Bài giảng Bệnh học hệ tuần hoàn

Nội dung chính của bài giảng trình bày được nguyên nhân, triệu chứng lâm sàng và phòng một số bệnh: thấp tim, cao huyết áp, suy tim.

B NH H C H  TU N HOÀN Ệ Ọ Ệ Ầ

M C TIÊUỤ

       Nêu được nguyên nhân, tri u ch ng lâm ệ ứsàng và phòng m t s  b nh: th p tim, cao ộ ố ệ ấ

huy t áp, suy tim.ế

     Nguyên nhân gây b nh là do m t lo i liên ệ ộ ạ

c u gây tán huy t nhóm A. B nh x y ra sau khi ầ ế ệ ả

b  viêm mũi h ng 1­2 tu n, theo c  ch  nhi m ị ọ ầ ơ ế ễtrùng di  ng gây nên viêm kh p viêm tim.ứ ớ

1 2. Tri u ch ng lâm sàngệ ứ

1.2.1 H i ch ng nhi m khu nộ ứ ễ ẩ

    ­ B nh nhân s t 38­39oC, m ch nhanh.ệ ố ạ    ­ Môi khô, lưỡ ắi tr ng b n.ẩ

    ­ Thi u ni u.ể ệ

    ­ B ch c u tăng cao.ạ ầ

1 3. Ti n tri n và bi n ch ngế ể ế ứ

     Sau khi viêm kh p t  10­15 ngày b nh t  kh i, ớ ừ ệ ự ỏsong hay tái phát và đ  l i di ch ng   tim: ể ạ ứ ở

1.4. Đi u trề ị

1 4.1. Chê đ  ngh  ng i, ăn u ng ộ ỉ ơ ố

      ­Ngh  ng i tuy t đ i khi, sau khi ra vi n làm vi c ỉ ơ ệ ố ệ ệ

nh  t  3­6 tháng.ẹ ừ

      ­ Ăn nh , các ch t d  tiêu hóa và ăn nh t tẹ ấ ễ ạ ương 

đ i trong th i gian đi u tr ố ờ ề ị

         N i ti t: cộ ế ường tuy n thế ượng th n, cậ ường 

tuy n yên ế

         X  c ng đ ng m ch ho c x  v a đ ng m ch.ơ ứ ộ ạ ặ ơ ữ ộ ạ

         Ch ng béo phì và nhi m đ c thaiứ ễ ộ

2.3. Tri u ch ng lâm sàngệ ứ

       Tri u ch ng th m l ng. Khi ch a có bi n ch ng ệ ứ ầ ặ ư ế ứthì cao huy t áp ch  phát hi n đế ỉ ệ ược là do tình c  đo ờhuy t áp (khi ki m tra s c kh e). Khi b nh nhân ế ể ứ ỏ ệ

bi t đế ược cao huy t áp thế ường là bi n ch ng nh :ế ứ ư

     ­ Đ i v i m t: nhìn mù, phù gai m t.ố ớ ắ ắ

     ­ Đ i v i tim: suy tim trái, suy tim toàn b ố ớ ộ

     ­ Đ i v i th n: viêm th n, suy th n.ố ớ ậ ậ ậ

     ­ Đ i v i não: xu t huy t não, t c m ch máu não ố ớ ấ ế ắ ạ

d n đ n nhũn não.ẫ ế

Tiến trình đo HA

chung

- Ngồi nghỉ 5 phút 

trong một phòng yên  tĩnh trước trước khi 

3 cm.

(2mm/giây)

- Sử dụng âm thanh pha I và pha V của 

Korotkoff để xác định HATT. 

