Kiến thức: • Định nghĩa được dao động điều hòa và các đại lượng đặc trưng cho tính tính chất tuần hoàn chu kỳ, tần số và tần số góc và công thức liên hệ • Các phương trình động học xt,v
Trang 1ÔN TẬP ĐẦU NĂM
2
Ôn tập kiến thức cũ
Kiến thức: Ôn lại các kiến thức cơ bản của lớp 11
và lớp 11 có liên quan trực tiếp đến chương trình vật lí 12
Kĩ năng : Nhắc lại một số kĩ năng cơ bản để giải
bài tập vật lí
Đàm thoại Gợi mởVấn đáp
Chương I : Dao động cơ (TS:10 - LT:7 - TH:2 – ÔT:1 – KT: 0)
4
B1: Dao động điều hòa
Kiến thức:
• Định nghĩa được dao động điều hòa
và các đại lượng đặc trưng cho tính tính chất tuần hoàn (chu kỳ, tần số và tần số góc ) và công thức liên hệ
• Các phương trình động học x(t),v(t),a(t)
• Quan hệ giữa chuyển động tròn đều
và dao động điều hòa
Kĩ năng :
• Biết cách xác định các hằng số A,ω ϕ ,
• Vận dụng được các đặc điểm của dao động điều hòa : chiều dài quỹ đạo , vị trí biên , vị trí cân bằng tại đó li độ, tốc độ và độ lớn gia tốc có giá trị là bao nhiêu
• Đọc được các thông tin từ đồ thị : về biên
độ , chu kỳ , và pha ban đầu
Trực quan Đàm thoại
Diễn giảng
Hình vẽCon lắc lò xoCon lắc đơn
Trang 23 5
B2: Con lắc lò xo
Kiến thức: Viết được :
• Công thức của lực kéo về tác dụng vào vật dao động điều hòa
• Công thức tính chu kì của con lắc lò xo
• Công thức tính thế năng, động năng và cơ năng của con lắc lò xo
Kĩ năng :
• Giải thích được tại sao dao động của con lắc
lò xo là dao động điều hòa
• Nêu được nhận xét định tính về sự biến thiên động năng và thế năng khi con lắc dao động
• Áp dụng được các công thức và định luật có trong bài để giải bài tập tương tự sgk
• Viết được phương trình động lực học của con lắc lò xo
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Hình vẽCon lắc lò xo
B3: Con lắc đơn
• Nêu được cấu tạo của con lắc đơn
• Nêu được điều kiện để con lắc đơn dao động điều hòa Viết được công thức tính chu
kì dao động của con lắc đơn
• Viết được công thức tính thế năng và cơ năng của con lắc đơn
• Xác định được lực kéo về tác dụng vào con lắc đơn
• Nêu được nhận xét định tính về sự biến thiên của động năng và thế năng của con lắc khi dao động
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Hình vẽCon lắc đơn
Trang 3Hoạt động nhóm
Bộ thí nghiệm vật lí con lắc đơn con lắc
lò xo và cộng hưởng
4
5
Trang 45 10
11
B6: Thực hành: Khảo sát thực nghiệm các định luật dao động con lắc đơn
• Biết dùng phương pháp thực nghiệm để xác định :
o Chu kì dao động T của con lắc đơn không phụ thuộc vào biên độ khi biên độ dao động nhỏ, không phụ thuộc vào khối lượng , chỉ phụ thuộc vào chiều dài l và gia tốc trọng trường g của nơi làm thí nghiệm
o Tìm ra bằng thí nghiệm T a l= , với hệ
số a ≈ 2 , kết hợp với nhận xét tỉ số 2
2
gπ ≈ với g = 9,8m/s2, từ đó nghiệm lại công thức chu kì dao động của con lắc đơn Ứng dụng kết quả đo a để xác định gia tốc trọng trường g tại mơi là thí nghiệm
Kĩ năng :
Thí nghiệm theo nhóm
Bộ đồ dùng thí nghiệm định luật dao động con lắc đơn
Trang 5Tổng kết chương I Kiến thức:• Ôn lại các kiến thức cơ bản của chương 1
về dao động cơ
• Phân loại các dạng bài tập về dao động cơ
Kĩ năng : Diễn đạt khái niệm bằng cách khác đơn
giản hơn mà vẫn đủ nghĩa
Đàm thoạiDiến giảngGợi mở
Máy chiếu Projector
