SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA PHÒNG GD&ĐT HUYỆN ĐÔNG SƠN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM Một số giải pháp sử dụng mẫu vật để nâng cao hiệu quả dạy học Sinh học 6 ở trường THCS Đông Nam Người t
Trang 1S
Ở GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GD&ĐT HUYỆN ĐÔNG SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Một số giải pháp sử dụng mẫu vật để nâng cao hiệu quả dạy học
Sinh học 6 ở trường THCS Đông Nam
Người thực hiện: Vũ Thị Thu Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường THCS Đông Nam SKKN thuộc lĩnh vực (môn): Sinh Học
THANH HÓA, NĂM 2019
Trang 2
THÔNG TIN CHUNG VỀ SKKN 1 Tên sáng kiến: “ Một số giải pháp sử dụng mẫu vật để nâng cao hiệu quả dạy học Sinh học 6 ở trường THCS Đông Nam ”. 2 Lĩnh vực áp dụng: Môn Sinh học 3 Tác giả: Vũ Thị Thu Nữ Ngày tháng năm sinh: 19/09/1980 Trình độ chuyên môn: Đại học Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên trường THCS Đông Nam Điện thoại: 0916594556 Email: t huvtthcsdongnam.ds@thanhhoa.edu.vn 4 Đồng tác giả( nếu có) Họ và tên……….
Ngày tháng năm sinh:………
Trình độ chuyên môn: ………
Chức vụ, đơn vị công tác:………
Điện thoại:………
Email:………
5 Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến:
Tên đơn vị: Trường THCS Đông Nam
Địa chỉ: Thôn Tân Chính, xã Đông Nam, huyện Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa
Điện thoại: 02378786006
6 Đơn vị áp dụng sáng kiến lần đầu(nếu có)
Tên đơn vị, địa chỉ, điện thoại.
7 Thời gian áp dụng sáng kiến lần đầu: Mốc thời gian được áp dụng lần
đầu tiên trong thực tế năm học: 2018- 2019
Trang 3DANH MỤC CÁC ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC HỘI ĐỒNG ĐÁNH GIÁ, XẾP LOẠI CẤP PHÒNG GD& ĐT, CẤP SỞ GD&ĐT VÀ CÁC CẤP
CAO HƠN XẾP LOẠI TỪ LOẠI C TRỞ LÊN
Họ và tên: Vũ Thị ThuChức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên Trường THCS Đông Nam
Cấp đánh giá xếp loại
(Ngành GD cấphuyện/tỉnh;
Tỉnh )
Kết quả đánh giá xếp loại
(A, B,hoặc C)
Năm học đánh giá xếp loại
1. Xây dựng và sử dụng một số
dạng sơ đồ trong dạy học phần
" Sinh vật và môi trường".Sinh
học 9
Cấp Huyện C 2008- 2009
2. Xây dựng và sử dụng một số
dạng sơ đồ trong dạy học phần
" Sinh vật và môi trường".Sinh
4. Ứng dụng công nghệ thông tin
vào dạy một tiết thực hành:
Nhận biết một vài dạng đột
biến – Sinh học 9
Cấp Huyện C 2013- 2014
5. Sử dụng phương pháp trực
quan trong dạy học chương : Lá
, nhằm nâng cao chất lượng học
sinh lớp 6 trường THCS Đông
Nam
Cấp Huyện B 2015- 2016
6 Một số phương pháp nhận biết
và cách giải bài toán di truyền
liên kết thông qua bài toán di
truyền độc lập ở môn Sinh Học
lớp 9 – THCS Đông Nam
Cấp Huyện B 2017- 2018
Trang 43 GIẢI QUYẾT VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN
4 HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2 3 3 6 18
3 PHẦN III: KẾT LUẬN - KIẾN THỨC
1 KẾT LUẬN
2 KIẾN NGHỊ
19
Trang 5PHẦN I- MỞ ĐẦU
1.1 Lý do chọn đề tài
Trong sự nghiệp giáo dục việc nâng cao chất lượng dạy học là mộttrong những khâu then chốt, nhiệm vụ trọng tâm của mỗi nhà trường nóichung và của mỗi giáo viên nói riêng, xuyên suốt quá trình dạy học và làviệc làm thường xuyên
