VĂN 9.Tuần 11-20

Đề bài : 1 .Cảm nhận về vẻ đẹp và bi kịch của người phụ nữ trong xã hội cũ qua 2 tác phẩm : Chuyện người con gái Nam Xương và Truyện Kiều?. TUẦN : 12 TIẾT : 56 BẾP LỬA Bằng Việt I/ Mụ

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 11

TIẾT : 51

ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ

(Huy Cận)

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Thấy và hiểu được sự thống nhất của cảm hứng từ thiên nhiên, vũ trụ vàcảm hứng về cuộc sống lao động từ tác giả đã tạo ra những hình ảnh đẹp, tráng lệ, giàu màu sắc lãng mạn

- Rèn luyện kĩ năng cảm thụ và phân tích các yếu tố nghệ thuật (Hình ảnh, nn Aâm điệu )vừa cổ kính, vừa mới mẻ trong bài thơ

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

- GV tóm tắt ghi bảng

- Gv hướng dẫn giọng đọc cho hs

? Bài thơ có thể chia làm mấy phần ?

? Hình ảnh nào miêu tả cảnh đoàn thuyền

dánh cá ra khơi? Thời điểm nào ?

? Tác giả sử dụng nghệ thuật gì trong hai câu

thơ ? Tác dụng của nó ?

? Hình ảnh ra khơi được miêu tả như thế nào ?

Khí thế ra khơi ?

?Đây có phải là lần đầu tiên họ ra khơi

không?

? Tiếng hát của họ thể hiện tâm trạng gì ?

- Câu hát trở thành sức mạnh, là niềm monh

I Đọc- hiểu văn bản :

1 Vài nét về tác giả và tác phẩm :

a Tác giả : Cù Huy Cận (1919 - 2005) quê

2 Đọc – chú thích :

3 Phân tích :

a Cảnh đoàn thuyền đánh cá ra khơi :

- Mặt trời xuống biển như hòn lửa

Sóng đã cài then đêm sập cửa -> So sánh,

nhân hoá khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ,tráng lệ

- Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi

- Câu hát căng buồm cùng gió khơi.

 Công việc thường ngày trong khí thếhào hứng, phấn khởi, lạc quan

mỏi sự thành công trong công việc, vừa hiện

thực vừa lãng mạn của người lao động

? Con thuyền được miêu tả ntn ?

? Nhận xét về hình ảnh thơ và tác dụng của nó

?

- Con thuyền nhỏ bé bỗng trở nên kì vĩ, khổng

lồ, hoà nhập với thiên nhiên bao la, rộng lớn

? Người lao động được miêu tả ntn? Công việc

của họ là gì ?

? Kéo xoăn tay là kéo nth?

? Em có nhận xét gì về hình ảnh những con

người lao động mới XHCN ?

? Hình ảnh biển cả hiện ra ntn ? Nhận xét ?

? Biển được so sánh với ai? Sự ss đó có phù

hợp không ?

? Đoàn thuyền trở về trong không khí ra sao ?

? Em có nhận xét gì về cách lặp hai khổ thơ

đầu và cuối ?

- Sự tuần hoàn của vũ trụ

? Nhận xét của em về cách gieo vần của bài

thơ ?

* Hoạt động 2: Luyện tập

? Đọc lại diễn cảm bài thơ

? So sánh thơ Huy Cận trước và sau CMT8 ?

b Cảnh đoàn thuyền đánh cá trên biển :

- Hình ảnh con thuyền :

-Thuyền ta lái gió với buồm trăng Lướt giữa mây cao với biển bằng

 Hình ảnh lãng mạn, sự hoà quyện vớithiên nhiên bao la, rộng lớn

- Con người :

Dò bụng biển Dàn thế trận lưới vây giăng Kéo xoăn tay mẻ cá nặng

 Những con người chủ động trongcông việc, làm chủ bản thân và thiênnhiên

- Biển cả :

Cá thu như doàn thoi Cá song lấp lánh Cá nhụ, cá chim, cá đé,…

 Giàu, đẹp, nhiều màu sắc rực rỡ

- Biển cho ta cá như lòng mẹ

- Nuôi lớn đời ta tự thủa nào

 Rất hào phóng, ân tình cho con người

3 Cảnh đoàn thuyền dánh cá trở về :

- Câu hát căng buồm

- Chạy đua cùng mặt trời -> Không khí vui vẻ, khẩn trương.

- Mặt trời đội biển nhô màu mới Mắt ca huy hoàng muôn dặm phơi.

 Thành quả lao động mĩ mãn theovòng tuần hoàn của tự nhiên

4 Tổng kết : (Ghi nhớ- sgk)

II Luyện tập :

IV Củng cố – Dặn dò :

- GV củng cố bài

- Học bài, chuẩn bị bài mới

BỔ SUNG

………

………

………

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 11

TIẾT : 52, 53

TỔNG KẾT VỀ TỪ VỰNG (TT)

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Nắm vững hơn, hiểu rõ hơn và biết vận dụng linh hoạt, có hiệu quả những kiến thức về từ vựng đã được học

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ : Kết hợp trong bài học

C/ Bài mới :

* hoạt động 1: tìm hiểu về từ tượng thanh,

tượng hình, làm bài tập

? thế nào là từ tt ? ví dụ ?

? từ tượng hình là gì ? ví dụ ?

? tác dụng của hai từ loại này ?

- hs tự làm

? tìm từ tương hình có trong đoạn ?

? Nó có giá trị sử dụng ntn ?

* Hoạt động 2: Tìm hiểu một số biện pháp tu

từ đã học, làm bài tập

? So sánh là gì ? Ví dụ ? Tác dụng ?

(Lưu ý : Tập trung tìm và phân tích ví dụ:

Xác định biện pháp tu từ được sử dụng, tác

dụng của nó)

? Thế nào là phép tu từ ẩn dụ ? Lấy ví dụ

? Tác dụng của nó ?

? Nhân hoá là gì ? Ví dụ

I Từ tượng thanh và từ tượng hình :

1 Khái niệm :

- Từ tượng thanh : Là những từ mô phỏng

âm thanh của tự nhiên, con người

* Ví dụ : Ầm ầm, tí tách, róc rách,…

- Từ tượng hình : Gợi tả hình ảnh, dáng vẻ,

trạng thái của sự vật, con người

* Ví dụ : Lom khom, nhấp nhô, lởm chởm,…

2 Bài tập : 2.1 Tắc kè, bò, cú vọ ,…

2.2 Những từ tượng hình là : Lốm đốm, lê

thê, loáng thoáng, lồ lộ

- Giá trị sử dụng : Mô tả hình ảnh của đámmây một cách cụ thể, sinh động

II Biện pháp tu từ từ vựng :

1 Các biện pháp tu từ từ vựng :

- So sánh : những sự vật, sự việc có nhữngnét tương đồng , làm cho câu văn thêm sinhđộng

* Ví dụ : Mặt trời xuống biển như hòn lửa

- Ẩn dụ : Lấy hình ảnh khác để nói đến mộthình ảnh định diễn tả – làm tăng sức biểucảm

* Ví dụ : Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ

- Nhân hoá : Gán cho sự vật những đặc tính

? Tác dụng của biện pháp này ?