- Chọn HATTr thời điểm tiếng đập biến mất (pha V)

- Đo HA cả hai tay trong lần đo đầu tiên để phát hiện sự khác biệt gây ra do bệnh lý 

mạch máu ngoại biên. Khi đó giá trị bên cao hơn được theo dõi sử dụng lâu dài sau này

- Tính HA dựa trên số trung bình hai lần đo; nếu giữa hai lần đo đầu tiên chênh lệch 

nhiều > 5mm thì đo thêm nhiều lần nữa

- Không bao giờ điều trị THA khi chỉ dựa vào kết quả một lần đo HA

w

2.4. Đi u trề ị

2.4.1. Ch  đ  ăn u ng, sinh ho tế ộ ố ạ

    ­ H n ch  mu i NaCl dạ ế ố ướ 5 g/ngày. i 

    ­ Tránh lao đ ng trí óc căng th ng, th c khuya, lo ộ ẳ ứ

l ng. ắ

    ­ Tránh dùng các nh t kích thích nh : rấ ư ượu, chè, cà phê, thu c lá.ố

     ­ Qu n lý s c kh e toàn dân, đo huy t áp thả ứ ỏ ế ường 

k  đ  phát hi n ngỳ ể ệ ười cao huy t áp.ế

     ­ Theo dõi, t  v n cách phòng tránh các bi n ư ấ ế

ch ng có th  x y ra nh : tránh l nh đ t ng t, tránh ứ ể ả ư ạ ộ ộ

g ng s c quá nhi u. ắ ứ ề

3. B NH SUY TIMỆ

3.1. Đ i cạ ương

       Suy tim là tr ng thái b nh lý c a tim không đ  ạ ệ ủ ủ

kh  năng cung c p đ  máu đ  đáp  ng yêu c u đ  ả ấ ủ ể ứ ầ ủoxy cho s  ho t đ ng c a c  th  Suy tim là giai ự ạ ộ ủ ơ ể

đo n cu i c a b nh tim và là bi n ch ng c a nhi u ạ ố ủ ệ ế ứ ủ ề

lo i b nh khác ngoài tim.ạ ệ

       T  l  suy tim tăng   ngỷ ệ ở ười cao tu i. 80% nh ng ổ ữ

người suy tim có tu i t  60 tr  lên. ổ ừ ở

       Tu i càng cao s  ngổ ố ười m c b nh càng nhi u. ắ ệ ề

 tu i 45 – 54, t  l    nam gi i suy tim là 1,8/1000. 

3.3. Tri u ch ng suy timệ ứ

     Có th  phân làm 3 lo i suy tim: suy tim ph i, suy ể ạ ảtim trái và suy tim toàn b ộ

     Tri u ch ng chung c a suy tim thệ ứ ủ ường là:

       ­ Khó th : trở ường h p nh  ­ b nh nhân ch  khó ợ ẹ ệ ỉ

th  khi g ng s c nh : leo câu thang, gánh nở ắ ứ ư ước…

Trường h p n ng ­ khó th  thợ ặ ở ường xuyên, ngh  ng i ỉ ơcũng khó th  Có trớ ường h p khó th  d  d i do phù ợ ở ữ ộ

ph i c p gây nên (g p trong suy tim trái c p).ổ ấ ặ ấ

      ­ Tím tái: thường tím   môi, đ u ngón tay, ngón ở ầchân, n u n ng thì tim tái toàn thânế ặ

      ­ Phù: đ u tiên phù   chân, giai đo n n ng phù ầ ở ạ ặtoàn than, phù m m,  n lõm kèm theo gan to, tĩnh ề ấ

m ch c  n i. D u hi u ph n h i gan ­ tĩnh m ch ạ ổ ổ ấ ệ ả ồ ạ

c nh (+)ả

     ­ Nghe tim: có ti ng thôi b nh lý v  tim nh : h p ế ệ ề ư ẹvan 2 lá, h  van 2 lá . ở . .

3.4. Đi u trề ị

3.4.1. Chê đ  ăn u ng ngh  ng iộ ố ỉ ơ

     Tùy theo m c đ  suy tim. Khi suy tim n ng ph i ứ ộ ặ ảngh  ng i hoàn toàn, ăn cácỉ ơ

ch t d  tiêu. N u b nh nhân ch  phù nh , ăn nh t ấ ễ ế ệ ỉ ẹ ạ

tương đ i, n u phù to c n ăn nh t tuy t đ iố ế ầ ạ ệ ố

3.4.2. Thu c đi u trố ề ị

         Đi u tr  t t các b nh toàn thân nh : thi u máu. ề ị ố ệ ư ế

Basedow. . .  