Thật vậy trong những năm qua chúng ta đã thực hiện quá trình đổi mớichương trình, giảm tải nội dung sách giáo khoa, sử dụng đồ dùng dạy học nhằmgiảm tính lý thuyết, tăng tính thực tiễn, thực hành đảm bảo vừa sức, đạt hiệu quảcao trong dạy và học Vì vậy đòi hỏi giáo viên phải thay đổi phương pháp giảngdạy phù hợp với nội dung bài học đáp ứng với yêu cầu đã được cụ thể hóa trongluật giáo dục: “ Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tựgiác, chủ động sáng tạo của học sinh phù hợp với từng đặc điểm của lớp học,môn học, bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm, khảnăng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vuihứng thú cho học sinh”
Để thực hiện yêu cầu trên thì việc đổi mới phương pháp dạy học lấy họcsinh làm trung tâm, tích cực hóa hoạt động của học sinh và việc vận dụng cácphương pháp dạy học phù hợp với từng nội dung, từng đối tượng học sinh, từngbiện pháp dạy học, đòi hỏi giáo viên phải có sự đổi mới cả về tư duy và phươngpháp dạy học
Sinh học là môn khoa học thực nghiệm Hầu hết các hiện tượng, khái niệm,quy luật, quá trình trong Sinh học đều bắt nguồn từ thực tiễn Biểu diễn bằng thínghiệm hay mẫu vật trực quan là một trong những phương pháp quan trọng để tổchức học sinh nghiên cứu các hiện tượng Sinh học Nhất là học sinh lớp 6 muốnhình thành kiến thức Sinh học thì việc quan sát mẫu vật là rất quan trọng và hữuích Từ quan sát mẫu vật học sinh sẽ phát hiện kiến thức nhanh, nhớ lâu vậndụng vào thực tiễn tốt
Qua nhiều năm giảng dạy ở trường THCS Đông Nam là một trường thuộcvùng có điều kiện kinh tế khó khăn của huyện Đông Sơn, tôi thấy rằng việc sửdụng mẫu vật của học sinh lớp 6 còn chưa được thành thục Do đó việc rèn luyện
kỹ năng sử dụng mẫu vật cho các em là một việc làm hết sức cần thiết để nângcao chất lượng học tập Nhưng vấn đề đặt ra là sử dụng vật mẫu như thế nào đểgiảng dạy có hiệu quả cao? Hiện nay qua nghiên cứu tôi nhận thấy chưa có tàiliệu nào bàn sâu về vấn đề này Chính vì vậy trên cơ sở kinh nghiệm giảng dạy,kết hợp với việc trao đổi cùng đồng nghiệp tôi đã mạnh dạn nghiên cứu đề tài “
Trang 6Một số giải pháp sử dụng mẫu vật để nâng cao hiệu quả dạy học Sinh học 6 ở trường THCS Đông Nam ”.
1.2 Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu đề tài “Một số giải pháp sử dụng mẫu vật để nâng cao hiệu
quả dạy học Sinh học 6 ở trường THCS Đông Nam ” nhằm góp phần tích cực
hoá hoạt động của học sinh, nâng cao chất lượng giáo dục môn Sinh học nóichung, môn Sinh học lớp 6 nói riêng ở trường THCS Đông Nam
1.3 Đối tượng nghiên cứu
Một số giải pháp sử dụng mẫu vật có hiệu quả trong dạy học Sinh học 6 ởtrường THCS Đông Nam
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Tổng hợp lí luận thông qua tài liệu và thực tiễn giảng dạy khối lớp 6 ởtrường THCS Đông Nam
- Phương pháp quan sát và điều tra sư phạm: Dự giờ, trao đổi ý kiến vớiGV; xây dựng hệ thống các câu hỏi, phiếu điều tra để điều tra thực trạng củaviệc sử dụng mẫu vật
- Phương pháp tiến hành khảo sát học sinh, phân tích các số liệu thu đượcqua khảo sát
- Phương pháp hỏi ý kiến của các giáo viên có kinh nghiệm
- Phương pháp thực hành nghiên cứu, giảng dạy và đúc rút kinh nghiệm
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.