Chương II: Sóng cơ và sóng âm (TS:7 - LT:5 - TH:0 – ÔT:1 – KT: 1)
B7: Sóng cơ và sự truyền sóng cơ
Kiến thức:
• Phát biểu được định nghĩa của sóng cơ
• Phát biểu được định nghĩa các khái niệm liên quan với sóng: Sóng dọc, sóng ngang, tốc
độ truyền sóng, tần số, chu kì, bước sóng, pha
• Viết được phương trình sóng
• Nêu được các đặc trưng của sóng là biên
độ, chu kì, tần số, bước sóng và năng lượng sóng
Kĩ năng :
• Giải được bài tập đơn giản về sóng cơ
• Tự làm được thí nghiệm về sự truyền sóng trên một sợi dây
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Bộ đồ dùng sóng cơ
và giao thoa sóng
Trang 67 14 B8: Giao thoa sóng Kiến thức:
• Mô tả được hiện tượng giao thoa của hai sóng mặt nước và nêu được các điều kiện
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
• Mô tả được hiện tương sóng dừng trên một sợi dây và nêu được điều kiện để có sóng dừng
• Giải thích được hiện tượng sóng dừng
• Viết được công thức xác định vị trí các nút
và các bụng trên một sợi dây trong trường hợp có hai đầu cố định và dây có một đầu cố định , một đầu tự do
• Nêu được điều kiện để có sóng dừng trong hai trường hợp trên
Kĩ năng :
• Giải bài tập đơn giản sóng dừng
Trực quan Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Bộ thí nghiệm sóng dừng
Trang 7• Nêu được ba đặc trưng vật lí của âm là tần
số âm , cường độ âm và mức cường độ
âm ,đồ thị dao động âm , các khái niệm cơ bản và họa âm
Kĩ năng : Giải thích được nguồn gốc của âm thanh
Trực quan Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Âm thoaThanh thép
Hoạt động nhóm
Đàn ghi ta , âm thoa
Kĩ năng : Diễn đạt khái niệm bằng cách khác đơn
giản hơn mà vẫn đủ nghĩa
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Máy chiếu Projector
10 19 Kiểm tra Chương II
Trang 8Chương III: Dòng điện xoay chiều (TS:11 - LT:7 - TH:2 – ÔT:1 – KT: 1)
- Giải thích tóm tắt nguyên tắc tạo ra dòng điện xoay chiều
- Viết được biểu thức của công suất tức thời của dòng điện xoay chiều chạy qua một điện trở
- Phát biểu được định nghĩa và viết được biểu thức của i, u
Kĩ năng :
• Đọc được các giá trị tức thời từ đồ thị
• Giải được các bài tập tương tự sgk
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
- Mô hình đơn giản về máy phát điện xoay chiều
- Sử dụng dao động kí điện tử để biểu diễn trên màn hình đồ thị theo thời gian của cường độ dòng điện xoay chiều (nếu có thể)
Trang 9Hoạt động nhóm
- Một số dụng cụ thí nghiệm như dao động kí điện
tử, ampe kế, vôn
kế, một số điện trở, tụ điện, cuộn cảm để minh hoạ
11 22 B14: Mạch có R,L,C
mắc nối tiếp Kiến thức: - Nêu lên được những tính chất chung của mạch
điện xoay chiều mắc nối tiếp
- Nêu được những điểm cơ bản của phương pháp giản đồ Fre-nen
- Viết được công thức tính tổng trở
- Viết được công thức định luật Ôm cho đoạn mạch xoay chiều có R, L, C mắc nối tiếp
- Viết được công thức tính độ lệch pha giữa i và
u đối với mạch có R, L, C mắc nối tiếp
- Nêu được đặc điểm của đoạn mạch có R, L, C nối tiếp khi xảy ra hiện tượng cộng hưởng điện
Kĩ năng :
• Vẽ giản đồ vectơ của các hiệu điện thế
• Giải được các bài tập đơn giản tương tự
Trực quan Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Chuẩn bị thí nghiệm gồm có dao động kí điện
tử (hai chùm tia), các vôn kế và ampe kế, các phần tử R, L, C
