giao tiếp quản lí trường Tiểu học

Giao tiếp có vai trò không chỉ quan trọngtrong cuộc sống hàng ngày, trong lao động sản xuất, trong các hoạt động xã hội mà còn có ý nghĩa to lớn trong hoạt động giáo dục, đặc biệt là tro

mở đầu

1 Lý do chọn đề tài:

Ngày nay, kinh tế - xã hội trên toàn thế giới nói chung đang phát triển mạnh

mẽ, làm nảy sinh thêm nhiều mối quan hệ trao đổi đa dạng và phong phú hơn giữacác quốc gia, các cộng đồng Sự phát trển đó chính là do sự phát trển của tri thứccon ngời, đặc biệt là sự hợp tác, trao đổi thông tin của các nhà khoa học, sự hợptác, trao đổi, quan hệ giao tiếp của các nhà lãnh đạo cấp cao của các quốc gia Đấtnớc ta đang bớc vào thời kì đổi mới toàn diện và sâu sắc, bớc vào thế kỉ của nềnkinh tế tri thức Việt Nam đã trở thành thành viên thứ 150 của tổ chức WTO Vịthế của Việt Nam đợc nâng lên một tầm cao mới trên thế giới Đó là cơ hội songcũng là thách thức với chúng ta khi gia nhập tổ chức thơng mại WTO Quá trìnhnày đợc các nhà lãnh đạo đứng đầu đất nớc kiên trì, nổ lực quan hệ, giao tiếp, trao

đổi trên nhiều lĩnh vực với nhiều quốc gia tầm cỡ trên thế giới nên chúng ta mới

đợc thành quả to lớn đó

Cùng với sự phát triển trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội, giáodục và đào tạo đợc Đảng và Nhà nớc quan tâm chăm lo và xác định đúng đắn tầmvóc, vị trí vai trò và nhiệm vụ quan trọng trong công cuộc đổi mới Đại hội Đảngtoàn quốc lần thứ X xác định: “ Giáo dục và đào tạo cùng với khoa học công nghệthông tin là quốc sách hàng đầu” Để góp sức vào công cuộc đổi mới của đất nớc,cần phải đổi mới giáo dục, trong đó có sự đổi mới căn bản về nội dung, phơngpháp dạy học, đặc biệt là đổi mới công tác quản lý giáo dục.Trong đổi mới côngtác quản lý giáo dục, đổi mới t duy nhận thức về giao tiếp quản lý một cách khoahọc và nghệ thuật là yếu tố quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lýgiáo dục, nâng cao chất lợng dạy học để thúc đẩy nền giáo dục Việt Nam pháttriển đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nớc

Giao tiếp chiếm vị trí quan trọng trong cuộc sống sinh hoạt và lao động xãhội Xã hội càng phát triển thì giao tiếp càng rộng rãi để nắm bắt thông tin, nắm

bắt sự phát trển khoa học công nghệ kịp thời nhằm vận dụng vào thực tiễn cuộcsống sinh hoạt và lao động sản xuất.

Đối với ngành giáo dục, chúng ta đã và đang thực hiện cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục , ” và tiếp tụcphong trào thi đua xây dựng Tr“ ờng học thân thiện, học sinh tích cực ” thể hiện

đổi mới trong t duy và nhận thức Chúng ta phải học thật, nói thật, hiểu rõ đối ợng để giáo dục truyền đạt chính xác các thông tin tới ngời học, đồng thời xâydựng một môi trờng giáo dục lành mạnh

Trong hệ thống trờng phổ thông nói chung và trờng Tiểu học nói riêng, việcthực hiện giao tiếp s phạm cũng nh giao tiếp quản lý đóng vai trò rất quan trọngtrong mọi hoạt động của nhà trờng Giao tiếp có vai trò không chỉ quan trọngtrong cuộc sống hàng ngày, trong lao động sản xuất, trong các hoạt động xã hội

mà còn có ý nghĩa to lớn trong hoạt động giáo dục, đặc biệt là trong công tác quản

lý giáo dục nhà trờng ,là điều kiện không thể thiếu đợc để con ngời tồn tại và pháttriển nhân cách

Giáo dục Tiểu học là một bộ phận trong hệ thống giáo dục quốc dân Mục

2-Điều 23 Luật Giáo dục Tiểu học đã ghi: “ Giáo dục Tiểu học nhằm hình thànhnhững cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thểchất, thẫm mỹ và các kĩ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học lên trung học cơsở” Vì vậy ngời cán bộ quản lý, giáo viên, công nhân viên trong nhà trờng phải

có hoạt động giao tiếp đúng mực, hợp lý nhằm xây dựng một môi trờng giáo dụclành mạnh, giàu tính nhân văn

