GIAO DUC HS CA BIET

Tôi không chỉ là cô giáo của các em mà tôi còn giống như một người mẹ, người chị, người bạn luôn có trách nhiệm theo sát các em từng giờ, từng buổi học để hiểu được đặc điểm tâm sinh lý

Trang 1

PHỊNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO THĂNG BÌNH

TRƯỜNG TIỂU HỌC KIM ĐỒNG

- -ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

- -TÊN ĐỀ TÀI BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CÁ BIỆT

Người viết: BÙI THỊ CÁNH SINH Tổ: 2

Trường Tiểu học Kim Đồng

Tháng 02/ 2013

Người viết: BÙI THỊ CÁNH SINH Tổ: 2

Trường Tiểu học Kim Đồng

Tháng 02/ 2013

Trang 2

ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

- -I/ TÊN ĐỀ TÀI BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CÁ BIỆT II/ ĐẶT VẤN ĐỀ:

Xuất phát từ mục đích ý nghĩa của Nhà trường xã hội chủ nghĩa là đào tạo con người mới phát triển toàn diện, con người mới có vai trò rất quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước Muốn tạo nên những con người mới thì nhà trường phải là nơi trực tiếp đào tạo thế hệ trẻ trở thành những con người toàn diện nhất, những con người đó chính là học sinh, mà đặc biệt là học sinh tiểu học Các em

là những người chủ tương lai của đất nước Vì vậy chúng ta phải biết cách rèn luyện

và giáo dục các em từ những bước đầu tiên Trong thực tế mỗi học sinh đều có một hoàn cảnh khác nhau, hoàn cảnh sẽ có tác động trực tiếp đến sự hình thành nhân cách của học sinh chính vì thế mà phương pháp giáo dục học sinh cá biệt sẽ giúp cho một số học sinh cá biệt trở thành học sinh bình thường hoà nhập với cộng đồng

xã hội và trở thành những người hữu ích cho Đất nước

III/ CƠ SỞ LÍ LUẬN:

Đối với những học sinh cá biệt luôn luôn có tính hiếu động, thích tìm tòi và luôn gây sự chú ý cho người khác ở bất kỳ nơi nào, thời điểm nào

Trước hết chúng ta nên nói đến tính cách của trẻ là sự kết hợp độc đáo giữa đặc điểm tâm sinh lý của trẻ với điều kiện hoàn cảnh sống nhất định

Biểu hiện của trẻ là nhanh nhẹn, hoạt bát cùng với sự nghịch ngợm bất ổn định kèm theo, bên cạnh đó học tập có thể là học yếu hoặc trung bình, vì các em đó trong lớp thường ít chú ý hoặc thậm chí không chú ý khi cô giáo giảng bài, luôn quậy phá các bạn ngồi bên cạnh, gây mất trật tự trong lớp

Biểu hiện về mặt thái độ của trẻ với chung quanh và bản thân, những đứa trẻ hiếu động này thuộc kiểu thần kinh mạnh, cân bằng và linh hoạt biểu hiện của trẻ là ham hoạt động, ham hiểu biết, thường vui vẻ, vô tư, cảm xúc của trẻ bất ổn định , rung cảm nhưng không sâu, nhanh nhớ, mau quên Biểu hiện rõ nét nhất của đặc tính này là bất cứ điều gì hấp dẫn, thích thú vừa sức thì các em sẽ làm ngay, tập trung chú

Trang 3

ý rất tích cực, còn trong học tập thì đòi hỏi phải kiên trì, chịu khó động não để làm bài, chiếm lĩnh kiến thức thì các em đâm ra chán nản, ít chú ý hoặc không chú ý nên kết quả học tập thấp

Chính vì điều đó, bản thân tôi là một giáo viên chủ nhiệm, đặc biệt là giáo viên tiểu học.Mỗi khi đến trường tôi luôn tạo cho các em sự gần gũi để các em có được cảm giác thoải mái Tôi không chỉ là cô giáo của các em mà tôi còn giống như một người mẹ, người chị, người bạn luôn có trách nhiệm theo sát các em từng giờ, từng buổi học để hiểu được đặc điểm tâm sinh lý của từng em thì mới chọn ra biện pháp dạy học phù hợp với các em để đem lại kết quả cao Đặc biệt cũng cần tạo không khí vui tươi trong lớp học, trường học như chính nhà của các em , khi đó các

em mới có cảm giác được quan tâm chăm sóc từ tình yêu thương thật sự để học tập tốt

