Tài liệu marketing địa phương part 2
Trang 1Phát triển các cụm ngành kinh tế
Marketing Địa phương
Nguyễn Xuân Thành
Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright
Cụm ngành (industrial cluster) là gì?
Cụm ngành là một nhóm các doanh nghiệp và định
chế hỗ trợ cùng tập trung gần nhau tại một vùng địa
lý, được kết nối với nhau bởi các giá trị chung và sự
tương hỗ.
Cấu thành của cụm ngành:
9 Các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm cuối cùng
9 Các ngành khâu trước – khâu sau
9 Các doanh nghiệp cung ứng chuyên biệt
9 Các đơn vị cung cấp dịch vụ
9 Các ngành khác có chia sẻ về hoạt động sản xuất, công nghệ và quan hệ khách hàng
9 Các định chế tài chính, giáo dục, nghiên cứu và cơ sở hạ tầng
Trang 2Các trung tâm dệt may ở Quảng Đơng
Xuất khẩu hàng may mặc: 11,8 tỷ USD,
Tỷ trọng 20% so với cả nước Tốc độ tăng 17%
Ví dụ: Cụm ngành may mặc ở Quảng Đơng
Mạng lưới phụ kiện (dệt, nhuộm)
Mạng lưới nguyên liệu (bông, len, lụa)
Hiệp hội dệt may
Tài chính:
Vốn trong nước + FDI
Trường đào tạo
công nhân kỹ thuật
Cụm ngành vận tải
Cơ quan QLNN
Trường quản trị
kinh doanh
Doanh nghiệp may mặc
Mạng lưới xuất khẩu (Công ty có thương hiệu,
DN XNK, phân phối)
Cụm ngành máy móc thiết bị năng Cụm ngành hóa chất
Cụm ngành
da giày
Cụm ngành thương mại XNK Mạng lưới bán lẻ
Thiết bị may
Trường thiết kế
thời trang
Trang 3Cụm ngành công nghiệp và tính cạnh tranh
Thúc đẩy năng suất và hiệu quả
9 Tăng khả năng tiếp cận với thông tin, dịch vụ và nguyên liệu chuyên biệt
9 Tăng tốc độ và giảm chi phí điều phối cũng như giao dịch giữa các doanh nghiệp trong cụm ngành
9 Tăng khả năng truyền bá các thông lệ và kinh nghiệm có kinh doanh hiệu quả
9 Tăng cạnh tranh trong đó tập trung vào việc cải thiện chất lượng trên cơ sở so sánh với các đối thủ trong cụm ngành
Thúc đẩy đổi mới
9 Tăng khả năng nhận diện cơ hội đổi mới công nghệ với sự
có mặt của nhiều luồng thông tin
9 Giảm chi phí và rủi ro thử nghiệm công nghệ mới trước sự sẵn có của nguồn lực tài chính và kỹ năng, dịch vụ hỗ trợ
và các doanh nghiệp khâu trước – khâu sau.
Cụm ngành công nghiệp và tính cạnh tranh
Thúc đẩy thương mại hóa
9 Mở rộng cơ hội phát triển sản phẩm mới và/hoặc thành lập doanh nghiệp mới
9 Giảm chi phí thương mại hóa khi có sẵn nguồn lực về tài chính và kỹ năng.
Tóm lại, lợi ích then chốt của cụm ngành công nghiệp
là đồng thời tăng cạnh tranh, tăng hợp tác, và tạo tác động lan tỏa.
Trang 4công nghiệp
Cụm ngành công nghiệp thường hình thành trên cơ
sở của những thuận lợi về nhân tố sản xuất, điều
kiện về nhu cầu, năng lực đột phá của doanh nhân và đầu tư trọng điểm của nhà nước.
Sự phát triển năng động của cụm công nghiệp phụ
thuộc vào sự trỗi dậy của một vài doanh nghiệp, từ
đó thu hút các doanh nghiệp cạnh tranh khác, các
doanh nghiệp ở khâu trước, khâu sau, và các dịch vụ
hỗ trợ.