4. B NH NH I MÁU C  TIM Ệ Ồ Ơ

4.1. Đ i cạ ương 

      Nh i máu c  tim là tình tr ng thi u máu d n đ n ồ ơ ạ ế ẫ ế

ho i t  c  tim, do x  v a đ ng m ch vành tim gây ạ ử ơ ơ ữ ộ ạnên. B nh thệ ường g p   nh ng ngặ ở ữ ườ ới l n tu i  ổ

(>50) và là m t c p c u n i khoa, c n độ ấ ứ ộ ầ ược phát 

hi n và x  lý k p th iệ ử ị ờ

4.2. Tri u ch ng lâm sàngệ ứ

       ­ Đau th t ng c: b nh nhân đau vùng ng c trắ ự ệ ự ước tim, đau lan ra tay trái, sau có th  đau d  d i. C n ể ữ ộ ơ

đau có th  kéo dài hàng gi  Đau không d t sau khi ể ờ ứ

4.3. X  tríử

      Cho b nh nhân n m ngh  ng i tuy t đ i   t  th  ệ ằ ỉ ơ ệ ố ở ư ế

n a n m n a ng i. Th i gian b t đ ng t  2­3 tu n. ử ằ ử ồ ờ ấ ộ ừ ầSau đó v n đ ng nh  nhàng và có th  tr  l i làm ậ ộ ẹ ể ở ạ

vi c bình thệ ường theo ch  d n c a bác sĩ chuyên ỉ ẫ ủ

       Theo dõi nhi u ngày sau đ  phòng tái phát, đông ề ềmáu và b i nhi m ph i.ộ ễ ổ

đường th  và s  tr  l i bình thở ẽ ở ạ ường m t cách t  ộ ự

phát ho c đặ ược tác d ng c a các thu c làm giãn ph  ụ ủ ố ế

qu n.ả

      Nguyên nhân gây b nh hi n nay ch a rõ, song ệ ệ ư

người ta nghĩ nhi u đ n y u t  d   ng n i ti t và c  ề ế ế ố ị ứ ộ ế ơ

đ a.ị

      Nh ng bi u hi n b nh lý g p trong hen ph  ữ ể ệ ệ ặ ế

qu n là: ả co th t ph  qu n, phù n  màng đ m nh y  ắ ế ả ề ệ ầ

ph  qu n, tăng ti t d ch nh y ph  qu n.  ế ả ế ị ầ ế ả

1.2. Tri u ch ng c n henệ ứ ơ

       Nh ng c n khó th  thữ ơ ở ường x y ra đ t ng t vào ả ộ ộban đêm (vài c n trong m t năm), bi u hi n m t s  ơ ộ ể ệ ộ ốtri u ch ng: ệ ứ

      ­ Khó th  d  d i, khó th  ra là ch  y u, ph i ở ữ ộ ở ủ ế ả

ng i d y m i d  th , trồ ậ ớ ễ ở ường h p n ng có th  tím ợ ặ ểtái. Khí th  thở ường kèm theo ti ng cò c ế ử

      ­ Các c  hô h p b  co kéo làm lõm trên xơ ấ ị ương c

      D   ng: kháng nguyên hô h p theo mùa (ph n ị ứ ấ ấ

hoa), t i nhà (protein trong phân c a các lo i ve bét, ạ ủ ạprotein c a lông mèo), thu c (aspirin), ngh  nghi p ủ ố ề ệ(b t,osocyanates ), kháng nguyên n m Aspergillus, ộ ấ