IV/ CƠ SỞ THỰC TIỄN:

Nền Giáo dục nước ta đang trên đà phát triển, tuy nhiên vẫn còn nhiều học sinh chưa ngoan mà đặc biệt là học sinh cá biệt ngày càng tăng ở các trường học nói chung và đối với trường tiểu học Kim Đồng nói riêng Đây là vấn đề bức thiết, là tiếng kêu của toàn xã hội mà đặc biệt là ngành giáo dục đóng vai trò chủ chốt trong việc giáo dục thế hệ trẻ

Trong thực tế hiện nay vẫn còn nhiều gia đình gặp không ít khó khăn về kinh

tế, không đủ điều kiện đáp ứng nhu cầu về học của con em nên gây không ít khó khăn cho việc giáo dục.Một số gia đình có nhận thức chưa cao nên không quan tâm

gì đến việc học của con em, giao hẳn cho nhà trường

Đứng trước thực trạng này, bản thân tôi là một giáo viên chủ nhiệm luôn trăn trở nghĩ cách giáo dục các em trở thành những học sinh ngoan, vì các em chưa ý thức được việc làm của mình

Là giáo viên chủ nhiệm cần tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến những việc làm đó

và đồng thời tìm ra biện pháp giáo dục học sinh các biệt Từ suy nghĩ đó tôi đã quyết định chọn đề tài: Biện pháp giáo dục học sinh cá biệt Đề tài này đã được tôi áp dụng

từ năm học 2010 -2011 đến nay

Bản thân tôi được trường phân công giảng dạy lớp hai nhiều năm, nhìn chung

ở lớp hai, các em học sinh còn nhỏ, thơ ngây, trong sáng Chính vì thế mà chúng ta phải ra sức rèn luyện và giáo dục ngay từ bước đầu

Thực tế trong mỗi lớp học có nhiều đối tượng học sinh, trong đó cũng có những học sinh cá biệt Qua đây tôi xin trình bày những suy nghĩ và những việc làm của mình đã làm trong công tác chủ nhiệm đó là “Giáo dục Học sinh cá biệt”

Vậy học sinh có biểu hiện như thế nào gọi là học sinh cá biệt và chúng ta có những biện pháp giáo dục ra sao để các em trở thành những học sinh bình thường như bao học sinh khác Đó là nội dung của sáng kiến kinh nghiệm tôi xin trình bày sau đây

V/ NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

Trang 4

Đối với những trẻ nghịch ngợm, hay nói chuyện riêng, sau mỗi lần giảng bài

xong hoặc các em đã làm xong bài tập, các em không biết làm gì nên hay trêu chọc các bạn gây mất trật tự trong lớp cô giáo nói không nghe Theo tôi cần giáo dục các

em như sau :

+ Thường xuyên quan tâm sâu sát hoạt động của các em

+ Thường xuyên nhắc nhở động viên kịp thời

+ Khích lệ khi em có tinh thần tập thể và lòng vị tha

+ Không nên phê bình, trách phạt

+ Không nên có thái độ xúc phạm đến các em

+ Tránh hình thức áp đặc doạ dẫm, buột các em phải làm theo … vì điều đó sẽ không đem lại kết quả gì

+ Đặc biệt với những em như vậy giáo viên nên giao thêm việc để các em ít

có thời gian quậy phá

+ Kết hợp giữa ba môi trường giáo dục: “ Gia đình – Nhà trường và Xã hội”

Sỡ dĩ tôi áp dụng các biện pháp nêu trên vì lứa tuổi các em con nhỏ và rất thơ ngây các em luôn xem thầy cô như một hình tượng Luôn làm theo cô, theo thầy Mặt khác giáo dục học sinh không phải chỉ mang lại cho các em kiến thức, kĩ năng

mà còn phải giáo dục cho các em về sự hình thành nhân cách, về lối sống, cách cư

xử trong cuộc sống đời thường Vì thế, trước hết giáo viên phải mẫu mực: lời lẽ phải chuẩn xác trong sáng, gần gũi các em, tránh những lời nói làm tổn thương tinh thần, nhừng hành động thô bạo khiến các em sợ hãi khi nghĩ đến việc phải đến lớp, đến trường

