A Mục tiêu bài học: HS nêu đợc khái niệm hô hấp và vai trò của hô hấp đối với sự sống Xác định đợc các giai đoạn của quá trình ho hấp Giải thích đợc sự phù hợp giữa cấu tạo và chức
Trang 1Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
Chơng IV: Hô hấp
Tiết 21: hô hấp và các cơ quan hô hấpNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS nêu đợc khái niệm hô hấp và vai trò của hô hấp đối với sự sống
Xác định đợc các giai đoạn của quá trình ho hấp
Giải thích đợc sự phù hợp giữa cấu tạo và chức năng của các cơ quan hô hấp
Rèn luyện kĩ năng quan sát, so sánh để chiếm lĩnh kiến thức từ sơ đồ hình vẽ
trao đổi khí ở phổi và
trao đổi khí ở tế bào )
- GV theo dõi sự trả lời
* Hoạt động 2: Tìm hiểu các cơ quan trong hệ hô hấp và chức năng của chúng
các đặc điểm cấu tạo
của từng cơ quan: mũi,
họng, thanh quản, khí
- Các nhóm HS trao đổi nhóm rồi cử đại diện trình bày các câu trả lời trớc lớp
- Các nhóm khác theo dõi, nhận xét góp ý kiến
và đánh giá
- Dựa vào đáp án của
Trang 2Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
A) Mục tiêu bài học:
HS nêu đợc cơ chế thông khí ở phổi, trình bày đợc quá trình trao đổi khí ở phổi và ở tế bào
Rèn luyện kĩ năng quan sá, phân tích để thu thập kiến thức từ các hìnhvẽ
giảm (khi thở ra)?
+ Dung tích phổi của
mỗi ngời phụ thuộc vào
các yếu tố nào ?
- HS thảo luận nhóm cử
đại diện trả lời các câu trả lời
Trang 3Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
đúng( với sự giúp đỡ của GV )
* Hoạt động 2: Tìm hiểu sự trao đổi khí ở phổi và ở tế bào
- HS trao đổi nhóm, cử
đại diện trình bày câu trả lời trớc lớp
- HS cả lớp nghe, bổ, sung và cùng chỉnh lí xây dựng đáp án đúng (dới sự hớng dẫn của GV)
- Tứng HS (nhóm) đối chiếu và chỉnh sửa phầnchuẩn bị của mìnhD) Củng cố:
GV cho HS đọc phần tóm tắt SGK
E) Dặn dò:
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Đọc mục "Em có biết"
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 23: Vệ sinh hô hấpNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS trình bày đợc tác hại của các tác nhân gây ô nhiễm không khí đối với hoạt động hô hấp
Giải thích đợc cơ sở khoa học của việc luyện tập thể dục thể thao đúngcách
Đề ra các biện pháp luyện tập để có một hệ hô hấp khỏe mạnh và tích cực hành động ngăn ngừa các tác nhân gây ô nhiễm không khí
Trang 4Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
Bộ su tập các số liệu, hình ảnh về hoạt động của con ngời gây ô nhiễmkhông khí và tác hại của nó
Bộ su tập các số liệu hình ảnh của con ngời đã đạt đợc những thành tích cao và đặc biệt rèn luyện hệ hô hấp
án
- Các nhóm cử đại diện phát biểu câu trả lời trớclớp
- Các nhóm khác nhận xét, bổ sung và đánh giá
- Dới sự hớng dẫn của
GV cả lớp xây dựng đáp
án đúng
- Từng HS (nhóm) chỉnh sửa phần chuẩn bịi của mình
