tai nạn rắn cắn ở trẻ em

bài giảng dành cho sinh viên y khoa, bác sĩ đa khoa, bác sĩ nhi. ĐH Y Dược tp Hồ Chí Minh trình bày được 2 loại rắn độc chính tiếp cận chẩn đoán bệnh nhi bị rắn cắn xử lí được các trường hợp bệnh nhi bị rắn cắn tại nơi xảy ra tai nạn và bệnh viện

3 Xử trí được các vấn đề ở

bệnh nhi bị rắn cắn tại hiện trường và tại bệnh viện.

Tình hình raén caén

1 4

Địa Phương

1 5

PHÂN LOẠI RẮN VN

• RẮN ĐỘC:

– Rắn hổ – Rắn lục – Rắn biển.

• RẮN KHÔNG ĐỘC

e Hổ đất Hổ mèo Naja kaouthia Naja Siamensis

Cạp nong Bungarus fasciatus

Cạp nia Bungarus candidus

Rắn

lục

Viperid

ae Lục xanh đuôi đỏ Trimeresurus albolaris

Lục xanh Trimeresurus

stejnegeri

Chàm quạp Calloselasma

rhodostoma

1 7

RAĨN HOƠ MANG CHUÙA

Maøu vaøng nhát hay ñen, coù nhöõng daõi ngang noơi roõ.

Coù maõng chaâm to sau ñưnh ñaău.

Raẫt daøi coù theơ ñeân 4m.

Coøn gói laø hoơ mađy.

1 8

RẮN HỔ ĐẤT

Màu sắc thay đổi, lưng có màu nâu.

Có nhiều đốm tròn màu đen, viền

vàng ở cổ, lưng trông giống mắt kính.

1 9

RAÉN HOÅ MEØO

1 10

RẮN CẠP NONG

1 11

RẮN CẠP NIA

1 12

1 13

RAÉN LUÏC XANH

1 14

RAÉN LUÏC TÍM

1 15

RẮN LỤC CƯỜM

1 16

RẮN CHÀM QUẠP

1 17

RẮN CHÀM QUẠP

– Đuôi rất đẹp

– Tất cả các

loại đều độc

– Gây liệt

– Ly giải cơ

– Suy thận

1 20

PHÂN LOẠI

RẮN ROI RẮN RÁO

1 21

RẮN NƯỚC

Móc độc sâu

trong miệng.

1 22

TIẾP CẬN BN BỊ RẮN

CẮN

Rắn cắn

Rắn độc

Rắn lành

1 23

TIẾP CẬN BN BỊ RẮN

CẮN

RẮN ĐỘC HAY RẮN LÀNH?

1 DỰA VÀO CON RẮN:

GIỜ KHÔNG CÓ

6 GIỜ (12-24g)

1 24

PHÂN BIỆT RẮN ĐỘC HAY

RẮN LÀNH DỰA VÀO CON

RẮN:

1 25

TIẾP CẬN BN BỊ RẮN

CẮN

BIỂU HIỆN TẠI CHỔ:

1 Dấu móc độc.

2 Đau tại chổ

3 Sưng phù lan rộng.

4 Viêm: sưng, nóng, đỏ.

5 Bóng nước, hoại tử.

6 Chảy máu tại chổ

7 Nhiễm trùng tại chổ, tạo abcess

1 27

CƠ QUAN NỌC RẮN

1 28

1 29

NỌC RẮN

• 90% LÀ NƯỚC.

• 10% LÀ protein chủ yếu là men(protease,

hyaluronidase, phospholipase A2, collagenase)

1 30

1 31

1 32

 Nội tiết: suy thượng thận cấp.