Đặc biệt giáo viên cần chỉ rõ các việc cấm các em không được làm Những điều cấm đó phải chỉ rõ cho các em thấy được việc đó là sai, không nên làm Còn đối với những việc các em được làm giáo viên cũng cần giải thích cụ thể, rõ ràng để giúp các em hiểu rõ vì sao phải làm như thế này mà không làm như thế kia Cũng không nên bắt buộc các em phải làm những điều mà các em không hiểu làm để làm

gì Khi các em đã hiểu được những yêu cầu của giáo viên, khi ấy các em sẽ tự giác thực hiện.Việc làm đó được lặp đi lặp lại nhiều lần sẽ từng bước tạo cho các em thói quen và không cảm thấy khó chịu khi làm việc Khi đó, các em dần dần sẽ trở nên tiến bộ, hoà nhập với cộng đồng

Tuy nhiên, công việc này không chỉ có giáo viên làm mà cần phải phối hợp nhịp nhàng, đồng bộ giữa giáo viên chủ nhiệm với các giáo viên chuyên, với gia đình học sinh Giáo viên chủ nhiệm thường xuyên gần gũi với phụ huynh học sinh

để tìm hiểu trao đổi các hoạt động của các em xảy ra hằng ngày hoặc báo cáo những tiến bộ và nảy sinh những cái mới ngoài dự kiến của chúng ta Khi đó, giáo viên chủ nhiệm cùng phụ huynh kịp thời uốn nắn, giáo dục

Trong học tập giáo viên phải có kế hoạch cụ thể Ở lớp phải chú ý đến việc sắp xếp, bố trí chỗ ngồi cho hợp lý Học sinh yếu nên bố trí cho ngồi ở bàn trên hoặc ngồi cạnh bạn học giỏi hơn để giáo viên dễ theo dõi,giúp đỡ các em trong từng

Trang 5

tiết học Giáo viên cần dành sự quan tâm đến việc học tập của những học sinh này nhiều hơn, thường xuyên kiểm tra bài về nhà, bài học ở lớp, kết quả tiếp thu bài sau trong mỗi buổi dạy Giáo viên cần phân công giao nhiệm vụ cho bạn học sinh giỏi giúp bạn học yếu bằng cách : Truy bài trước giờ vào lớp, kiểm tra bài về nhà, nhắc nhở bạn, giảng giải thêm khi bạn chưa hiểu được bài, chưa biết cách làm bài , không trách, sĩ nhục bạn Cứ tiến hành như thế, giáo viên sẽ theo dõi được sự tiến bộ hoặc không tiến bộ của học sinh để phối hợp với gia đình học sinh cùng hướng dẫn thêm việc học ở nhà của các em Đồng thời giáo viên cũng cần có kế hoạch điều chỉnh hợp lý

Ngoài việc học ở nhà, ở lớp giáo viên cần tổ chức phụ đạo cho những học sinh yếu ở ngoài giờ để nâng cao trình độ cho các em Trong những buổi phụ đạo giáo viên giảng lại kiến thức cũ đã học trong tuần để giúp các em nắm chắc bài và làm bài tốt hơn Tuy nhiên giáo viên tiến hành từng bước yêu cầu thấp đến yêu cầu cao, không nên vội vàng sẽ gây chán nản cho các em Khi nhận thấy các em có sự tiến bộ cần khuyến khích kịp thời, khi các em làm sai hoặc không tiến bộ cần động viên chỉ bảo nhẹ nhàng, tránh nói những lời nặng nề xúc phạm đến nhân cách của học sinh, đặc biệt là không nên bình phẩm học sinh “Sao em kém thế?”

Ngoài việc giáo dục học sinh cá biệt về đạo đức và học tập, giáo viên chủ nhiệm cũng cần chú ý đến chữ viết của các em, vì thông qua chữ viết nó thể hiện được tính nết của con người

Muốn rèn chữ viết trước hết phải rèn đọc đúng , phát âm đúng các phụ âm đầu

… , tập các em có đức tính cẩn thận Rèn chữ viết đúng mẫu, đúng chính tả, đúng tốc độ quy định và giữ vở sạch ở tất cả các môn học Để thực hiện được điều này giáo viên phải mẫu mực khi viết và trình bày bảng, vì vậy cần rèn chữ viết cho học sinh lớp 1; 2 đó là góp phần vào phong trào giữ vở sạch viết chữ đẹp và giữ gìn sự trong sáng của Tiếng Việt mà tôi tin chắc chúng ta ai cũng làm được việc này

