TỔNG ôn tập hóa lớp 9 HK2

- Hóa học hữu cơ: Là ngành hóa học chuyên nghiên cứu về các hợp chất hữu cơ và biến đổi của chúng II.. Đặc điểm cấu tạo trong phân tử hợp chất hữu cơ - Trong các hợp chất hữu cơ, Ccó hó

Trang 1

1 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa – GDCD tốt nhất!

I Khái niệm về hợp chất hữu cơ

- Chất hữu cơ: Là các hợp chất của C trừ CO,CO , H CO2 2 3, muối cacbonat, muối cacbua kim loại

- Hóa học hữu cơ: Là ngành hóa học chuyên nghiên cứu về các hợp chất hữu cơ và biến đổi của chúng

II Đặc điểm cấu tạo trong phân tử hợp chất hữu cơ

- Trong các hợp chất hữu cơ, Ccó hóa trị IV, Hcó hóa trị I, Oluôn có hóa trị II

+ Phân tử rượu etylic C H OH 2 5

BÀI GIẢNG: KHÁI QUÁT VỀ HÓA HỌC HỮU CƠ - CÁCH VIẾT CÔNG THỨC CẤU TẠO

CHUYÊN ĐỀ: HIDROCACBON- NHIÊN LIỆU

MÔN HÓA: LỚP 9 THẦY GIÁO: ĐẶNG XUÂN CHẤT – TUYENSINH247.COM

Trang 2

C

HHH

O C HHH

Cách viết CTCT của một hợp chất hữu cơ

Ví dụ: Viết CTCT của HCHC sau: C H 4 10

H

HH

: Viết gọn:

CH3

Trang 3

Trang 4

Ví dụ: C H4 8

2 4 2 8

1 2

  

⇒ Trong phân tử có 1 liên kết π hoặc có một vòng

Trang 5

Mục tiêu:

- Nắm được khái niệm hợp chất hữu cơ, đồng đẳng, đồng phân, phân loại được hợp chất hữu cơ

- Rèn kĩ năng làm bài tập đốt cháy hợp chất hữu cơ:

+ Tìm công thức HCHC khi biết thành phần phần trăm các nguyên tố

+ Tìm công thức HCHC dựa vào phản ứng đốt cháy

Câu 1 (NB) (ID:161309): Chất hữu cơ là:

A. Hợp chất khó tan trong nước B. Hợp chất của cacbon và một số nguyên tố khác trừ N, Cl, O

C. Hợp chất của Cacbon trừ CO, CO2, H2CO3, muối Cacbonat kim loại D. Hợp chất có nhiệt độ sôi cao

Câu 2 (NB) (ID:161310): Dãy các chất sau là hiđrocacbon:

Câu 8 (NB) (ID:161316): Công thức cấu tạo cho biết:

A. tỉ lệ số nguyên tử giữa các nguyên tố

B. thành phần của mỗi nguyên tố trong phân tử

C. số lượng nguyên tố trong mỗi nguyên tử

D. thành phần của nguyên tử và trật tự liên kết giữa các nguyên tử trong phân tử

Câu 9 (VD) (ID:161317): hợp chất hữu cơ A gồm 3 nguyên tố C, H, O trong đó %mC = 48,65 %, %mH= 8,11% Biết khối lượng mol phân tử của A là 74 Xác định CTPT của A

A. C2H4O2 B. C2H4O C. C3H6O D. C3H6O2

Câu 10 (VD) (ID:161318): CTĐGN của hợp chất hữu cơ A là CH2Cl Biết MA= 99 CTPT của A là

ĐỀ THI ONLINE: KHÁI QUÁT HÓA HỌC HỮU CƠ CHUYÊN ĐỀ: HIDROCACBON - NHIÊN LIỆU

MÔN HÓA: LỚP 9 BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔNTUYENSINH247.COM

Trang 6

Câu 11 (VDC) (ID:161319): Đốt cháy hoàn toàn 0,42 gam hợp chất hữu cơ X rồi dẫn toàn bộ sản phẩm cháy (chỉ

gồm CO2 và H2O) lần lượt qua bình (1) đựng H2SO4 đặc dư, bình (2) đựng dung dịch KOH dư Kết thúc thí

nghiệm thấy khối lượng bình (1) và bình (2) tăng lần lượt là 0,54 gam và 1,32 gam Biết rằng 0,42 gam X chiếm thể tích hơi bằng thể tích của 0,192 gam O2 ở cùng điều kiện nhiệt độ và áp suất Công thức phân tử của X là:

Câu 15 (VD) (ID:161323): Vitamin A là một chất dinh dưỡng thiết yếu cho con người Trong thực phẩm, vitamin