       Không d   ng: ti p xúc v i các ch t gây ô nhi m ị ứ ế ớ ấ ễ

đường th : h i acid (SO2), ozon, NO2ở ơ ; nhi m khu n ễ ẩ

đường hô h p, ch  y u do virus (virus hô h p h p ấ ủ ế ấ ợ

bào và cúm) thường là di ch ng c a viêm tiêu ph  ứ ủ ế

qu n n ng th i th   u, h i l u d  dày ­th c qu n ả ặ ờ ơ ấ ồ ư ạ ự ả

(soi th c qu n và đo hô h p).ự ả ấ

1.3.Ti n tri nế ể

       ­Các c n hen có th  ng n, dài, song x y ra t ng ơ ể ắ ả ừ

đ t, làm cho ngợ ườ ệi b nh suy nhược và ki t s c.ệ ứ

      ­Thông thường các c n hen đ u qua kh i, song ơ ề ỏ

có nh ng c n hen n ng có th  làm có th  làm cho ữ ơ ặ ể ể

ngườ ệi b nh ng t th  và t  vong.ạ ở ử

      ­Lâu dài, hen ph  qu n có thê d n đ n tâm ph  ế ả ẩ ế ế

m n tính và r i lo n thông khí ph i.ạ ố ạ ổ

1.4. Đi u trề ị

1.4.1. Lo i b  kháng nguyên:ạ ỏ

       ­ Lo i tr  kháng nguyên:di t các ve bét, không ạ ừ ệnuôi gia súc (mèo), không s  d ng các lo i thu c gây ử ụ ạ ộ

d   ng. ị ứ . .

       ­ Trong c n hen c n cho ngơ ầ ườ ệi b nh   t  th  d  ở ư ế ễ

th , n a n m, n a ng i (t  th  Fowler). Trở ử ằ ử ồ ư ế ường h p ợ

n ng cho ngặ ườ ệi b nh th  oxy.ở

       ­ Thu c đi u tr  nh ng c n hen nh  và v aố ề ị ữ ơ ẹ ừ

      Theophylin 0,1 g x 4 viên/ngày chia làm 2 l n, ầtiêm TMC khi có c n hen c p ho c dùng lo i u ng ơ ấ ặ ạ ố

có tác d ng kéo dài: aminophylin, theostat, theolair…ụ      Thu c gi ng tác d ng beta­2 (terbutalin, ố ố ụ

metaproterenol, salbutamol, fenoterol) có th  u ng ể ố

ho c TDD hay TTM, ch  y u là d ng khí dung. ặ ủ ế ạ

Ephedrin 1/1.000 tiêm dưới da liêu lượng 0.01 mg/kg

1.4.2. Đi u tr  nên d a theo ch  đ  n ng nh  c a ề ị ự ế ộ ặ ẹ ủ

làm thông khí h  tr ỗ ợ

1.5. Phòng b nhệ

      Ch  y u đ  phòng c n hen b ng cách tránh ủ ế ể ơ ằ

nh ng y u t  thu n l i nh :ữ ế ố ậ ợ ư

      ­ Tránh l nh đ t ng t. Không ăn các ch t có th  ạ ộ ộ ấ ểgây d   ng nh : tôm, cua ị ứ ư . . .

      ­ Tăng s c đ  kháng cho c  th ứ ề ơ ể

      ­ Đi u tr  các b nh đề ị ệ ường hô h p trên: mũi, ấ

h ng…ọ

2. VIÊM PH IỔ

2.1. Đ i cạ ương

      Viêm ph i là m t b nh c p tính hay g p và ổ ộ ệ ấ ặ

thường x y ra vào mùa đông.ả

      Nguyên nhân ch  y u là do: ph  c u khu n và ủ ế ế ầ ẩ

thường ph i h p v i t  câu khu n, liên c u ố ợ ớ ụ ẩ ầ

khu n và virus.ẩ  

      Có 2 th  viêm ph i khác nhau là: viêm ph i ể ổ ổ

kh i và viêm ph i đ m.ố ổ ố

2.2. Tri u ch ngệ ứ

2.2.1. Viêm phôi kh i: ố Còn g i là VP  thùy, là lo i ọ ạ

VP có ranh gi i rõ r t, khu trú   m t hay nhi u thùy ớ ệ ở ộ ềphôi, thường g p   thanh niên và trung niên.ặ ở

