thông số bình thường và bệnh lý của bạch cầu

thông số bình thường và bệnh lý của bạch cầu 1. Soá Löôïng Baïch Caàu Bình Thöôøng Theo haèng soá sinh hoïc cuûa ngöôøi Vieät Nam giai ñoaïn 1995 – 2000.Soá löôïng Baïch Caàu bình thöôøng ôû ngöôøi coù theå dieãn bieán thay ñoåi trong phaïm vi töø 4000 – 12.000BCmm3 Buoåi saùng soá löôïng baïch caàu thaáp hôn buoåi chieàu; laáy maùu ôû tö theá naèm thaáp hôn tö theá ngoài. 2. Thay Ñoåi Veà Soá Löôïng 2.1. Baïch caàu taêng Khi soá löôïng Baïch caàu > 12.000 BCmm3 Khi coù thai,sau khi aên no, hoaït ñoäng nhieàu, xuùc ñoäng maïnh . Caùc beänh nhieãm khuaån gaây muû, beänh nhieãm ñoäc. Khi coù sang chaán, toån thöông teá baøo, sau phaãu thuaät,khi maát maùu nhieàu. Ñaëc bieät baïch caàu taêng raát cao trong beänh Leucemie, soá löôïng coù theå tôùi 300 400 x 109 L. 2.2. Soá löôïng baïch caàu giaûm Khi Soá löôïng Baïch caàu < 4000 BCmm3. Gaëp trong caùc tröôøng hôïp Soát reùt, thöông haøn,beänh do virus. Thieáu maùu vì nhieãm ñoäc asen ( stovarsol ). Chöùng maát baïch caàu haït. Giaûm sinh hoaëc suy tuyû xöông. Soác phaûn veä, soác do truyeàn maùu.

02/27/19 1

HẰNG SỐ BÌNH THƯỜNG và

NHỮNG BIẾN ĐỔI SINH LÝ – BỆNH LÝ CỦA

BẠCH CẦU

I SỐ LỰƠNG BẠCH CẦU / WHITE

BLOOD CELL (WBC )

1

1 Số Lượng Bạch Cầu Bình Thường

 Theo hằng số sinh học của người Việt

Nam giai đoạn 1995 – 2000.Số lượng Bạch Cầu bình thường ở người có thể diễn biến thay đổi trong phạm vi từ 4000 –

12.000BC/mm 3

 Buổi sáng số lượng bạch cầu thấp hơn buổi chiều; lấy máu ở tư thế nằm thấp hơn tư thế ngồi

02/27/19 3

I SỐ LỰƠNG BẠCH CẦU / WHITE

BLOOD CELL (WBC )

2 Thay Đổi Về Số Lượng

2.1 Bạch cầu tăng

Khi số lượng Bạch cầu > 12.000 BC/mm 3

 Khi có thai,sau khi ăn no, hoạt động

nhiều, xúc động mạnh

 Các bệnh nhiễm khuẩn gây mủ,

bệnh nhiễm độc.

 Khi có sang chấn, tổn thương tế bào, sau phẫu thuật,khi mất máu nhiều.

 * Đặc biệt bạch cầu tăng rất cao

trong bệnh Leucemie, số lượng có thể tới 300- 400 x 10 9 / L.

I SỐ LỰƠNG BẠCH CẦU / WHITE

BLOOD CELL (WBC )

2.2 Số lượng bạch cầu giảm

Khi Số lượng Bạch cầu < 4000 BC/mm 3

Gặp trong các trường hợp

 Sốt rét, thương hàn,bệnh do virus.

 Thiếu máu vì nhiễm độc asen

( stovarsol ).

 Chứng mất bạch cầu hạt.

 Giảm sinh hoặc suy tuỷ xương.

 Sốc phản vệ, sốc do truyền máu.

02/27/19 5

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

1 Bình Thường

Theo hằng số sinh học của người việt nam, giai đoạn 1995 – 2000.Kết quả về số dao động cho phép của CTBC ứng dụng cho lâm sàng như sau:

 Bạch cầu hạt trung tính 41% – 74%

 Bạch cầu hạt ưa acid 0% – 8%.