 Cơ: vỡ cơ toàn thân.

nặng

1 35

RẮN LỤC HAY RẮN HỔ

++++ RLĐM RẮN LỤC ++ LIỆT RẮN HỔ +/- LIỆT CẠP NONG,

NIA

- LIỆT, TIỂU

NÂU, SUY THẬN

RẮN BIỂN

1 36

Rắn Hổ Đất (Naja kaouthia)

1 37

RAÉN HOÅ MEØO (NAJA

SIAMENSIS )

1 38

Rắn Cạp nia (Bungarus

candidus )

1 39

RAÉN LUÏC CAÉN

1 40

CHÂN PHẢI SƯNG TO, XUẤT HUYẾT, LAN

ĐẾN ĐÙI

1 41

Rắn Chàm Quạp (C

rhodostoma)

1 42

RẮN CHÀM QUẠP

1 44

SƠ CỨU TẠI HIỆN

TRƯỜNG

LÀM CHẬM HẤP THU NỌC ĐỘC VÀO CƠ THỂ

• Trấn an nạn nhân

• Hạn chế vận động

• Đặt bn nằm tại chổ: bộc lộ vết cắn, chi

thấp hơn tim.

• Rữa sạch vết thương bằng nước

• Hút nọc rắn

• Bất động chi bị cắn, băng ép: rắn hổ,

không dùng cho rắn lục.

• Nhanh chóng chuyển bn đến bv.

1 45

SƠ CỨU TẠI HIỆN TRƯỜNG: BĂNG ÉP

1 46

SƠ CỨU TẠI HIỆN TRƯỜNG: NHỮNG BIỆN

PHÁP KHÔNG NÊN LÀM

• Rạch da và hút: chảy máu, nhiễm

trùng, tăng hấp thu nọc độc.

• Đắp thảo dược.

• Garrot.

Điều trị tại BV

1 Xử trí theo A B C

2 Xem xét dùng huyết thanh

3 Điều trị hổ trợ khi không

có huyết thanh

1 48

ĐIỀU TRỊ TẠI BV

1 Khi có huyết thanh: có chỉ

định dùng không?

2 Khi không có huyết thanh:

 Cần giúp thở không?

 Cần điều trị RLĐM?

3 Nhiễm trùng không?

4 Xử trí vết thương tại chổ?

 TẠI CHỔ:

1 50

TIẾP CẬN BN BỊ RẮN

CẮN

CCĐ HTKNR:

 cẩn thận khi sử dụng cho bn có

tiền sử dị ứng với huyết thanh ngựa.

HTKNR HIỆN CÓ:

 PASTUER NHA TRANG: HỔ ĐẤT, LỤC TRE.

1 51

CÁC BIẾN CHỨNG

HTKNRB

1.SỐC PHẢN VỆ.

2.PHẢN ỨNG PHẢN VỆ: (<3 GIỜ) 3.SỐT

4.BỆNH HUYẾT THANH:

1 52

ĐÁP ỨNG HTKNRB

1 Chảy máu: ngừng trong vòng 30 phút.

2 Đông máu bình thường trong 3-9 giờ.

3 Liệt: có thể cải thiện trong 30 phút.

4 Khác:

• Tổng trạng: khỏe, hết nôn, hết buồn nôn.

• HA: bình thường trong 60 phút.

• Ly giải cơ hồng cầu ngừng trong vài giờ

Phương pháp cho

1 Thực hiện test bằng dung dịch 1/100

tiêm trong da

2 Chich adrenalin 1/1000 TDD 15 phút

trước dùng huyết thanh

3 Lấy 4 lọ huyết thanh pha loãng đủ

50 ml bằng Ns truyền trong 1 giờ.

1 54

Khi không có huyết

thanh

1 RLĐM: máu tươi (10-20 ml/kg), huyết

tương tươi (10-20 ml/kg), vitamin K.

2 SHH: oxy, giúp thở.

3 sốc: dịch truyền, vận mạch.

4 Nhiễm trùng: ks (cephalosporine)

5 SAT: 1500-3000 đv TB

1 55

1 57

RATTLESNAKE

1 58

RAÉN CAÉN

?

?

 Có nhiễm trùng

•Rắn hổ mèo

• Nếu không có phản ứng sau 15 phút: 0,1 ml không pha loãng.

• Nếu không có phản ứng sau 15 phút: tiêm phần còn lại

không pha loãng.

Có thể tiêm adrenalin 0,1% SC trước