? Thế nào là hoán dụ ? Ví dụ ?

? Tác dụng ?

? Nói qua gì ? Cho ví dụ

? Nói giảm nói tránh ? Ví dụ /

? Tác dụng ?

? Thế nào là điệp ngữ ? Cho ví dụ minh hoạ

? Tác dụng ? Có mấy loại ?

? Chơi chữ nghĩa là thế nào ? Ví dụ

? Tác dụng ?

- HS đọc bài tập , thảo luận theo nhóm, đại

diện nhóm trả lời

- Tương tự (Như trên )

- GV nhận xét, đánh giá

của con người, làm câu văn sinh động, hấpdẫn hơn

* Ví dụ : Rừng Xà nu ưỡn tấm thân che chởcho làng

- Hoán dụ : Lấy một bộ phận để nói đến tổngthể

* Ví dụ : Áo chàm đưa buổi phân li Cầm tay nhau biết nói gì hôn nay

- Nói quá : Nói phóng đại, hơn mức bìnhthường , để nhấn mạnh ý, gây cảm giácmạnh

* Ví dụ : Con rận bằng con ba ba

- Nói giảm, nói tránh : Nói giảm nhẹ hoặcnói tránh đi theo mục đích giao tiếp

* Ví dụ : - Dốt : Chưa thông minh lắm

- Xác chết : Tử thi

- Điệp ngữ : Lặp lại từ, cụm từ một cách cóchủ ý, nhấn mạnh ý

* Ví dụ : Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy Thấy xanh xanh những mấy ngàndâu

- Chơi chữ : Lợi dụng những đặc sắc về ngữâm, ngữ nghĩa để tạo sự dí dỏm, hài hước

* Ví dụ : - Con ngựa đá con ngựa đá

- Mênh mông muôn mẫu một màumưa, mỏi mắt miên man mãi mịt mờ

2 Bài tập : Phân tích nét nghệ thuật đọc đáo trong những câu thơ trích từ truyện kiều của Nguyên Du :

a Hoa : con ; lá : Cha mẹ

b so sánh tiếng đàn của Thuý Kiều

c Hoán dụ, ước lệ – tượng trưng

d Nói quá

c Chơi chữ

3 Phân tích nét nghệ thuật :

a Chơi chữ Liên tưởng

BỔ SUNG

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 11

TIẾT : 54

TẬP LÀM THƠ TÁM CHỮ

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Nắm được đặc điểm, khả năng miêu tả, biểu hiện phong phú của thể thơ tám chữ

- Qua hoạt động làm thơ giúp các em phát huy khả năng sáng tạo, gây hứng thú trong học tập, rèn luyện thêm năng lực cảm thụ thơ ca

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ : Đọc một đoạn thơ tám chữ mà em đã được học

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1:Nhận diện thể thơ tám chữ

Gọi hs đọc ví dụ

? Nhận xét về số lượng chữ trong mỗi dong ở

các đoạn thơ trên ?

? Tìm những từ có chức năng gieo vần ở mỗi

đoạn ? Vận dụng kiến thức về vần chân,

long, vần liền, vần gián cách để nhận xét về

cách gieo vần ở từng đoạn ?

? Nhận xét về cách ngắt nhịp ?

Đọc các bài tập Chọn từ thích hợp điền vào

chỗ trống ?

- Hs thảo luận nhóm – Gv gọi đại diện nhóm

trình bày, nhận xét

- Hướng dẫn hs tự làm 1 đoạn thơ tám chữ

* Hoạt động 2 : Thực hành làm thơ tám chư.õ

Hs hoàn thành 2 bài tập 1,2

_ Chia nhóm thảo luận – Đại diện nhóm trình

bày bài thơ, đoạn thơ của nhóm

_ Gv nhận xét vê :

+ Số lượng chữ trong bài

I Nhận diện thể thơ tám chữ :

1 Ví dụ :

- Mỗi dòng thơ đều có tám chữ

- Cách gieo vần khác nhau :+ Vd a : Gieo vần an, ưng – vần liền

+ Vd b : Gv : oc, a – Vần liền + Vd c Gv : át, on, ứng, iên : vần cách

- Ngắt nhịp : 3 -5 là chủ yếu

2 Kết luận : (Ghi nhớ)

II Luyện tập nhận diện thể thơ :

1 Hãy cắt đứt những day đàn ca hát Những sắc tàn vị nhạt của ngày qua Nâng đón lấy màu xanh hương bát ngát

Của ngày mai muôn thủa với muôn hoa.

2 Cũng mất; tuần hoàn; đất trời.

+ Bài thơ đã có vần chưa? Cách gieo vần

đúng, sai, đặc sắc như thế nào ?

+ Kết cấu bài thơ có hợp lí không ? Nội dung

cảm xúc có chân thành sâu sắc không ?

+ Chủ đề bài thơ có ý nghĩa gì ?

IV Củng cố – Dặn dò ;

- Học bài, chuẩn bị bài mới

BỔ SUNG

………

………

………

………

………

………

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 11

TIẾT : 55

TRẢ BÀI KIỂM TRA VĂN HỌC TRUNG ĐẠI

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Đánh giá được bài làm của mình để rút kinh nghiệm cho những bài sau

- Tự xem xét, sửa lỗi

II/ Chuẩn bị :

- Bài kiểm tra đã chấm

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ :

C/ Bài mới :

I Đề bài : 1 Cảm nhận về vẻ đẹp và bi kịch của người phụ nữ trong xã hội cũ qua 2

tác phẩm : Chuyện người con gái Nam Xương và Truyện Kiều

2 Nêu giá trị nhân đạo của truyện Kiều

II Dàn ý : (Như tiết 48)

III Nhận xét :

1.Ưu điểm :

Đại đa số các em hiểu đề, biết cách làm bài

Một số bài làm có chất lượng , đạt điểm khá, giỏi

2 Tồn tại :

- Một số bài diễn đạt qúa dài dòng, chưa đi vào trọng tâm

- Trình bày ý còn loan xộn

- Chữ viết cẩu thả, lỗi chính tả khá nhiều

IV Sửa lỗi : Gv đọc một số bài khá- nhận xét, đọc những bài còn nhiều thiếu xót- xác định lỗi HS tự sửa lỗi

V Trả bài , lấy điểm

IV Củng cố- dặn dò:

BỔ SUNG

………

………

………

………

………

………

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 12

TIẾT : 56

BẾP LỬA (Bằng Việt)

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Qua hình ảnh bếp lửa xuất hiện trong nỗi nhớ của người đi xa, cảm nhận được tình cảm biết ơn và lòng kính yêu sâu sắc của người cháu đối với bà

- Rung cảm được với hình ảnh người bà xuất hiện cùng hình ảnh bếp lửa, ngọn lửa.Đó là hình ảnh sóng đôi quen thuộc trong cuộc sống người dân quê Việt Nam trong suốt một thời kì lâu dài

- Rèn luyện kĩ năng đọc diễn cảm một bài thơ, phát hiện mạch vận động của tình cảm trong bài thơ, một số hình ảnh và chi tiết nghệ thuật quan trọng

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ : Đọc thuộc lòng bài thơ Đoàn thuyền đánh cá, nêu đại ý của bài

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1:Tìm hiểu vài nét về tác giả và

tác phẩm.Đọc bài thơ và tìm bố cục.