A tồn tại ở dạng chính là retinol (chứa C, H, O) trong đó thành phần % khối lượng H và O tương ứng là 10,49% và

5,594% Biết renitol chứa một nguyên tử O CTPT của retinol là:

A. C2H4 . C2H6 C. C3H6 D. C3H8

Câu 18 (VD) (ID:208467) Có bao nhiêu CTPT hợp chất hữu cơ ở thể khí ở điều kiện thường có công thức đơn giản nhất (CH2)n

Câu 19 (VD) (ID:208468) Hợp chất hữu cơ A có thành phần khối lượng các nguyên tố như sau: 53,33% C;

15,55% H còn lại là Nito Xác định công thức phân tử của A biết trong A chỉ có 1 nguyên tử N

Câu 20 (NB) (ID:208469) Đồng đẳng là:

A. Những chất hữu cơ có cùng công thức phân tử nhưng có công thức cấu tạo khác nhau

B. Những chất có phân tử khối hơn kém nhau một hay nhiều nhóm -CH2 nhưng có tính chất hóa học tương tự nhau

C. Những hợp chất hữu cơ có cùng công thức phân tử và có tính chất chất hóa học giống nhau

D. Những chất có phân tử khối hơn kém nhau một hay nhiều nhóm -CH2 nhưng có tính chất hóa học tương tự nhau

Trang 7

A Loại vì C2H5Cl là dẫn xuất hidrocacbon

B Loại vì HCHO là dẫn xuất hidrocacbon

C Loại vì C2H5OH là dẫn xuất hidrocacbon

Trang 8

Trang 9

Có phân tử khối của A => công thức phân tử của A

Khi đốt cháy chất hữu cơ X thì thu được CO2 và H2O

Khi đi qua bình (1) thì H2O bị giữ lại bởi H2SO4 đặc

=> mbình (1) tăng = mH2O = 0,54g => nH2O = ? mol

Khi đi qua bình (2) thì CO2 bị giữ lại bởi Ca(OH)2 dư

2KOH+ CO2 -> K2CO3 + H2O

=> mbình (2) tăng = mCO2 => nCO2 = ? mol

Trang 10

Xét phản ứng cháy ban đầu : 0,42g X + O2 -> 0,03 mol CO2 + 0,03 mol H2O

Bảo toàn khối lượng : mX + mO2 = mCO2 + mH2O

=> mO2 = ? => nO2 = 0,045 mol

Xét xem trong X có O hay không

Gọi X có dạng: CxHyOz (x,y,z € N*)

x : y : z = nC : nH : nO

=> Công thức đơn giản nhất của X

Có phân tử khối của X => công thức phân tử của X

Hướng dẫn giải:

Khi đi qua bình (1) thì H2O bị giữ lại bởi H2SO4 đặc

=> mbình (1) tăng = mH2O = 0,54g => nH2O = 0,54 :18 = 0,03 mol

Khi đi qua bình (2) thì CO2 bị giữ lại bởi Ca(OH)2 dư

2KOH+ CO2 -> K2CO3 + H2O

=> mbình (2) tăng = mCO2 = 1,32 g => nCO2 = 1,32: 44 = 0,03 mol

Xét phản ứng cháy ban đầu : 0,42g X + O2 -> 0,03 mol CO2 + 0,03 mol H2O

=> mO2 = 1,32 + 0,54 – 0,42 = 1,44g => nO2 = 0,045 mol

Bảo toàn nguyên tố oxi ta có : nO(X) + 2nO2 = 2nCO2 + nH2O

=> nO(X) = 0 => Vậy trong X chỉ có C và H

Có : nC(X) = nCO2 = 0,03 mol ; nH(X) = 2nH2O = 0,06 mol

Trang 11

=> công thức đơn giản nhất của X

Sử dụng điều kiện y ≤ 2x+2 để tìm CTPT của X

Câu 14 (ID:161322)

Phương pháp:

Trang 12

Gọi công thức hợp chất hữu cơ X là CxHyOz (x,y,z > 0 ; y ≤ 2x + 2 ; y chẵn)

Trang 13

Tìm số mol C dựa vào mol CaCO3

Số mol H dựa vào mol H2O

=> mO2 = ? => nO2 = ? mol

Gọi công thưc có dạng CxHyOz

x : y : z = nC : nH : nO

=> công thức đơn giản nhất

Có phân tử khối => công thức phân tử

Khối lượng bình tăng là H2O và CO2

CO2 + Ca(OH)2 → CaCO3↓ + H2O (1)

Trang 14

Số mol CaCO3 là: 3 0, 03(mol)