Một thực tế hiện nay ở các nhà trờng là cha chú trong đến công tác giao tiếp,

đâu đó những lời nói buông ra từ thầy cô, bạn bè đồng nghiệp, giữa ngời quản lý,nhân viên, giáo viên cha đợc tế nhị dẫn đến môi trờng giáo dục thiếu văn minh,phép lịch sự giao tiếp cha cao Một số cán bộ làm công tác quản lý trờng học việcnhận thức, vận dụng hoạt động giao tiếp để điều hành các hoạt động của nhà tr-ờng manh tính khoa học, nghệ thuật còn hạn chế Chính vì vậy mà có rất nhiều

nhà quản lý giáo dục đã từng đề cập đi sâu nghiên cứu đến vấn đề giao tiếp sphạm nói chung và giao tiếp trong công tác quản lý nhà trờng nói riêng đã có ảnhhởng, tác động đến hoạt động giáo dục và công tác quản lí nhà trờng nhng mới

đạt một mức độ nhất định, tầm ảnh hởng cha rộng

Xuất phát từ lý do trên, với t cách là một nhà quản lý trờng học, tuy kinhnghiệm quản lý cha nhiều nhng tôi mạnh dạn tiếp tục đi sâu nghiên cứu đến vấn

đề “Kinh nghiệm thực hiện giao tiếp quản lý để nâng cao hiệu quả quản lý ở

trờng Tiểu học trong giai đoạn hiện nay” nhằm nâng cao hiệu quả giao tiếp

quản lý nơi đơn vị mình công tác

2 Mục đích nghiên cứu:

Tôi nghiên cứu vấn đề này nhằm đạt đến mục đích sau:

- Hệ thống hóa những kinh nghiệm giao tiếp quản lý trong nhà trờng

- Rút ra một số kinh nghiệm giao tiếp trong quản lý trờng học nói chung, trong ờng Tiểu học nói riêng để nâng cao hiệu quả quản lý nhà trờng.`

tr Từ đó đề ra một số biện pháp, giải pháp nhằm thực hiện giao tiếp quản lý thực tếhơn ở trờng Tiểu học trong giai đoạn hiện nay

3 Nhiệm vụ nghiên cứu:

Với mục đích nghiên cứu trên, đề tài phải thực hiện những nhiệm vụ sau:

- Tìm hiểu cơ sở lý luận và thực tiễn của vấn đề giao tiếp quản lý trờng Tiểu học

- Đánh giá thực trạng của vấn đề giao tiếp quản lý trong trờng Tiểu học hiện nay

- Đề xuất một số kinh nghiệm về vấn đề: Thực hiện giao tiếp quản lý để nâng caohiệu quả quản lý trong trờng Tiểu học trong giai đoạn hiện nay

4 Phơng pháp nghiên cứu:

Để có cơ sở lý luận về đề tài này tôi đã tiến hành nghiên cứu, chắt lọc từ một sốtài liệu liên quan nh: Giáo dục học, Tâm lí học, Giao tiếp s phạm, Diễn đàn trao

đổi kinh nghiệm giao tiếp quản lý trên các trang Web Cụ thể:

+ Phơng pháp phân tích: Qua thực tế nghiên cứu từ những cơ sở lý luận tôi đã

phân tích các tình huống ứng xử giao tiếp giữa ngời quản lý với giáo viên – họcsinh để rút ra kinh nghiệm giao tiếp quản lý trờng học

+ Phơng pháp tổng hợp: Sau khi phân tích cơ sở lý luận, tôi đã khái quát, tổng

hợp và sắp xếp lại theo lô gíc những vấn đề giao tiếp quản lý nhằm nâng cao hiệuquả trong quản lý ở trờng Tiểu học

+ Phơng pháp so sánh đối chiếu: Nhằm phát hiện những điểm mới về quan điểm,

nội dung, phơng pháp giao tiếp trong quản lý để làm sao nâng cao đợc hiệu quảnquản lý thông qua hoạt động giao tiếp

+ Phơng pháp nghiên cứu lý thuyết: Nghiên cứu cơ sở lý luận của đề tài; nghiên

cứu nội dung, hoạt động thực hiện giao tiếp trong quản lý nói chung, trong trờnghọc nói riêng

4.2 Phơng pháp nghiên cứu thực tiễn:

+ Phơng pháp quan sát: Tôi tiến hành quan sát những thao tác, tình huống, những

biểu hiện của ngời quản lý và đối tợng quản lý trong hoạt động giao tiếp Tậptrung nghiên cứu thực trạng về vấn đề giao tiếp quản lý của cán bộ quản lý với cán

bộ, giáo viên công nhân viên trong nhà trờng Tiểu học hiện nay

+ Phơng pháp điều tra – Khảo sát: Trong quá trình nghiên cứu tôi đã lấy một số

tình huống ứng xử s phạm, ứng xử trong giao tiếp quản lý để đàm thoại trao đổi,toạ đàm và để làm phơng tiện nghiên cứu

+ Phơng pháp nghiên cứu tài liệu: Các tài liệu về sơ tổng kết năm học của nhà

tr-ờng; tài liệu giao tiếp trong quản lý qua mạng Intenet để biết thực trạng của nhàtrờng trong các hoạt động giao tiếp quản lý trờng học hiện nay