Trang 1012 23 B15: Công suất điện
tiêu thụ của mạch điện xoay chiều Hệ số công suất
Kiến thức :
- Phát biểu được định nghĩa và thiết lập được công thức của công suất trung bình tiêu thụ trong một mạch điện xoay chiều
- Phát biểu được định nghĩa của hệ số công suất
- Nêu được vai trò của hệ số công suất trong mạch điện xoay chiều
- Viết được công thức của hệ số công suất đối với mạch RLC nối tiếp
Kĩ năng :
• Tính được công suất của đoạn mạch bất kì
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
12 24 B16: Sự truyền tải điện
năng Máy biến áp
Kiến thức :
- Viết được biểu thức của điện năng hao phí trên đường dây tải điện, từ đó suy ra những giải pháp giảm điện năng hao phí trên đường dây tải điện, trong đó tăng áp là biện pháp triệt để và hiệu quả nhất
- Phát biểu được định nghĩa, nêu được cấu tạo
và nguyên tắc làm việc của máy biến áp
- Viết được hệ thức giữa điện áp của cuộn thứ cấp và của cuộn sơ cấp trong máy biến áp
- Viết được biểu thức giữa cường độ dòng điện trong cuộn thứ cấp và trong cuộn sơ cấp của một máy biến áp
Kĩ năng :
• Giải được các bài tập đơn giản về máy biến thế
Trực quan Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Thí nghiệm tìm các tính chất, hệ thức
cơ bản của một máy biến áp (loại dùng cho HS)
Trang 11Kĩ năng :
• Hiểu được nguyên tắc hoạt động của các máy phát điện xoay chiều
• Nhận ra được phần cảm và phần ứng trong các máy phát điện trong thực tế
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Các mô hình máy phát điện xoay chiều 1 pha, 3 pha, sơ đồ chỉnh lưu dòng điện xoay chiều đối với các mạch chỉnh lưu, có thể sử dụng dao động kí
để biểu diễn các dòng đã được chỉnh lưu
26 B18: Động cơ không
đồng bộ ba pha Kiến thức: - Trình bày được khái niệm từ trường quay
- Trình bày được cách tạo ra từ trường quay
- Trình bày được cấu tạo và nguyên tắc hoạt động của động cơ không đồng bộ ba pha
Kĩ năng :
• Hiểu được nguyên tắc chung của các động
cơ không đồng bộ trong thực tế gia đình
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Chuẩn bị một động cơ không đồng bô ba pha đã tháo ra để chỉ cho
HS nhìn thấy được các bộ phận chính của động cơ
Trang 1214 27
28
B19: Thực hành: Khảo sát đoạn mạch xoay chiều có R,L,C mắc nối tiếp
- Vận dụng phương pháp giản đồ Fre-nen để biểu diễn các điện áp trong các loại đoạn mạch điện xoay chiều mắc nối tiếp
Kĩ năng:
- Sử dụng được đồng hồ đa năng hiện số để đo điện áp xoay chiều: lựa chọn đúng phạm vi đo, đọc đúng kết quả đo, xác định đúng sai số đo
- Vận dụng được phương pháp giản đồ Fre-nen
để xác định L, r của ống dây, điện dung C của tụ điện, góc lệch ϕ giữa cường độ dòng điện i và điện áp u ở từng phần tử của đoạn mạch
Thái độ: Trung thực, khách quan, chính xác và
khoa học
Thí nghiệm thực hành thơ nhóm
Bộ đồ dùng khảo sát dòng điện xoay chiều
15 29 Tổng kết chương III Kiến thức:
• Ôn lại các kiến thức cơ bản của chương 3
về dòng điện xoay chiều
• Phân loại các dạng bài tập về dòng điện xoay chiều
Kĩ năng : Diễn đạt khái niệm bằng cách khác đơn
giản hơn mà vẫn đủ nghĩa
Đàm thoạiDiến giảngGợi mở
Máy chiếu Projector
15 30 Kiểm tra chương III
Trang 1316 31 Ôn thi HKI
18 35 B21: Điện từ trường Kiến thức:
- Nêu được định nghĩa về điện từ trường
