Ngữ văn 9 Bài 24. Sang thu

Câu 1: ý nào sau đây nhận xét đúng về bài thơ “Viếng lăng Bác” của Viễn Ph ơng?A – thể thơ năm chữ, giọng điệu tha thiết, rạo rực nhiều hình ảnh thiên nhiên giàu sức gợi cảm.. - Vì thế

Trang 1

NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG

QUÝ THẦY CÔ VỀ DỰ GIỜ

HỘI THI GIÁO VIÊN GIỎI

MÔN NGỮ VĂN: LỚP 9

Trang 2

Câu 1: ý nào sau đây nhận xét đúng về bài thơ “Viếng lăng Bác” của Viễn Ph ơng?

A – thể thơ năm chữ, giọng điệu tha thiết, rạo rực nhiều hình

ảnh thiên nhiên giàu sức gợi cảm.

B – Thể thơ bảy chữ, nhạc điệu trong sáng tha thiết, gần gũi với dân ca, nhiều hình ảnh đẹp, gợi cảm và những so sánh ẩn

Trang 3

Câu 2: Lựa chọn các từ: “ thành kính, đau xót, tự hào, trầm

“Cảm hứng bao trùm bài thơ: Viếng lăng Bác là niềm xúc

động thiêng liêng, , lòng biết ơn và , pha lẫn khi tác giả từ miền Nam ra viếng Bác; cảm hứng

đó đã tạo nên giọng thơ trang nghiêm”.

đau xót

trầm lắng

Trang 4

Với Đỗ Phủ:

Khóm cúc chen ngang dòng lệ cũ

Con thuyền buộc chặt mối tình già

Trang 5

Với Nguyễn Khuyến:

.

Ngõ trúc quanh co khách vắng teo Tầng mây lơ lửng trời xanh ngắt

Trang 6

Với Xuân Diệu: Đây mùa thu tới mùa thu tới

Với áo mơ phai dệt lá vàng

Trang 7

Với Lưu Trọng Lư: Con nai vàng ngơ ngác

Đạp trên lá vàng khô

Trang 9

- H u Th nh (1942), quê V ữu Thỉnh (1942), quê ở V ỉnh (1942), quê ở V ở V ĩnh Phúc.

- Ông thu c th h nhà th tr ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành ế hệ nhà thơ trưởng thành ệ nhà thơ trưởng thành ơ trưởng thành ưở V ng thành trong cu c kháng chi n ch ng Mĩ T ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành ế hệ nhà thơ trưởng thành ống Mĩ Từ ừ

m t ng ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành ười lính trong binh chủng Tăng i lính trong binh ch ng Tăng ủng Tăng thi t giáp, ông tr thành nhà th quân ế hệ nhà thơ trưởng thành ở V ơ trưởng thành

đ i ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành

- H u Th nh vi t nhi u và vi t r t hay v ữu Thỉnh (1942), quê ở V ỉnh (1942), quê ở V ế hệ nhà thơ trưởng thành ều và viết rất hay về ế hệ nhà thơ trưởng thành ất hay về ều và viết rất hay về

nh ng con ng ữu Thỉnh (1942), quê ở V ười lính trong binh chủng Tăng i, cu c s ng nông ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành ống Mĩ Từ ở V thôn.

- Th ông thiên v c m nh n v đ p tĩnh ơ trưởng thành ều và viết rất hay về ảm nhận vẻ đẹp tĩnh ận vẻ đẹp tĩnh ẻ đẹp tĩnh ẹp tĩnh

l ng, thanh bình c a thiên nhiên đ t ặng, thanh bình của thiên nhiên đất ủng Tăng ất hay về

n ước và cuộc sống, mang cảm xúc bâng c và cu c s ng, mang c m xúc bâng ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành ống Mĩ Từ ảm nhận vẻ đẹp tĩnh khuâng, v n v ất hay về ươ trưởng thành ng tr ước và cuộc sống, mang cảm xúc bâng ất hay về ời lính trong binh chủng Tăng c đ t tr i trong

tr o, bi n chuy n nh nhàng ẻ đẹp tĩnh ế hệ nhà thơ trưởng thành ển nhẹ nhàng ẹp tĩnh

Trang 13

Chính nhà thơ đã từng nói về hoàn cảnh sáng tác bài thơ: Tôi viết bài thơ này khi đi dự trại sáng tác do quân đội tổ chức tại làng Khương

Hạ quận Thanh Xuân Đó là 1 vùng quê yên bình tĩnh lặng nằm ven Hà Nội Hôm đó thời tiết vừa chớm thu tôi trèo lên cây ổi thật không muốn ăn vì thấy nó đẹp Tự nhiên hương ổi ngào ngạt tôi không nỡ hái Và ngay trên cây ổi tôi viết bài thơ “sang thu”, nghĩa là sau 3 năm đất

nc hòa bình lập lại.

