TỰ CHỌN 10 TUẦN 1 8

1/ Khái niệm về kiểu bài cảm nhận : Phát biểu những cảm xúc và suy nghĩ của bản thân trước một đối tượng cụ thể mà đề bài yêu cầu.. B/ Thân bài : Lần lượt nêu những cảm xúc , suy nghĩ

TUẦN 1

Ngày soạn :

HƯỚNG DẪN LÀM BÀI CẢM NHẬN I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh phân tích nắm vững các yêu cầu của một bài cảm nhận nhằm phục vụ cho bài kiểm tra đầu năm học

- Cung cấp cho học sinh dàn bài tổng quát để có thể làm bài cảm nhận về các đối tượng

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

1 Ổn định:

Lớp 10a2

Sĩ số Ngày giảng

2.Bài cũ (Không)

3.Bài mới:

Hoạt động GV-HS Nội dung

Giáo viên diễn giảng là

chủ yếu Có thể gợi

mở dẫn dắt trên cơ sở

một đề bài cụ thể trong

sách giáo khoa để học

sinh dễ tiếp thu hơn

1/ Khái niệm về kiểu bài cảm nhận :

Phát biểu những cảm xúc và suy nghĩ của bản thân trước một đối tượng

cụ thể mà đề bài yêu cầu

2/ Các loại bài cảm nhận :

- Cảm nhận về một sự vật sự việc

- Cảm nhận về một hiện tượng trong tự nhiên

- Cảm nhận về một tác giả hay tác phẩm…

- Cảm nhận về một con người…

3/ Dàn bài tổng quát :

A/ Mở bài :

Giới thiệu đối tượng cảm nhận và nêu cảm xúc hay ấn tượng chung về đối tượng

B/ Thân bài :

Lần lượt nêu những cảm xúc , suy nghĩ của bản thân về đối tượng theo những trình tự :

- Từ xa đến gần và ngược lại

- Từ thấp đến cao và ngược lại

- Từ ngoài vào trong và ngược lại

- Từ tổng quát đến chi tiết và ngược lại

- Từ ngoại hình đến nội tâm và ngược lại

- Từ đầu tiên đến cuối cùng và ngược lại

- Từ quá khứ đến hiện tại và tương lai và ngược lại

- Từ chung đến riêng và ngược lại

- Từ phạm vi này đến phạm vi khác và ngược lại

Khi trình bày nên đan xen miêu tả , tự sự và biểu cảm làm cho văn bản sinh động hơn

C/ Kết bài :

Ấn tượng sâu sắc nhất của bản thân về đối tượng hay gợi mở ra những khía cạnh mới

4 Củng cố (1’): Nắm vững nội dung bài học

5 Dặn dò (2’): Hoàn thành các bài viết.

Rút kinh nghiệm :

TUẦN 2:

Ngày soạn:

VIẾT VĂN BIỂU CẢM

I Mục tiêu cần đạt:

Giúp HS:

Củng cố những nét cơ bản về đặc trưng thể loại và cách làm bài văn biểu

cảm để luyện tập với một số đề văn cụ thể, phục vụ tốt cho bài viết số 1.

II Phương tiện: SGK, SGV, giáo án

III Tiến trình dạy học:

1 Ổn định:

Lớp 10a2

Sĩ số Ngày giảng

2.Bài cũ (Không)

3.Bài m iới

Hoạt động của gv và

Hãy nêu bố cục của

bài cảm nhận về tác

phẩm văn học? Và

yêu cầu của từng

phần?

Gv cho hs lập dàn

ý các đề văn? Sau

đó gọi 1 số hs lên

1 Đề 1: Cảm nghĩ của em về một tác phẩm văn học mà em yêu thích Gợi ý:

b Mở bài: Giới thiệu vài nét về tác phẩm; nêu ấn tượng chung nhất của mình

về tác phẩm đó sau khi tiếp xúc

b Thân bài: Nêu những cảm xúc suy nghĩ của bản thân do tác phẩm gợi lên.

Có thể có 2 trình tự nêu cảm xúc:

- Trình tự 1: Nêu nhận xét khái quát về giá trị tác phẩm (cả giá trị nội dung và giá trị nghệ thuật), trên cơ sở đó chọn một số chi tiết, hình ảnh đặc sắc để nêu cảm nghĩ Trình tự này thường dùng khi phát biểu cảm nghĩ về tác phẩm

tự sự

- Trình tự 2: Nêu cảm xúc theo trình tự các phần, các ý hoặc theo mạch cảm xúc của tác phẩm Cảm nghĩ phải tập trung cho cả phần nội dung và nghệ thuật Trình tự này thường dùng cho bài văn phát biểu cảm nghĩ về tác phẩm trữ tình

c Kết bài: Khẳng định ấn tượng chung về tác phẩm.

