nghĩa khái

quát Hai câu sau là cụ thể hóa nhận định đó)

b Song hành (các ý tồn tại ngang hàng bên nhau)

c. Song hành (sách ngữ văn 8 giới thiệu nhà văn Nguyên

Hồng Các ý được sắp xếp theo trình tự thời gian sau

khi nói về tên khai sinh, năm sinh, năm mất, quê quán:

trước cách mạng Nguyên Hồng sống ở đâu, viết về ai?

Sau cách mạng Nguyên Hồng tiếp tục sáng tác như thế

nào cho đến khi mất…)

BT3/37

HS: đọc

GV: gợi ý

- Câu chủ đề: “lịch sử đã có nhiều cuộc kháng chiến vĩ

đại chứng tỏ tinh thần yêu nước của nhân dân ta”

- Câu khai triển:

Câu 1: khỡi nghĩa hai Bà Trưng

Câu 2: chiến thắng Ngô Quyền

Câu 3: chiến thắng nhà Trần

Câu 4: chiến thắng Lê Lợi

Câu 5: kháng chiến chống Pháp thành công

Câu 6: kháng chiến chống Mĩ toàn thắng

GV: cho hs lên bảng viết đoạn văn

BT4/37

GV: chọn ra một trong ba ý để viết thành đoạn văn

HS: lên bảng viết

GV: viết đoạn văn trình bày theo cách diễn dịch:

II Bài tập trong SGK

Người xưa từng nói “TBLMTC” có lẽ trong trường kỳ

lịch sử dựng nước và giữ nước lâu dài, gian khổ của dân tộc

ta, cha ông ta đã hơn một lần trãi qua những thất bại cay

đắng Những thất bại ấy đã trở thành những bài học kinh

nghiệm bằng máu, nhờ đó dân tộc ta tiếp tục tiến lên và

chiến thắng Không có thành công nào không phải trả giá

bằng mồ hôi, công sức và máu; điều ấy là lẽ đương nhiên;

nhưng cũng có những thành công phải trả giá bằng những sai

lầm của chính mình; vấn đề là hãy nhìn thẳng vào những sai

lầm đó để dũng cảm đứng dậy, tiếp tục thực hiện đến cùng

hoài bão của mình; phải chăng đó cũng là một bài học thấm

thía mà ông cha ta muốn nhắn gửi qua câu tục ngữ

HĐ3

GV: ghi bài 1 lên bảng

Hỏi: đọc câu sau: “Đặc biệt, qua nhân vật chị Dậu, tác giả

đã thành công xuất sắc trong việc xây dựng hình tượng một

người phụ nữ nông dân sống trong hoàn cảnh tối tăm khổ cực

nhưng có phẩm chất cao đẹp”

Câu văn tren phát biểu chủ đề của đoạn văn (Tắt Đèn

là tác phẩm tiêu biểu nhất của Ngô Tất Tố) ở phương diện

nào?

a Ở phương diện xây dựng hình tượng người phụ

nữ nông dân

b Ở phương diện tố cáo hoàn cảnh sống tối tăm

của người nông dân

c Ở phương diện khẳng định phẩm chất cao đẹp

của người nông dân

d Ở phương diện biểu dương nhân vật chị Dậu

III Bài tập làm thêm :

BT1

 ĐÁP ÁN C

4.Củng cố lại bài

5.Dặn dò: làm lại bài tập mà GV đã sữa

* RÚT KINH NGHIỆM BÀI DẠY:

Cho HS luyện tập viết đoạn văn và dùng dấu chấm phẩy đúng khoa học