- Gọi hs đọc chú thích* sgk

? Nêu một vài nét về tác giả và tác phẩm ?

- GV tóm tắt ghi bảng

I Đọc – hiểu văn bản :

1 Vài nét về tác giả- tác phẩm :

a Tác giả :

- Nguyễn Việt Bằng , sinh năm 1941, quê ở tỉnh Hà Tây

- Thuộc thế hệ nhà văn trưởng thành trong

- Hướng dẫn hs cách đọc.

? Nêu bố cục của bài thơ ?

- Chia hai phần : Đầu -> dai dẳng : Hồi tưởng

còn lại : Suy ngẫm

* Hoạt động 2: Phân tích, tìm hiểu tác phẩm

? Trong kí ức đầu tiên của người cháu có hình

- Gợi hình ảnh bếp lửa hồng sớm mai trong

mỗi gia đình làng quê yên bình

Gv : Bếp lửa ấy khơi nguồn nhớ thương của

người cháu với bà để tác giả viết tiếp

? Vì sao nỗi nhớ thương bà lại gợi lên từ hình

ảnh bếp lửa ?

- Vì lo toan của người bà vùng quê nghèo gắn

với bếp lửa

? Nắng mưa- nên hiểu như thế nào ?

- Nỗi vất vả kéo dài của người bà

- Nỗi thương bà bền bỉ trong lòng cháu

Gv : Đoạn thơ đầu đã hé lộ tình bà cháu gắn

liền với bếp lửa bền bỉ, sâu nặng được phát

triển tiếp trong bài thơ ?

? Trong kí ức của người cháu, những kỉ niệm

về bà và bếp lửa hiện lên theo trình tự nào ?

- Tt thời gian : - 4 tuổi

- 8 tuổi

- trưởng thành

? Tìm chi tiết tương ứng với mỗi thời kì ?

? Ấn tượng về bếp lửa gắn với tuổi thơ của

cháu là gì ?

- Mùi khói : quen , nhèm mắt, còn cay

Gv : Khói bếp trong mỗi gia đình có thể gợi

dấu hiệu ấm no, hoặc cuộc sống lầm than

? Mùi khói ở đây gợi lên cuộc sống tuổi thơ

của tác giả như thế nào ?

kháng chiến chống Mĩ

b Tác phẩm:

- Sáng tác năm 1963, khi nhà thơ đi du họcnước ngoài

- In trong tập : “Hương cây- Bếp lửa”

2 Đọc, bố cục :

3 Phân tích :

a Bếp lửa và nỗi nhớ thương bà :

Một bếp lửa : Chờn vờn sương sớm Ấp iu nồng đượm

 Gợi cảm giác ấm áp, thân thuộc

Cháu thương bà biết mấy nắng mưa

 Thương bà bền bỉ

b Cảm nghĩ về bà và bếp lửa :

- Lên bốn tuổi cháu đã quen mùi khói

Năm ấy là năm đói mòn đói mỏi.

… Nghĩ lại đến giờ sống mũi còn cay.

- Tám năm ròng cháu cùng bà nhóm lửa

…

 Cuộc sống vất vả, nghèo khó, cơ cực

? Trong kỉ niệm của cháu, ấn tượng sâu đậm

nhất về bếp lửa và bà trong quãng thời gian

này là gì ?

? Vì sao tiếng chim tu hú lại ám ảnh tác giả

như vậy ?

? Bà nhóm lại bếp lửa sau những năm làng bị

giặc đốt cháy, cho ta thấy gì về hình ảnh

người bà ?

? Hình ảnh đó có thể coi là một hình ảnh tiêu

biểu cho những bà mẹ Việt Nam thời bấy giờ

không ?

? Hình ảnh bếp lửa còn gắn với những kỉ niệm

nào mà tác giả hồi tưởng ?

- Bếp lửa luôn được bà nhóm lên dù khó khăn,

đói nghèo hay tạm sung túc

? Em cảm nhận như thế nào về suy nghĩ của

người cháu ở đây? Tại sao tác giả lại nói rằng

bếp lửa thiêng liêng , kì lạ ?

- Kì lạ : Nó không thể bị dập tắt Vẫn cháy dai

dẳng trong mọi cảnh ngộ

- Thiêng liêng : Ấp ủ và sống mãi tình cảm bà

cháu

- Hs Đọc khổ thơ cuối

? Khi trưởng thành, đi xa cháu đã có những

may mắn gì ?

? Điều đó báo hiệu về cuộc sống của cháu sẽ

như thế nào ?

? Tại sao tất cả những thuận lợi đó lại chưa đủ

để cháu thanh thản ?

? Người cháu tự nhắc lòng mình điều gì qua

những lời thơ ấy ?

- HS thảo luận : - Không thể quên đời bà lận

đận; không thể quên tấm lòng ấm áp của bà;

không thể quên sự tận tuỵ, hi sinh của bà

_ Tu hú kêu trên những cánh đồng xa

… -Tu hú ơi chẳng đến ở cùng bà Kêu chi hoài trên nhữngcánh đồng xa

 Tiếng chim tu hú luôn vang lên bêntai tác giả- gợi nhớ về làng quê, nơicó người bà thân thuộc

- Những năm giặc đốt làng cháy tàn

cháy rụi

- …

- Rồi sớm rồi chiều lại bếp lửa bà nhen

- Một ngọn lửa lòng bà luôn ủ sẵn

- Một ngọn lửa chứa niềm tin dai dẳng

 Hình ảnh người bà thương cháu, yêuquê hương đất nước, tin tưởng vàothắng lợi tất yếu của cuộc khángchiến

Lận đận …mưa

… Nhóm bếp lửa ấp iu nồng đượm.

Nhóm niềm yêu thương khoai sắn ngọt bùi

Nhóm nồi xôi gạo mới sẻ chung vui Nhóm day cả tâm tình tuổi nhỏ Ôi kì lạ và thiêng liêng bếp lửa

 Một bếp lửa tràn đầy tình nghĩa, sựyêu thương quan tâm của bà giànhcho cháu, khiến người cháu phải thốt

lên :”Ôi kì lạ thiêng liêng bếp lửa “

c Tự cảm của người cháu :

- Giờ cháu đã đi xa có ngọn khói trăm tàu

Có lửa trăm nhà niềm vui trăm ngả Nhưng vẫn chẳng lúc nào quean nhắc nhở

- Sớm mai này bà nhóm bếp lên

chưa ?

_ Cuộc sống nhiều thuận lợi, niềm vuiKhông quên tự nhắc nhở chính mình : “

* Hoạt động 3 : Hướng dẫn học sinh luyện tập,

củng cố

? Cảm nghĩ của em về hình ảnh bếp lửa qua

bài thơ ?

…bà nhóm bếp lên chưa ?”

