Đề: Phân tích đoạn 3 từ câu 30 đến hết Lời giục giã cuống quýt, vội vàng để tận hưởng những giây phút tuổi xuân của mình giữa mùa xuân của cuộc đời, của vũ trụ.. Mùa chưa ngả chiều hôm,
Trang 1Đề: Phân tích đoạn 3 (từ câu 30 đến hết)
Lời giục giã cuống quýt, vội vàng để tận hưởng những giây phút tuổi xuân của mình giữa mùa xuân của cuộc đời, của vũ trụ
“Mau đi thôi! Mùa chưa ngả chiều hôm,
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và non nước, và cây, và cỏ rạng, Cho chyếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng, Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
- Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!”
1 MỞ BÀI:
Ngày Xuân Diệu mới xuất hiện trên thi đàn Việt Nam, nhà phê bình Hoài Thanh đã có một đánh giá
rất xác đáng: "Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vàng" Có lẽ cái nét đặc sắc ấy của hồn thơ Xuân Diệu được biểu hiện đầy đủ nhất trong bài thơ "Vội vàng", mà đoạn thơ ta bình giảng dưới đây
là đoạn hay nhất của bài thơ
2 THÂN BÀI:
I Giới thiệu vài nét về bài thơ và đoạn trích
Bài thơ "Vội vàng" nằm trong tập "Thơ thơ", xuất bản năm 1938, là bài thơ tiêu biểu của tập thơ nói
riêng, của hồn thơ xuân Diệu nói chung Cả bài thơ thể hiện một nhân sinh quan mang ý nghĩa nhân bản sâu sắc: Thiên đường là ở ngay trên mặt đất chúng ta với biết bao điều hấp dẫn và quyến rũ Vì vậy, hãy yêu mến, hãy gắn bó và sống hết mình với cuộc sống thực tại đầy tươi vui này Nó bộc lộ niềm ham sống, khát
sống, tận hưởng đến vô biên và tuyệt đích của thi nhân Nó làm ta nhớ tới câu thơ nổi tiếng của Tago "Ta muốn uống cạn cái ly tràn đầy sự sống"
VỘI VÀNG (PHẦN 2)
- XUÂN DIỆU - TÀI LIỆU BÀI GIẢNG
Đây là tài liệu tóm lược các kiến thức đi kèm với bài giảng Vội vàng (Phần 2) thuộc khóa học Luyện thi Đại học KIT-1: Môn Ngữ văn (Thầy Nguyễn Quang Ninh) tại website Hocmai.vn Để có thể nắm vững kiến thức về bài thơ Vội vàng, Bạn cần kết hợp xem tài liệu cùng với bài giảng này
Trang 2Ở phần trên của bài thơ, thi sĩ luận giải cho người đọc thấy được tạo hoá có sinh ra con người để mãi mãi hưởng lạc thú ở chốn trần gian này đâu Đời người ngắn ngủi, tuổi xuân có hạn và thời gian trôi đi vĩnh
viễn không trở lại nên đã "giục giã" chúng ta phải "nhanh lên", "vội vàng lên" để tận hưởng bữa tiệc của trần gian khi mà "mùa chưa ngả chiều hôm", khi mà xuân đang non, xuân chưa già
II Niềm yêu đời ham sống, khát sống và tận hưởng đến vô biên và tột đỉnh của thi nhân – lời giục giã vội vàng, cuống quýt
"Mau đi thôi mùa chưa ngả chiều hôm
Ta muốn ôm
Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn"
"Ở trên, tác giả xưng "tôi" để đối thoại với đồng loại, ở dưới lại xưng "ta" để đối diện với sự sống" (Chu Văn Sơn) Giữa những câu thơ dài, đột ngột xen vào một câu thơ rất ngắn, chỉ có ba chữ: "Ta muốn ôm" Câu thơ như thắt ngang giữa bài làm ta liên tưởng đến vòng tay đang ôm bó, níu giữ, quấn quýt "Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn", non tơ của nhà thơ "Mơn mởn" là từ láy rất gợi cảm và giàu ý nghĩa diễn tả Nó
gợi cảm giác sự vật, cây cối đang ở độ non mướt, tươi tốt đầy sức sống:
"Ta ôm bó cánh tay ta làm rắn Làm dây da quấn quýt cả mình xuân Không muốn đi, mãi mãi ở vườn trần Chân hoá rễ để hút mùa dưới đất"
(Thanh niên)
Lần theo bước chân "vội vàng", cuống quýt và trái tim "say đắm", "nồng nàn", "tha thiết" với sự sống
của thi nhân, ta bước vào một thế giới đầy ắp những hình ảnh sinh động, đẹp đẽ của mùa xuân và cuộc đời:
"Ta muốn riết mây đưa và gió lượn
… cắn vào ngươi"
Một đoạn thơ ngắn mà có tới bốn, năm từ "ta muốn" được lặp đi lặp lại như nhịp điệu hối hả, như hơi
thở gấp gáp của thi nhân Nó đã nói lên được cái ham muốn khát thèm đến hăm hở, cuồng nhiệt của nhà thơ Nhất là mỗi lần điệp, lại đi liền với một động từ chỉ trạng thái yêu đương mỗi lúc một mạnh mẽ, nồng nàn
hơn “ôm" - "riết" - "say" - "thâu"- "ôm" trong vòng tay vẫn chưa thỏa; còn muốn "riết”, ghì chặt lấy, rồi
”say” đến ngất ngư vẫn chưa thôi và "thâu” đưa vào, hòa làm một để cuối cùng là một tiếng kêu của sự cuồng nhiệt, đắm say thể hiện niềm yêu đời, khát sống chưa từng có trong thơ ca Việt Nam “Hỡi xuân hồng,
ta muốn cắn vào ngươi!"