- Phân tích được một hiện tượng để thấy được mối liên quan giữa sự biến thiên theo thời gian của cảm ứng từ với điện trường xoáy và sự biến thiên của cường độ điện trường với từ trường
- Nêu được hai điều khẳng định quan trọng của thuyết điện từ
Kĩ năng :
• Hiểu được mối quan hệ mật thiết của hai dạng năng lượng này
• Hoàn toàn thống nhất với định luật bảo toàn
và chuyển hoá năng lượng
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Làm lại thí nghiệm cảm ứng điện từ
Trang 1418 36 B22: Sóng điện từ Kiến thức:
- Nêu được định nghĩa sóng điện từ
- Nêu được các đặc điểm của sóng điện từ
- Nêu được đặc điểm của sự truyền sóng điện từ trong khí quyển
Hoạt động nhóm
- Thí nghiệm của Héc về sự phát và thu sóng điện từ (nếu có)
- Một máy thu thanh bán dẫn để cho HS quan sát bảng các dải tần trên máy
- Mô hình sóng điện từ của bài vẽ trên giấy khổ lớn, hoặc ảnh chụp hình đó
- Nêu rõ được chức năng của mỗi khối trong sơ
đồ của một máy phát và một máy thu sóng vô tuyến đơn giản
Kĩ năng :
• Hiểu được nguyên tắc chung của việc phát
và thu sóng vô tuyến
• Giải thích được sơ đồ khối của máy phát và máy thu
Trực quan Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
- Chuẩn bị thí nghiệm về máy phát
và máy thu đơn giản (nếu có)
Trang 15Kĩ năng : Diễn đạt khái niệm bằng cách khác đơn
giản hơn mà vẫn đủ nghĩa
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Máy chiếu Projector
Hoạt động nhóm
Làm 2 thí nghiệm của Niu-tơn
Hoạt động nhóm
Làm thí nghiệm âng với ánh sáng đơn sắc (với ánh sáng trắng thì tốt)
Trang 16Hoạt động nhóm
Cho HS xem máy
và quan sát một vài quang phổ và quan sát một vài cỗ máy
- Nêu được rằng: tia hồng ngoại và tia tử ngoại
có cùng bản chất với ánh sáng thông thường, chỉ khác ở một điểm là không kích thích được thần kinh thị giác, là vì có bước sóng (đúng hơn là tần số) khác với ánh sáng khả kiến
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Thí nghiệm hình 27.1 Sgk
Trang 1722 43 B28: Tia X Kiến thức:
- Nêu được cách tạo, tính chất và bản chất tia X
- Nhớ được một số ứng dụng quan trọng của tia X
- Thấy được sự rộng lớn của phổ sóng điện từ,
do đó thấy được sự cần thiết phải chia phổ ấy thành các miền, theo kĩ thuật sử dụng để nghiên cứu và ứng dụng sóng điện từ trong mỗi miền
Hoạt động nhóm
Vài tấm phim chụp phổi, dạ dày hoặc bất
kì bộ phận nào khác của cơ thể
Kĩ năng : Diễn đạt khái niệm bằng cách khác đơn
giản hơn mà vẫn đủ nghĩa
Đàm thoạiDiễn giảngGợi mởHoạt động nhóm
Trang 1824 47 Kiểm tra chương IV và
- Phát biểu được định luật về giới hạn quang điện
- Phát biểu được giả thuyết Plăng và viết được biểu thức về lượng tử năng lượng
- Phát biểu được thuyết lượng tử ánh sáng và nêu được những đặc điểm của phôtôn
- Vận dụng được thuyết phôtôn để giải thích định luật về giới hạn quang điện
- Nêu được lưỡng tính sóng - hạt của ánh sáng
Kĩ năng :
• Hiểu được bản chất của hạt phôtôn
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
- Bộ thí nghiệm về hiện tượng quang điện (nếu có)
- Một số mẫu chuyện vui về sự ra đời của thuyết lượng tử như thái độ của các nhà khoa học thời bấy giờ trước ý kiến có tính chất táo bạo của Plăng về sự gián đoạn của năng lượng
quang điện trong Kiến thức: - Trả lời được các câu hỏi: Tính quang dẫn là gì?