2.1 Cơ sở lí luận
Năm học 2018 - 2019 là năm học “ Tiếp tục đổi mới toàn diện về Giáo dục
và Đào tạo, nâng cao hiệu quả về chất lượng Giáo dục và Đào tạo gắn chặt vớimục tiêu phát triển Kinh tế - Xã hội của địa phương” có liên quan đến việc đổimới phương pháp dạy học Để sử dụng phương pháp như thế nào có hiệu quảtrong dạy học là việc làm hết sức quan trọng nhằm nâng cao chất lượng toàndiện cho học sinh, giúp học sinh chiếm lĩnh kiến thức một cách độc lập, pháthuy tính độc lập sáng tạo, đồng thời kích thích sự tìm tòi khám phá khoa học củahọc sinh “ Sinh học là khoa học thực nghiệm, phương pháp dạy học gắn bóchặt chẽ với thiết bị dạy học, do đó dạy Sinh học không thể thiếu các phươngtiện trực quan như mô hình, tranh vẽ, mẫu vật, phim ảnh ”
Do vậy khi dạy học sinh về kiến thức sinh học chúng ta không nên chỉtruyền đạt dưới dạng “thực đơn có sẵn”, học sinh chỉ học thuộc bài mà phảitruyền đạt một cách khoa học, giúp học sinh nắm chắc kiến thức có tính quyluật, hiểu được bản chất của nó Từ đó học sinh hiểu được các nhà khoa học tìm
ra kiến thức và các quy luật sinh học như thế nào
Trang 7Như vậy, một trong những hướng để đổi mới phương pháp dạy học đó là tăngcường việc sử dụng các phương tiện dạy học và phương tiện dạy học hiện đại.Với cấu trúc của sách giáo khoa Sinh học 6 hiện nay yêu cầu học sinh phảinâng cao khả năng tư duy, tìm tòi kiến thức mới chủ động nên phương tiện dạyhọc có vai trò hết sức quan trọng trong quá trình dạy học của giáo viên và tiếpthu kiến thức mới của học sinh Chính vì thế giáo viên cần tìm thêm dẫn liệu đểhọc sinh tìm hiểu và giúp cho bài dạy sinh động hơn.
Đối với học sinh lớp 6 giáo viên yêu cầu học sinh chủ động tiếp thu kiến thứcmới nhanh, vững vàng thông qua dẫn liệu và hình ảnh Rèn luyện cho học sinh kỹnăng quan sát hình ảnh và mẫu vật, có ý thức giữ gìn, trồng và bảo vệ cây xanh đểtạo cho bầu không khí trong lành, cảnh quan quê hương thêm tươi đẹp
Mặt khác trong một thời lượng bó hẹp chỉ một tiết dạy không chỉ dạy chomột nhóm đối tượng học sinh mà giáo viên có thể vừa kiểm tra bài cũ, vừa khaithác xây dựng, hình thành kiến thức mới và còn phải khắc sâu, mở rộng kiếnthức mới cho học sinh, giúp các em vận dụng tốt các kiến thức mới khi giảithích các sự vật, hiện tượng thực tiễn trong cuộc sống và có thể hoàn thành tốtmọi bài tập có liên quan, giúp học sinh có thêm hứng thú khi học tập, để rồingày một yêu thích môn sinh học hơn Đây cũng chính là một trong những yếu
tố góp phần nâng cao chất lượng hiệu quả giờ lên lớp
Ở lứa tuổi học sinh lớp 6, kinh nghiệm sống còn ít, vốn hiểu biết chưanhiều, các em bắt đầu tiếp cận môn học, khả năng tư duy trừu tượng còn hạnchế,…thì việc sử dụng mẫu vật (trực quan) giúp học sinh hình thành kiến thứcnhanh hơn, chính xác hơn, nhớ lâu hơn, khả năng vận dụng thực tiễn tốt hơn.Đồng thời học sinh còn có được các kỹ năng bộ môn, thái độ đối với môn học và
ý thức bảo vệ thực vật, bảo vệ môi trường Việc sử dụng mẫu vật (làm phươngtiện trực quan) còn phát huy được ở học sinh tính tự giác, tích cực tự lực, tínhchủ động sáng tạo trong việc tự tìm thấy kiến thức dưới sự hướng dẫn, chỉ đạocủa giáo viên Ngoài ra nó còn gây hứng thú nhận thức cho học sinh, tạo yếu tốtâm lí ban đầu tác dụng tới toàn bộ quá trình nhận thức của các em Có thể nói,trong môn sinh học 6 sử dụng mẫu vật thật có nhiều ưu điểm so với các phươngtiện trực quan khác như tranh ảnh, mô hình… Nó cho học sinh biết rõ hìnhdạng, màu sắc, kích thước thật của đối tượng nghiên cứu Tuy nhiên cũng tuỳtừng bài, từng nội dung, từng dạng kiến thức cụ thể mà có thể kết hợp với cácphương tiện trực quan khác một cách hợp lí để tăng hiệu quả dạy học