Khi quy mô hiệu quả đã đạt được, các tác động
tương hỗ sẽ giúp duy trì sự phát triển của cụm
ngành
Nhận diện cụm ngành
ở Vùng kinh tế trọng điểm miền Trung
Nguồn: Tính toán của tác giả dựa vào số liệu của Tổng cục Thống kê
Dược phẩm Viễn thô ng Y tếTài chính
Dịch vụ kinh do anh Điện Thiết bị điện Sản xuất giấy Kho án phi kim
M ay mặc
Đồ gỗ nội thất
Da giày
Nhựa Sản phẩm nô ng nghiệpDệt Vận tải
Chế biến thực phẩm
Dịch vụ công nghệ thông tin Thép, cơ khi chế tạo
0%
5%
10%
15%
20%
25%
% GTSX so với cả nước, 1997-2005
% so với cả nước: 18,5%
Trang 5Cụm ngành ở miền Trung
Điều kiện tự nhiên:
9 Du lịch
9 Cơng nghiệp chế biến: chế biến thực phẩm, chế biến đồ nội thất
Đầu tư trọng điểm của nhà nước:
9 Cơng nghiệp nặng (hĩa dầu, thép, cơ khí)
Năng lực đột phá của doanh nhân:
9 Cơng nghệ thơng tin
Cụm ngành du lịch
Khách sạn, khu nghỉ dưỡng Nhà hàng
Đại lý lữ hành
Vận chuyển hành khách nội địa
Hiệp hội du lịch, tổ chức văn hóa
Dịch vụ nghiên cứu
thị trường
Dịch vụ cung ứng
thực phẩm
Cơ quan QLNN: UBND tỉnh, Tổng cục du lịch
Tổ chức giáo
dục đào tạo
Công ty tổ chức “tour”
Dịch vụ
bất động sản
Điểm thu hút:
Danh lam thắng cảnh Hàng không Tàu du lịch
Đồ lưu niệm, Hàng miễn thuế
Ngân hàng: Hoán đổi ngoại tệ, ATM Dịch vụ
bảo trì
Trang 6Tiểu cụm ngành du lịch dưỡng sinh, chữa bệnh
Khách sạn
Nhà hàng
Đại lý lữ hành
Vận chuyển hành khách nội địa
Hiệp hội du lịch, tổ chức văn hóa
Dịch vụ nghiên cứu
thị trường
Dịch vụ cung ứng
thực phẩm
Cơ quan QLNN: UBND tỉnh, Tổng cục du lịch, Bộ
Y tế
Tổ chức giáo
dục đào tạo
Công ty tổ chức “tour”
Dịch vụ
bất động sản
Điểm thu hút: Suối nước nóng, Bãi bùn, Rừng nguyên sinh
Bệnh viện Trung tâm
y học dân tộc
Đồ lưu niệm, Đồ miễn thuế
Ngân hàng: Hoán đổi ngoại tệ, ATM Dịch vụ
bảo trì
Khu nghỉ dưỡng chữa bệnh
Cụm ngành cơng nghiệp hàng hải
Dầu khí
Dịch vụ
Đào tạo và
nghiên cứu hàng
hải
Luật hàng hải
Chủ tầu
Môi giới
Đánh bắt thủy sản
Tài chính
Tư vấn hàng hải
Bảo hiểm
Đóng tàu
Thiết bị hàng hải
Khai thác Đườngống Lọcdầu
Cơ quan QLNN Hiệp hội hàng hải
Trang 7Tiểu cụm ngành lọc dầu
trong mơ hình khu cơng nghiệp
Nhà máy lọc dầu
Vận tải dầu khí
Hệ thống phân phối
Hệ thống bán lẻ
Khai thác dầu thô Hóa
Khu công nghiệp
chất
Thép
Cơ khí Máy công nghiệp
Cảng
Công nghiệp phụ trợ
Cụm ngành dịch vụ cơng nghệ thơng tin
DN cung cấp dịch vụ internet
Thiết kế &
phát triển Web
Đồ họa &
truyền thông
đa phương tiện
Tư vấn CNTT Dịch vụ viễn thông
Phần cứng máy tính Thiết bịđiện tử
Trung tâm
nghiên cứu
Hiệp hội
Trung tâm giáo
dục, đào tạo
Vốn đầu tư
mạo hiểm
Cơ quan QLNN
Dịch vụ bất
động sản
Viết phần mềm chuyên biệt
Quản lý
cơ sở dữ liệu
Hệ thống thông tin quản lý
Thương mại điện tử
Trang 8Cụm ngành trị chơi điện tử trực tuyến
DN cung cấp dịch vụ internet
Thiết bị máy tính không dâyThiết bị
Phim Công ty tổ
chức sự kiện
DN nghiên cứu
truyền thông
Hiệp hội Trường đào tạo
Viết truyện
Vốn đầu tư
mạo hiểm
Hệ thống
thanh toán
Thiết bị điện tử
Truyền hình cáp
Cơ quan QLNN: UBND tỉnh, Bộ Bưu chính Viễn Thông, Bộ KH-CN, Bộ VH-TT
Thiết kế
Dịch vụ giải trí
DN phần mềm Viết phần mềm
Tổ chức văn hóa
Tạp chí
Quỹ đầu tư