MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT: - Biết đọc – hiểu một đoạn trích trong tác phẩm hiện thực tiêu biểu của nhà văn Nam Cao.. - Hiểu được tình cảnh khốn cùng, nhân cách cao quý, tâm hồn đáng trân trọng củ
Trang 1Tiết 13
LÃO HẠC
(Nam Cao)
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
- Biết đọc – hiểu một đoạn trích trong tác phẩm hiện thực tiêu biểu của nhà văn
Nam Cao
- Hiểu được tình cảnh khốn cùng, nhân cách cao quý, tâm hồn đáng trân trọng của người nông dân qua hình tượng nhân vật lão Hạc; lòng nhâ đạo sâu sắc của nhà văn Nam Cao trước số phận đáng thương của người nông dân cùng khổ
- Thấy được nghệ thuật viết truyện bậc thầy của nhà văn Nam Cao qua truyện
ngắn Lão Hạc.
II TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KỸ NĂNG:
1 Kiến thức:
- Nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong tác phẩm được viết theo khuynh hướng hiện thực
- Sự thể hiện tinh thần nhân đạo của nhà văn
- Tài năng nghệ thuật xuất sắc của nhà văn Nam Cao trong việc xây dựng tình huống truyện, miêu tả, kể chuyện, khắc hoạ hình tượng nhân vật
2 Kĩ năng:
- Đọc diễn cảm, hiểu, tóm tắt được tác phẩm truyện viết theo khuynh hướng
hiện thực
- Vận dụng kiến thức về sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong văn bản
tự sự để phân tích tác phẩm tự sự viết theo khuynh hướng hiên thực
3 Thái độ:
Biết cảm thông, chia sẻ với những người trong cảnh ngộ như lão Hạc
III CHUẨN BỊ: -GV: SGK,bài soạn, tltk
-HS: SGK,soạn bài
IV.Các phương pháp / kỹ thuật dạy học tích cực có thể sử dụng:
Động não, thảo luận nhóm, Viết sáng tạo.
V.CÁC BƯỚC LÊN LỚP:
Trang 21 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
Kiểm tra vở soạn bài của học sinh
3.Bài mới:
GV: Hớng dẫn phân biệt giọng đọc của các nhân
vật
GV: Đọc mẫu- Gọi hs đọc- nhận xét
?Nêu những hiểu biết của em về tác giả Nam Cao?
-Nam Cao (1915 – 1951) tờn thật là Trần Hữu Tri là
nhà văn hiện thực xuất sắc với nhiều tỏc phẩm văn
xuụi viết về người nụng dõn bị vựi dập và trớ thức
nghốo sống mũn mỏi, bế tắc trong xó hội cũ Sau
cỏch mạng thỏng Tỏm, ụng đi theo khỏng chiến và
dựng ngũi bỳt phục vụ cỏch mạng ễng hy sinh trờn
đường cụng tỏc ở vựng địch hậu
?Nêu xuất xứ tác phẩm Lão Hạc?
GV: Hớng dẫn hs tìm hiểu các từ khó trong SGK
?Văn bản có thể chia làm mấy phần?
- Chia làm 3 phần
? Chỉ ra nội dung của từng phần?
P1: Từ đầu thế nào rồi cũng xong: Lão Hạc sang
nhờ ông giáo
P2: Tiếp chỉ có Binh T hiểu: Cuộc sống của Lão
Hạc sau đó, thái độ của Binh T và ông giáo khi biết
việc lão Hạc xin bả chó
P3: còn lại: Cái chết của lão Hạc
?Tình cảnh của lóo Hạc ntn?
- Nhà nghốo, vợ chết, con trai phẫn chớ bỏ đi đồn
điền cao su Lóo sống cụ độc, chỉ biết làm bạn với
I.Tìm hiểu chung:
1.Đọc:
2.Chú thích:
a.Tác giả: SGK
b.Tác phẩm:
Lóo Hạc là một trong những truyện ngắn xuất sắc viết về người nụng dõn của Nam Cao
c.Từ khó: SGK 3.Bố cục:
- 3 phần
II Tìm hiểu văn bản:
1.Nhân vật lão Hạc:
Trang 3con chú Vàng mà lóo gọi thõn mật là cậu Vàng.
?Tại sao lóo Hạc lại gọi con chú của mỡnh là cậu
Vàng?
- Lóo thương yờu con chú
- Đõy là con vật gắn liền với kỷ niệm về đứa con
trai yờu quý của lóo và cũng cú lẽ sống cụ độc nờn
con chú trở thành người bạn thõn thiết
? Cậu Vàng được lóo Hạc đối xử như thế nào?
?Yờu thương cậu Vàng như vậy, nhưng sao lóo
phải bỏn cậu Vàng?