* Hoạt động 2:Tìm hiểu các biện pháp luyện tập để có hệ hô hấp khỏe mạnh
- Các nhóm cử đại diện trình bày các câu trả lời
- Các HS khác nghe nhận xét, đánh giá và tựsửa vào phần chuẩn bị của mình (nếu cần)
Trang 5Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Đọc mục "Em có biết"
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 24: Thực hành hô hấp nhân tạoNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS hiểu rõ cơ sở khoa học của hô hấp nhân tạo xác định đợc trình tự các bớc hô hấp nhân tạo
Biết cách hà hơi thổi ngạt và ấn lồng ngực
* Hoạt động 2: Tìm hiểu các phơng pháp hô hấp nhân tạo
- GV theo dõi giúp đỡ những nhóm
làm cha tốt, động viên và biểu dơng
các nhóm tốt
*ấn nồng ngực:
- HS thực hiện lệnh của GV, theo dõi những gợi ý và hớng dẫn của GV, thảo luận nhóm để xác định rõ các
động tác cần thực hiện trong hà hơi thổi ngạt và tiến hành hà hơi thổi ngạt
- Dới sự hớng dẫn của GV, các nhómbáo cáo kết quả và rút kinh nghiệm
- Các nhóm đọc hớng dẫn trong SGK,
Trang 6Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
động tác đúng hoặc sai khi các nhóm
thực hiện và đánh giá chung
trao đổi nhóm và xác định rõ các
A) Mục tiêu bài học:
HS xác định đợc các nhóm chất trong thức ăn, nêu đợc các hoạt động trong qúa trình tiêu hóa, nêu đợc vai trò tiêu hóa với cơ thể ngời
Xác định đợc các cơ quan của hệ tiêu hóa
trả lời các câu hỏi sau:
+ Trong quá trình tiêu
hóa, những chất nào
không bị biến đổi về
mặt hóa học? Chất nào
đợc biến đổi về mặt hóa
Trang 7Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
và đánh giá các câu trả
lời của các nhóm, cùng xây dựng một đáp án chung cho cả lớp (dới
- Một em điền và hoàn thành cột" các cơ quan trong ống tiêu hóa "
- Một em điền hoàn thành cột" Các tuyền tiêu hóa"
- Cả lớp theo dõi nhận xét và chỉnh sửa, bổ sung để xây dựng đáp
án đúng
D) Củng cố:
GV cho HS đọc phần tóm tắt SGK
E) Dặn dò:
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Đọc mục "Em có biết"
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 26: Tiêu hóa ở khoang miệngNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS nêu đợc sự biến đổi thức ăn ở khoang miệng
Mô tả đợc sự nuốt và đẩy thức ăn từ khoang miệng qua thực quản xuống dạ dày
rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích, so sánh để thu thập kiến thức từ phơng tiện trực quan
Trang 8Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
- Từng HS suy nghĩ và
tự hoàn thành bài tập của mình Tiếp đó trao
đổi nhóm và cử đại diệnbào cáo kết quả
- Các nhóm khác nghe nhận xét bổ sung
- Dới sự hớng dãn của
GV cả lớp xây dựng đáp
án
* Hoạt động 2: Tìm hiểu sự nuốt và đẩy thức ăn qua thực quản
- GV yêu cầu HS trả lời
các câu hỏi:
+ Hoạt động nuốt do cơ
quan nào đảm nhiệm và
có tác dụng gì?