a. Th i k  kh i phát ờ ỳ ở

     B nh ti n tri n đ t ng t, c p tính bi u hi n d u ệ ế ể ộ ộ ấ ể ệ ấ

      Ngườ ệi b nh v n s t cao, kéo dài, nh ng đau ẫ ố ư

ng c, khó th  đã gi m. H i ch ng đông đ c bên ự ở ả ộ ứ ặ

ph i viêm: ổ

         ­ Ho nhi u, kh c ra đ m dính, màu r  sét.ề ạ ờ ỉ

         ­ Nghe ph i: rì rào ph  nang gi m. Có th  nghe ổ ế ả ể

th y ran n  to h t.ấ ổ ạ

         ­ Gõ đ cụ

      ­ X quang chi u ho c ch p ph i có hình  nh ế ặ ụ ổ ả

r t đi n hình: đám m  hình tam giác, đ nh quay vào ấ ể ờ ỉtrong, đáy quay ra ngoài

2.2.2. Viêm ph i đ m (ph  qu n ph  viêm)ổ ố ế ả ế

       Thường g p   ngặ ở ười già và tr  em. Nguyên ẻ

nhân thường ph i h p nhi u lo i vi khu n và hay ố ợ ề ạ ẩphát sau cúm, s i, ho gà… ở

      ­ Ngườ ệi b nh s t nh , s t tăng d n, m ch ố ẹ ố ầ ạ

      ­ Nghe ph i có th  th y ran  m nh  h t. ổ ể ấ ẩ ỏ ạ

      ­ Tri u ch ng toàn thân n ng d  b  suy hô h p.ệ ứ ặ ễ ị ấ      ­ Ch p ho c chi u X quang: ph i có nhi u đám ụ ặ ế ổ ề

m  r i rác ờ ả ở hai bên ph i   ổ

        Ti n tri n: là b nh n ng, ti n tri n th t ế ể ệ ặ ế ể ấ

thường, d  b  suy hô h p nh t là   tr  em và ngễ ị ấ ấ ở ẻ ười già y u.ế

     ­ Tránh hít ph i b i. ả ụ

3. LAO PH I Ổ

3.1. Đ i cạ ương:

       Lao ph i là lo i lao thổ ạ ường g p nh t (chi m ặ ấ ế

80% các trường h p lao   các b  ph n khác c a c  ợ ở ộ ậ ủ ơ

th ) và cũng là tr  ng i l n nh t trong vi c thanh ể ở ạ ớ ấ ệ

toán b nh lao nói chung vì 60 ­70% các trệ ường h p ợlao ph i là lao lây, có nguy c  gieo r c tr c khu n ổ ơ ắ ự ẩlao cho nh ng ngữ ười xung quanh có ti p xúc, khi n ế ếcho b nh lây lan và t n t i.ệ ồ ạ

      Thường không có s  song song gi a b nh c nh ự ữ ệ ảlâm sàng ban đ u v i thầ ớ ương t n gi i ph u ban đ u ổ ả ẫ ầ

