Ngu van9_Tiet 127_On tap Tho

KIỂM TRA BÀI CŨ1, Đồng chí 2, Đoàn thuyền đánh cá 3, Con cò 4, Bếp lửa 5,Bài thơ về tiểu đội xe không kính 6, Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ 7, Viếng lăng Bác 8, Ánh trăng 9, N

CHÀO CÁC EM!

CHÚC CÁC EM HỌC TẬP

TỐT!

KIỂM TRA BÀI CŨ

1, Đồng chí

2, Đoàn thuyền đánh cá

3, Con cò

4, Bếp lửa

5,Bài thơ về tiểu đội xe không kính

6, Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ

7, Viếng lăng Bác

8, Ánh trăng

9, Nói với con

Chính Hữu Huy Cận Chế Lan Viên Bằng Việt Phạm Tiến Duật

Nguyễn Khoa Điềm Viễn Phương Nguyễn Duy

Y Phương Thanh Hải

Hãy điền tên tác giả cho các

bài thơ sau?

1, Đồng chí 1991

2, Đoàn thuyền đánh cá 1980

3, Con cò 1978

4, Bếp lửa sau 1975 5,Bài thơ về tiểu đội xe không kính 1976

6, Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ 1971

7, Viếng lăng Bác 1958

8, Ánh trăng 1948

9, Nói với con 1969

10, Mùa xuân nho nhỏ 1963

11, Sang thu 1982

Xác định thời gian sáng tác của bài thơ bằng cách nối tên bài thơ với năm sáng

tác

Tuần: 28 Tiết: 127

ÔN TẬP VỀ THƠ

T Tên bài

thơ Tác giả

Năm sáng tác

Thể thơ Tóm tắt nội dung Đặc sắc nghệ thuật

1 Đồng chí Chính Hữu 1948 Tự do

Tình đồng chí của những người lính dựa trên cơ sở cùng chung cảnh ngộ và lý tưởng chiến đấu, được thể hiện tự nhiên, bình dị mà sâu sắc trong mọi hoàn cảnh,

nó góp phần quan trọng tạo nên sức mạnh và vẻ đẹp tinh thần của người lính

Chi tiết, hình ảnh, ngôn ngữ giản dị, chân thực, cô đọng, giàu sức biểu cảm

2

Bài thơ

về tiểu

đội xe

không

kính

Phạm Tiến Duật 1969 Tự do

Qua hình ảnh độc đáo – những chiếc xe không kính, khắc hoạ nổi bật hình ảnh những người lính lái xe trên tuyến đường Trường Sơn trong kháng chiến chống

Mỹ với tư thế hiên ngang, tinh thần dũng cảm và ý chí chiến đấu giải phóng miền Nam

Chất liệu hiện thực sinh động, hình ảnh độc đáo, giọng điệu tự nhiên, khoẻ khoắn, giàu tính khẩu ngữ

3

Đoàn

thuyền

đánh cá

Huy Cận 1958 Bảy chữ

Những bức tranh đẹp, rộng lớn, tráng lệ

về thiên nhiên, vũ trụ và người lao động trên biển theo hành trình chuyến ra khơi đánh cá của đoàn thuyền Qua đó thể hiện về cảm xúc về thiên nhiên và lao động, niềm vui trong cuộc sống mới

Nhiều hình ảnh đẹp, rộng lớn, được sáng tạo bằng liên tưởng và tưởng tượng; âm hưởng khoẻ khoắn, lạc quan

Quan sát và đối chiếu bảng thống kê

đã chuẩn bị ở nhà với bảng thống kê

sau

1 Lập bản thống kê

STT Tên bài

thơ Tác giả

Năm sáng tác Thể thơ Tóm tắt nội dung Đặc sắc nghệ thuật

4 Bếp lửa Bằng việt 1963

Kết hợp bảy chữ

và tám chữ

Những kỷ niệm đầy xúc động

về bà và tình cảm bà cháu, thể hiện lòng kính yêu trân trọng

và biết ơn của cháu đối với bà

và cũng là đối với gia đình, quê hương, đất nước

Kết hợp giữa biểu cảm với miêu tả và bình luận; sáng tạo hình ảnh bếp lửa gắn liền với hình ảnh người bà

5

Khúc hát

ru những

em bé lớn

trên lưng

mẹ

Nguyễn Khoa

Chủ yếu

là tám chữ

Thể hiện tình yêu thương con của người mẹ dân tộc Tà –ôi gắn liền với lòng yêu nước, tình thần chiến đấu và khát vọng về tương lai

Khai thác điệu ru ngọt ngào, trìu mến

6 Ánh trăng Nguyễn Duy 1978 Năm chữ

Hình ảnh ánh trăng trong thành phố, gợi lại những năm tháng

đã qua của cuộc đời người lính gắn bó với thiên nhiên đất nước bình dị, nhắc nhở thái độ sống tình nghĩa, thuỷ chung

