Về kỹ năng: Trình bày được phương pháp học tập môn hóa Hóa dược – Dược lý để có khả năng sử dụng thuốc hợp lý, an toàn và kinh tế.. Định nghĩa HD - DLH 3 HD - DLH là môn học nghiên
Trang 1KẾ HOẠCH BÀI DẠY
- Ngày giảng: 23/10/2010
- Trường: Cao Đẳng Kinh tế - Kỹ thuật Bình Dương
- Số tiết: 1
- Địa điểm: Phòng B21
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
Sau khi học xong bài này, học sinh có thể:
1 Về tri thức:
Nắm được định nghĩa, nội dung môn học Hóa dược – Dược lý học (HD - DLH).
Nắm được khái niệm và vai trò của thuốc.
Quan niệm và cách dùng thuốc trong phòng và điều trị bệnh cho người.
Nêu được mối liên quan giữa Hóa dược – Dược lý với các môn học khác.
2 Về kỹ năng:
Trình bày được phương pháp học tập môn hóa Hóa dược – Dược lý để có khả năng sử dụng thuốc hợp lý, an toàn và kinh tế.
3 Về thái độ:
Nhận thức được sự cần thiết của việc sử dụng thuốc trong thực hành bệnh viện và ngoài cộng đồng.
Cẩn thận, nâng cao tinh thần trách nhiệm trong kê đơn, sử dụng thuốc hợp lý, an toàn cho người bệnh.
II KHÁI QUÁT NỘI DUNG CHÍNH
1 Định nghĩa Hóa dược – Dược lý, nội dung môn học.
2 Khái niệm về thuốc, vai trò của thuốc.
3 Quan niệm và cách dùng thuốc trong phòng và điều trị bệnh.
4 Phương pháp học tập môn Hóa dược – Dược lý.
Trang 25 Sự cần thiết của việc sử dụng thuốc trong thực hành bệnh viện và ngoài cộng
đồng.
III CHUẨN BỊ
1 Giáo viên:
- Kế hoạch bài dạy.
- Giáo trình môn học: Lý thuyết Hóa Dược – Dược lý I.
- Phương tiện, đồ dùng dạy học: máy tính, máy chiếu, phần mềm Microsoft powerpoint.
- Để đánh giá kiến thức của học sinh, giáo viên dự kiến sẽ sử dụng phương pháp đặt câu hỏi
Học sinh:
- Học sinh đọc trước bài mới.
- Tài liệu học tập:
Giáo trình: Lý thuyết Hoá Dược – Dược lý I.
3 Tài liệu tham khảo:
- Bộ môn Dược lý, Dược lý học, Khoa Y, Đại học Y Dược Tp.HCM, 1987.
- Giáo trình Hóa dược Tập I & II – trường Đại học Dược Hà Nội, NXB Y học.
- Sử dụng thuốc Đại học y dược Tp.HCM Khoa Dược 2008.
- Hướng dẫn sử dụng thuốc hợp lý cho tuyến y tế cơ sở - Bộ Y tế 2005
- Giáo trình môn Dược lý Trường Cao đẳng Y tế Bình Dương.2008
CẤU TRÚC Thời gian
1 ỔN ĐỊNH
LỚP 1 Ổn định lớpKiểm tra sỉ số
IV TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
Trang 32 KIỂM
TRA BÀI CŨ
3 Đặt 3câu hỏi:
1 Tác dụng của thuốc là gì?
2 Các cách tác dụng của thuốc?
3 BÀI MỚI 35
3.1 Mở bài 2 Trình chiếu một số hình ảnh về thuốc
Dẫn dắt vào bài mới 3.2 Nêu mục tiêu
bài học
1 Nắm được định nghĩa HD – DLH và nội dung môn học
Nắm được khái niệm về thuốc, vai trò của thuốc
Quan niệm dùng thuốc và cách dùng thuốc trong phòng và điều trị bệnh cho người
Trình bày được phương pháp học tập môn học HD - DLH
Nhận thức được sự cần thiết của sử dụng thuốc hợp lý, an toàn, kinh tế trong thực hành bệnh viện và cộng đồng
3.3 Nêu nội dung
bài học 1 1 Định nghĩa HD – DLH và nội dung môn học.2 Khái niệm về thuốc và vai trò của thuốc
3 Quan niệm và cách dùng thuốc trong phòng và điều trị bệnh cho người
4 Phương pháp học tập môn học HD - DLH
5 Sự cần thiết của sử dụng thuốc hợp lý, an toàn, kinh tế trong thực hành bệnh viện và cộng đồng
3.4 Định nghĩa
HD - DLH
3 HD - DLH là môn học nghiên cứu các hợp chất hóa học dùng làm thuốc và tác dụng của thuốc trong cơ thể đế áp dụng vào công tác phòng bệnh, chữa bệnh cho người
HD – DLH là môn học được tích hợp giữa HDH với DLH theo nội dung chương trình dược sỹ trung học do Bộ Y tế ban hành năm 2003
Phần hóa dược, sẽ nghiên cứu tính chất lý hóa học của các hợp chất hóa học dùng làm thuốc (chủ yếu là tính chất vật lý)
Phần dược lý, sẽ nghiên cứu của thuốc trong cơ thể để áp dụng trong công tác phòng bệnh, chữa bệnh
3.5 Khái niệm về
thuốc và vai trò của
thuốc
7 Khái niệm về thuốc
a Thuốc: Là chất hoặc hỗn hợp các chất dùng cho người nhằm mục đích phòng bệnh,
chữa bệnh, chuẩn đoán bệnh hoặc điều chỉnh chức năng sinh lý cơ thể bao gồm thuốc thành phẩm, nguyên liệu làm thuốc vaccin, sinh phẩm y tế, trừ thực phẩm chức năng
b Nguồn gốc:
Thực vật: có rất nhiều hoạt chất được chiêt xuất từ thực vật dùng làm thuốc
Ví dụ : Quả của cây anh túc ( Thuốc phiện) nhựa thuốc phiện Morphin
Lá Trà, Cà phê cafein ( kích thích hệ thần kinh trung ương)
Động vật: một số bộ phận của một số loài động vật được làm thuốc
Ví dụ: Gan cá thu dầu gan cá chứa nhiều viitamin A Nhau thai Philatop bổ dưỡng
Khoáng vật: Một số ít thuốc được tinh chế từ một số loại khoáng sản
Ví dụ: Đất sét Kaolin dùng hấp thu lương acid thừa và dùng bao vết loét trong dạ dày
Tổng hợp hóa học: đại đa số các thuốc hiện nay đều có nguồn gốc từ tổng hợp hóa học hình thành công nghệ dược phẩm
Ví dụ: Paracetamol., Aspirin, Amocxycillin……
Bán tổng hợp: là sản phẩm của quá trình bào chế từ nguyên liệu là sản phẩm thiên nhiên, được tiếp nối bằng các phản ứng hóa học
Trang 4Ví dụ: Morphin ( tổng hợp từ thiên nhiên) tổng hợp hóa học Codein
Công nghệ sinh học: đang rất được chú trọng để có thể làm ra tế bào gốc
Ví dụ: Men vi sinh Penicillin
Vai trò của thuốc: Thuốc đóng vai trò trong công tác phòng bệnh, chữa bệnh nhưng thuốc
không phải phương tiện duy nhất đẻ giải quyết các bệnh tật vì một số bệnh có thể tự khỏi hoặc chữa bằng các phương pháp khác mà không cần dùng thuốc, nếu cần chữa bệnh bằng thuốc thì phải điều trị toàn diện ( thuốc, chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi tập luyện theo hướng dẫn của thầy thuốc), không được lạm dụng thuốc trong điều trị
Ví dụ: đau dạ dày nhẹ uống mật ghệ Đậu xanh giải độc
3.6 Quan niệm và
cách dùng thuốc
10 Đặt câu hỏi:
1 Dùng thuốc khi nào?
2 Thế nào là sử dụng thuốc họp lý, an toàn?
Nguyên tác khi dùng thuốc hợp lý – an toàn – hiệu quả:
Tác dụng: gồm tác dụng mong muốn và không mong muốn
Chỉ định: tác dụng chính của thuốc dùng trong điều trị
Chống chỉ định: trường hợp không được dùng thuốc
Tác dụng phụ: tác dụng không mong muốn của thuốc, xảy ra cho tất cả mọi người dùng
thuốc tùy vào cơ địa của mổi người mà tác dụng phụ có thể diển ra nhẹ hay nguy hiểm
Thận trong khi dùng: là nhửng trường hợp phải lưu ý, theo dõi khi dùng thuốc
Cách dùng: là đường đưa thuốc vào cơ thể và các điều kiện, chế độ phải thực hiện kèm
theo (dùng vào buổi sáng/trưa/tối, kiêng hay phải dùng thêm chất bổ trợ gì… khi dùng thuốc)
Liều dùng: là số lượng thuốc phải dùng trong một lần và một ngày (24h)
Bảo quản: là điều kiện đặt biệt thích hợp để ổn định chất lượng thuốc trong hạn dùng
được ghi trên nhãn thuốc
Lưu ý:
Đối với thuốc có độc tính cao hoặc có tác dụng dược lý phức tạp như thuốc gây nghiện, hướng tâm thần cần có sự theo dõi rất chặt chẽ để quan lý và xử lý tai biến xảy ra do dùng thuốc
Ranh giới giữa thuốc và chất độc rất khó phân định vì vậy chỉ dùng thuốc khi thật cần thiết theo chỉ định của thầy thuốc để thu được hiệu qủa chữa bệnh tốt và phòng tránh được tai biến do thuốc gây ra
3.7 Phương pháp
học tập môn
HD - DLH
4 Đặt câu hỏi:
1 Phải học tập môn HD – DLH như thế nào?
Đáp án:
Áp dụng phương pháp học tập mới vào quá trình học tập, làm tăng tính tích cực , chủ động trong quá trình tiếp thu kiến thức,, tạo sự hào hứng , giúp người học đạt kết quả cao
Tự giác thực hiện nội dung chương trình, từng bước áp dụng lý thuyết vào thực hành, luôn liên hệ thực tế để có khả năng vânh dụng tốt các kiến thức đã học vào công tác chuyên môn khi hành nghề
Căn cứ vào mục tiêu và nội dung mỗi bài học để tự đề ra biện pháp thực hiện phù hợp ( chuẩn bị bài trước khi nghe giảng, thảo luận nhóm….)
Để có khả năng sử dụng thuốc hợp lý, an toàn phải thông hiểu các loại thuốc đã học và các thuốc có tác dụng tương tự để có thể thay thế khi cần thiết
Trong quá trình học cần liên hệ với các môn học khác và đọc tài liệu tham khảo ( Dược
Trang 5điển Việt Nam, Thuốc và cách sử dụng…)
Thường xuyên tự đánh giá, rèn luyện khả năng hướng dẫn bệnh nhân sử dụng thuốc an toàn hợp lý ( kết hợp với phần thực hành)
3.7 Nhận biết sự
cần thiết của sử
dụng thuốc hợp lý,
an toàn, kinh tế
4 Những nguyên nhân gây tai biến cho người bệnh khi sử dụng thuốc không đúng?
Các nguyên nhân gây tai biến cho người bệnh khi sử dụng thuốc không đúng có thể:
Dùng thuốc quá liều
Không tôn trọng chống chỉ định
Tương tác thuốc
Đường dùng thuốc không thích hợp với bệnh nhân
Vì vậy cần phải nắm được các nguyên tác sử dụng thuốc trong điều trị để có thể sử dụng thuốc an toàn hợp lý
Bên cạnh đó có những người bệnh có tâm lý thuốc “ngoại” sẻ tốt hơn thuốc “nội”, phải giải thích cẵn kẽ cho bệnh nhân hiểu được tác dụng thật sự của thuốc để tránh suy nghỉ lệch lạc
về nguồn gốc của thuốc
4.4 CỦNG CỐ
BÀI GIẢNG 3 Nhấn mạnh các ý chínhTổng kết kiến thức của toàn bài
4.5 TỔNG KẾT
– GIỚI THIỆU
BÀI MỚI
2 - Đánh giá thái độ học tập của học sinh
- Giới thiệu bài mới: DƯỢC ĐỘNG HỌC CỦA THUỐC
Bình Dương, ngày …… tháng ……
năm 2010
(Ghi rõ họ, tên và chữ ký)
Trang 6BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG CAO ĐẲNG KINH TẾ KỸ THUẬT BÌNH DƯƠNG
KHOA: HÓA – Y DƯỢC
BỘ MÔN DƯỢC
DÙNG CHO DUỌC SĨ TRUNG HỌC
Bình Dương, Tháng 10 năm 2010