Tóm lại : Để giáo dục học sinh cá biệt tốt, trước hết người giáo viên chủ nhiệm phải mẫu mực để học sinh noi theo, luôn gần gũi, thương yêu và tôn trọng học sinh, phải dành nhiều thời gian cho các em, đôn đốc nhắc nhở, tạo niềm tin cho các em, phải là người nhiệt tình với nghề nghiệp, có trách nhiệm với công việc, luôn

vì học sinh thân yêu Có như thế mới xứng đáng với câu “ Mỗi thầy giáo – cô giáo là một tấm gương sáng cho học sinh noi theo” Dạy học không chỉ đem lại kiến thức

mà phải kết hợp cả dạy người Đối tượng học sinh cá biệt phần lớn là những học sinh nghèo, ít được sự quan tâm của gia đình … Chính vì thế mà chúng ta cần phải luôn quan tâm, theo sát và tìm hiểu hoàn cảnh của từng học sinh để tạo điều kiện học tập cho các em, luôn trao dồi đạo đức cho các em bằng chính lòng thương yêu thực

sự của mình, từ đó sẽ cảm hoá được các em để các em hiểu và hoà nhập vào cộng đồng như bao nhiêu đứa trẻ bình thường khác trong xã hội

Công việc này tuy lúc đầu rất vất vả, tốn nhiều công sức nhưng dễ theo dõi, uốn nắn các em từng li , từng tí Khi các em đã tiếp thu những cái mới, nhận biết

Trang 6

được nhiệm vụ của học sinh dần dần đưa các em vào nề nếp học tập có thời gian biểu học ở nhà giúp các em trở thành thói quen Từ đó các em sẽ tiến bộ và bắt đầu ham học, kết quả học tập sẽ khả quan hơn

Cần phải kết hợp chặt chẽ giữa ba môi trường giáo dục thì mới thực sự đem lại hiệu quả cao

Sáng kiến này tôi đã áp dụng từ bao năm qua nhưng đặc biệt nhất là năm học

2008 – 2019 sáng kiến này mới thật sự có hiệu quả và áp dụng mãi đến nay Cụ thể năm học 2008 – 2019 Đó là năm tôi dạy lớp 2/4 có một học sinh là em Tuán em có đặc điểm là nghịch ngợm ít chú ý nhưng lại học được, khi nhận lớp tôi đã phát hiện

ra ngay diều này Hoàn cảnh gia đình em thì rất khó khăn Bố mất sớm, một mình

mẹ phải nuôi ba đứa con nhỏ, công việc làm của mẹ em lại không ổn định, thu nhập quá thấp nên mẹ gửi em cho bà ngoại nuôi Từ đó em ít gần mẹ thiếu đi sự chăm sóc thương yêu của bố mẹ Cũng từ đó tính tình em luôn khó chịu, trầm cảm Đến lớp

em chép bài chỉ là đối phó, chữ viết cẩu thả, biết làm toán nhưng không làm khi thích thì làm, không thích thì thôi và luôn nói với thái độ bất cần

Hiểu được hoàn cảnh của em tôi đã thực hiện những việc như sau :

Ở nhà bà cũng sắm sách vở cho em nhưng em không có bút, trong lớp học tôi thấy em không chép bài nên liền lại hỏi và em đã cho biết là không có bút thế là tôi

đã lấy bút của mình để cho em mượn và dặn dò nhắc nhở Ánh mắt của em ngơ ngác nhìn tôi, lúc này tôi cảm nhận được niềm vui sướng tràn ngập trong lòng em Tôi hướng dẫn cho em viết và thường xuyên kiểm tra vở, việc này tôi thực hiện suốt cả một tuần và tôi đã nhận thấy em đã có sự tiến bộ rõ rệt Em đã ngoan hơn và không nghịch như trước nữa, đặc biệt là giờ học toán em đã bắt đầu giơ tay xin lên bảng làm, có lúc em làm đúng, có lúc làm sai Tôi luôn luôn khen ngợi và động viên bằng những câu nói nhẹ nhàng, những lời chỉ bảo tận tình Em đã ý thức được việc học của mình Bên cạnh đó thời gian ngoài giờ tôi thường sang nhà để gặp phụ huynh và phối hợp với phụ huynh để cùng giáo dục em Thường xuyên động viên, khuyến khích và tạo mọi điều kiện thuận lợi để em tham gia học tập tốt

Tôi rất mừng khi thấy em tiến bộ, nhưng niềm vui mừng lại tăng lên gấp bội vì kết quả học kì I của em đạt loại khá, đến học kì II em là học sinh giỏi của lớp