5 Đối tợng và khách thể nghiên cứu:

5.1 Đối tợng nghiên cứu:

Nghiên cứu về kinh nghiệm thực hiện giao tiếp quản lý để nâng cao hiệu quảnquản lý trờng Tiểu học trong giai đoạn hiện nay

5.2 Khách thể nghiên cứu:

Đội ngũ quản lý giáo dục nói chung, đội ngũ quản lý ở trờng Tiểu học nóiriêng Cụ thể là ban giám hiệu, cán bộ giáo viên, công nhân viên, học sinh trờngTiểu học

6 Giới hạn ( Phạm vi) của vấn đề nghiên cứu:

Trong quá trình làm công tác quản lý ở trờng Tiểu học, tôi có tham vọng đi sâunghiên cứu về vấn đề giao tiếp trong quản lý trờng học Nhng do điều kiện và lợngthời gian có hạn nên tôi chỉ dừng lại ở việc nghiên cứu những vấn đề hoạt độnggiao tiếp giữa lãnh đạo với giáo viên, công nhân viên, học sinh trong một số trờngTiểu học từ năm học 2007 – 2008 đến nay để rút ra những kinh nghiệm nhằmnâng cao hiệu quả trong công tác quản lý

7 Những điểm mới của đề tài:

Trên sơ sở phân tích những kinh nghiệm giao tiếp quản lý, đề tài cụ thể hóanhững kinh nghiệm trong hoạt động giao tiếp quản lý ở trờng Tiểu học Đồng thời

bổ sung một số kinh nghiệm thực tế trong việc thực hiện giao tiếp quản lý có tínhkhả thi nhằm nâng cao hiệu quả quản lý ở trờng Tiểu học trong giai đoạn hiện nay

Nội dung

ơng 1 : Cơ sở lý luận của vấn đề: “ thực hiện giao tiếp quản lý để nâng cao hiệu quả quản lý trờng Tiểu học trong giai đoạn hiện nay”.

1.1 Cơ sở lý luận:

Trong thời đại ngày nay, khoa học công nghệ thông tin bùng nổ, các phơngtiện giao tiếp ngày càng phong phú và đa dạng hơn Vì thế, sự phát triển của khoahọc công nghệ thông tin đã góp phần thuận lợi cho các nhà giáo dục hoàn thànhnhững mục tiêu giáo dục thông qua các hoạt động giao tiếp Bên cạnh yếu tốthông tin - kĩ thuật của giao tiếp , yếu tố tâm lí, tình cảm và xã hội của giao tiếprất quan trọng Tiến Sĩ Randy Pausch trờng ĐH Carneigie Mellon đã cho rằng “Hãy tìm ra điều tốt nhất trong mỗi con ngời, không ai hoàn toàn xấu xa Mỗi ngời

đều có mặt tốt, hãy chờ đợi, nó sẽ xuất hiện”

Giao tiếp đợc coi là một dạng hoạt động đặc biệt của con ngời trong đời sốngxã hội Ngay từ khi con ngời cất tiếng khóc chào đời đã cần sự giao tiếp Con ngờinếu không có hoạt động giao tiếp với nhau sẽ không thể trở thành ngời Quan hệgiao tiếp xác lập mối quan hệ giữa ngời với ngời trong đó mỗi ngời đều có thể làchủ thể, những ngời tham gia vào quá trình giao tiếp tác động lẫn nhau và chịu

ảnh hởng của nhau về mặt tâm lý, ý thức Do đó nó mang lại tính xã hội và thamgia hình thành nhân cách

Giao tiếp là một dạng hoạt động đặc thù của ngời lãnh đạo quản lý Mỗi lầngiao tiếp với đối tợng quản lí khác nhau ngời lãnh đạo đều cần đến một cách thức,một giọng điệu, một cảm xúc, một lí lẽ riêng

Trong xã hội loài ngời tiếp xúc tâm lý và sự gặp gỡ của các quan hệ giữa ngờivới ngời các quan hệ này không phải tự nhiên có mà phải đợc xác lập nên và mộtkhi đã đợc xác lập thì không phải ngẫu nhiên chúng cứ tồn tại mà phải vận hành,

điều khiển, làm phong phú lên Hoạt động giao tiếp nó tồn tại với t cách là mộthoạt động kép giữa hai chủ thể khi tiến hành giao tiếp cả hai chủ thể đều có mục

đích tâm t, tình cảm và tính cách khác nhau Quá trình giao tiếp bao giờ cũngmang một nội dung nhất định và nhằm tạo một mục đích nhất

định Tuy nhiên điều đó còn phụ thuộc vào các mức độ quan hệ giữa con ngời vớinhau