Dưới ngòi bút của Xuân Diệu và trong ánh mắt "xanh non", "biếc rờn" của thi sĩ, mùa xuân hiện lên
rõ rệt và sống động như có hình có dáng, có hồn, có sắc Mùa xuân như môi, như má của một người thiếu nữ
trẻ trung, tràn trề nhựa sống và đẹp xinh, trinh nguyên đang rạo rực yêu đương, hay như một quả chín ngọt thơm trong vườn Đứng trước cái hấp dẫn của mùa xuân, cuộc sống, thi sĩ hình như không nén nổi lòng yêu
đã đi đến một cử chỉ cũng thật đáng yêu: "Ta muốn cắn vào ngươi" Về ý thơ này, trong bài "Hôn con", nữ
Trang 3thi sỹ Anh Thơ cũng đã có mấy câu thơ rất hay:
"Mặt trăng của mẹ
Mẹ nâng trên tay Mặt trăng tươi thế?
Mẹ cắn vào đây"
(Hôn con - Anh Thơ)
Có lẽ trong các bài thơ của Xuân Diệu trước Cách mạng thì đây là những vần thơ Xuân Diệu nhất Vì
mỗi câu, mỗi chữ đều mang hơi thở nồng nàn, đắm say, ham sống của "một nhà thơ mới nhất trong các nhà thơ mới" Mới từ điệu tâm hồn, cách cảm, cách nghĩ đến cách đặt câu, dùng từ Ngay cả liên từ "và" được dùng có vẻ thừa thãi, nhưng cũng đã thể hiện được một cách đậm nét cái "tôi" của Xuân Diệu Nghĩa là làm
nổi rõ được cái cảm xúc tham lam, ham hố đang trào lên mãnh liệt trong trái tim yêu đời của Xuân Diệu
Câu thơ:
"Cho chuyếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng,
… Cho no nê thanh sắc của thời tươi", mới đọc qua tưởng như là một câu văn xuôi tầm thường, nhưng thực ra lại rất thơ Điệp từ "cho" với nhịp độ
tăng tiến nhấn mạnh các cấp độ khát vọng hưởng thụ đạt đến độ thoả thuê, sung mãn, trọn vẹn Và với chữ
"hồng" độc đáo rất gợi hình, gợi cảm, với một loạt từ láy tính từ "chuếnh choáng", "đã đầy", "no nê", chỉ cảm
giác về hưởng thụ vật chất cụ thể trong nghệ thuật ẩm thực kèm theo trong câu thơ trên, nhà thơ không chỉ đã diễn tả được ý thơ ấy (thoả thuê, sung mãn) mà còn gợi cho ta ý nghĩ: thế giới này vừa hiện ra như một người tình hồng hào sức xuân mà thi sĩ là một tình nhân đắm say, vừa được bày ra như một bữa tiệc lớn với những thực đơn đầy của ngon vật lạ và thi nhân là một thực khách đang trong trạng thái khát thèm đến cháy lòng
Tóm lại, qua bài thơ “Vội vàng” nhà thơ Xuân Diệu thể hiện một quan niệm mới về cuộc sống, về tuổi
trẻ và hạnh phúc Đối với ông, thế giới này đẹp nhất, quyến rũ nhất là vì có con người giữa tuổi trẻ và tình yêu Thời gian quý giá nhất của mỗi đời người là tuổi trẻ, mà hạnh phúc lớn nhất của tuổi trẻ chính là tình yêu Biết hưởng thụ chính đáng những gì mà cuộc sống ban tặng cho mình, hãy sống mãnh liệt, sống hết mình, nhất là những tháng năm tuổi trẻ, đó là một quan niệm mới, tích cực, thấm đượm tinh thần nhân văn, nhân bản
3 Kết bài: Xuân Diệu đã có lần viết: "Tôi gửi tâm hồn tôi cho những người trẻ tuổi và nhất là trẻ
lòng, những "Thơ thơ"' cũng là những cái bỏng lưỡi hay những cơn buốt môi, vì đã uống tham vào suối của mặt trời, đã ăn hàm hồ vào trái của mùa xuân Và khi người ta đã xua tay không còn khát thèm, là lúc người ta không còn vui sống nữa" Và vì vui sống mà Xuân Diệu "say đắm với tình yêu và hăng say với mùa xuân, thả mình bơi trong nắng, rung động với bướm chim, chất trong tim mấy trời thanh sắc" (Thế Lữ)
Giáo viên: Nguyễn Quang Ninh