2.2 Cơ sở thực tiễn
Qua những năm giảng dạy bộ môn sinh học 6 ở trường THCS Đông Nam,tôi nhận thấy việc sử dụng phương tiện trực quan trong dạy học còn hạn chế dothiết bị, đồ dùng dạy học, cơ sở vật chất phục vụ giảng dạy còn thiếu và chưađồng bộ Vì vậy, với môn sinh học 6 - nghiên cứu về giới thực vật thì việc sử
Trang 8dụng mẫu vật sẵn có để quan sát, thí nghiệm tìm ra kiến thức sẽ có nhiều thuậnlợi cho giáo viên và học sinh trong quá trình dạy học (Nhất là với điều kiện củađịa phương Đông Nam – Đông Sơn, là vùng nông thôn, hệ thực vật tương đối đadạng, gần gũi với học sinh) Mặc dù vậy, bản thân giáo viên chưa thực sự tíchcực chủ động nghiên cứu để sử dụng có hiệu quả mẫu vật sẵn có ở địa phương
để nâng cao hiệu quả dạy học Bên cạnh đó, với học sinh lớp 6 các em mới bắtđầu làm quen với môn học, làm quen với phương pháp học tập bộ môn nên việctìm kiếm thu thập mẫu vật của học sinh chưa hiệu quả, các em lấy mẫu cònthiếu, mẫu chưa phù hợp (quá to, quá nhỏ hay không đủ bộ phận cần thiết) Điềunày một phần do giáo viên chưa dặn dò cẩn thận, chưa phân công rõ ràng cũngnhư chưa hướng dẫn học sinh cách thu thập và bảo quản mẫu vật Dẫn tới khi sửdụng mẫu vật để nghiên cứu thì hiệu quả không cao Có những bài học, mẫu vậtcần phải chuẩn bị trước cả tuần nhưng do giáo viên hướng dẫn chậm nên họcsinh chuẩn bị không kịp thời Đôi khi giáo viên còn quá tin tưởng mà giao chohọc sinh tự chuẩn bị mẫu vật mà không chuẩn bị cùng học sinh, vì vậy khi vàogiờ học giáo viên không chủ động được trong khâu tổ chức nghiên cứu phát hiệnkiến thức Đôi khi việc quan sát, nghiên cứu mẫu vật hiệu quả chưa cao do tínhtích cực của học sinh không cao, thao tác chậm, khả năng phát hiện kiến thức từmẫu vật chưa nhanh, điều đó làm ảnh hưởng tới phân bố thời gian của bài học Thực tiễn trên dẫn tới kết quả dạy học chưa cao, việc thực hiện mục tiêugiáo dục chưa triệt để Học sinh nắm kiến thức không sâu, dễ quên, khả năngvận dụng yếu, năng lực thực tiễn không cao Đặc biệt việc ứng dụng các kỹ năng
bộ môn vào trong thực tiễn hiệu quả không cao chưa đáp ứng được yêu cầu.Khảo sát chất lượng giữa học kỳ II môn sinh học 6 trường THCS ĐôngNam năm học 2017- 2018 với nội dung khảo sát:
A Cây phát triển bình thường B Cây lớn hơn cây ở chậu A
C Cây sẽ chết D Cây phát triển chậm hơn cây ở chậu A
2 Cây trầu không thuộc loại biến dạng rễ:
Trang 9C Rễ cây bị úng và chết D Đất không phù hợp với cây.
4 Loại thân biến dạng giúp dự trữ chất dinh dưỡng cho cây là:
C Thân mọng nước D Thân củ và thân rễ
5 Căn cứ vào cách mọc của thân, người ta chia thân làm 3 loai là:
A.Thân quấn, tua cuốn, thân bò B Thân gỗ, thân cột, thân cỏ
C.Thân đứng, thân leo, thân bò D Thân cứng, thân mềm, thân bò
6 Cấu tạo trong của thân non gồm hai phần chính là:
A Vỏ và ruột B Vỏ và trụ giữa C Vỏ và bó mạch D Trụ giữa và ruột
II PHẦN TỰ LUẬN (7đ)
Câu 1: (2.5đ) Cần thiết kế thí nghiệm như thế nào để chứng minh sự nảy mầm
của hạt phụ thuộc vào chất lượng hạt giống?