Lưu ý: + Trong quá trình nêu cảm nghĩ, phải bám sát các chi tiết, hình ảnh, có dẫn chứng cụ thể, tiêu biểu, tránh nêu cảm nghĩ chung chung

+ Để cảm nghĩ thêm sâu sắc, có thể liên hệ tới hoàn cảnh ra đời của tác phẩm, so sánh, liên hệ với các tác phẩm cùng đề tài của cùng tác giả hoặc của các tác giả khác

+ Cảm xúc phải chân thật, tránh bắt chước sáo mòn, giả tạo, sống sượng

2 Đề 2: Cảm nghĩ của em về một người thân yêu nhất.

Gợi ý: - Có thể phát biểu cảm nghĩ về người mẹ: Những kỉ niệm về mẹ, cảm

bảng trình bày xúc trong những lần phạm lỗi, những lúc được mẹ khen vì làm được việc tốt,

đạt điểm cao, những lời khuyên dạy của mẹ…; lòng biết ơn vô hạn với những

gì mẹ dành cho và lời hứa cố gắng không phụ lòng mẹ…

- Có thể nêu cảm xúc về bố, bà, ông hoặc anh chị em ruột Chú ý đên tính chân thật trong cảm xúc…

3 Đề 3: Cảm nghĩ của em về hiện tượng tai nạn giao thông ngày càng gia tăng.

Gợi ý:

a Mở bài: Giới thiệu vấn đề: tai nạn giao thông đang từng ngày từng giờ

cướp đi sinh mạng của con người, là một văn đề nhức nhối của toàn xã hội

b Thân bài:

- Biểu hiện: + Số vụ tai nạn giao thông tăng nhanh + Số người chết, bị thương và để lại di chứng cũng gia tăng

- Tác hại: + Tính mạng con người bị cướp mất + Tổn thất về giá trị vật chất

+ Mất mát, đau thương về tinh thần

- Nguyên nhân:

+ Chất lượng đường sá không đảm bảo + Ý thức chấp hành luật an toàn giao thông của nhân dân chưa cao

(Không đội mũ bảo hiểm, phóng nhanh vượt ẩu, uống rượu bia

khi điều khiển phương tiện giao thông…)

- Giải pháp:

+ Tuyên truyền sâu rộng trong nhân dân luật lệ an toàn giao thông + Có hình thức xử phạt nặng với những trường hợp vi phạm + Mỗi người tham gia giao thông cần có ý thức tự giác cao để đảm bảo an toàn cho mình và người khác.

c Kết bài: Nêu cảm nghĩ chung; bài học rút ra cho bản thân.

4 Củng cố (1’): Nắm vững nội dung bài học

5 Dặn dò (2’): viết thành bài văn hoàn chỉnh các đề trên

Rót kinh nghiÖm :

TUẦN 3,4

Ngày soạn:

THỰC HÀNH DÀN Ý VĂN TỰ SỰ BẰNG CÁCH NHẬP VAI

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành một dàn ý cụ thể bằng cách nhập vai một nhân vật trong một tác phẩm vừa học

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để có thể nhập vai và kể lại một câu chuyện sinh động, đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

1 Ổn định:

Lớp 10a2

Sĩ số Ngày giảng

2.Bài cũ (Không) 3.Bài mới.

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs nắm vững và kể lại được

toàn bộ câu chuyện

Lọc ra những sự việc chỉ

liên quan đến An Dương

Vương

Sắp xếp các sự việc theo

trình tự của câu chuyện

Đóng vai nhân vật và chọn

giọng kể thích hợp

Kể miệng từng cá nhân lần

lượt từng sự việc theo trình

tự của câu chuyện

Tập thể sửa chữa và rút ra

những điều cần ghi vào tập

ĐỀ : Nhập vai nhân vật An Dương Vương kể lại câu chuyện An Dương

Vương và Mị Châu Trọng Thủy

DÀN Ý CHI TIẾT :

1/ Mở bài : Nhân vật tự giới thiệu là An Dương Vương để kể câu chuyện

2/ Thân bài : Cần đảm bảo những tình tiết sau đây khi kể câu chuyện :

- Thời gian và không gian : Nước Âu Lạc , thời An Dương Vương ,thành Cổ Loa

- Việc xây thành chế nỏ bảo vệ nước Âu Lạc…

- Việc Triệu Đà cầu hôn cho Trọng Thủy…

- Việc Triệu Đà đem binh xâm lược

- Việc An Dương Vương thua chạy…

- Việc An Dương Vương chém chết Mị Châu về thủy cung

-3/ Kết bài : Nhân vật tự rút ra bài học kinh nghiệm để lại cho người đời sau về tinh thần cảnh giác trong sự nghiệp bảo vệ tổ quốc trước hiểm họa ngoại xâm

6 Củng cố (1’): Nắm vững nội dung bài học

7 Dặn dò (2’): viết thành bài văn hoàn chỉnh các đề trên

Rót kinh nghiÖm

Tuần: 5,6

Ngày soạn:

SỬ THI DÂN GIAN VIỆT NAM

I Mục tiêu cần đạt:

Giúp HS:

Hiểu rõ hơn những đặc đặc điểm nghệ thuật sử thi và kiểu nhân vật anh

hùng trong sử thi Đăm Săn, từ đó hiểu rõ hơn về đoạn trích nói riêng, sử thi

Đăm Săn nói chung.