Sự tơng trợ của bạn về

chuyên môn nghiệp vụ

Trờng Tiểu học là đơn vị cơ sở giáo dục trong hệ thống trờng phổ thông , sựtồn tại và phát triển của trờng phụ thuộc vào nhiều yếu tố trong và ngoài nhà tr-ờng Đòi hỏi ngời cán bộ quản lý phải hiểu đối tợng quản lí, phải biết nhanh nhạynắm bắt thông tin vào thực tiễn của trờng mình Nhiệm vụ giao tiếp trong nhà tr-ờng đa dạng phong phú nh: các quan hệ với các cơ quan chuyên ngành cấp trên,hoặc ngang cấp, các cơ quan lãnh đạo chủ quản, các ngành, các cấp chính quyền

địa phơng, các tổ chức xã hội đặc biệt là với cán bộ, giáo viên, công nhân viên vàhọc sinh Đây cũng là một hình thức để hiệu trởng nhà trờng tiến hành hoạt độngquản lý Trong quá trình giao tiếp, ngời hiệu trởng thiết lập những mỗi quan hệvới đối tợng giao tiếp ( nhân viên, những ngời lãnh đạo ngang cấp, đại diện các tổchức nhà trờng cần quan hệ…) Đây là khâu quan trọng giúp ngời quản lý tìm racác giải pháp giao tiếp phù hợp có hiệu quả Thông qua giao tiếp giúp ngời quản

lý thực hiện tốt chức năng quản lý Ngời quản lý trờng Tiểu học phải khôngngừng học hỏi rút kinh nghiệm để có vốn kiến thức kinh nghiệm về giao tiếp Trong cuộc sống cũng nh trong quản lý, lãnh đạo con ngời có nhiều yếu tốchủ quan và khách quan ảnh hởng đến hiệu quả giao tiếp

Những tác động của các yếu tố bên ngoài đối với trờng Tiểu học đợc biểu thịbằng biểu đồ sau:

Những yếu tố bên ngoài nhà trờng : Đó là cơ sở vật chất và chất lợng của nhàtrờng Cơ cở vật chất đợc tạo nên bởi nhiều nguồn nh do nhà nớc cấp, do cha mẹtrẻ đóng góp, do các tổ chức xã hội hỗ trợ Chất lợng của nhà trờng trớc hết do đội

Sự quản lý chỉ đạo của

hội, các cơ quan trên

Sự giúp đỡ hỗ trợ củacha mẹ học sinh

Trờng Tiểu học

môn, do sự giúp đỡ của cơ quan chủ quản, do sự hỗ trợ của cha mẹ học sinh cóthể biểu thị bằng sơ đồ sau:

Để những yếu tố trên phát huy tác dụng rất cần có sự quản lý chặt chẽ, sáng tạo

Đổi mới toàn diện giáo dục để đáp ứng nhu cầu xã hội và yêu cầu phát triểnnền kinh tế trong trong giai đoạn mới từ lâu đã là chủ trơng, đờng lối của Đảng,Nhà nớc ta và là một trong những nhiệm vụ chính của nghành GD & ĐT Trongquá trình đổi mới giáo dục, Bộ GD&ĐT từ lâu đã chủ trơng đẩy mạnh và mở rộngquan hệ hợp tác quốc tế Trên lĩnh vực đổi mới quản lí giáo dục, trong đó có giáo

Chất lợng củanhà trờng

Con ngời (cán bộgiáo viên, nhânviên, học sinh)

Yếu tố ngoài nhà trờng

Quản lý Trờng Tiểu học

dục Tiểu học, hàng năm các Sở giáo dục, trong đó có Sở GD&ĐT Nghệ An đều tổchức bồi dỡng cán bộ quản lí giáo dục, tổ chức những đoàn cán bộ quản lí đi bồidỡng, học hỏi mô hình quản lí của các nền GD tiên tiến trong khu vực và thế giới.Qua đó chúng ta thấy nền giáo dục nớc nhà đợc Đảng, Nhà nớc rất quan tâm.Thực sự coi giáo dục là quốc sách hàng đầu nhằm đa nền giáo dục phát triểnchuẩn hoá, hiện đại hoá tiếp cận và ngang tầm với trình độ tiên tiến của các nớctrong khu vực khu vực và trên thế giới

Hiện nay toàn ngành giáo dục cụ thể là các đơn vị trờng học đang xây dựngmô hình “ Trờng học thân thiện, học sinh tích cực” Thực ra đây không phải là

điều quá mới mẻ, mà là sự phát triển một hoạt động đã có ở mỗi trờng học Cáccán bộ quản lí giáo dục đều thống nhất rằng mục tiêu của “ học sinh tích cực” làhọc sinh đợc tham gia các hoạt động nhà trờng một cách chủ động, đợc bộc lộquan điểm, rèn luyện các kĩ năng và hình thành quan hệ tốt trong giao tiếp vớithầy cô và bạn bè Từ phong trào xây dựng “ Trờng học thân thiện, học sinh tíchcực”, các trờng học đã hớng đến một tham vọng lớn hơn: xây dựng một môi trờng

s phạm thực sự lành mạnh Và để làm đợc điều này, cần có sự quan hệ giao tiếpnhạy bén của ngời quản lí nhà trờng cùng tập thể cán bộ, giáo viên , học sinh và sựchung tay của cả gia đình và cộng đồng