4.Tổng kết : Ghi nhớ (sgk)

II Luyện tập :

IV Củng cố – Dặn dò :

- GV hệ thống bài

- Học thuộc lòng bài thơ và soạn bài mới

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 12

TIẾT : 57

ĐỌC THÊM KHÚC HÁT RU NHỮNG EM BÉ LỚN TRÊN LƯNG MẸ

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 12

TIẾT : 58

ÁNH TRĂNG

Nguyễn Duy

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Hiểu ý nghĩa và hình ảnh vầng trăng, từ đó thấm thía cảm xúc ân tình với qua khứ gian lao, tình nghĩa của Nguyễn Duy và biết rút ra bài học về cách sống cho mình

- Cảm nhận được sự kết hợp hài hoà giữa yếu tố trữ tình và yếu tố tự sự trong bố cục, giữa tính cụ thể và tính khái quát trong hình ảnh bài thơ

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ : Đọc thuộc lòng bài thơ Bếp lửa, nêu đại ý của bài

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1: Hướng dẫn hs tìm hiểu đôi nét

về tác giả và tác phẩm.Đọc và chú thích

- Gọi hs đọc chú thích * sgk

? Nêu hiểu biết của em về tác giả và tác

phẩm ?

- Gv tóm tắt ghi bảng

I Đọc – hiểu văn bản :

1 Vài nét về tác giả-tác phẩm :

a Tác giả : Nguyễn Duy Nhuệ, sinh năm

1948, quê Thanh Hoá

- Là một gương mặt tiêu biểu trong lớp nhà thơ trẻ thời chống Mĩ

- Gv hướng dẫn cách đọc – gọi hs đọc bài thơ

? Nhân vật trữ tình trong bài thơ ?

- Con người

? Đối tượng trữ tình của bài thơ ?

- Vầng trăng ; con người cảm nghĩ về vầng

trăng

? Phương thức biểu đạt của bài thơ là gì ?

- Biểu cảm, tự sự

? Bài thơ có thể chia làm mấy phần ? Nội

dung của từng phần ?

- Chia 3 phần : + 2 khổ đầu : Cảm nghĩ về

trăng trong quá khứ

+ 2 khổ tiếp : Cảm nghĩ về

vầng trăng hiện tại

+ 2 khổ cuối : Sự suy tư của

tác giả

* Hoạt động 2 : Phân tích bài thơ

? Trong quá khứ vầng trăng có ý nghĩa ntn đối

với nhà thơ ?

? Vầng trăng thành “tri kỉ” là vầng trăng ntn ?

- Yêu quý, hiểu nhau đến độ thân thiết

? Vì sao vầng trăng lại có thể trở thành tri kỉ ?

Em thấy mối quan hệ giữa trăng và người

? Hãy tìm một vầng trăng như vậy trong bài

thơ đã học ?

? Con người đã có suy nghĩ gì ? – Tưởng sẽ

không bao giờ quên

? Sau tuổi thơ và chiến tranh đi qua, cuộc

sống con người có gì khác ?

- Sống nơi đô thị với đèn điện, cửa gương

? Khi đó quan hệ giữa người và trăng ntn ?

? Thế nào là người dưng ?

? Theo em, trăng không quen biết với người

hay người xa lạ với trăng ?

b Tác phẩm : Sáng tác năm 1978, in trong

tập : Ánh trăng Được trao giải A của Hội Nhàvăn Việt Nam năm 1984

2 Đọc – chú thích :

3 Phân tích :

a Cảm nghĩ về vầng trăng trong qua khứ :

- Hồi nhỏ sống với đồng

với sông rồi với bể Hồi chiến tranh ở rừng Vầng trăng thành tri kỉ.

 Sự thân thiết gắn bó giữa người và trăng

- Trần trụi với thiên nhiên- hồn nhiên như cây

cỏ.-> Hình ảnh chân thực, giản dị, hồn nhiên

của ánh trăng

- Ngỡ không bao giờ quên Cái vầng trăng tình nghĩa

 Trăng đẹp đẽ, ân tình gắn bó với hạnh phúc, gian lao của con người

b Cảm nhận về ánh trăng hiện tại :

- Về thành phố- ánh điện, cửa gương

- Vầng trăng đi qua ngõ- như người dưng qua đường

=> Xa lại không quen biết

- Thình lình đèn mất điện – phòng tối- tung

? Con người và ánh trăng gặp lại nhau trong

hoàn cảnh nào ?

? Khi bất ngờ gặp lại vầng trăng như một

người quen cũ, con cảm thấy như thế nào ?

Quan hệ người – vầng trăng có còn là tri kỉ

như xưa nữa không ?

- Không còn tình nghĩa như xưa

- Trăng như vật chiếu sáng thay thế tức thời

cho ánh điện

? Tại sao lại có sự xa lạ cách biệt như vậy ?

( HS thảo luận nhóm)

- Không gian, thời gian, đời sống cách biệt ->

người và trăng cũng trở nên xa lạ

? Qua đó nhà thơ muốn nhắc nhở điều gì ?

? Tại sao lại viết “Mặt nhìn mặt”?

? Cảm xúc của con người lúc này là gì ? Em

hiểu cảm xúc đó ntn ?

? Lúc này con người đang nhớ lại những kỉ

niệm nào ?

? Con người nhận định thế nào về chính

mình ?

? Tại sao tác giả lại giật mình ?

- Nhớ lại , tự vấn, suy nghĩ về hiện tại và quá

khứ

? Ý nhà thơ muốn nhắc nhở điều gì ?

- Phải biết trân trọng, giữ gìn những kỉ niệm

thời quá khứ

- Gọi hs đọc ghi nhớ

* Hoạt động 3 : Hướng dẫn luyện tập

? Có nên đặt bài thơ vào chủ đề miêu tả ánh

trăng không ? Vì sao?

cửa sổ -> đột ngột vầng trăng tròn

=> Cụm từ : Thình lình, đột ngột, thể hiện sự

bất ngờ, không có sự chuẩn

bị trước

 Cuộc sông đầy đủ, hiện đại khiến người ta dễ quên đi những giá trị bình

dị trong quá khứ

c Suy tư của tác giả :

- Ngửa mặt lên nhìn mặt

có cái gì rưng rưng

 Sự rung động, xao xuyến gợi nỗi nhớ thương

- Trăng cứ tròn vành – Người vô tình

-> Trăng thì vẫn thế chỉ con người thay đổi

- Trăng im phăng phắc- Người giật mình

-> Giây phút tự nhìn lại chính mình

4 Tổng kết : Ghi nhớ (SGK)

II Luyện tập :

IV Củng cố – Dặn dò :

- GV hệ thống bài

- Học bài, chuẩn bị bài mới

BỔ SUNG

………

TỔNG KẾT VỀ TỪ VỰNG

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Biết vận dụng những kiến thức đã học về từ vựng để phân tích những hiện tượng ngôn ngữ trong thực tiễn giao tiếp, nhất lag trong văn chương

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ : Đọc thuộc lòng bài thơ Ánh trăng, nêu đại ý của bài

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1 : Hướng dẫn làm bài tập

- HS đọc yêu cầu và nội dung bài tập

? Theo em viết theo cách nào hay hơn? Tại

sao ?

? Em hiểu nghĩa của những từ đó như thế nào

?

? Ở đây người vợ đã hiểu từ “Chân sút” của

người chồng ra sao ? Nghệ thuật gì được ssử

dụng ?

? Những từ nào dùng theo nghĩa gốc và theo

nghĩa chuyển ?