+ Lựu đẩy viên thức ăn
xuống dạ dày đợc tạo ra
đọc SGK nghe GV gợi ý, giải thích để trả
lời lần lợt 3 câu hỏi:
- Tiếp đó thảo luận nhóm cử đại diện trình bày các câu trả lời
- HS cả lớp theo dõi, nhận xét bổ sung và cùng xây dựng các câu trả đúng
- Từng HS đổi chiếu đáp
án sửa chữa chỉnh lí bài làm của mình
D) Củng cố:
Trang 9Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
GV cho HS đọc phần tóm tắt SGK, và trình bày lại nội dung chính củabài
E) Dặn dò:
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Đọc mục "Em có biết"
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 27: thực hành - tìm hiểu hoạt động của enzim trong
nớc bọtNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS đặt đợc các thí nghiệm để tìm hiểu điều kiện đảm bảo cho enzim hoạt động
Rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích so sánh các thí nghiệm để rút ra kiến thức
* Hoạt động 1: Chuẩn bị thí nghiệm
- GV yêu cầu HS đọc nội dung bài
* Hoạt động 2: Tiến hành thí nghiệm
- GV yêu cầu HS chuẩn bị vật liệu
vào các ống nghiệm trớc giờ lên lớp
- GV cho HS đặt giá ống nghiệm
chứa các vật liệu vàop bình thủy tinh
nớc ấm 370C trong 15 phút rồi quan
sát xem có hiện tợng gì xẩy ra và giải
đặt các ống vào giá + Dùng ống hút lấy các vật liệu khác 2ml nớc lã cho vào ống A
2ml nớc bọt cho vào ống B2ml nớc bọt đun sôi cho vào ống C2ml nớc bọt cho vào ống D
+ Dùng ống hút lấy vài giọt HCl (2%) cho vào ống D
- Toàn bộ HS quan sát sự biến đổi xáy ra trong các ống rồi ghi kết quả
và giải thích vào bảng 27 vào vở bài tập
Trang 10Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
- GV theo dõi nhận xét và đánh giá
và nêu ra đáp án đúng - HS trình bày kết quả và giải thích, các em khác nghe nhận xét bổ sung
* Hoạt động 3: Kiểm tra kết qảu thí nghiệm và giải thích
- GV yêu cầu chia phần dung dịch
trong mỗi ống thành 2 ống xếp thành
2 lô(lô 1 và lô 2)
- GV yêu cầu HS nhỏ dung dịch iốt
1% và các ống nghiệm của lô 1 lắc
đều và nhỏ dung dịch strôme vào các
ống nghiệm của lô 2, rồi lắc đều và
đặt vào bình thủy tinh nớc 37o C theo
dõi kết quả ghi bảng 26.2 vào vở bài
- HS nỏ vào các ống nghiệm của lô 1;mỗi ống 5-6 giọt iốt 1% rồi lắc đều
và nhỏ vào các ống nghiệm của lô 2 dung dịch strôme, rồi lắc đều đặt vào bình thủy tinh nớc 37OC
- HS theo dõi kết quả ghi vào vở bài tập và giải thích để hoàn thành bảng
- HS trao đổi nhóm cử đại diện trình bày trớc lớp
- Các nhóm khác nghe nhận xét bổ sung đánh giá để cả lớp cùng nêu lên
đợc đáp án đúngD) Củng cố:
GV yêu cầu HS viết tờng trình về các bớc thí nghiệm
A) Mục tiêu bài học:
HS nêu đợc cấu tạo và chức năng của dạ dày Giải thích đợc sự tiêu hóa thức ăn ở dạ dày
Mô tả đcợ thí nghiệm bữa ăn giả ở chó ( Của I.P.Paplôp)
Rèn luyện kĩ năng quan sá, so sánh và phân tích để thu nhận kiến thức
+ Trình bày các đặc
điểm chính về cấu tạo
Trang 11Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
- Một vài HS trình bày câu trả lời, các em khác nhận xét bổ sung
* Hoạt động 2: Tìm hiểu sự tiêu hóa ở dạ dày
- GV yêu caauf HS hoàn
từ thích hợp để hoàn thành bảng 27 vào vở bài tập và trả lời các câu hỏi SGK
- Một vài HS lên bảng chữa bài, các em khác theo dõi góp ý kiến để hoàn chỉnh bảng dới sự hớng dẫn của GV
- Một vài HS trình bày các câu trả lời theo SGK
D) Củng cố:
GV cho HS đọc phần tóm tắt SGK
E) Dặn dò:
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Đọc mục "Em có biết"
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 29: Tiêu hóa ở ruột nonNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS nêu đợc cấu tọa của ruột non Giải thích đợc sự tiêu hóa thức ăn ở ruột non
Rèn kĩ năng quan sat, phân tích để thu nhận kiến thức từ các hình vẽ
GD ý thức bảo vệ sức khỏe và yêu thích môn học
Trang 12Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
3) Bài mới:
* Hoạt động 1: Tìm hiểu Ruột non
- GV yêu cầu HS trả lời
2 câu hỏi :
+ Nêu cầu tạo ruột non
+ ở ruột non có thể xảy
ra hoạt động tiêu hóa
đoán chức năng tiêu hóa
của ruột non
lời câu hỏi :
+ Em hãy dự đoán xem
ở ruột non có thể diễn ra
các hoạt động tiêu hóa
để trả lời câu hỏi
- Một vài HS ( do GV chỉ định) trình bày các câu trả lời
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Đọc mục "Em có biết"
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 30: Hấp thu dinh dỡng và thải phânNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS giải thích đcợ cấu tạo phù hợp với chức năng của ruột non
Trình bày đợc các con đờng vận chuyển chất dinh dỡng từ ruột non
đến các cơ quan
Nêu đợc vai trò của gan và của ruột non trong hấp thụ chất dinh dỡng
Trang 13Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích để thu nhận kiến thức từ các hìnhvẽ
các cau hỏi sau:
+ Đặc điểm cấu tạo của
ruột non có ý nghĩa gì
đối với sự hấp thụ chất
dinh dỡng?