Câu 2:(3đ) Kể tên các ngành thực vật đã học( từ thấp đến cao)? Nêu đặc điểm
dưới những hạt đỗ một lớp bông ẩm rồi để vào chỗ mát
+ Cốc 2 chọn 10 hạt đỗ sứt sẹo, bị sâu mọt bỏ vào cốc và lót
xuống dưới những hạt đỗ một lớp bông ẩm rồi để vào chỗ mát +
+ Sau 3- 4 ngày đem cả 2 cốc ra quan sát
11
- Ngành dương xỉ: Có rễ thật, có mạch dẫn, sinh sản bằng bào tử
- Ngành hạt trần: Rễ , thân, lá phát triển ; có mạch dẫn; cơ quan
sinh sản là nón, sinh sản bằng hạt nằm trên lá noãn hở
- Ngành hạt kín: Rễ, thân, lá phát triển đa dạng; có hoa, quả, hạt;
hạt nằm trong quả, nên bảo vệ tốt hơn
0.50.5
0.50.50.5
3 Cơ bản nêu được các ý:
- Ngăn bụi
- Diệt một số vi khuẩn
0.50.5
Trang 10- Giảm ô nhiễm môi trường 0.5
Kết quả thu được:
Loại TB (5- 6.4đ)
Loại yếu (3.5-4 đ)
Loại kém (Dưới 3.5đ)
2.3 Giải quyết và tổ chức thực hiện
2.3.1 Xác định vai trò của phương pháp trực quan và phương tiện trực quan
Phương pháp trực quan là cách sử dụng phương tiện trực quan nhằm cungcấp thông tin để học sinh phát hiện, khai thác và lĩnh hội kiến thức
Do vậy đối với bộ môn Sinh học thì phương pháp trực quan đóng vai tròhết sức quan trọng đến việc hình thành kiến thức mới cho học sinh
Trong nhóm phương pháp trực quan thì phương tiện trực quan là nguồn chủyếu để dẫn dắt học sinh tìm hiểu kiến thức mới, quá trình diễn giảng của giáoviên chỉ đóng vai trò hướng dẫn học sinh quan sát các đồ dùng trực quan nhưmẫu vật, tranh ảnh thí nghiệm hoặc qua đoạn video học sinh có thể tổng hợp cáckết quả quan sát, đối chiếu với kênh thông tin sách giáo khoa rồi rút ra kết luận
Đó chính là kiến thức cần chiếm lĩnh và qua tư duy để đúc rút ra kiến thức mớicần khai thác
Phương pháp trực quan giúp học sinh lĩnh hội kiến thức một cách cụ thể,xác thực, sinh động về thế giới sinh vật Qua phương tiện trực quan học sinh dễdàng nắm chắc kiến thức qua quan sát và thao tác với các phương tiện trực quanđồng thời rèn luyện cho học sinh kĩ năng quan sát, so sánh, tổng hợp kiến thức
Từ đó khơi dậy hứng thú học tập cho học sinh và phát huy tính tích cực, chủđộng trong học tập của học sinh Giáo dục cho học sinh ý thức bảo vệ thiênnhiên và tình cảm của các em đối với quê hương, đất nước
Việc lập kế hoạch bài học giúp giáo viên khắc phục được một số hạn chế:
- Không xác định đúng mục tiêu bài học, hoặc thết lập hệ thống hoạtđộng, câu hỏi không logic, không có tiêu chí cụ thể đánh giá được bài học
Trang 11- Giáo viên không chủ động được các bước dạy học trên lớp, còn lúngtúng bị động khi gặp những tình huống đột xuất, bất ngờ xảy ra trên lớp
Vì vậy, sử dụng mẫu vật là không thể thiếu trong dạy học Sinh học 6
Trong quá trình giảng dạy Sinh học 6 năm học 2018 - 2019 này, tôi đãthường xuyên nghiên cứu thu thập và sử dụng mẫu vật Có nhiều bài học, nhiềunội dung rất cần sử dụng mẫu vật để học sinh quan sát, phân tích, so sánh… rút
ra kiến thức Cho dù nhiều bài, nhiều nội dung nếu không sử dụng mẫu vật mà
sử dụng tranh để quan sát thì học sinh vẫn hình thành được kiến thức Tuynhiên, nếu sử dụng mẫu vật thì khả năng lĩnh hội kiến thức của học sinh sẽ sâusắc hơn, nếu không có mẫu vật thì học sinh sẽ hình thành kiến thức một cách
mơ hồ, hời hợt, khi ra thực tế học sinh không vận dụng được Hơn nữa sử dụngmẫu vật giúp rèn luyện được các kỹ năng bộ môn và phù hợp với nhận thức, tưduy của học sinh lớp 6 Theo tôi trong chương trình sinh học 6 có khoảng hơnnửa số bài nên dùng mẫu vật trong quá trình dạy học Tùy từng bài, từng nộidung cụ thể mà sử dụng một cách hợp lí, mẫu vật có thể sử dụng ngay phầnkiểm tra bài cũ, phần tìm hiểu kiến thức mới hay khi củng cố bài
Ví dụ 1: Khi dạy tiết 8 (bài 9 - Sinh học 6): Các loại rễ, các miền của rễ
HĐ Tìm hiểu các loại rễ:
- Đầu tiên giáo viên kiểm tra sự chuẩn bị mẫu vật của học sinh, sau đó chianhóm và yêu cầu cá nhóm để mẫu vật lên bàn
- Yêu cầu các nhóm thực hiện nhiệm vụ sau:
+ Phân các loại rễ đã có thành hai nhóm? Viết những đặc điểm dùng để phânloại chúng thành hai nhóm?