? Tìm những trường từ vựng được sử dụng và

phân tích chúng để thấy cái độc đáo của bài

thơ ?

* Bài tập :

1 Râu tôm nấu với ruột bầu

chồng chan vợ húp gật đầu khen ngon

Với : Râu …ruột bù

Chồng gật gù khen ngon

- Gật đầu : gật rồi ngẩng lên

- Gật gù : Gật đi gật lại tỏ vẻ tâm đắc – Hay hơn

- Bầu : Từ phổ thông

- Bù : Từ địa phương

2 – Đội này chỉ có một chân sút,…

-> Hoán dụ : Một người có khả năng sút

bóng, dứt điểm ghi bàn thắng

- Ý người vợ : Chỉ có một chân

3 Đoạn thơ : Đồng chí

- Các từ dùng với nghĩa gốc : Miệng , chân , tay

- Các từ dùng theo nghĩa chuyển : vai, đầu (ẩn dụ)

4 – Đỏ, xanh, hồng : màu sắc – cùng trường

? Các sự vật, hiện tượng được đặt tên theo

cách nào ?

? Câu chuyện phê phán điều gì ?

lan toả trong không gian , làm không gian biến sắc

5 Dùng những từ sẵn có với một nội dung

mới

- Dựa vào đặc điểm của sự vật để gọi tên

6 – Bác sĩ = Doctor (Đốc tờ) – Không hiểu

nghĩa của từ mà mình đang sử dụng

* Hoạt động 2 :

IV Củng cố – Dặn dò :

- GV Hệ thống bài

- Học bài , chuẩn bị bài mới

BỔ SUNG

………

………

………

………

………

………

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 12

TIẾT : 60

LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN TỰ SỰ CÓ SỬ DỤNG YẾU TỐ NGHỊ LUẬN

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Biết cách đưa các yếu tố nghị luận vào bài văn tự sự một cách hợp lí

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ :

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1 : Tìm hiểu yếu tố nghị luận

trong bài văn tự sự

- HS đọc đoạn văn

? Tìm những yếu tố nghị luận thể hiện trong

đoạn văn ?

I Thực hành tìm hiểu yếu tố nghị luận trong đoạn văn tự sự :

* Lầm lỡ và sự biết ơn :

- Tại sao …… Lên đá

- Những điều …… trong lòng người

? Tác dụng của nó là gì ?

* Hoạt động 2 : Viết đoạn văn tự sự sử dụng

yếu tố nghọ luận

- Gv hướng dẫn hs cách viết đoạn văn

? Em đã thuyết phục mọi người về sự tiến bộ

của bạn A như thế nào ?

? ?

- Cho hs thời gian thảo luận, có thể chọn 1 trong hai bài để viết đoanï văn có sử dụng yếu tố nghị luận  Làm nổi bật đoạn văn II Thực hành viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố nghị luận : * Bài 1 : Kể lại một buổi sinh hoạt lớp - Nội dung em đã phát biểu - Lí do phát biểu - Cách mà em đã lập luận * Bài 2 : Việc làm, lời dạy bảo của bà khiến em cảm nhận sâu sắc - Bà có kể chuyện cổ tích không ? - Đã kể những câu chuyện nào ? Ý nghĩa của nó qua sự cảm nhận của em ? - Bà hiền lành như thế nào ? - Bà chăm sóc em ra sao ? - Bà dạy em điều gì ? IV Củng cố – Dặn dò : - GV hệ thống bài - Chuẩn bị bài mới BỔ SUNG ………

………

………

………

………

………

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 13

TIẾT : 61, 62

LÀNG Kim Lân I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Cảm nhận được tình yêu làng thắm thiết, thống nhất với lòng yêu nước và tinh thần kháng chiến của nhân vật ông Hai trong truyện Qua đó thấy được một biểuhiện cụ thể, sinh động về tinh thần yêu nước của nhân dân ta trong thời kì kháng chiến chống Pháp

- Thấy được những nét đặc sắc trong nghệ thuật truyện : xây dựng tình huống tâm lí, miêu tả sinh động diễn biến tâm trạng, ngôn ngư õ của nhân vật quần chúng

- Rèn luyện năng lực phân tích nhân vật trong tác phẩm tự sự, đặc biệt là phân tích tâm línhân vật

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ : Đọc thuộc lòng bài thơ Ánh trăng Phân tích triết lí của tác giả ở khổ thơ

cuối bài thơ

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1 : Tìm hiểu về tác giả tác

phẩm, đọc- tìm hiểu bố cục, chú thích

* Tóm tắt truyện :

Trong cuộc kháng chiến chống Pháp, người

làng chợ Dầu buộc phải đi tản cư Nghe tin

đồn làng mình theo giặc ông Hai rất khổ tâm

và xấu hổ, chỉ khi nghe tin này được cải

chính ông mới vui vẻ trở lại

? Văn bản có mấy sự việc chính ?

- Cuộc sống của gia đình ông Hai ở nơi sơ tán

I Đọc – hiểu văn bản :

1 Vài nét về tác giả – tác phẩm :

a Tác giả : Nguyễn Văn Tài , sinh năm

1920, quê tỉnh Bắc Ninh

- Thành công ở đề tài nông thôn Việt Nam.Có nhiều truyện ngắn đặc sắc

b Tác phẩm :

- Viết vào thời kì đầu cuộc kháng chiếnchống Pháp xâm lược lần 2 Đăng lần đầutrên tạp chí Văn nghệ năm 1948

2 Đọc – chú thích :

- ……… từ khi nghe tin đồn xấu

- Phải rời xa làng quê

- Ở nhờ nhà người khác

- Tất cả mọi người phải lo kiếm sống

? Nhận xét về cuộc sống gđ ông Hai ?

- Cuộc sống tạm bợ, khó khăn nhưng nề nếp

? Khi ở nơi tản cư, điều ông Hai quan tâm

nhất là gì ?

- Làng quê; cuộc kháng chiến

? Nhớ về làng ông nhớ tới điều gì ?

? Khi đó tâm trạng của ông ra sao ? Vì sao ?

? Điều đó cho thấy tình cảm của ông đối với

làng ntn ?

GV : Đi đâu ông cũng khoe về làng của mình

? Ngoài ra ông còn quan tâm đến điều gì nữa

? Chi tiết nào cho thấy ông luôn quan tâm

đến cuộc kháng chiến ?

? Nhận xét về nghệ thuật được tác giả sử

dụng ? Diễn tả t/c của ông Hai đối với cuộc

kháng chiến ra sao ?

? Em nhận xét thế nào về nhân vật này khi đi

tản cư ?

? Ông Hai đã có những cảm giác gì khi nghe

tin làng mình theo giặc ?

? Em hiểu thế nào về chi tiết : Tê rân rân ?

- Như không còn cảm giác

?Tại sao ông lại phải cúi gằm mặt xuống mà

đi ?

? Khi về nhà hành động của ông là gì ?