+ Tại sao ngời ta nói
ruột non là cơ quan chủ
yếu hấp thụ chất dinh
- Nhóm cử đại diện trình bày câu trả lời trớclớp
- Các nhóm khác nghe , theo dõi, nhận xét, đánhgiá, bổ sung và để xây dựng đợc đáp án đúng
* Hoạt động 2: Tìm hiểu con đờng vận chuyển hấp thụ các chất và vai trò của gan
- GV yêu cầu HS hoàn
thành bài tập điền bảng
29.3 SGK ( vào vở bài
tập) và trả lời câu hỏi:
+ Trên con đờng vận
chuyển chất dinh dỡng
về tim gan có vai trò gì?
- Các HS khác theo dõi nhận xét góp ý kiến bổ sung đánh giá và cùng nhau đa ra đáp án đúng
* Hoạt động 3: Tìm hiểu sự thải phân
- GV yêu cầu trả lời các
câu hỏi:
+ Vai trò chủ yếu của
- HS nghiên cứu SGKtrao đổi nhóm và cử đại diện phát biểu câu trả
Trang 14Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
ruột già trong quá trình
tiêu hóa ở cơ thể ngời là
gì?
lời
- Các em khác nhận xét
bổ sung để đa ra đáp ánD) Củng cố:
GV cho HS đọc phần tóm tắt SGK
E) Dặn dò:
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Đọc mục "Em có biết"
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 31 : Vệ sinh tiêu hóaNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS Giải thích đợc cơ sở khoa học của việc vệ sinh ăn uống
Nêu đợc các biện pháp vệ sinh ăn uống
Có ý thức giữ vệ sinh ăn uống
B) Chuẩn bị:
1) Giáo viên:
Bảng phụ và phiếu học tập ghi nội dung bảng 30.1 SGK
Tranh về vệ sinh răng miệng
- Một vài nhóm trình bày kết quả điền bảng, các nhóm khác nhận xét
bổ sung và cùng xây dựng đáp án đúng ( dới
sự hớng dẫn của GV
* Hoạt động 2: Tìm hiểu các biện pháp bảo vệ hệ tiêu hóa
- GV yêu cầu HS tả lời
các câu hỏi: - HS nghiên cứu SGKsuy nghĩ và liên hệ thực
Trang 15Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
+ Thế nào là vệ sinh
răng miệng đúng cách ?
+ Thế nào là ăn uống
hợp vệ sinh?
+ Tại sao ăn uống đúng
cách lại giúp cho sự tiêu
hóa có hiệu quả?
tế để trả lời các câu hỏi
do GV nêu ra
- Một vài HS (đợc GV chỉ định) trả lời câu hỏi
- Các HS khác nghe, theo dõi nhận xét góp ý kiến và cùng đa ra đáp
án chung( dới sự hớng dẫn của GV )
D) Củng cố:
GV cho HS đọc phần tóm tắt SGK và nhắc lại các ý chính của bàiE) Dặn dò:
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
Tự xây dựng cho bản thân thói quen ăn uống khoa học
F) Rút kinh nghiệm:
Chơng VI: Trao đổi chất và năng lợng
Tiết 32 Trao đổi chấtNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS phân biệt đợc trao đổi chất giữa cơ thể với môi trờng ngoài và trao
đổi chất giữa tế bào với môi trờng trong
Nêu đợc mối quan hệ giữa trao đổi chất ở cấp độo tế bào với trao đổi chất ở cấp độ cơ thể
Rèn luyện kĩ năng quan sá, so sánh để thu thập kiến thức từ các phơngtiện trực quan
để trả lời các câu hỏi :
+ Biểu hiện của sự trao
đổi chất giữa cơ thể với
môi trờng ngoài ?