II Phương tiện: SGK, SGV, giáo án

III Tiến trình dạy học:

1 Ổn định:

Lớp 10a2

Sĩ số Ngày giảng

2.Bài cũ (Không)

3 Bài mới

10’

20’

13’

I Nội dung đoạn trích “Chiến thắng Mtao Mxây”

Đoạn trích có thể được chia làm 3 cảnh:

1.Cảnh đọ sức giữa Đăm Săn mà Mtao Mxây

Cảnh này gồm màn khiêu chiến và 4 hiệp đấu Sau các hiệp đấu, với tài năng, bản lĩnh của mình cũng như sự giúp đỡ của H’nhị, ông trời, Đăm Săn giết được

kẻ thù, lấy lại vợ và danh dự, tiếng tăm của mình

2.Cảnh Đăm Săn cùng mọi người ra về

Sau chiến thắng, Đăm Săn trở về buôn làng cùng với tôi tớ, dân làng, của cải của Mtao Mxây

3.Cảnh ăn mừng chiến thắng

Đăm Săn cùng dân làng, tôi tớ và các tù trưởng từ phương xa đến mở tiệc linh đình ăn mừng chiến thắng

II Nghệ thuật sử thi

1 Hai nhân vật được miêu tả song hành trong suốt trận chiến, cái tài của

kẻ địch được miêu tả trước, cái tài của nhân vật anh hùng được tả sau để làm nổi bật- đề cao tài năng của người anh hùng => thủ pháp đòn bẩy

2 Biện pháp so sánh được sử dụng phổ biến:

a So sánh tương đồng: Khiên hắn tròn như đầu cú, gươm hắn óng ánh như cầu vồng, khiên kêu lạch xạch như quả mướp khô…

b So sánh tăng cấp: Chàng múa khiên trên cao gió như bão, chàng múa khiên dưới thấp gió như lốc…

c So sánh tương phản: Mtao Mxay múa thì “khiên kêu lạch xạch như quả mướp khô”, Đăm Săn múa thì gió như bão, gió như lốc…

3 Các hình ảnh được đem ra làm chuẩn trong so sánh được lấy từ hình ảnh thiên nhiên, vũ trụ Đây là cách dùng kích cỡ vũ trụ để đo kích cỡ nhân vật

III Luyện tập:

Phân tích vai trò của các nhân vật xuất hiện trong đoạn trích?

Gợi ý:

Đoạn trích có các nhân vật: Đăm Săn, Mtao Mxay, H’nhị, ông trời, dân

làng Các nhân vật có vai trò khác nhau:

- Mtao Mxay cùng với hành động cướp vợ là nguyên nhân của sự kiện chiến tranh Trong hệ thống nhân vật sử thi, đây là nhân vật đối thủ

- Đăn Săn với chiến công đánh thắng Mtao Mxay vừa bảo vệ hạnh phúc gia đình vừa mang lại sự giàu mạnh và uy danh cho cộng đồng, là nhân vật trung tâm của sử thi quyết định diễn biến của cốt truyện Vai trò nhân vật trung tâm của sử thi còn thể hiện ở chỗ chàng có sức lôi cuốn các nhân vật quần chúng

- Nhân vật ông trời và H’nhị với việc trợ lực cho Đăm Săn là loại nhân vật trợ thủ cho nhân vật anh hùng Ông tròi là trợ thủ thần kì, H’nhị là trợ thủ trao vật thần kì cho Đăm Săn Hành động trợ lực của hai nhân vật này thể hiện quan niệm về cuộc chiên đấu chính nghĩa của nhân vật anh hùng chống lại nhân vật đối thủ

- Nhân vật quần chúng vừa góp vai trò hâu thuẫn cho nhân vật chính vừa bị lôi cuốn bởi súc mạnh, mục đích chiến đấu của nhân vật chính Mối quan hệ qua lại giữa vai trò của nhân vật anh hùng và nhân vật quần chúng tạo nên ý nghĩa biểu trưng của hình tượng cá nhân người anh hùng biểu trưng cho sức mạnh, lí tưởng của cộng đồng

4 Củng cố (1’): Nắm vững nội dung bài học

5 Dặn dò (1’): Chuẩn bị cho tiết sau : Truyền thuyết An Dương Vương và

Mỵ Châu- Trọng Thủy

Tuần: 7,8

Ngày soạn:

ĐOẠN TRÍCH “CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY”

I Mục tiêu cần đạt:

Giúp HS:

Thấy rõ sự kết hợp chặt chẽ giữa sự hư cấu nghệ thuật với cái lõi sự thật lịch sử- nét đặc trưng của thể loại truyền thuyết qua một tác phẩm cụ thể.