? Em nhận xét gì về tam trạng của ông Hai

lúc này ? Vì sao ông lại có tâm trạng như vậy

3 Phân tích :

a Cuộc sống gia đình ông Hai nơi sơ tán :

- Luôn nhớ về làng : Nhớ những ngày cùng

an hem xẻ hào, đắp ụ, nhớ chòi gác đầu làng,đường ham bí mật,…

=> Gắn bó, tự hào và có trách nhiệm vớilàng

- Mong nắng cho Tây chết mệt ; nghe đài,đọc báo thường xuyên để nắm thông tin; ruộtgan như múa lên khi nghe tin thắng trận củamỗi trận đánh -> Ngôn ngữ quần chúng, độcthoại nội tâm - Sự quan tâm, gắn bó với cuộckháng chiến

=> Người nông dân yêu nước, gắn bó vớilàng quê, kháng chiến – yêu nước tha thiết

b Diễn biến tâm trang ông Hai khi nghe tin làng mình theo giặc :

- Cổ họng nghẹn ắng lại

- Da mặt tê rân rân

- Lắng đi, không thở được

- Cúi gằm mặt – xấu hổ

- Nằm vật ra giường – nước mắt trào ra, thởdài

- Nắm chặt hai bàn tay – rít lên ,…

=> Rất khổ tâm, đau xót, uất hận, ngượng

? Ông Hai đã hoàn toàn tin làng mình theo

giặc chưa ?

? Nhưng tin này ông có được từ đâu ? Nó có

ý nghĩa gì ?

? Từ khi nghe tin làng mình theo giặc, cuộc

sống ông Hai có gì thay đổi ?

? Ông đã có ý định gì ? Tại sao ?

? Vì sao sau đó ông lại quyết định không về

làng mặc dù rất yêu nó ?

? Cách suy nghĩ đó cho ta thấy được điều gì ở

nhân vật này ?

? Tình cảnh của gđ ông khi đó ntn ?

- Chủ nhà muốn đuổi đi

- Không thể quay về làng – Về làng là bỏ K/

c, bỏ Cụ Hồ, thành Việt gian

? Trong cơn dồn nén bế tắc ông đã tâm sự

với ai ? Để làm gì ? – Giãi bày chính nỗi

lòng mình, minh oan cho mình

? Lời tâm sự với con của ông Hai khiến

chúng ta có suy nghĩ gì ?

? Hãy tóm tắt đoạn truyện này ?

? Khi được nghe tin cải chính làng không

theo giặc, tâm trạng ông Hai ntn ?

? Ông đã có những hành động gì ?

? Ông thông báo điều gì cho mọi biết ?

? Tại sao lại khoe nhà mình bị Tây đốt ?

? Em nhận xét gì về tam trạng của ông lúc

này ?

? Qua hành động, lời nói ta thấy ông Hai là

người ntn ?

* GV : Nhà văn Ý : Ê – ren – bua nói : Lòng

yêu nhà, yêu làng xóm, đồng quê trở nên

lòng yêu tổ quốc

- Tình yêu lang của ông Hai là cội nguồn của

tình yêu nước

- Ông Hai – một hình ảnh đẹp, một con người

đáng quý trọng của dân tộc ta thời k/c /

? Nhận xét về nghệ thuật miêu tả diễn biến

ngùng và tủi cực

- Kiểm điểm từng người trong óc

- Khẳng định : họ là những người có tinh thầnlắm kia mà – Không muốn tin

- Không giám ra khỏi nhà

- Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây thìphải thù

- Chỉ biết tâm sự với con

- Anh em, đ/c biết cho bố con ông

- Cụ Hồ xét soi cho bố con ông

- Cái lòng bố con ông bao giờ giám đơn sai

=> Khẳng định tình cảm bền chặt, thiêngliêng, tấm lòng thuỷ chung với kháng chiến,

CM và cụ Hồ

c Diễn biến tâm trạng ông Hai khi được nghe tin cải chính :

- Cái mặt buồn thiu mọi ngày bỗng nhiên tươisáng, rạng rỡ hẳn lên

- Mua quà cho con

- Lật đật đi báo tin cải chính cho mọi người

“Tây nó đốt nhà tôi rồi ”

- Múa tay, vén quần tới bẹn , khoe làngcủa mình -> Sung sướng, hả hê đếncực độ

 Yêu làng, gắn bó thiết tha, sâu nặngvới quê hương , yêu nước, kính yêu cụHồ và hăng hái tham gia kháng chiến

tâm lí nhân vật của tác giả ?

- Đặt nhân vật vào tình huống thử thách để

nhân vật bộc lộ chiều sâu tâm trạng

- Miêu tả cụ thể diễn biến nội tâm

* Hoạt động3 : Hướng dẫn hs tổng kết, thảo

luận luyện tập

? Em hiểu thế nào về những biểu hiện tốt

đẹp trong lòng yêu làng của ông Hai ?

? Nhà văn thể hiện thế nào về cách nhìn

người nông dân trong k/c và cuộc k/c của dân

tộc

? Qua truyện em học tập được điều gì về

nghệ thuật kể chuyện của nhà văn Kim

Lân ?

- N2 đối thoại và độc thoại ; miêu tả ngoại

hình và nội tâm

4 Tổng kết : Ghi nhớ (SGK)

II Luyện tập :

- HS thảo luận trả lời câu hỏi

IV Củng cố – dặn dò :

- Giáo viên hệ thống bài

- Học bài, chuẩn bị bài mới

BỔ SUNG

………

………

………

………

………

………

Ngày soạn : … / … /201 Ngày dạy : … /… /201

TUẦN : 13

TIẾT : 63

CHƯƠNG TRÌNH ĐỊA PHƯƠNG

(Phần Tiếng Việt) I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Hiểu được sự phong phú của các vùng miền với các phương ngữ khác nhau

- Có ý thức sử dụng từ địa phương phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

- Nêu yêu cầu bài tập 1

- Học sinh chia nhóm thảo luận , từng nhóm

lên bảng trình bày

- GV chia nhóm thảo luận , vẽ bảng theo

mẫu Hs cử đại diện nhóm lên ghi Có thể tổ

chức thi nhanh giữa các nhóm

1 Hãy tìm trong phương ngữ em đang sử dụng hoặc trong một phương ngữ khác mà

em biết những từ ngữ :

a Chỉ các sự vật, hiện tượng,… không có tên trong các phương ngữ khác và ngôn ngữ toàn dân :

- Ví dụ : + Nhút : Một món ăn Nghệ An(Nhút Thanh Chương, tương Nam Đàn ) : Sơmít muối

+ Bồn bồn : Rau (Phương ngữNam)

+ Dụi : Gàu múc nước (P ngữTrung)

b Đồng nghĩa nhưng khác về âm với những từ ngữ trong các p ngữ khác hoặc ngôn ngữ toàn dân :

c Đồng âm nhưng khác về nghĩa với những từ

- Làm tương tự như câu b.

? Vì sao những từ ngữ ở bài tập 1a không có

từ ngữ tương đương của các p ngữ khác và

trong ngôn ngữ toàn dân ?

? Sự xuất hiện những từ ngữ như vậy thể hiện

sự đa dạng về điều kiện tự nhiên và đời sống

xã hội trên các vùng miền của đất nước ta như

thế nào ?

? Cách hiểu nào được hiểu theo từ ngữ toàn

dân ?