100 

Theo (1): nCO2= nCaCO3= 0,03( mol)

=> mH2O= 2,04 – 0,03×44=0,72( g) => nH2O= 0, 72 0, 04(mol)

18 

Xét phản ứng cháy ban đầu : 0,44g X + O2 → 0,03 mol CO2 + 0,04 mol H2O

=> mO2 = 1,32 + 0,72 – 0,44 = 1,6g => nO2 = 0,05 mol

Bảo toàn nguyên tố oxi ta có : nO(X) + 2nO2 = 2nCO2 + nH2O

=> nO(X) = 0 => Vậy trong X chỉ có C và H

Có : nC(X) = nCO2 = 0,03 mol ; nH(X) = 2nH2O = 0,08 mol

Trang 15

Dạng 1: Lập công thức phân tử của hợp chất hữu cơ khi biết % khối lượng các nguyên tố và khối lượng mol

HCHC C H O Nx y z t

C

C C

BÀI GIẢNG: BÀI TẬP LẬP CÔNG THỨC PHÂN TỬ CỦA HỢP CHẤT HỮU CƠ

CHUYÊN ĐỀ: HIDROCACBON- NHIÊN LIỆU

Trang 16

a) Biết phân tử có 3 nguyên tố C

b) Biết khối lượng mol phân tử M

4 1 2 4 1: 4 : 2 :1

Trang 17

3 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa –

GDCD tốt nhất!

Dạng 3: Tính theo phương trình đốt cháy

Bài tập 1: Đốt cháy hoàn toàn 0,1 mol hiđrocacbon A thu được 2,24 (l) CO2 và 3,6 (g) H O2 Xác định CTPT A

Trang 18

Trang 19

Trang 20

Một số phản ứng khác:

C H   C H  H

C H  C H  C H

III Bài tập vận dụng Bài tập 1: Hoàn thành sơ đồ phản ứng sau: 4 2 3 4 2 2 4 2 5 12 2 CH Cl CH Cl

CH CH Cl

CH O

C H O

Giải:

CH  Cl  CH Cl  HCl

Bài tập 2: Cho 2,24 (l) khí metan phản ứng hoàn toàn với V(l) Cl2ở cùng điều kiện thu được chất Avà HCl Biết Clo chiếm 83,53% khối lượng của A Tính V

Giải:

4

CH

2, 24

22, 4

CTPT của AlàCH4 x Clx

Ta có:

Cl

h /c

x 2

 

A

 là CH Cl2 2

Pthh: CH4 2Cl2  CH Cl2 2 2HCl

2,24 → 4,48 (l)

V 4, 48(l)

 

Trang 21

Bài tập 3: Đốt cháy hoàn toàn 1 ankan thu được 2,24 (l) khí CO2và 3,6 (g) H O2 Xác đinh CTPT của ankan

Vậy CTPT của ankan là: CH4

Bài tập 4: Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp gồm 2 ankan là đồng đẳng kế tiếp thu được 2,24 (l) khí CO2và 2,34 (g)

Trang 22

Mục tiêu:

- Nắm vững tính chất vật lí, hóa học, ứng dụng và điều chế axetilen

- Chọn được thuốc thử để phân biệt axetilen với etilen, metan đó là dd AgNO 3 /NH 3

- Rèn kĩ năng làm các bài tập về đốt cháy axetilen và hỗn hợp các chất có chứa axetilen

Câu 1 (TH) (ID 167662): Trong phòng thí nghiệm, người ta thu khí axetilen bằng phương pháp nào là tốt nhất

trong các phương pháp sau:

Câu 2 (TH) (ID 167663): Trong số các chất: CH4, C2H6, C3H8, C2H4, C2H2 thì chất nào có hàm lượng cacbon cao nhất?

A. C2H4 B. C3H8 C. C2H2 D. C2H6

Câu 3 (VD) (ID 167665): Đốt cháy hoàn toàn V lít (đktc) khí axetilen thu được 7,2 g H2O Nếu cho tất cả sản phẩm cháy hấp thụ hết vào bình đựng nước vôi trong dư thì khối lượng của bình tăng m g m có giá trị là:

Câu 4 (VD) (ID 167666): Đốt cháy hoàn toàn V lít (đktc) axetilen thu được hỗn hợp khí và hơi Tất cả sản phẩm

cháy cho hấp thụ hết vào nước vôi trong thấy khối lượng bình tăng 21,2 g V có giá trị là:

Câu 5 (TH) (ID 167667): Muốn loại SO2 khỏi hỗn hợp SO2 và C2H2 ta dùng:

Câu 6 (VD) (ID 167668): Đốt cháy hoàn toàn một thể tích gồm C2H6 và C2H2 thu được CO2 và nước có tỉ lệ số mol là 1: 1 Phần trăm thể tích của mỗi khí trong hỗn hợp đầu là:

Câu 7 (VDC) (ID 167669): Dẫn 4,032 lít (đktc) hỗn hợp khí A gồm C2H2, C2H4, CH4 lần lượt qua bình 1 chứa dung dịch AgNO3 dư trong NH3 rồi qua bình 2 chứa dung dịch Br2 dư trong CCl4 Ở bình 1 có 7,2 g kết tủa Khối lượng bình 2 tăng thêm 1,68 g Thể tích mỗi khí trong hỗn hợp A lần lượt là:

A. 2,016 lít; 0,896 lít; 1,12 lít B. 0,672 lít; 1,344 lít; 2,016 lít

C. 1,344 lít; 2,016 lít; 0,672 lít D. 0,672 lít; 0,672 lít; 2,688 lít

Câu 8 (NB) (ID 167670): Phản ứng xảy ra khi cho 1 mol axetilen phản ứng với 2 mol brom trong nước được biểu

diễn bằng phương trình hóa học nào?

A. C2H2 + 2Br2→ Br2CH-CHBr2 B. C2H2 + 2Br → C2Br2 + 2HBr

C. C2H2 + 2Br2→ BrCH-CBr3 D. C2H2 + 2Br2→ CH2Br-CBr3

ĐỀ THI ONLINE: ÔN TẬP LÝ THUYẾT VÀ BÀI TẬP AXETILEN

CHUYÊN ĐỀ: HIDROCACBON - NHIÊN LIỆU

MÔN HÓA: LỚP 9 BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔNTUYENSINH247.COM

Trang 23

2 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa –

Câu 13 (TH) (ID:208541) Có các chất sau: C2H2; C2H4; C2H6 Chất dùng để nhận biết ra axetilen là:

Câu 17 (TH) (ID:208545) Cho 4 chất sau: CH4;CH3-CH3; CH2=CH2; Lấy 1 mol mỗi chất đem đi đốt cháy, chất

nào cho sản phẩm đốt cháy ( gồm CO2 và H2O ) có mol CO2 lớn hơn mol H2O

Câu 18 (NB) (ID:208546) Phương pháp hiện đại để điều chế axetilen trong công nghiệp là:

Câu 19 (NB) (ID:208547) Phát biểu nào bên dưới là đúng:

A. Axetilen được dùng làm nguyên liệu trong đèn xì oxi- axetilen để hàn cắt kim loại

B. Axetilen là nguyên liệu để sản xuất poli(vinyl clorua)(dùng để sản xuất nhựa PVC), cao su, axit axetic và nhiều chất khác

C. Axetilen là nguyên liệu quan trong điều chế tên lửa

D. Cả A và B

Câu 20 (VD) (ID:208548) Hòa tan canxicacbua (CaC2) vào trong nước ta thu được khí axetilen (C2H2) theo

phương trình sau: CaC2 + 2H2O Ca(OH)2 + C2H2↑

Lượng khí C2H2 thu được khi hòa tan 10 gam caxicacbua với hiệu suất phản ứng 80% là:

Trang 24

Viết PTHH: C2H2 + 2,5O2 → 2CO2 + H2O

Tính mol CO2 theo mol H2O

Khối lượng bình nước brom tăng là: m tăng = mH2O + mCO2 = ?

Trang 25

nH2O = 0,4mol

C2H2 + 2,5O2 → 2CO2 + H2O

Từ PT ta có nCO2 = 2nH2O = 0,8 mol

Ta có mbình tăng = mCO2 + mH2O = 0,8 44 + 0,4 18 = 42,4g

Trang 26

=> Mối quan hệ x, y từ đó tính được % mỗi khí

Trang 27

Phương pháp: 1 mol C2H2 có thể cộng tối đa 2 mol Br2

Trang 28

Đồng đẳng của axetilen (C2H2) : là những chất có phân tử khối hơn 1 hay nhiều nhóm CH2 Cứ thế công thêm vào

Độ tăng hoặc giảm của bình nước vôi

∆ = mCO2 + mH2O – mCaCO3↓

∆ > 0 => Khối lượng dung dịch tăng

∆ < 0 => Khối lượng dung dịch giảm

Theo (1): nCO2(1)= 2nH2O = 2 0,2 = 0,4(mol)

Theo (2): nCaCO3 = nCO2(2) = 0,4 (mol)