- Nêu được định nghĩa về hiện tượng quang điện trong và vận dụng để giải thích được hiện tượng quang dẫn
- Trình bày được định nghĩa, cấu tạo và chuyển vận của các quang điện trở và pin quang điện
Kĩ năng :
• Hiểu được những ứng dụng của hiện tượng
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động
- Thí nghiệm về dùng pin quang điện để chạy một động cơ nhỏ (nếu có)
- Máy tính bỏ túi chạy bằng pin quang điện
Trang 19- Phân biệt được huỳnh quang và lân quang.
- Nêu được đặc điểm của ánh sáng huỳnh quang
Hoạt động nhóm
- Một ống nghiệm nhỏ đựng dung dịch fluorexêin; hoặc một vật bằng chất lân quang (núm bật tắt ở một số công tắc điện)
- Đèn phát tia tử ngoại hoặc một chiếc bút thử tiền
- Hộp cactông nhỏ dùng để che tối cục bộ
26 51 B33: Mẫu nguyên tử
Bo
Kiến thức:
- Trình bày được mẫu nguyên tử Bo
- Phát biểu được hai tiên đề của Bo về cấu tạo nguyên tử
- Giải thích được tại sao quang phổ phát xạ và hấp thụ của nguyên tử hiđrô lại là quang phổ vạch
Kĩ năng :
• Hiểu khái niệm quỹ đạo dừng
• Hiểu được khi nào nguyên tử phát ra phôtôn
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Hình vẽ các quỹ đạo của êlectron trong nguyên tử hiđrô trên giấy khổ lớn
26 52 B34: Sơ lược về laze Kiến thức:
- Trả lời được câu hỏi: Laze là gì?
- Nêu được những đặc điểm của chùm sáng do laze phát ra
- Trình bày được hiện tượng phát xạ cảm ứng
- Nêu được một vài ứng dụng của laze
Kĩ năng :
• Hiểu được cơ chế tạo ra ánh sáng laze
• Hiểu được những ứng dụng của laze trong thực tế
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
- Một bút laze
- Một laze khí dùng trong trường học (nếu có)
- Các hình 34.2, 34.3
và 34.4 Sgk trên giấy khổ lớn
Trang 20Kĩ năng : Diễn đạt khái niệm bằng cách khác đơn
giản hơn mà vẫn đủ nghĩa
Đàm thoạiDiễn giảngGợi mở
Hoạt động nhóm
Máy chiếu Projector
27 54 Kiểm tra chương VI
Chương VII: Hạt nhân nguyên tử
28
55
B35: Lực hạt nhân Độ hụt khối
Kiến thức:
- Nêu được cấu tạo của các hạt nhân
- Nêu được các đặc trưng cơ bản của prôtôn và nơtrôn
- Giải thích được kí hiệu của hạt nhân
- Định nghĩa được khái niệm đồng vị
Kiến thức:
- Nêu được những đặc tính của lực hạt nhân
- Viết được hệ thức Anh-xtanh
- Phát biểu được định nghĩa và viết được biểu thức của độ hụt khối lượng của hạt nhân
Trực quan
Đàm thoạiDiễn giảng
Hoạt động nhóm
Chuẩn bị một bảng thống kê khối lượng của các hạt nhân