Trang 14

Văn b n: Sang thu ản: Sang thu

(H u Th nh) ữu Thỉnh) ỉnh)

B ng nh n ra h ỗng nhận ra hương ổi ận vẻ đẹp tĩnh ươ trưởng thành ổi ng i

Ph vào trong gió se ảm nhận vẻ đẹp tĩnh

S ươ trưởng thành ng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã v ư ều và viết rất hay về

Sông đ ược lúc dềnh dàng c lúc d nh dàng ều và viết rất hay về Chim b t đ u v i vã ắt đầu vội vã ầu vội vã ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành

Có đám mây mùa h ạ

V t n a mình sang thu ắt đầu vội vã ửa mình sang thu

V n còn bao nhiêu n ng ẫn còn bao nhiêu nắng ắt đầu vội vã

Đã v i d n c n m a ơ trưởng thành ầu vội vã ơ trưởng thành ư

S m cũng b t b t ng ất hay về ớc và cuộc sống, mang cảm xúc bâng ất hay về ời lính trong binh chủng Tăng Trên hàng cây đ ng tu i ứng tuổi ổi

Trang 15

Yêu cầu đọc: Đọc bài thơ với giọng tình cảm, nhẹ nhàng, diễn cảm, cách ngắt nhịp linh hoạt, không bó buộc

Các em chú ý ngắt nhịp 2/3 và 3/2

1/2/2 Lưu ý khổ cuối đọc với giọng

chậm rãi hơn đặc biệt 2 câu thơ cuối cần đọc với giọng trầm lắng, suy tư.

Trang 16

Trang 17

Văn b n: Sang thu ảm nhận vẻ đẹp tĩnh

Sang thu

ĐT DT -> ĐT Sang đứng trước là từ chính,

chủ yếu thể hiện sự vận động, dịch chuyển của sự vật Ở đây là mùa thu đang diễn ra, đang vận hành ở thời hiện tại.

- Nếu ta đảo lại trật tự : Thu sang

DT ĐT Như vậy, thu là DT là từ chính, thì chủ yếu lại tả cảnh vật mùa thu đã sang hoặc đang sang nhưng ở thể tĩnh tại đã có hoặc chưa có

- Vì thế tác giả đã đặt nhan đề bài thơ

là sang thu với 2 thanh bằng không dấu đi liền với nhau gợi lên trong lòng người đọc âm hưởng nhẹ nhàng, trong trẻo thoáng chút bâng khuâng, ngẫm ngợi nào đó về dòng thời gian trôi

Trang 19

B c c: 3 ống Mĩ Từ ục: 3

ph n ầu vội vã

K1: Tín hi u báo thu v ệ nhà thơ trưởng thành ều và viết rất hay về .

K2: Sự chuyển biến của đất trời khi sang thu.

K3:Sự chuyển biến của tạo vật

và suy ngẫm của tác giả

Trang 20

Bài tập tự đánh giá: Hoàn thành vào phiếu học tập, đối

chiếu với đáp án của Gv và tự chấm điểm cho mình( GV chiếu bài tập tự đánh giá)

1 Hữu Thỉnh thuộc lớp nhà thơ trưởng thành trong thời kì nào?

A Kháng chiến chống Pháp

B Kháng chiến chống Mĩ

2 Đặc điểm nào nổi bật nhất trong thơ Hữu Thỉnh?

A Ấm áp tình người và giàu sức gợi cảm

B Viết nhiều về làng quê

C Chủ yếu viết về mùa thu

3 Cảm nhận nào được thể hiện trong bài thơ Sang thu?

A Sang thu là bài thơ thể hiện cảm nhận mới lạ về tiết trời se lạnh

B Cảm nhận về cuộc đời sau những năm kháng chiến

C cảm nhận tinh tế về những chuyển biến nhẹ nhàng của khoảnh khắc giao mùa hạ sang thu.