Để tạo ra một môi trờng giáo dục thực sự lành mạnh, văn minh, lịch sự, đặcbiệt những nhà quản lý, các thầy cô giáo cần cho các em những hiểu biết thôngqua các hoạt động giao tiếp hàng ngày Mỗi cô giáo thầy giáo là những tấm gơng

về tinh thần tự học, sáng tạo và mẫu mực trong giao tiếp ứng xử hàng ngày để họcsinh noi theo Hơn thế nữa các nhà quản lý cần tạo điều kiện để mọi ngời đợc giaotiếp, thông qua giao tiếp để hiểu nhau tạo môi trờng thân thiện trong giáo dục

1.2 Một số khái niệm cơ bản của đề tài.

1.2.1 Các khái niệm về giao tiếp:

Nói đến vấn đề giao tiếp, rất nhiều nhà nghiên cứu đã đa những khái niệmkhác nhau.

- Tiến sĩ Phạm Minh Hạc đã đa ra quan niệm về giao tiếp: Giao tiếp là hoạt độngxác lập và vận hành các quan hệ ngời với ngời để hiện thực hoá các quan hệ xã hộigiữa mọi ngời với nhau Giao tiếp quan tâm đến việc hiện thực các quan hệ conngời, thông qua các quan hệ xã hội Đó vừa là điều kiện vừa là nguồn gốc nảy sinh

và phát triển tâm lý ngời

- B.Ph.Lomov, nhà tâm lý học Nga với cuốn “ Những vấn đề giao tiếp” đã coigiao tiếp là phạm trù cơ bản của tâm lý học hiện đại Theo ông, giao tiếp là mốiquan hệ tác động qua lại giữa ngời với con ngời với t cách là chủ thể

- Theo quan niệm của các nhà tâm lý học nhân cách: Giao tiếp là quá trình tác

động qua lại giữa ngời với ngời, thông qua đó sự tiếp xúc tâm lí đợc thực hiện vàcác quan hệ liên cá nhân đợc cụ thể hóa

- Theo B Parghin nhà tâm lí học xã hội Nga thì giao tiếp là quá trìng thông tinquan hệ giữa con ngời với con ngời, là quá trìng hiểu biết lẫn nhau, ảnh hởng lẫnnhau và trao đổi cảm xúc lẫn nhau

- Nghiên cứu tâm lý trị liệu, bác sĩ Nguyễn Khắc Viện đi đến kết luận rằng:Giaotiếp là sự trao đổi giữa ngời với ngời, thông qua ngôn ngữ nói, viết, cử chỉ, màngày nay từ này mang hàm ý chỉ sự trao đổi thông qua bộ mã

- Theo V.N Miaxixev, giao tiếp dới góc độ nhân cách là quá trình tác động qua lạilẫn nhau giữa các nhân cách cụ thể

- Dới góc độ xã hội học thì giao tiếp là hành động xã hội Bản chất của giao tiếp làquá trình trao đổi thông tin, suy nghĩ, xúc cảm, tình cảm giữa ngời này với ngờikhác, nhằm thỏa mãn nhu cầu sống, học tập, lao động và thực hiện các nhiệm vụ

đợc giao

Tóm lại, Giao tiếp là quá trình tiếp xúc giữa con ngời với con ngời trong mộtquan hệ xã hội nhất định nhằm nhận thức, trao đổi t tởng, tình cảm, vốn sống, vốnkinh nghiệm, kỹ năng và kỉ xảo nghề nghiệp

Giao tiếp trong quản lý giáo dục là một vấn đề khá rộng và phức tạp Trongphạm vi đề tài này chỉ tập trung nghiên cứu giao tiếp trong quản lí trờng Tiểu học.

1.2.2 Một số khái niệm về giao tiếp trong quản lý nhà trờng:

- Giao tiếp quản lí là những hoạt động trao đổi, chia sẻ thông tin giữa ngờiquản lý với cán bộ , giáo viên, công nhân viên trong phạm vị nhà trờng nhằm đảmbảo cho bộ máy hành chính trong nhà trờng vận hành bình thờng và thực hiện dợcchức năng, vai trò và mục tiêu dạy và học tốt

- Giao tiếp quản lí chính là quá trình thiết lập và vận hành các mối quan hệ haichiều lẫn nhau về mặt tâm lý giữa chủ thể quản lý với đối tợng đợc quản lý nhằmgiải quyết hợp lý nhiệm vụ dạy và học, làm cơ sở cho việc thực hiện có hiệu quảnhững nhiệm vụ quản lý đợc xác định trong các hoạt động cùng nhau nhằm truyềnbá ý đồ, t, tởng, tình cảm cho nhau, gây ảnh hởng, cảm hoá lẫn nhau và để lại ấn t-ợng trong nhau Chúng ta có thẻ hiểu rõ khái niệm giao tiếp quản lý qua các đặc

điểm tâm lý cơ bản của nó:

+Tính đợc nhận thức của giao tiếp: Nghĩa là khi giao tiếp ngời hiệu trởng hay

ng-ời giáo viên đều ý thức rõ ràng về mục đích, nội dung của vấn đề mình giao tiếp,cách thức dùng để thực hiện quá trình giao tiếp Đồng thời nhận rõ diễn biến tâm

lí của mình và của ngời đang giao tiếp với mình

+ Là quá trình biểu diễn của sự trao đổi thông tin về nội dung công việc Về kếhoạch dự kiến phải làm hoặc trao đổi t tởng, suy nghĩ, tình cảm về cách tiến hànhcủa ngời cán bộ quản lí với giáo viên và ngợc lại

+ Kết quả của giao tiếp quản lý là luôn dẫn đến sự hiểu biết về thông tin, nhữngquyết định về công việc, cảm thông, gây ảnh hởng và để lại dấu ấn trong nhau ởmột mức độ xác định nào đó

+ Giao tiếp đợc coi nh là một loại hình quan hệ hai chiều về mặt tâm lí xã hộigiữa ngời hiệu trởng với ngời giáo viên mang tính chất xã hội - lịch sử Đây làquan hệ giáo dục, mà trong đó cả hai bên cùng thực hiện những yêu cầu s phạm,

cùng nhằm giải quyết những nhiệm vụ của dạy và học htông qua hoạt động giáodục.

- Giao tiếp quản lí là sự tơng tác giữa chủ thể quản lí với đối tợng quản lí

Tóm lại, giao tiếp là quá trình tác động qua lại giữa con ngời với con ngời nhằmmục tiêu trao đổi t tởng, tình cảm, vốn kinh nghiệm, kĩ năng và kĩ xảo nghềnghiệp

1.2.3 Khái niệm về kinh nghiệm thực hiện giao tiếp quản lý ở trờng Tiểu học trong giai đoạn hiện nay:

Kinh nghiệm giao tiếp quản lí trờng Tiểu học là những kinh nghiệm trong giaotiếp giữa các chủ thể quản lý và đối tợng quản lý, nhằm giúp cho ngời quản lý

điều hành thực hiện tốt các hoạt động giáo dục của nhà trờng, mang lại hiệu quảthực chất trong công tác giáo dục ở trờng Tiểu học

1.3 Một số vấn đề lí luận về giao tiếp quản lí ở trờng Tiểu học:

Trong trờng Tiểu học, lực lợng giáo viên, cán bộ công nhân viên chiếm tỉ lệ khálớn Họ phải vất vả gánh vác cả công việc xã hội lẫn gia đình Họ rất cần ngờiquản lí, lãnh đạo hiểu về họ, thông cảm, động viên, chia sẻ những khó khăn trongcuộc sống đời thờng và trong công tác họ đợc giao Nhờ có giao tiếp mà ngời quản

lí với giáo viên, cán bộ công nhân viên hiểu nhau nhiều hơn Nhờ có giao tiếp màngời quản lí tạo lập đợc uy tín đối với cha mẹ học sinh, với các cấp chính quyền

địa phơng và các cá nhân, tổ chức xã hội Giao tiếp đợc ngời hiệu trởng sử dung

nh là một phơng tiện đắc lực để làm việc Qua giao tiếp, ngời hiệu trởng vừa phát

đi thông tin vừa nhận lại thông tin về hoạt động giáo dục, đồng thời biết thêm vềcông việc, sức khỏe, tình hình cuộc sống của giáo viên, cán bộ công nhân viên vàhọc sinh Từ đó xây dựng nên bầu không khí tâm lí trong tập thể vui vẻ, nhẹnhàng, tin tởng lẫn nhau

Công cụ giao tiếp quản lí trờng học chủ yếu là ngôn ngữ và phi ngôn ngữ.Thông qua đó mọi thành viên trong nhà trờng tự học và học tập lẫn nhau

Trong lĩnh vực quản lí, giao tiềp vừa là phơng tiện vừa là điều kiện cần thiết để

định hớng, kiểm soát và điều chỉnh mọi hành vi, hành động của mọi thành viêntrong nhà trờng Càng mở rộng giao tiếp, ngời cán bộ quản lí cũng nh giáo viên,nhân viên, học sinh càng học hỏi đợc nhiều điều tốt, càng hạn chế đợc những néttính cách cha phù hợp với yêu cầu của tập thể và xã hội nhờ đó nhân cách ngàycàng đợc hoàn thiện hơn

Giao tiếp quản lí trong tròng Tiểu học có nhiều đặc trng khác với giao tiếptrong nhiều lĩnh vực khác đó là:

+ Hoạt động giao tiếp quản lí trong trờng Tiểu học có tính mục đích rõ ràng, nhất

định Đó là thực hiện có hịu quả và chất lợng nhiệm vụ quản lí nhà trờng nhằmhoàn thành tốt nhiệm vụ dạy và học