? Tìm trong đoạn thơ nhữngp ngữ được sử

dụng và cho biết đó là p ngữ của vùng miền

nào ?

ngữ trong các p ngữ khác hoặc từ ngữ toàn dân :

Ốm:bị bệnh Ốm: gầy Ốm: gầy

2 Không có từ ngữ tương đương vì do đặc

điểm vùng miền, không phải ở nơi nào cũngcó

- Mỗi vùng miền khác nhau có những từ ngữkhác nhau để chỉ những sự vật, hiện tượngmà chỉ địa phương mình mới có

3 Đa số từ ngữ thuộc phương ngữ Bắc được

sử dụng như từ ngữ toàn dân

4 – Chi, rứa, nờ, hắn, tui, cớ, răng,

ưng, :Phương ngữ Trung (Huế- Quảng trị )

* Hoạt động 2 : Hướng dẫn hs củng cố bài, làm thêm bài tập

IV Củng cố – dặn dò :

- GV hệ thống bài

- Học bài, chuẩn bị bài mới

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ :.

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1 : Hướng dẫn tìm hiểu các yếu

tố đối thoại và độc thoại nội tâm trong văn

bản tự sự

? Trong đoạn trích có mấy lượt thoại ?

- 5 lượt thoại

? Hai lượt đầu là lời của ai nói với ai ?

? Lượt thoại này có mấy người tham gia ?

? Em nhận ra điều đó dựa vào dấu hiệu

nào ?

? Mục đích lời nói của họ là gì ?

? Vậy em hiểu thế nào là đối thoại ?

- Là hình thức đối đáp giữa hai hoặc nhiều

người

? Cách viết lời đối thoại ?

? Lượt lời 3 là lượt lời của ai ? có lời hỏi-đáp

không ?

? Lời của ông Hai có cùng chủ đề với hai lời

trước không ? Ông nói nhằm mục đích gì ?

? Em hiểu độc thoại là gì ?

- Lời một người nói với chính mình, không

theo lối hỏi – đáp

? Ở lượt thoại cuối cùng là lời của ông Hai

đang suy nghĩ có phải là độc thoại không ?

Nó giống và khác độc thoại ở điểm nào ?

? Vậy em hiểu thế nào là độc thoại nội tâm ?

? Những hình thức đối thoại khác nhau có

tác dụng gì ?

- Đối thoại : + Tạo sự sống động cho văn

bản, tạo tình huống để đi sâu vào nội tâm

nhân vật

- Độc thoại và độc thoại nội tâm : Khắc hoạ

sâu sắc diễn biến tâm lí nhân vật

? Thế nào là đối thoại, độc thoại và độc

thoại nội tâm ?

- Hs đọc ghi nhớ (SGK)

* Hoạt động 2 : Hướng dẫn hs làm bài tập

- Đọc bài tập 1 và trả lời câu hỏi

? Phân tích tác dụng của hình thức đối thoại

trong đoạn trích ?

I Tìm hiểu yếu tố đối thoại, độc thoại và đọc thoại nội tâm trong văn bản tự sự :

1 Ví dụ : Đoạn trích : Làng

- Sao bảo làng Chợ Dầu tinh thần lắm cơ

mà ?

- Ấy thế mà bay giờ đổ đốn ra thế đấy !

=> Lời hai người tản cư nói với nhau

- Có người hỏi, người đáp, mỗi lời đều gạchđầu dòng

- Hướng vào sự việc : làng Chợ Dầu theo

Tây-> Đối thoại

- Hà, nắng gớm, về nào…-> Lời ông Hai

nói một mình : Độc thoại, không cóngười trả lời

- Chúng bay ăn miếng cơm hay miếng gì vào mồm mà đi làm cái giống việt gian bán nước để nhục nhã thế này

->Lời nói của ông Hai, suy nghĩ một mình :Độc thoại nội tâm

2 Kết luận : Ghi nhớ (SGK)

II Luyện tập :

1 Hai lời hỏi – một lời đáp : Vi phạm phương

châm lịch sự

- Diễn tả tâm trạng đang bực bội của ông Hai,đau khổ khi nói đến chuyện lang theo Tây

IV Củng cố – Dặn dò :

- Gv hệ thống bài

- Học bài, chuẩm bị bài mới

LUYỆN NĨI: TỰ SỰ KẾT HỢP NGHỊ LUẬN VÀ MIÊU TẢ NỘI TÂM

I/ Mục tiêu cần đạt

- Giúp học sinh : Biết cách trình bày một vấn đề bằng miệng trước tập thể , với nội dung kể lại một sự việc bằng ngôi kể thứ nhất hoặc thứ 3 Trong khi kể có kết hợp miêu tả nội tâm, nghị luận, đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm

II/ Chuẩn bị :

- Nội dung bài

III/ Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

A/ Ổn định tổ chức

B/ Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc chuẩn bị bài của hs

C/ Bài mới :

* Hoạt động 1: Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở

nhà của học sinh

- Xem xét sự chuẩn bị của học sinh để có sự

phân bố tiết dạy cho phù hợp

- Bám vào các yêu cầu của sgk

I Chuẩn bị ở nhà :

Lập đề cương cho 3 đề :

1 Tâm trạng của em sau khi để xảy ramột chuyện có lỗi với bạn

2 Kể lại một buổi sinh hoạt lớp…rất tốt

3 Dựa vào nội dung … ân hận

* Hoạt động 2 : Thực hành luyện nói trên lớp

- Chia nhóm thảo luận đề cương

- Đại diện nhóm lên trình bày

- Gv nhận xét (có thể kết hợp cho điểm

những bài nói có chất lượng )

lượt là nội dung gì và kết thúc như thế nào ?

II Luyện nói trên lớp :

IV Củng cố – dặn dò :

- GV hệ thống bài

- Học bài, chuẩn bị bài mới

Văn bản: LẶNG LẼ SA PA

(Nguyễn Thành Long)

A/ Mục tiêu cần đạt:

? Nêu vài nét về tác giả?

? Nêu hoàn cảnh sáng tác của tác phẩm?

?GV đọc trước 1 đoạn và yêu cầu HS đọc

tiếp?

? Em có nhận xét gì về cốt truyện và tình

huống cơ bản của truyện?

- Cốt truyện đơn giản, chỉ tập trung vào cuộc

gặp gỡ tình cờ của các nhân vật trên chuyến

xe với người thanh niên trên đỉnh Yên Sơn

- Tình huống: tác giả giới thiệu nhận vật và

để nhân vật hiện ra qua lời giới thiệu và và

sự cảm nhận của một số nhân vật khác

? Theo t.g, tác phẩm là một bức chân dung ?

Đó là bức chân dung của ai?

Bức chân dung của nhân vật anh thanh niên

hiện lên qua cái nhìn và suy nghĩ của người

họa sĩ, cô kĩ sư và bác lái xe

GV: vậy bức tranh đó ntn, ta cùng tìm hiểu

? Anh thanh niên có xuất hiện ngay từ đầu

không?

-Không, hiện ra trong cuộc gặp gỡ chốc lát

giữa các nhân vật Ngoài ra còn hiện ra qua

cái nhìn và sự cảm nhạn của các nhân vật

khác đối với anh

? Trước khi để người TN xuất hiện, tác giả đã

giới thiệu về anh ntn?

27 tuổi, sống một mình trên đỉnh Yên Sơn

? Nhận xét gì về hoàn cảnh sống của anh?