c a lao ph i vì v y ch  do nh ng hoàn c nh khác ủ ổ ậ ỉ ữ ả

nhau làm phát hi n ra b nh.ệ ệ

Có th  g i ra ngay vê b nh do các tri u chung sau:ể ợ ệ ệ

    ­ Ho ra máu: kho ng 90% trả ường h p ho ra máu là ợ

do lao

    ­Tràn d ch màng ph i:ị ổ

    ­Trong m t s  trộ ố ường h p lao ph i có th  trá hình ợ ổ ể

dưới dung m o m t b nh hôạ ộ ệ  h p c p tính khác nh :ấ ấ ư

       + Gi  cúm: b nh c nh có các tri u ch ng c a ả ệ ả ệ ứ ủ

cúm, nh ng không có các tri u ch ng v  mũi ­ h ng. ư ệ ứ ề ọ

S t kéo dài ho c có nh ng th i k  thuyên gi m r i ố ặ ữ ờ ỳ ả ồ

s t l i. H i b nh k  s  cho thây trố ạ ỏ ệ ỹ ẽ ước đó b nh nhân ệ

đã b  m t m i ho c đã c  nh ng đ t "cúm“ trong ị ệ ỏ ặ ỏ ữ ợ

nh ng tu n ho c tháng trữ ầ ặ ước

      + 'Viêm ph  qu n": có nh ng đ t ho, kh c đ m ế ả ữ ợ ạ ờ

và s t kéo dài và tái di n sau m t vài tu n l ng l  ọ ễ ộ ầ ặ ẽ

Nh ng đ t s t c p tính nh  th  thữ ợ ố ấ ư ế ường có m t giai ộ

đo n ti n tri u ch ng v i tính cách h n t p c a nó, ạ ề ệ ứ ớ ỗ ạ ủ

di n bi n kéo dài làm nghĩ đ n vi c tìm ki m căn ễ ế ế ệ ế

nguyên lao

     + Viêm ph i": ho c m t "viêm nhi m ph  qu n ­ ổ ặ ộ ễ ế ả

ph i c p tinh ' v i kh i đ u b  ngoài d  d i nh  s t ổ ấ ớ ở ầ ề ữ ộ ư ốcao, đau ng c, ho, kh c, nh ng chúng có đ c đi m là ự ạ ư ặ ểkhông thuyên gi m dù đả ược dùng các kháng sinh. 

Trong các trường h p trên n u h i b nh ti m  ợ ế ỏ ệ ỉ

thường s  th y có m t th i k  ti n tri u ch ng v  ẽ ấ ộ ờ ỳ ề ệ ứ ềlao. 

3.2. Tri u ch ngệ ứ

3.2.1. Tri u ch ng ch c năngệ ứ ứ

      ­ Ho: lúc đ u ho khan, ho kéo dài và ho nhi u v  ầ ề ề

đ m nhi u và l n m  làm nghĩ đ n m t lao hang. Ho ờ ề ẫ ủ ế ộ

và kh c là hai tri u ch ng ch  y u làm tăng nguy c  ạ ệ ứ ủ ế ơlây lan b nh nh t. ệ ấ

3.2.2. Tri u ch ng toàn thân ệ ứ

      ­ M t m i.ệ ỏ

      ­ G y: có thê g y nhanh và nhi u.ầ ầ ề

      ­ S t: thố ường là s t nh , s t v  chi u, không ố ẹ ố ề ề

đ u, tăng lên khi g ng s c và gi m khi ngh  ng i. ề ắ ứ ả ỉ ơ

Nhi u khi b nh nhân không c m th y mình có s t. ề ệ ả ấ ố

Thường có m  hôi ban đêm. Đôi khi các tri u ch ng ồ ệ ứ

l i bi u hi n ra nhi u v  khác nhau nh  r i lo n ạ ể ệ ề ẻ ư ố ạ

tiêu hóa, r i lo n tiêu ti n làm l ch hố ạ ệ ệ ướng ch n ẩ

đoán. 