+ Giao tiếp quản lí trong nhà trờng phải nhằm đạt hiệu quả của hoạt động quản lí

Sự cân nhắc tính toán, tinh giản những mệnh lệnh, chọn lọc những thông tin ngắngọn, súc tích, chính xác dễ hiểu, lựa chọn những hình thức giao tiếp thích hợp sẽ

đem lại hiệu quả tối u tong quản lí hoạt động dạy và học

+ Giao tiếp quản lí trong trờng Tiểu học, mang tính tổ chc cao Việc trao đổi thôngtin đợc đa vào kế hoạch, chơng trình hành động của các tổ chức, cá nhân trong nhàtrờng Thông tin đợc truyền đi theo chiều dọc và chiều ngang, từ ngời này đến ng-

ời kia chính xác kịp thời nhờ có tính tổ chức cao

+ Quản lí trờng Tiểu học là quản lí hành chính nhà nớc Đó là quá trình hoạt độngliên tục và ổn định, nên giao tiếp trong quản lí trờng Tiểu học cũng phải đảm bảotính liên tục và tính ổn định tơng đối

+ Trong trờng Tiểu học, mọi thành viên đều luôn học hỏi, rèn luyện để hớng tớinhững hành vi xã hội đạt chuẩn mực, hành vi văn minh, lịch sự Vì thế giao tiếptrong quản lí trờng Tiểu học phải đảm bảo tính chuẩn mực Lời nói, hành vi giao

tiếp lịch sự, văn minh , chính xác là điều kiện đảm bảo “Kỉ cơng, tình thơng, tráchnhiệm” trong nhà trờng

Ch

ơng 2 : Thực trạng của việc “thực hiện giao tiếp quản

lý để nâng cao hiệu quả quản lý ở trờng Tiểu học diễn lâm I trong giai đoạn hiện nay”.

2.1 Vài nét sơ lợc về trờng Tiểu học Diễn Lâm I:

Trờng Tiểu học Diễn Lâm I là một trờng thuộc vùng miền núi của huyện DiễnChâu, nằm cạnh Quốc lộ 48 thuộc phía Bắc của huyện Diễn Châu – Tỉnh Nghệ

An .Xây dựng trên địa bàn xã Diễn Lâm, là địa phơng có nhiều mặt thuận lợi vềgiao lu kinh tế với tuyến đờng quốc lộ 48 Tuy vậy kinh tế của địa phơng còn gặpnhiều khó khăn, trình độ đân trí còn thấp Điều đó ảnh hỏng không nhỏ đến hoạt

động dạy - học và hoạt động quản lí nhà trờng Trải qua 16 năm xây dựng và pháttriển, kế thừa, phát huy truyền thống, đặc biệt những năm gần đây, đợc sự quantâm của chính quyền địa phơng, sự đầu t tài trợ của một số nhà doanh nghiệp, sựchăm lo của các thầy cô giáo dến chất lợng nhà tròng nên trờng đã nhiều năm liền

đạt trờng Tiên tiến Năm học 2004 – 2005, đợc công nhận đạt trờng chuẩn quốcgia mức độ 1 Quy mô nhà tròng vào loại khá so với đơn vị bạn

* Về đội ngũ

- Đội ngũ quản lí:

Năm học

Đại học Cao đẳng Trung

cấp Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở

CS thi

đua cấpcơ sở

GV giỏihuyện

GV giỏiTỉnh

Phòng

Âm nhạc

Phòng Mĩthuật

2.2.1 Thực trạng các mối quan hệ quản lí trong và ngoài nhà trờng.

Ngời quản lí là ngời có mối quan hệ tiếp xúc với những ngời khác nhau Mốiquan hệ giao tiếp với ngời dới quyền và những mối quan hệ ngang quyền nh quan

hệ với chủ tịch công đoàn, mối quan hệ dới quyền nh với bí th chi bộ và mối quan

hệ giao tiếp khác trong xã hội Trong đề tài này, tôi chỉ đề cập đến các mối quan

hệ giao tiếp chính của ngời quản lí trong trờng Tiểu học nói chung và tr]ờng Tiểuhọc Diễn Lâm I nói riêng Cụ thể là:

a) Quan hệ với cán bộ, giáo viên, nhân viên.

Trong bất cứ nhà trờng hay một cơ quan giáo dục nào bao giờ cũng gồmnhiều cá thể chung sống, mỗi ngời đều có tính cách khác nhau, hoàn cảnh, sởthích và những nhu cầu khác nhau.Có nhiều mối quan hệ nảy sinh trong một tậpthể Những hành vi ứng xử trong tình huống quản lí giáo dục không phải lúc nàocũng nh nhau ở mọi lúc, mọi nơi vì mỗi tình huống giao tiếp, ứng xử nảy sinh vàtồn tại trong mỗi hoàn cảnh, trong mỗi con ngời khác nhau Điều đó có nghĩa ng-