? Công việc của anh trên đỉnh Yên Sơn là gì?

Đo gió, đo mưa, đo nắng, tính mây, đo chấn

động mặt đất, dự vào việc báo trước thời tiết

hằng ngày, phục vụ sx, phục vụ chiến đấu

? Đó là một công việc ntn?

- Quan trọng nhưng vất vả

? Công việc đó đòi hỏi người thực hiện phải

có phẩm chất gì?

- Đòi hỏi sự tỉ mỉ, chính xác và có tinh thần

1/ Tác giả:

- Nguyễn Thành Long (1925-1991) Quê:Duy Xuyên- QN Đà Nẵng, có sở trường vềbút kí và truyện ngắn

2/ Tác phẩm:

- Sáng tác năm 1970 trong chuyến đi công tác

ở Lào Cai, in trong tập” Giữa rừng xanh”3/ Đọc văn bản:

II/ Phân tích:

1/ Nhân vật anh thanh niên:

- Hoàn cảnh sống buồn tẻ, khắc nghiệt

- Công việc: Quan trọng nhưng vất vả

trách nhiệm cao.

GV: nhưng cái gian khổ nhất là phải vượt qua

được sự cô đơn, vắng vẻ quanh năm suốt

tháng một mình trên đỉnh núi cao không một

bồng người- một hoàn cảnh thật đặc biệt

? Anh đã thực hiện công việc đó ntn?

- Nửa đêm, đúng giờ “ốp” thì dù mưa tuyết

thế nào cũng phải trở dẩya ngoài trời làm

công việc đã qui định

? Em có nhận xét gì về ý thức trách nhiệm

của anh thanh niên đối với công việc?

? Điều gì khiến anh thực hiện công việc một

cách nghiêm túc như vậy?

- Vì anh hiểu được công việc thầm lặng ấy là

có ích cho cuộc sống, cho mọi người

? Điều gì cho thấy, anh đã góp phần vào

chiến thắng của không quân ta?

- Phát hiện kịp thời mây khô, bắn rơi máy bay

Mĩ

? Những lúc ấy, anh cảm thấy mình ntn?

- Thấy mình thật hạnh phúc

? Anh có những suy nghĩ và quan niệm về

cuộc sống và công việc ntn?

+ Ta với công việc là một, sao gọi là…

+ Công việc vất vả khó khăn nhưng cất đi

là buồn

? Nhận xét gì về suy nghĩ của anh?

? Qua đó cho ta hiểu được tình cảm gì của

anh đối với công việc?

? Ngoài nghề nghiệp còn có gì để anh quên

đi sự cô đơn, buồn tẻ trên đỉnh Yên Sơn?

- Đọc sách, trồng hoa, trồng rau, nuôi gà, tự

học và đọc sách ngoài giờ làm việc

? Tại sao anh lại mê đọc sách như vậy?

- Khuây khỏa

- Nâng cao kiến thức

? Qua đó cho thấy anh là người thế nào?

- Có văn hóa, yêu nghề, có trách nhiệm với

công việc

? Một em hãy óm tắt lại cuộc gặp gỡ và trò

- Thực hiện công việc nghiêm túc, đúng

giờ.-> là người có tinh thần trách nhiệm đối vớicông việc

- Suy nghĩ đúng đắn, ý thức rõ về công việc

- Yêu nghề và gắn bó với nghề

- Ham đọc sách

- Tổ chức, sắp xếp nhà cửa, cuộc sống ngănnắp và cgủ động

chuyện giữa anh TN, bác họa sĩ và cô kĩ sư?

? Qua cuộc trò chuyện cho thấy anh là người

ntn?

? Tất cả được thể hiện qua những chi tiết

nào?

- Thân tình với bác lái xe, ân cần chu đáo, vui

mừng khi có khách đến thăm

? Khi người họa sĩ muốn vẽ anh, anh đã nói

ntn?

- Bác đừng vẽ cháu

? Vì sao?

- Anh không xứng đáng

? Điều đó chứng tỏ anh là người thế nào?

? Qua pt, chân dung của người TN ấy đã hiện

lên với những nét đẹp nào?

? Aán tượng và cảm nghĩ của em về anh TN?

?Nhân vật ông họa sĩ có vai trò ntn trong tác

phẩm?

- Hầu như t/g đã nhập vào cái nhìn và tâm

trạng của nhân vật này để trần thuật, bao

gồm cả quan sát, mtả và suy ngẫm, bình luận

? Cảm xúc của ông trước người RN sống một

mình trên đỉnh Yên Sơn là gì?

- Bối rối và xúc động

? Vì sao?

- Vì họa sĩ đã bắt gặp một điều thật ra ông

vẫn ao ước được biết Oâi, một nét thôi đủ

khẳng định một tâm hồn, khơi gợi một ý sáng

tác…

? Điều đó chứng tỏ gì?

? Từ đó, ông đã có những suy nghĩ gì về nghệ

thuật, về con người?

? Oâng đã muốn làm gì khi gặp đối tượng của

nghệ thuật?

- Muốn ghi lại = nét bút kí họa và “ người con

trai ấy đáng yêu thật, nhưng làm cho ông

nhọc quá Với những điều làm cho người ta

- Cởi mở, chân thành, quý trọng tình cảm cuảmọi người

- Khiêm tốn, thành thực

=> Đẹp về tinh thần, tình cảm, cách sống vànhững suy nghĩ về cuộc sống, về ý thức côngviệc

=> Là người lao động quên mình, luôn tìmthấy niềm vui trong công việc, tiêu biểu cholớp TN tri thức mới

2/ Các nhân vật khác:

a-Oâng họa sĩ:

- Luôn khao khát và đi tìm đối tượng củanghệ thuật

suy nghĩ về anh, và về những điều anh suy

nghĩ…”

? Vì sao lại làm cho ông nhọc?

- Vì để chuyển tải hết những điều người ta…

thì quả là phải dày công và công phu

? Điều đó chứng tỏ gì?

? Qua đó, cho thấy ông là người ntn?

? Mới ra trường, cô đã có 1 quyết định đó là

gì?

? Cô đã có những suy nghĩ ntn về quyết định

đó khi gặp anh TN?

? Cô là người ntn?

? Em có nhận xét gì về họ?

? Tình cảm của em đối với họ?

? Hãy chỉ ra các yếu tố tự sự, trữ tình và bình

luận trong tác phẩm?

? Suy nghĩ của em về cuộc sống?

? Tại sao các n/v trong TP không được đặt tên

cụ thể? Điều đó có ý nghĩa gì?

- Muốn ghi lại h/a anh Tnđó là 1 tác phẩm

NT sáng đẹp, chứa đựng chiều sâu tư tưởng.->Yêu nghề, lao động hết mình

b- Cô kĩ sư:

- Từ bỏ đô thị, TY lên miền núi

- Yên tâm hơn về QĐ của mình

-> Yêu nghề, sẵn sàng đi bất cứ nơi đâu trênđất nước này

c- Bác lái xe:

- Vui tính, cởi mở

=> Đều là những người yêu lao động, yêu c/s,biết hi sinh quên mình mặc dù thuộc nhữngthế hệ khác nhau