+ Vai trò của hệ tiêu
hóa với trong quá trình
trao đổi chất?
+ Vai trò của hệ hô hấp,
- HS theo dõi Gv hớng dẫn, rồi trao đổi nhóm
và cử đại diện trình bày câu trả lời
Trang 16Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
hệ tuần hoàn và hệ bài
tiết trong quá trình trao
đổi chất?
- Gv cần chỉ cho HS
thấy rằng: Các hệ cơ
quan (hô hấp tiêu hóa
tuần hoàn và bài tiết)
đều có những vai trò
nhất định trong quá
trình trao đổi chất
- GV nghe HS trình bày
nhận xét phân tích và đa
ra đáp án
- HS khác nhận xét bổ sung, góp ý kiến, đánh giá bổ sung để thống nhất câu trả lời
* Hoạt động 2: Tìm hiểu sự trao đổi chất giữa tế bào với môi trờng
- Một vài HS (đợc GV chỉ định ) trình bày câu trả lời
- Các em khác theo dõi, góp ý kiến để thống nhất đáp án(dới sự hớngdẫn của GV)
* Hoạt động 3: Tìm hiểu sự quan hện giữa trao đổi chất ở cấp độ TB với trao
đổi chất ở cấp độ cơ thể
- GV yêu cầu HS thực
hiện SGK
- GV vừa chỉ trên hình
vẽ vừa thông báo cho
HS thấy rằng: Trao đổi
chất ở cấp độ cơ thể tạo
điều kiện cho trao đổi
chất ở cấp độ tế bào
Nhờ có trao đổi chất ở
cấp độ cơ thể, TB lấy
đ-ợc ôxi + dinh dỡng,
đồng thời thải ra môi
tr-ờng CO2 + các chất thải
không có trao đổi chất ở
triển và luôn luôn trao
đổi chất với môi trờng
ngoài
- HS quan sát tranh phóng to hình 31.2 SGK
và theo dõi GV phân tích để tự trả lời câu hỏi
- Một vài HS (đợc GV chỉ định) trình bày câu trả lời trớc lớp
- Cả lớp nghe, góp ý kiến nhận xét đánh giá
và thống nhất đáp án
Trang 17Chõu Thụn Ngày thỏng năm 2009
D) Củng cố:
GV cho HS đọc phần tóm tắt SGK và nhắc lại những nội chính của bàiE) Dặn dò:
Học thuộc và nhớ phần tóm tắt cuối bài
Học bài và trả lời câu hỏi cuối bài
F) Rút kinh nghiệm:
Tiết 33: Chuyển hóaNgày soạn: …/…/… …/…/… …/…/…/ /
Ngày dạy: …/…/… …/…/… / /
A) Mục tiêu bài học:
HS xác định đợc chuyển hóa vật chất và năng lợng bao gồm 2 quá trình đồng hóa và dị hóa
Phân biệt đợc chuyển hóa vật chất và năng lợng với trao đổi chất
Giải thích đợc thể nào là chuyển hóa cơ bản
Trình bày đợc sự điều hòa trong chuyển hóa vật chất và năng lợng
Rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích hình vẽ, sơ đồ để thu nhận kiến thức
* Hoạt động 1: Tìm hiểu chuyển hóa vận chất và năng lợng
- GV yêu cầu HS trả lời
các câu hỏi sau:
+ Cho biết sự chuyển
hóa vận chất và năng ở
Tb gồm những qúa trình
nào?
+ Hãy phân biệt trao đổi
chất ở tế bào với chuyển
- Một vài nhóm (do GV chỉ định) cử đại diện trình bày câu trả lời