ời quản lí nhà trờng phải có hành vi, cử chỉ, ngôn ngữ phù hợp với điều kiệnkhách quan và chủ quan của tình huống cụ thể nhằm giải quyết các mối quan hệquản lí nh: Quản lí nhân lực; quản lí kế hoạch của giáo viên, nhân viên; quản límôi trờng s phạm hoặc các mối quan hệ trong và ngoài nhà trờng; Từ những nộidung quản lí đó ta thấy chứa đựng hai dạng quan hệ tiêu biểu là: Quan hệ giữa ng-

ời với ngời; quan hệ giữa ngời với việc

Nh vậy, trong quá trình quản lí nhà trờng, ngời quản lí thờng gặp hai loại mâuthuẫn tơng ứng với các quan hệ trên nh:

+ Nảy sinh mâu thuẫn giữa ngời với ngời: Chẳng hạn, đầu năm học , hiệu trởngphân công giáo viên A chủ nhiệm lớp này nhng giáo viên đó lại muốn chủ nhiệmlớp khác, chuyển nhân viên trớc đó quen việc làm này sang làm việc khác thaycho ngời khác

+ Nảy sinh mâu thuẫn giữa ngời với việc: Chẳng hạn, khi giáo viên B lên lớpdạy nhng không có giáo án Đó là việc làm trái với quy chế, cần phải giải quyết Thực tế trong quản lí ở trờng Tiểu học nơi tôi công tác, đội ngũ cán bộ quản líchúng tôi đã từng gặp phải những mâu thuẫn trên Chúng tôi đã khéo léo giảiquyết thành công nhờ có kĩ năng giao tiếp và nghệ thuật giao tiếp Trớc đâychúng tôi đã có lúc gặp phải tình huống tranh cãi không những mâu thuẫn không

đợc giải quyết mà còn nảy sinh những mâu thuẫn khác dẫn đến mất đoàn kết nội

bộ Do ngời cán bộ quản lí còn mang phong cách quản lí độc đoán, áp chế Tất cảmọi việc đều do ngời quản lí quyết định, cấp dới không có điều kiện tham gia,

bày tỏ ý kiến, thiếu thông tin ngợc, dẫn đến căng thẳng giữa ngời quản lí với cấpdới, dẫn đến đối phó lẫn nhau Do thiếu thông tin ngợc, cứng nhắc trong mệnhlệnh nên các quyết định của ngời quản lí thờng thiếu cơ sở thực tiễn, chủ quan vàkhó tránh khỏi sai lầm

Vì thế trong quản lý nhà trờng, ngời quản lý phải hiểu đặc điểm tâm lý củatừng ngời và có phơng pháp giao tiếp, ứng xử khác nhau để phù hợp với từng ng-

ời Ngòi cán bộ quản lí giỏi, không chỉ dùng mệnh lệnh, chỉ thị, thể chế để quan

hệ giao tiếp ứng xử những tình huống xẩy ra mà thờng trong giao tiếp, ngời quản

lí càng ứng xử có tình bao nhiêu, càng nhân hậu bao nhiêu, càng gần gũi, biếtmình, biết ngời bao nhiêu thì hiệu quả quản lí càng cao bấy nhiêu

b) Quan hệ với tổ chức Công đoàn:

Công đoàn là tổ chức chính trị xã hội hoạt động theo điều lệ và pháp luật.Quan hệ giữa Công đoàn và hiệu trởng là mối quan hệ cộng tác ở trong nhà trờng,tôn trọng lẫn nhau Hiệu trởng luôn tạo điều kiện ủng hộ và khuyến khích chỉ đạogiáo viên thực hiện các phong trào do công đoàn phát động.Ngợc lại công đoàn làngời nhiệt tình và tích cực ủng hộ tham gia thực hiện các nhiệm vụ, mục tiêu giáodục do nhà trờng đề ra

Thực tế ở trờng Tiểu học nơi tôi đang công tác, đồng chí hiệu trởng đã biếtkết nối Nhà trờng với Công đoàn thành một khối thống nhất do xác định rõ hiệutrởng cũng là thủ trởng nhà trờng nhng cũng là ngời lao động, là đoàn viên công

đoàn do vậy luôn luôn mẫu mực và thực hiện các nghị quyết của công đoàn thamgia các hoạt động cụ thể do công đoàn tổ chức Biện pháp giao tiếp quản lí làcùng tham gia, cùng bàn bạc, thỏa thuận nh cùng ra quy chế nội bộ, sắp xếp kếhoạch hoạt động không chồng chéo, cùng tham gia giám sát để đi đến thốngnhất và đã đạt đợc mục tiêu chung là phát triển chất lợng đội ngũ, nâng cao hiệuquả hoạt động giáo dục của trờng Tuy nhiên trong thực tế ở một số nhà trờng,không ít hiệu trởng còn mang nặng cách quản lí “ từ trên xuống”, bằng quyền uycủa mình điều khiển tổ chức công đoàn hoạt động theo kế hoạch của hiệu trởng,vô hiệu hóa tổ chức công đoàn, biến công đoàn thành tổ chức “ ăn theo nói leo”.Mối quan hệ giao tiếp trong quản lí một chiều nh vậy sẽ làm giảm đi sức sáng tạo