Khối lượng dung dịch tăng hay giảm là tổng khối lượng cho vào ( H2O và CO2) trừ đi khối lượng kết tủa( CaCO3)

Dùng dd AgNO3/NH3 => đây chính là phản ứng đặc trưng của các ank -1-in phản ứng cho kết tủa vàng

CH ≡ CH + 2AgNO3 + 2NH3 → AgC ≡ CAg↓ +2 NH4NO3

Trang 29

Gọi số mol của C2H2 và C2H4 lần lượt là x, y (mol)

Đặt số mol của CO2 tương ứng như trên phương trình

Ta có:

2 2

4

C H

C H hh

Từ pt (1) tính được mol Br2 theo mol C2H4 => CM của Br2

Từ pt (2) tính được mol Br2 theo mol C2H2 => Thể tích của Br2

Trang 30

1

5112

28

Đáp án B

Câu 17 (ID:208545)

Phương pháp: Viết phương trình đốt cháy từng chất, quan sát ta sẽ thấy được chất nào cho nCO2 > nH2O

Hướng dẫn giải: Viết phương trình phản ứng ra sẽ thấy:

Lượng C2H2 tính theo phương trình chính là lượng lí thuyết

Vì %H = 80% => Lượng C2H2 thực tế thu được = C H li thuyet2 2

.%H100%

Số mol của CaC2 = 10:( 40+ 12×2)=0,15625(mol)

CaC2 + 2H2O → Ca(OH)2 + C2H2↑

Theo ptpư: 0,15625 →0,15625 (mol)

Vì H= 80% nên số mol C2H2 thực tế thu được = 0,15625.80% 0,125(mol)

=> VC2H2 (đktc) = 0,125 22,4= 2,8(lít)

Đáp án B

Trang 31

Bài tập 1: Bằng phương pháp hóa học hãy nhận biết các khí sau: CH ,C H ,C H4 2 4 2 2

Giải:

Nguyên tắc: Dẫn hỗn hợp khí đi qua dung dịch nước Brom

- Dung dịch không làm nhạt màu nước Brom là CH4

- Dung dịch làm nhạt màu nước Brom là C H ,C H2 4 2 2

Pthh: C H2 4  Br2  C H Br2 4 2

C H  2Br  C H Br

- Cho 2 khí còn lại C H ,C H2 4 2 2 qua dung dịch AgNO / NH3 3dung dịch nào có kết tủa màu vàng là C H2 2

Pthh: C H2 2  2AgNO3 2NH3  CAg  CAg   2NH NO4 3

Bài tập 2: Bằng phương pháp hóa học hãy nhận biết các khí sau: CH ,C H ,C H ,CO ,SO4 2 4 2 2 2 2

Giải:

- Dẫn các khí qua dung dịch nước vôi trong

+ Nhóm 1: Dung dịch xuất hiện kết tủa thì đó là các khí CO ,SO2 2

+ Nhóm 2: Dung dịch không có hiện tượng gì, thì đó là các khí: CH ,C H ,C H4 2 4 2 2

- Nhóm 1 gồm CO ,SO2 2 Dẫn các khí đi qua dung dịch nước brom

+ Khí làm nhạt màu dung dịch nước brom là SO2

Pthh: SO2 Br2  4H O2  H SO2 4  4HBr

+ Khí còn lại không có hiện tượng gì là CO2

(Hoặc có thể nhận biết các khí ở nhóm 1 bằng cách sử dụng cánh hoa hồng

2

SO làm mất màu cánh hoa

2

CO không có hiện tượng gì)

- Nhóm 2 gồm các khí CH ,C H ,C H4 2 4 2 2 Phân biệt tương tự như bài tập 1

Bài tập 3: Đốt cháy 2,24 (l) hỗn hợp gồm:CH4và C H2 4thu được hỗn hợp khí và hơi A.Cho Ađi qua dung dịch nước vôi trong dư thu được 30 (g) kết tủa Tính % thể tích hỗn hợp khí

BÀI GIẢNG: BÀI TẬP TỔNG HỢP HIĐROCACBON CHUYÊN ĐỀ: HIDROCACBON- NHIÊN LIỆU

Trang 32

Trang 33

Bài tập 6: Cho 22,4 lít (đktc) hỗn hợp khí gồm CH ,C H ,C H4 2 4 2 2 Chia hỗn hợp thành 2 phần bằng nhau

- Phần 1: Đốt cháy hoàn toàn thu được 20,16 (l) CO2(đktc)

- Phần 2: Cho đi qua dung dịch nước brom dư thấy có 0,6 (mol) Br2phản ứng

Trang 34

Định dạng
Số trang	68
Dung lượng	5,85 MB