Hình ảnh bình dị mà giáu ý nghĩa biểu tượng; giọng điệu chân thành, nhỏ nhẹ

mà thấm sâu

STT Tên bài

thơ Tác giả

Năm sáng tác Thể thơ Tóm tắt nội dung Đặc sắc nghệ thuật

7 Con cò Chế Lan Viên 1962 Tự do

Từ hình tượng con cò trong những lời hát ru, ngợi ca tình

mẹ và ý nghĩa của lời ru đối với đời sống của mỗi con người

Vận động sáng tạo hình ảnh và giọng điệu lời ru của ca dao

8

Mùa

xuân

nho

nhỏ

Thanh Hải 1960 Năm chữ

Cảm xúc trước mùa xuân của thiên nhiên và đất nước, thể hiện ước nguyện chân thành góp mùa xuân nhỏ cả đời mình vào cuộc sống chung

Thể thơ năm chữ có nhạc điệu trong sáng, tha thiết, gần với dân ca, hình ảnh đẹp, giản dị, những so sáng ẩn dụ, sáng tạo

9

Viếng

lăng

Bác

Viễn Phương 1976 Tám chữ

Lòng thành kính và niềm xúc động sâu sắc của nhà thơ đối với Bác Hồ trong 1 lần từ miền nam ra viếng lăng Bác

Giọng điệu trang trọng và tha thiết, nhiều hình ảnh

ẩn dụ, đẹp và gợi cảm, ngôn ngữ bình dị, cô đúc

T Tên bài

thơ Tác giả

Năm sáng tác Thể thơ Tóm tắt nội dung Đặc sắc nghệ thuật

10 Sang

thu ThỉnhHữu 1975Sau Năm chữ

Biến chuyển của thiên nhiên lúc giao mùa từ hạ sang thu qua sự cảm nhận tinh tế của nhà thơ

Hình ảnh thiên nhiên được gợi tả bằng nhiều cảm giác tinh nhạy, ngôn ngữ chính xác, gợi cảm

11 Nói với

con PhươngY 1975Sau Tự do

Bằng lời trò chuyện với con, bài thơ thể hiện sự gắn bó, niềm tự hào về quê hương

và đạo lý sống của dân tộc

Cách nói giàu hình ảnh, vừa cụ thể, gợi cảm, vừa gợi ý nghĩa sâu xa

Giai đoạn văn học Tác phẩm

Đồng chí

Đoàn thuyền đánh cá, Bếp lửa, Con cò

Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ,

Bài thơ về tiểu đội xe không kính

Ánh trăng, Viếng lăng Bác, Mùa xuân nho nhỏ

Nói với con, Sang thu

Em hãy điền tên văn bản thơ hiện đại đã học trong sách Ngữ văn 9 theo các giai đoạn văn

học sau?

1945 - 1954

Giai đoạn kháng chiến chống Pháp

1955 - 1964

Giai đoạn hoà bình sau cuộc kháng chiến chống

Pháp

1965 - 1975

Giai đoạn kháng chiến

chống Mĩ

1975 - nay

Giai đoạn đất nước hoàn

toàn thống nhất

2.

Thảo luận nhóm (4ph) : Các tác phẩm thơ trên đã thể hiện như thế nào về cuộc sống của đất nước và tư tưởng, tình cảm của con người Việt Nam?

- Các tác phẩm thơ kể trên đã tái hiện lại cuộc sống đất nước và hình ảnh con người Việt Nam suốt một thời kì lịch sử từ sau cách mạng tháng Tám 1945, qua từng giai đoạn:

+ Đất nước, con người Việt Nam qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mĩ với nhiều gian khổ hi sinh nhưng rất anh hùng

+ Công cuộc lao động xây dựng đất nước và quan hệ tốt đẹp của con người

- Các tác phẩm thơ kể trên thể hiện tâm hồn, tình cảm, tư tưởng của con người Việt Nam: Tình yêu nước, yêu quê hương, tình đồng chí, sự gắn bó với cách mạng, lòng kính yêu với Bác Hồ, tình mẹ con, bà cháu trong sự thống nhất với những tình cảm chung rộng lớn.

3 Nhận xét:

a, Đề tài tình mẹ con:

Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ , Con cò , Mây và sóng ( Văn học nước ngoài)

* Điểm chung: Ca gợi tình mẹ con thắm thiết, thiêng liêng,gần gũi.

* Nét riêng biệt:

- Bài thơ Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ: Thể hiện

sự thống nhất về tình mẹ con với lòng yêu nước, gắn bó với Cách mạng và ý chí chiến đấu của người mẹ dân tộc Tà – ôi

- Bài thơ Con cò : Khai thác và phát triển ý thơ từ hình tượng con cò quen thuộc trong bài ca dao hát ru để ca gợi tình mẹ

và ý nghĩa của lời ru.

- Bài thơ Mây và sóng: Nhà thơ hoá thân vào lời trò chuyện hồn nhiên ngây thơ của em bé với mẹ, thể hiện tình yêu mẹ

thắm thiết

Nhận xét những điểm chung trong các bài thơ trên?

Thảo luận nhóm (4ph) : Nhận xét những nét riêng trong các bài thơ

trên?

Bài thơ nào cùng đề tài trên (kể thêm

về văn học nước ngoài)?

b, Đề tài về người lính và tình đồng đội:

Đồng chí, Bài thơ về tiểu đội xe không kính, Ánh trăng.