II Phương tiện: SGK, SGV, giáo án III Tiến trình dạy học:

1 Ổn định:

Lớp 10a2

Sĩ số Ngày giảng

2.Bài cũ (Không) 3.Bài mới

T

L

NỘI DUNG CẦN ĐẠT

1

0

’

2

0

’

1

3

’

I Nội dung đoạn trích “Chiến thắng Mtao Mxây”

Đoạn trích có thể được chia làm 3 cảnh:

1.Cảnh đọ sức giữa Đăm Săn mà Mtao Mxây

Cảnh này gồm màn khiêu chiến và 4 hiệp đấu Sau các hiệp đấu, với tài năng, bản lĩnh của mình cũng như sự giúp đỡ của H’nhị, ông trời, Đăm Săn giết được kẻ thù, lấy lại vợ và danh dự, tiếng tăm của

2.Cảnh Đăm Săn cùng mọi người ra về

Sau chiến thắng, Đăm Săn trở về buôn làng cùng với tôi tớ, dân làng, của cải của Mtao Mxây

3.Cảnh ăn mừng chiến thắng

Đăm Săn cùng dân làng, tôi tớ và các tù trưởng từ phương xa đến mở tiệc linh đình ăn mừng chiến thắng

II Nghệ thuật sử thi

1 Hai nhân vật được miêu tả song hành trong suốt trận chiến, cái tài của kẻ địch được miêu tả trước, cái tài của nhân vật anh hùng được tả sau để làm nổi bật- đề cao tài năng của người anh hùng => thủ pháp đòn bẩy

2 Biện pháp so sánh được sử dụng phổ biến:

a So sánh tương đồng: Khiên hắn tròn như đầu cú, gươm hắn óng ánh như cầu vồng, khiên kêu lạch xạch như quả mướp khô…

b So sánh tăng cấp: Chàng múa khiên trên cao gió như bão, chàng múa khiên dưới thấp gió như lốc…

c So sánh tương phản: Mtao Mxay múa thì “khiên kêu lạch xạch như quả mướp khô”, Đăm Săn múa thì gió như bão, gió như lốc…

3 Các hình ảnh được đem ra làm chuẩn trong so sánh được lấy từ hình ảnh thiên nhiên, vũ trụ Đây là cách dùng kích cỡ vũ trụ để đo kích cỡ nhân vật

III Luyện tập:

Phân tích vai trò của các nhân vật xuất hiện trong đoạn trích?

Gợi ý:

Đoạn trích có các nhân vật: Đăm Săn, Mtao Mxay, H’nhị, ông trời, dân làng Các nhân vật có vai trò khác nhau:

- Mtao Mxay cùng với hành động cướp vợ là nguyên nhân của sự kiện chiến tranh Trong hệ thống nhân vật sử thi, đây là nhân vật đối thủ

- Đăn Săn với chiến công đánh thắng Mtao Mxay vừa bảo vệ hạnh phúc gia đình vừa mang lại sự giàu mạnh và uy danh cho cộng đồng, là nhân vật trung tâm của sử thi quyết định diễn biến của cốt truyện Vai trò nhân vật trung tâm của sử thi còn thể hiện ở chỗ chàng có sức lôi cuốn các nhân vật quần chúng

- Nhân vật ông trời và H’nhị với việc trợ lực cho Đăm Săn là loại nhân vật trợ thủ cho nhân vật anh hùng Ông tròi là trợ thủ thần kì, H’nhị là trợ thủ trao vật thần kì cho Đăm Săn Hành động trợ lực của hai nhân vật này thể hiện quan niệm về cuộc chiên đấu chính nghĩa của nhân vật anh hùng chống lại nhân vật đối thủ

- Nhân vật quần chúng vừa góp vai trò hâu thuẫn cho nhân vật chính vừa bị lôi cuốn bởi súc mạnh, mục đích chiến đấu của nhân vật chính Mối quan hệ qua lại giữa vai trò của nhân vật anh hùng và nhân vật quần chúng tạo nên ý nghĩa biểu trưng của hình tượng cá nhân người anh hùng biểu trưng cho sức mạnh, lí tưởng của cộng đồng

4 Củng cố (1’): Nắm vững nội dung bài học

5 Dặn dò (1’): Chuẩn bị cho tiết sau : Truyền thuyết An Dương Vương và

Mỵ Châu- Trọng Thủy