Câu 1: Trong các thành phần sau, thành phần nào không phải là biệt lập của câu?. Câu 2: Em hãy chỉ ra những từ ngữ làm phương tiện liên kết các câu trong đoạn văn sau: “ Nghe chuyện Phù
Trang 1Giỏo ỏn
Người dạy: Đoàn văn Quyến Trường : THCS Văn cẩm
Trang 2Câu 1: Trong các thành phần sau, thành phần nào không phải là biệt lập của
câu?
Câu 2: Em hãy chỉ ra những từ ngữ làm phương tiện liên kết các câu trong
đoạn văn sau:
“ Nghe chuyện Phù Đổng Thiên Vương, tôi tưởng tượng đến một trang nam nhi, sức vóc khác người, nhưng tâm hồn còn thô sơ giản dị, như tâm hồn tất cả mọi người thời xưa Tráng sĩ ấy gặp lúc quốc gia lâm nguy đã xông pha ra trận đem sức khoẻ mà đánh tan giặc, nhưng bị thương nặng Tuy thế người trai làng Phù Đổng vẫn còn ăn một bữa cơm ”
( Nguyễn Đình Thi)
A
Trang 3I Khëi ng÷ vµ c¸c thµnh phÇn biÖt lËp
1.Lý thuyÕt:
a) Khëi ng÷:
b) C¸c thµnh phÇn biÖt lËp:
Trang 4I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
1 Lý thuyết:
Điền vào chỗ trống để hoàn thành hệ thống kiến thức
Là thành phần câu nêu lên
đề tài được nói đến trong câu
Thành phần gọi đáp
Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu!
Thành phần phụ chú
Là thành phần biệt lập của câu dùng để thể hiện cách nhìn, thái độ của người nói
đối với sự việc được nói
đến trong câu
Trang 5I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
1 Lý thuyết:
2 Bài tập:
Bài tập 1: Cho biết mỗi từ ngữ in đậm trong đoạn trích sau đây là thành phần gì của câu? Ghi vào
bảng tổng hợp.
a Xây cái lăng ấy cả làng phục dịch, cả làng gánh gạch, đập đá, làm phu hồ cho nó
b Tim tôi cũng đập không rõ Dường như vật duy nhất vẫn bình tĩnh, phớt lờ mọi biến động
chung là chiếc kim đồng hồ.
c Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau
cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh-những người con gái sắp xa
ta, biết không bao giờ gặp lại ta nữa, hay nhìn ta như vậy.
d Thưa ông, chúng cháu ở Gia Lâm lên đấy ạ Đi bốn năm hôm mới lên đến đây, vất vả quá!
e Mặt trời của bắp thì nằm trên đồi
Mặt trời của mẹ, em nằm trên lưng
Xây cái lăng ấy
Mặt trời của bắp
Mặt trời của mẹ
Dường như Vất vả quá! Thưa ông
“ những người con gái nhìn ta như vậy”
Trang 6I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
1 Lý thuyết:
2 Bài tập:
Bài tập 1:
Bài tập 2: viết 1 đoạn văn ngắn giới thiệu truyện ngắn “ Bến quê” của Nguyễn Minh
Châu, trong đó có ít nhất 1 câu chứa khởi ngữ và 1 câu chứa thành phần tình thái hoặc cảm thán
Trang 7Lieõn keỏt
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn
1 Lý thuyết
- Liên kết câu là gì?
Các câu trong đoạn, các đoạn trong văn bản được liên kết với nhau trên những phương diện nào?
Hoàn thành lược đồ sau:
Trang 8Lieõn keỏt
Chuỷ ủeà
Tửứ ủoàng nghúa, traựi nghúa vaứ lieõn tửụỷng
Noọi dung
Hỡnh thửực
Loõ gic Laởp tửứ ngửừ
Pheựp theỏ Pheựp noỏi
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn
1 Lý thuyết
- Liên kết câu là gì?
Các câu trong đoạn, các đoạn trong văn bản được liên kết với nhau trên những phương diện nào?
Trang 9I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn
1 Lý thuyết
- Liên kết câu là gì?
Các câu trong đoạn, các đoạn trong văn bản được liên kết với nhau trên những phương diện nào?
Bài tập nhanh:
Phân tích sự liên kết về nội dung và hình thức trong văn bản sau:
“ Vua nâng lưỡi gươm về phía Rùa Vàng Nhanh như cắt, Rùa há miệng
đớp lấy thanh gươm và lặn xuống nước Gươm và Rùa chìm xuống đáy nước,
người ta vẫn còn thấy vật gì sáng le lói ở dưới mặt hồ xanh
Từ đó, hồ Tả Vọng mang tên là Hồ Gươm hay Hồ Hoàn Kiếm”
( Sự tích Hồ Gươm)
Trang 10I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn.
1 Lý thuyết
2 Bài tập:
Bài tập 1: Mỗi từ ngữ in đậm trong các đoạn trích dưới đây thể hiện phép liên kết nào? Thống kê
vào bảng?
a ở rừng mùa này thường như thế Mưa Nhưng mưa đá Lúc đầu tôi không biết Nhưng rồi
có tiếng lanh canh gõ trên nóc hang Có cái gì vô cùng sắc xé không khí ra từng mảnh vụn Gió Và tôi thấy đau, ướt cả má.
b Từ phòng bên kia một cô bé rất xinh mặc chiếc áo may ô con trai và vẫn còn cầm thu thu
một đoạn dây sau lưng chạy sang Cô bé bên hàng xóm đã quen với công việc này Nó lễ
phép hỏi Nhĩ: “ Bác cần nằm xuống phải không ạ?”
c Nhưng cái “ com-pa” kia đấy làm bất bình lắm, tỏ vẻ khinh bỉ, cười kháy tôi như cười kháy
một người Pháp không biết đến Nã Phá Luân, một người Mĩ không biết đến Hoa Thịnh
Đốn vậy! Rồi nói:
- Quên à! Phải, bây giờ cao sang rồi thì để ý đâu đến bọn chúng tôi nữa!
Tôi hoảng hốt, đứng dậy nói:
- Đâu có phải thế! Tôi
Phép liên kết Lặp từ ngữ đồng nghĩa, trái nghĩa và liên tưởng Thế Nối
Từ ngữ tương
Trang 11I Khëi ng÷ vµ c¸c thµnh phÇn biÖt lËp
II Liªn kÕt c©u vµ liªn kÕt ®o¹n v¨n
1 Lý thuyÕt
2 Bµi tËp:
Bµi tËp 1:
Bµi tËp 2: Nªu râ sù liªn kÕt vÒ néi dung, h×nh thøc gi÷a c¸c c©u trong ®o¹n v¨n em
viÕt vÒ truyÖn ng¾n “ BÕn quª” cña NguyÔn Minh Ch©u
Trang 12-VÒ nhµ «n tËp phÇn tiÕng viÖt tiÕp theo.
- ChuÈn bÞ bµi: LuyÖn nãi: NghÞ luËn vÒ mét ®o¹n th¬, bµi th¬