* Điểm chung: Ba bài đều viết về hình ảnh người lính với vẻ

đẹp tâm hồn đáng quí.

* Nét riêng:

Bài thơ Đồng chí viết về người lính ở thời kì đầu cuộc kháng chiến chống Pháp, họ là những người nông dân mặc áo lính:

cùng chung cảnh ngộ - cùng chia sẻ gian khổ - cùng lí tưởng

chiến đấu, đây chính là cơ sở tạo nên sức mạnh tình đồng chí Bài thơ về tiểu đội xe không kính viết về người lính lái xe trên tuyến đường Trường Sơn với tinh thần dũng cảm, bất chấp mọi khó khăn gian khổ, niềm lạc quan,…họ là hình ảnh tiêu biểu cho thế hệ trẻ trong kháng chiến chống Mĩ.

Bài thơ Ánh trăng nói về những suy ngẫm của người lính đã đi

Nêu tên những bài thơ viết

về người lính và tình đồng

đội?

Nêu những điểm chung của các bài thơ trên?

Thảo luận nhóm (3ph) : Nêu những nét riêng của các bài thơ

trên?

4 Tìm hiểu nghệ thuật sáng tạo hình ảnh thơ

Bài thơ Đồng chí, tác giả sử dụng bút pháp hiện thực, đưa

những chi tiết, hình ảnh thực của đời sống người lính vào thơ

gần như là trực tiếp Hình ảnh “Đầu súng trăng treo” giàu ý

nghĩa biểu tưởng, nhưng cũng rất thực.

Bài thơ Đoàn thuyền đánh cá , tác giả chủ yếu dùng bút pháp tượng trưng, phóng đại với nhiều liên tưởng, tưởng tưởng, so

sánh mới mẻ, độc đáo.

Bài thơ tiểu đội xe không kính , tác giả sử dụng bút pháp hiện thực, miêu tả rất cụ thể, chi tiết từ hình dáng chiếc xe không kính đến cảm giác và sinh hoạt của người lái xe.

Bài thơ Ánh trăng , tác giả có đưa vào nhiều hình ảnh và chi tiết thực, rất bình dị nhưng chủ yếu dùng bút pháp gợi tả, không đi vào chi tiết mà hướng tới ý nghĩa khái quát.

Hãy nhận xét bút pháp xây dựng hình ảnh thơ trong các bài: Đồng chí ,

Đoàn thuyền đánh cá , Bài thơ về tiểu đội xe không kính , Ánh trăng ?

4 Luyện tập

Bài tập 1: Sắp xếp thể thơ cho đúng với mỗi bài thơ.

Con cò Mùa xuân nho nhỏ Viếng lăng Bác Sang thu Nói với con

Tám chữ

Tự do Năm chữ

Tự do Năm chữ

Tự do Năm chữ Tám chữ Năm chữ

Tự do

Hình ảnh này khiến em liên tưởng đến những câu thơ nào đã học?

Mặt trời xuống biển như hòn lửa Sóng đã cài then đêm sập cửa Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi Câu hát căng buồm cùng gió khơi…

(Đoàn thuyền đánh cá, Huy Cận)

Bài tập 2:

Hình ảnh này

khiến em liên

tưởng đến

những câu thơ

nào đã học?

Em cu Tai ngủ trên lưng mẹ ơi!

Em ngủ cho ngoan đừng rời lưng mẹ

Mẹ đang tỉa bắp trên núi Ka-lưi

Lưng núi thì to mà lưng mẹ nhỏ

Em ngủ cho ngoan đừng làm mẹ mỏi

Mặt trời của bắp thì nằm trên đồi

Mặt trời của mẹ, em nằm trên lưng

(Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ,

Nguyễn Khoa Điềm)

Hình ảnh này khiến em liên tưởng đến những câu thơ nào đã

học?

Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ Kết vòng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân…

(Viếng lăng Bác, Viễn Phương)

Hình ảnh này khiến em liên tưởng đến những câu thơ nào đã học?

Không có kính không phải vì xe không có kính

Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi Ung dung buồng lái ta ngồi Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng

(Bài thơ tiểu đội xe không kính, Phạm Tiến Duật)

Bếp Hoàng Cầm ta dựng giữa trời Chung bát đũa nghĩa là gia đình đấy Võng mắc chông chênh đường xe chạy

Lại đi, lại đi trời xanh thêm

(Bài thơ tiểu đội xe không kính, Phạm Tiến Duật)

* CỦNG CỐ VÀ DẶN DÒ

a, Củng cố : Nội dung, đặc điểm nghệ thuật của các tác phẩm thơ hiện đại.

b, Dặn dò :

- Về nhà tìm thêm các bài thơ cùng chủ đề để so sánh đối chiếu.

- Học thuộc các bài thơ, năm rõ nội dung, đặc điểm nghệ thuật, năm sáng tác

- Chuẩn bị bài: Nghĩa tường minh và hàm ý

TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ KẾT THÚC!

CHÚC CÁC EM CÓ NHỮNG PHÚT GIẢI LAO

VUI VẺ VÀ THOẢI MÁI!