3.3. Ch n đoán: d a vào 3 y u t  ẩ ự ế ố

3.3.1. Thăm khám lâm sàng

a. Thăm khám th c th  không có nh ng d u hi u  ự ể ữ ấ ệ gì 

đ c tr ng c a lao ph i ặ ư ủ ổ  

Nh m nh n đ nh m c đ  ti n tri n c a b nh,  nh ằ ậ ị ứ ộ ế ể ủ ệ ả

hưởng c a b nh đ n toàn thânủ ệ ế

và hô h p nh  th  nào và tìm ki m nh ng c  quan ấ ư ế ế ữ ơ

­ Trước kia đã được tiêm phòng lao BCG hay ch aư

­ Trước có b  s  nhi m lao không (ngày phát hi n và ị ơ ễ ệ

đi u tr )ề ị

­ Trước có b  lao ph i không? N u có, c n h i k  ị ổ ế ầ ỏ ỹ

ngày phát hi n và phệ ương th c đi u tr  (thu c dùng, ứ ề ị ố

li u dùng, th i gian ).ề ờ

­ H i tìm ngu n lây trong nh ng ngỏ ồ ữ ười thân c n (qua ậ

đó có th  bi t v  kh  năng kháng thu c c a tr c ể ế ề ả ố ủ ự

khu n).ẩ

­ Hoàn c nh gia đình và ngh  nghi p (đê có m t ả ề ệ ộ

đi u tr  thích h p).ề ị ợ

­ Ph n  ng da v i tuberculin: v  nguyên t c, ph n ả ứ ớ ề ắ ả

úng này dương tinh. Nh ng cũng có th  âm tính ư ể

trong th i gian đ u (giai đo n ti n d   ng) c a lao ờ ầ ạ ề ị ứ ủ

màng ph i, c a lao kê và   nh ng b nh nhân già ổ ủ ở ữ ệ

y u, suy nhế ược n ng. B i v y c n ph i làm l i ặ ở ậ ầ ả ạ

ph nả

ng sau 3­4 tu n. 

không, đ ng đ u ho c không đ ngồ ề ặ ồ

    ­Các hang lao: có th  có m t ho c nhi u hang. ể ộ ặ ề

Hang có thê    ở b t c  n i nào c a ph i.ấ ứ ơ ủ ổ

3.3.3. Xét nghi m vi khu n ệ ẩ

      Là xét nghi m c  b n đ  ch n đoán b nh lao. ệ ơ ả ể ẩ ệ

C n xét nghi m nhi u l n (3 – 6 l n). C n th c ầ ệ ề ầ ầ ầ ự

hi n xét nghi m theo 3 ti n trình:ệ ệ ế

      ­Phát hi n tr c khu n trong đ m b ng nhu m soi ệ ự ẩ ờ ằ ộ

tr c ti p. N u tr c khu n âm tính thì ti n hành nuôi ự ế ế ự ẩ ế

c y có th  giúp phát hi n đấ ế ệ ược vi khu n.ẩ

      ­ Nh n đ nh ch ng lo i tr c khu n.ậ ị ủ ạ ự ẩ

      ­Xác đ nh tính nh y c m c a tr c khu n đ i v i ị ạ ả ủ ự ẩ ố ớcác thu c ch ng lao.ố ố

    Tâm ph  m n tính, giãn ph  qu n, x  ph i (h u ế ạ ế ả ơ ổ ậ

qu  c a t n thả ủ ổ ương lao di n r ng, đệ ộ ược phát hi n ệ

và đi u tr  mu n).ề ị ộ

    Hi m có nh ng trế ữ ường h p có tiên lợ ượng x u do ấ

m c th  lao c p tính ho c t n phát thành lao toàn ắ ể ấ ặ ả

th  (thể ường g p   nh ng tr  nh  và ngặ ở ữ ẻ ỏ ười cao tu i ổ

ho c lao có kèmặ

nh ng b nh khác).ữ ệ

    Ngày nay lao là m t b nh ch a kh i độ ệ ữ ỏ ược (nêu 

được đi u tr  đúng đ n) ề ị ắ

3.5. Đi u trề ị

3.5.1. Ch  đ  sinh ho tế ộ ạ

­ Trong b nh vi n, khi đi u tr  c n kháng sinh đ  ệ ệ ề ị ầ ồ

nh m phát hi n s  kháng thu c c a tr c khu n lao. ằ ệ ự ố ủ ự ẩ

Đ ng th i thăm dò tình tr ng c a m t s  c  quan vì ồ ờ ạ ủ ộ ố ơ

có th  m t c  quan nào đó đang b  b nh s  có ch ng ể ộ ơ ị ệ ẽ ốchi đ nh dùng m t s  thu c:ị ộ ố ố

   + Gan: ph n  ng Gros, Mac Lagan, đ nh lả ứ ị ượng 

bilirubin toàn ph n, các enzym transaminase (ALT, ầAST)

   + Th n: Ure huy t. creatinin huy t. ậ ế ế

   + M t: th  l c, th  trắ ị ự ị ường, s  nhìn các màu (khi ự

dùng ethambutol)

   + Tai: thinh đ  (khi dùng streptomycin).ồ

­ B nh nhân ph i đệ ả ược ngh  ng i   n i yên tĩnh, ỉ ơ ở ơ

thoáng mát,  n đ nh t  tổ ị ư ưởng, yên tâm và kiên trì 

đi u tr  ít nh t 6­9 tháng.ề ị ấ