- Sau trận ốm cuộc sống khốn khổ lại càng khốn
khổ Lóo nuụi thõn chẳng nổi huống chi nuụi chú,
và cơ bản hơn lóo muốn giữ tài sản lại cho con
(H)Cuộc bán cậu vàng đã lu lại trong tâm trí lão
Hạc nh thế nào?
Nó có biết gì đâu thế mà lão đối xử với tôi thế
này à
- Lóo cảm thấy như mỡnh đang lừa một con chú
?Cỏi mà lóo Hạc nhớ nhất trong chuyện bỏn cậu
Vàng là gỡ?
- Tiếng kờu ư ử của con chú nhỡn lóo như trỏch lóo
đó lừa nú vậy
? Bộ dạng, cử chỉ của lóo Hạc lỳc kể lại với ụng
giỏo chuyện bỏn cậu Vàng như thế nào? Điều ấy
thể hiện điều gỡ trong tớnh cỏch lóo Hạc?
? Nhà văn đó sử dụng từ ngữ gỡ để miờu tả bộ dạng
cử chỉ của lóo Hạc lỳc kể lại với ụng giỏo chuyện
bỏn cậu Vàng?
- Nhà văn đó sử dụng từ tượng thanh tượng hỡnh cú
gợi tả sinh động: ầng ậng nước, múm mộm, hu hu
khúc
a.Những việc làm của lão Hạc tr ớc khi chết:
- Lóo chăm súc cẩn thận: bắt rận, đem ra ao tắm
- Lóo cho nú ăn trong một cỏi bỏt, gắp thức ăn cho nú như cho con trẻ, cú gỡ ngon lóo cũng chia cho nú
* Bán cậu vàng
- Sau khi bỏn chú xong lóo Hạc gặp ụng giỏo “Lóo cố làm ra vẻ vui vẻ Nhưng trụng lóo cười như mếu và đụi mắt lóo ầng ậng nước,” rồi “ Mặt lóo đột nhiờn co rỳm lại Những vết nhăn xụ lại với nhau, ộp cho nước mắt chảy ra Cỏi đầu lóo ngoẹo về một bờn và cỏi miệng múm mộm của lóo mếu như con nớt Lóo hu hu khúc ” và cuối cựng lóo núi
“Thỡ ra tụi già bằng này tưổi đầu rồi cũn đỏnh lừa một con chú”
- Cừi lũng đang vụ cựng đau đớn, xút xa õn hận vỡ phải bỏn đi con vật mỡnh yờu quý
và đú là vật kỷ niệm của đứa
Trang 4?Qua phân tích trên gợi lên hình ảnh lão Hạc nh thế
nào
Hs trả lời
?Lóo Hạc nhờ cậy ụng giỏo những việc gỡ?
? Vậy việc tiếp theo lão làm là gì?
? Mảnh vờn và món tiền gửi có ý nghĩa nh thế
nào với lão Hạc?
Món tiền mang ý nghĩa danh dự của kẻ làm ngời
?Từ đó toát lên phẩm chất nào của lão Hạc?
? Cũng từ đó hiện lên một số phận con ngời nh thế
nào?
con trai
* Lóo Hạc nhờ cậy ụng giỏo hai việc:
- Nhờ ụng giỏo trụng coi mónh vườn để trao lại con trai lóo
- Gởi mún tiền để hàng xúm
lo ma chay cho lóo khi lóo chết
=>Là ngời tự trọng.Coi trọng bổn phận làm cha, coi trọng danh giá lam ngời
- Nghèo khổ và cô đơn trong
sự trong sạch
4 Củng cố, dặn dũ:
a Củng cố: Nắm được đụi nột về tỏc giả, tỏc phẩm, nội dung
của Phần 1
2 Dặn dũ: Học bài + Chuẩn bị cho tiết 14.
Rỳt kinh nghiệm giờ dạy:
………
………
………
Tiết 14: LÃO HẠC
- Nam Cao -
II MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
- Biết đọc – hiểu một đoạn trớch trong tỏc phẩm hiện thực tiờu biểu của nhà văn
Nam Cao
Trang 5- Hiểu được tình cảnh khốn cùng, nhân cách cao quý, tâm hồn đáng trân trọng của người nông dân qua hình tượng nhân vật lão Hạc; lòng nhâ đạo sâu sắc của nhà văn Nam Cao trước số phận đáng thương của người nông dân cùng khổ
- Thấy được nghệ thuật viết truyện bậc thầy của nhà văn Nam Cao qua truyện
ngắn Lão Hạc.
II TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KỸ NĂNG:
1 Kiến thức:
- Nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong tác phẩm được viết theo khuynh hướng hiện thực
- Sự thể hiện tinh thần nhân đạo của nhà văn
- Tài năng nghệ thuật xuất sắc của nhà văn Nam Cao trong việc xây dựng tình huống truyện, miêu tả, kể chuyện, khắc hoạ hình tượng nhân vật
2 Kĩ năng:
- Đọc diễn cảm, hiểu, tóm tắt được tác phẩm truyện viết theo khuynh hướng
hiện thực
- Vận dụng kiến thức về sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong văn bản
tự sự để phân tích tác phẩm tự sự viết theo khuynh hướng hiên thực
3 Thái độ:
Biết cảm thông, chia sẻ với những người trong cảnh ngộ như lão Hạc
III CHUẨN BỊ: -GV: SGK,bài soạn, tltk
-HS: SGK,soạn bài
IV.CÁC PHƯƠNG PHÁP/KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC:
Động não, thảo luận nhóm, Viết sáng tạo.
III.CÁC BƯỚC LÊN LỚP:
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
Kiểm tra vở soạn bài của học sinh
3.Bài mới:
I Đọc- Chú thích:
II Tìm hiểu văn bản:
Trang 6?Cõu chuyện kết thỳc bằng cỏi chết dữ dội của lóo
Hạc Em hóy nghĩ xem vỡ sao lóo Hạc chết?
- Hs trả lời
?Theo em ngoài việc chọn cỏi chết lóo Hạc cũn
cú
con đường nào để lựa chọn nữa khụng? Vỡ sao lóo
khụng chọn những cỏch khỏc để được sống?
- Tỡnh cảnh đúi khổ, tỳng quẫn đó đẩy lóo Hạc
đến cỏi chết như một hành động tự giải thoỏt.
- Cỏi chết tự nguyện này xuất phỏt từ lũng thương
con õm thầm mà lớn lao, từ lũng tự trọng đỏng
kớnh
- Lóo khụng cũn con đường nào khỏc
? Vì sao lão Hạc chết đột ngột nh vậy?
? Cỏi chết của lóo Hạc là một bi kịch Đú là bi
kịch gỡ?
?Thỏi độ của nhõn vật ''tụi'' khi nghe lóo Hạc kể
chuyện?
Thụng cảm, đồng cảm
Những hành động, cỏch cư xử chứng tỏ lũng đồng
cảm, xút xa yờu thương
?Những ý nghĩ của nhõn vật ''tụi'' về tỡnh cảnh, về
nhõn cỏch của lóo Hạc?
Hs trả lời
?Hóy cho biết ý nghĩ của nhõn vật ''tụi'' (ụng
giỏo):Khi nghe Binh Tư cho biết lóo Hạc xin bả
chú, ụng giỏo ngỡ ngàng: “con người đỏng kớnh
ấy bõy giở cũng theo gút Binh Tư để cú ăn ư?
1 Nhõn vật lóo Hạc:
a Những việc làm của lóo trước khi chết:
b Cỏi chết của lóo Hạc:
- Lão Hạc chết thật bất ngờ Cỏi chết của lóo Hạc tố cỏo xó hội phi nhõn tớnh, tàn ỏc với con người, gợi lờn niềm thương cảm sõu sắc cho người đọc
*Bi kịch:
- Bi kịch của sự nghốo đúi cựng quẫn
- Bi kịch về trỏch nhiệm chưa trũn của người cha
- Bi kịch của phẩm giỏ con người
2.Nhõn vật “tụi”:
- Thụng cảm, đồng cảm
Những hành động, cỏch cư xử chứng tỏ lũng đồng cảm, xút
xa yờu thương
-“Tụi” đó cố tỡm để hiểu để thụng cảm và kớnh trọng lóo Hạc
Trang 7Cuộc đời quả thật cứ mỗi ngày một thêm đáng
buồn'' Nhưng khi chứng kiến cái chết đau đớn
vì ăn bả chó của lão Hạc, ông giáo lại cảm nhận :
''Không ! Cuộc đời chưa hẳn đã đáng buồn, hay
vẫn đáng buồn nhưng lại đáng buồn theo một
nghĩa khác'' Nên hiểu ý nghĩ đó như thế nào?
- Ý nghĩ của nhân vật ''tôi'' (ông giáo):
- Chi tiết lão Hạc xin bả chó của Binh Tư có một
vị trí nghệ thuật quan trọng Đánh lừa người đọc
để rồi bật lên bao ý nghĩ sâu sắc
- Cái chết đau đớn của lão Hạc lại khiến ông giáo
giật mình mà ngẫm nghĩ về cuộc đời
- Ý muốn tự trừng phạt ghê gớm càng chứng
tỏ đức tính trung thực, lòng tự trọng
?Nªu nh÷ng nÐt næi bËt vÒ néi dung vµ nghÖ thuËt
cña v¨n b¶n ?
Hs tr¶ lêi
§äc néi dung phÇn ghi nhí
III Tổng kết:
*
Ghi nhớ (SGK)
IV Củng cố và dặn dò
a Củng cố:Nắm được đôi nét về nội dung và nghệ thuật của tác phẩm, những ý
chính của văn bản
2 Dặn dò: Học bài + Làm bài+ Chuẩn bị cho tiết 15
Rút kinh nghiệm giờ dạy:
………
………
………