Kể từ đó em thật sự đã trưởng thành và luôn làm gương cho các học sinh khác noi theo Từ năm học đó về sau em đều là học sinh giỏi của lớp

Tôi là giáo viên chủ nhiệm, tôi cảm thấy rất mừng và tràn đầy hạnh phúc đó cũng chính là kết quả lớn nhất của tôi trong những năm qua

VI/ KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC:

Trong suốt thời gian qua nghiên cứu bản thân tơi luôn mẫu mực trong mọi công tác, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao Đặc biệt là công tác chủ nhiệm tôi luôn đảm bảo duy trì sĩ số học sinh, về giáo dục học sinh cá biệt cũng đạt được những kết quả cao Tỉ lệ học sinh khá, giỏi dần dàn tăng lên rõ rệt đảm bảo chỉ tiêu học sinh lên lớp thẳng 100%

Trang 7

VII/ KẾT LUẬN:

Trên đây là những gì bản thân tôi đã làm được và thực hiện trong suốt thời gian dạy học của mình Qua đó tôi nhận thấy được vai trò và nhiệm vụ của người giáo viên rất quan trọng và rất cần thiết.Với tầm quan trọng đó, người giáo viên phải nhận thức được vai trò trách nhiệm của mình đối với trường , với lớp mà thực hiện công tác có kết quả Từ đó bản thân phải tự vạch ra kế hoạch hoạt động cụ thể mà quan trọng nhất là xây dựng học sinh thành một tập thể đoàn kết, thân ái và tiến bộ, hết lòng thương yêu, tôn trọng các em, thực hiện tất cả vì học sinh thân yêu Thực hiện đúng nguyên lý giáo dục của Đảng: “Giáo dục kết hợp với Gia đình – Nhà trường và Xã hội” “Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương sáng cho học sinh noi theo” Tự hào về nghề nghiệp của mình là người giáo dục thế hệ trẻ trở thành người chủ tương lai của đất nước Một thế hệ mà Bác Hồ hết sức chăm lo, quan tâm: “ Non sông Việt Nam có sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không chính là nhờ phần lớn vào công học tập của các cháu”

VIII/ KIẾN NGHỊ:

Giáo viên chủ nhiệm là người trực tiếp thực hiện công tác này, do đó phải nắm vững đặc điểm cá tính, điều kiện hoàn cảnh gia đình của từng em học sinh để tạo điều kiện cho các em học tập và rèn luyện

Nhà trường nên thường xuyên tổ chức các phong trào thi đua học tập , để các

em được tham gia và phải có khen thưởng kịp thời nhằm khuyến khích, động viên các em

Giáo viên chủ nhiệm thường xuyên liên hệ với gia đình học sinh để báo cáo kết quả học tập và rèn luyện của học sinh cho phụ huynh nắm

Lập kế hoạch dạy phụ đạo cho học sinh yếu kém

Nhà trường cần phải quan tâm bồi dưỡng đội ngũ giáo viên của trường về công tác chủ nhiệm lớp để đưa phong trào của nhà trường ngày càng vững mạnh hơn không có học sinh cá biệt

Trên đây là toàn bộ sáng kiến kinh nghiệm mà bản thân tôi đã rút ra được trong quá trình dạy học Tuy không phải là hoàn hảo nhưng tôi hy vọng phần nào sẽ giúp ích rất nhiều trong công tác chủ nhiệm, đặc biệt là giáo dục trẻ ở tiểu học, góp phần cùng nhà trường đưa phong trào giáo dục ngày một đi lên

Thăng Bình, ngày 03/02/ 2013

Người viết

Bùi Thị Cánh Sinh

Trang 8

X/ TÀI LIỆU THAM KHẢO:

- Tạp chí thế giới trong ta

- Tạp chí Giáo dục thời đại

- Tạp chí Phụ nữ

- Dạy trẻ có trái tim nhân hậu ( Nhà XB GD )

- Chuyên đề: Công tác chủ nhiệm lớp

XI/ MỤC LỤC:

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

Tên đề tài Đặt vấn đề

Cơ sở lí luận

Cơ sở thực tiễn Nội dung nghiên cứu Kết quả nghiên cứu Kết luận

Đề nghị Tài liệu tham khảo Mục lục

Trang 2 Trang 2 Trang 2 – 3 Trang 3 Trang 3 – 6 Trang 6 Trang 6 – 7 Trang 7 Trang 8 Trang 8

Trang 9

ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

- -I/ TÊN ĐỀ TÀI BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CÁ BIỆT II/ Đặt vấn đề