+ Xếp hai nhóm đó thành hai nhóm A và B tương ứng với hình 9.1 sgk
+ Lấy một cây ở nhóm A, một cây ở nhóm B Quan sát, nhận xét, rút ra đặcđiểm của từng loại rễ?
- Các nhóm học sinh cùng thực hiện nhiệm vụ của nhóm mình bằng cách quansát mẫu vật hiện có để thực hiện yêu cầu
- Yêu cầu cần đạt là:
Trang 12+ Chia được hai nhóm cây: Nhóm 1 gồm nhãn, vải, dừa cạn…; nhóm 2 gồmlúa, hành, ngô…
+ Đặt tên nhóm theo hình 9.1 sgk: Nhóm A là nhóm 1; nhóm B là nhóm 2 + Rễ cây ở nhóm A thường có một rễ to đâm sâu và nhiều rễ nhỏ mọc xiên; rễcây ở nhóm B gồm nhiều rễ kích thước như nhau tạo thành một chùm
- Giáo viên khẳng định kết quả và yêu cầu học sinh sử dụng kết quả đó để làmbài tập điền từ vào chỗ trống sgk - tr 29: (Điền vào chỗ trống)
- Học sinh hoạt động độc lập hoàn thành bài tập vào vở bài tập
- Gọi một học sinh đọc đáp án, học sinh khác nhận xét, bổ sung
- Giáo viên nhận xét và hoàn chỉnh kiến thức
Ví dụ 2: Khi dạy tiết 21 (bài 19 – Sinh học 6) : Đặc điểm bên ngoài của lá
Giáo viên cùng hướng dẫn học sinh sưu tầm lá, cành có đủ chồi nách, cành
có các kiểu mọc lá
Để đảm bảo cho học sinh không phá hoại cây cối giáo viên hướng dẫn họcsinh sưu tầm lá của các cây mọc dại là chủ yếu
Đối với bài này giáo viên nên làm tiêu bản ép khô các mẫu vật mà học sinh
đã sưu tầm được, nếu tích lũy dần trong vài năm giáo viên sẽ có đủ số vật mẫukhô cho học sinh quan sát
Ngoài ra hệ thống hình trong sách giáo khoa được trình bày bằng nhữngảnh chụp hoặc hình ảnh có màu có tác dụng gây hứng thú quan sát cho học sinh.Qua việc quan sát mẫu vật học sinh nêu được các đặc điểm bên ngoài của
lá và cách xếp lá trên cây phù hợp với chức năng thu nhận ánh sáng Phân biệtđược 3 kiểu gân lá, lá đơn và lá kép
Với bài này, giáo viên có thể vào bài bằng những câu hỏi và hình ảnh nhưhướng dẫn trong sách giáo khoa Tuy nhiên, để gây hứng thú và tạo động lực tìmhiểu kiến thức cho học sinh, tôi đã sử dụng mẫu vật để giới thiệu vào bài
Sau khi giới thiệu chương, tôi đã dùng mẫu vật là một chiếc lá dâu có đủcác bộ phận cho học sinh quan sát
Hướng dẫn để học sinh chú ý vào các bộ phận của lá, các đặc điểm của lácần tìm hiểu trong bài học bằng cách sử dụng các câu hỏi để vấn đáp trực tiếp