 Bạch cầu hạt ưa bazơ 0 % - 1 %.

 Bạch cầu mono 3% – 5%

 Bạch cầu lympho 20% – 49%.

02/27/19 7

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

Lọai bạch cầu Tỷ lệ

% tuyệt đối Số lượng

(G/L)Bạch cầu hạt

trung tính 41 – 74 1,6 – 8,9Bạch cầu hạt ưa

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

2 Thay Đổi Bệnh Lý

2.1 Tăng bạch cầu hạt trung

tính (> 9G/L)

 Cơ chế

1. Tăng sản xuất tế bào

2. Tăng phĩng thích tế bào ra máu ngọai biên

3. Tăng vận chuyển tế bào từ những nơi chứa

máu ở ngoại biên vào hệ tuần hồn

4. Giảm BC đi vào mơ

5. Kết hợp nhiều cơ chế trên

02/27/19 9

2 Thay Đổi Bệnh Lý

2.1 Tăng bạch cầu hạt trung tính

2.1 Tăng bạch cầu hạt trung tính

- Dùng corticoide , tăng tiết ATCH

- Bệnh về máu :tán huyết , giảm tiểu cầu, tăng sinh tủy

 HC Kostman: di truyền trên nst lặn

 Nhiễm trùng huyết lúc sơ sinh BC hạt <200/mm

2.2 Giảm bạch cầu hạt trung tính (> 1,5 G/L)

Nguyên nhân

2 Do thuốc là nguyên nhân thường gặp nhất.

VD : Indomethacine, Acetaminophene, Phenylbutazol, Chloramphenicol,Carbimazole, Propylthiouracil, Chlorpromazine

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

2.2 Giảm bạch cầu hạt trung tính (> 1,5 G/L)

02/27/19 15

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

2.3 Tăng bạch cầu hạt ưa acid

 Các bạch cầu ưa acid đĩng vai trị chính trong hiện tượng dị ứng

 Bệnh chất keo (viêm mạch máu,đa khớp dạng thấp)

 Ngồi các nguyên nhân trên cũng cĩ thể do rối loạn tuỷ

2.4 Giảm bạch cầu hạt

ưa acid

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

Nguyên nhân

 Dị ứng thuốc, dùng estrogen

 Viêm, Cúm , lao

Thường gặp

- Bệnh Leucemie tuỷ mạn tính

- Bệnh đa hồng cầu nguyên phát.

2.5 Tăng bạch cầu hạt ưa base

( >100/mm3)

2.6 Giảm bạch cầu hạt ưa

base

02/27/19 17

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

Nguyên nhân

Luôn ở tại tủy nhưng cũng có thể

Viêm mãn :Viêm nội tâm mạc bán cấp do vi trùng,

viêm amygdale, nhiễm trùng răng , abces gan, lao , giang mai

Virus :CMV, Varicella zoster

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC ) 2.7 Tăng monocyte

II CÔNG THỨC BẠCH CẦU ( CTBC )

02/27/19 21

2.9 Giảm lymphocyte

Thường giảm CD4 (T cell Helper )

(Bình thường máu ngọai biên 80 % là lympho T , 2/3là CD 4 )

Nguyên nhân

-Di truyền :suy giảm miễn dịch bẩm sinh

-Mắc phải:

Nhiễm virus : AIDS ,viêm gan, cúm

Nhiễm trùng : Lao, thương hàn , viêm phổi

Thuốc :ức chế miển dịch, hĩa trị, xạ trị

Bệnh tự miễn

Thiếu kẽm , suy dinh dưỡng, nghiện rượu

III CÔNG THỨC ARNETH

 Năm 1904 Arneth đã sếp các lọai

bạch cầu hạt căn cứ vào hình dạng

và số lượng các đọan của nhân.Ông đưa ra một công thức:

- Lọai BC nhân chia 2 đọan: 20 – 40 %

- Lọai BC nhân chia 3 đọan: 40 – 50 %

- Lọai BC nhân chia 4 đọan: 15 – 25 %

- Lọai BC nhân chia 5 đọan: < 3 %