Trang 21

Bài tập tự đánh giá: Hoàn thành vào phiếu học tập, đối chiếu với đáp

án của Gv và tự chấm điểm cho mình( GV chiếu bài tập tự đánh giá)

1 Hữu Thỉnh thuộc lớp nhà thơ trưởng thành trong thời kì nào?

A Kháng chiến chông Pháp

B Kháng chiến chống Mĩ

Đ/a: B( 1đ)

2 Đặc điểm nào nổi bật nhất trong thơ Hữu Thỉnh?

A Ấm áp tình người và giàu sức gợi cảm

B Viết nhiều về làng quê

C Chủ yếu viết về mùa thu

Đ/a: A( 1đ)

3 Cảm nhận nào được thể hiện trong bài thơ Sang thu?

A Sang thu là bài thơ thể hiện cảm nhận mới lạ về tiết trời se lạnh

B Cảm nhận về cuộc đời sau những năm kháng chiến

C cảm nhận tinh tế về những chuyển biến nhẹ nhàng của khoảnh khắc giao mùa hạ sang thu.

Đ/a: C( 1 đ)

Trang 22

B ng nh n ra h ỗng nhận ra hương ổi ận ra hương ổi ương ổi ổi ng i

Ph vào trong gió se ản: Sang thu

S ương ổi ng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã v ư ề

Trang 23

Hoạt động 3 nhóm: Tác giả nhận ra thu về qua

những tín hiệu nào? Hãy phân tích hình ảnh thơ để cảm nhận mùa thu về qua các tín hiệu đó?

Tín hiệu nhận biết thu về

Hình ảnh

từ ngữ thơ Phân tích hình ảnh

thơ

Trang 24

Phân tích hình ảnh thơ

Hương

ổi

- Bỗng -Hương ổi

- Phả

- Bỗng( từ mở đầu bài thơ) + Bỗng: Bỗng nhiên, đột nhiên +Bỗng là cảm giác bất ngờ, ngỡ ngàng, ngạc nhiên khi thu

đã đến, hóa ra thu đã đến rồi nhưng không báo trước cho tác giả Đó cũng là tâm trạng của nhà thơ.

- Hương ổi: Hương ổi là một mùi hương của ổi đang vào

độ chín, mùi hương đó quen thuộc, dân dã, nét đặc trưng khi thu đến

-Phả là một động từ rất mạnh là sự mạnh mẽ, nồng

nàn, sộc thẳng vào cảm giác của tác giả, sộc thẳng vào không gian để đánh thức mọi cảnh vật.

Trang 25

hơi hơi lạnh của tiết trời se lạnh, hơi khô

-> nét đặc trưng quen thuộc của trời thu

Trang 26

Sương Chùng

chình qua ngõ

Nghệ thuật:

Nhân hóa, từ láy tượng hình đặc sắc -> Hạt sương li ti giăng qua ngõ, sương như cố ý chậm lại

-Chùng chình: từ láy tượng hình diễn

tả hành động chậm chạp như là cố ý chậm lại

->Ngõ: +Ngõ thực nơi tác giả sống + Cửa ngõ sang thu- Đó là cái ranh giới giữa hạ và thu-> Hình ảnh biểu tượng)

Trang 27

B ng nh n ra h ỗng nhận ra hương ổi ận ra hương ổi ương ổi ổi ng i

Ph vào trong gió se ản: Sang thu

S ương ổi ng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã v ư ề

Tác giả vận dụng mọi giác quan của mình để cảm

nhận tinh tế về những tín hiệu sang thu:

B ng ỗng nhận ra hương ổi Hình nh ư

G i hình dung c th , ợc lúc dềnh dàng ục: 3 ển nhẹ nhàng.

g i s v n đ ng nh ợc lúc dềnh dàng ự vận động nhẹ ận vẻ đẹp tĩnh ộc thế hệ nhà thơ trưởng thành ẹp tĩnh nhàng.

Nhân hoá S ươ trưởng thành ng thu

có ý ch m ận vẻ đẹp tĩnh

l i, qu n ạ ất hay về quýt bên ngõ xóm

C ảm nhận vẻ đẹp tĩnh m giác

b t ng ất hay về ời lính trong binh chủng Tăng

C m giác m h , ch a ảm nhận vẻ đẹp tĩnh ơ trưởng thành ồ, chưa ư

rõ ràng.

Gió se

Trang 29

+ Ẩn sâu là suy nghĩ, trầm tư lắng lại của con người

Chim b t đ u ắt đầu vội vã ầu vội vã v i vã ội vã

+ Nhanh chóng, khẩn trương, gấp gáp bay đi tránh rét

+ Sự gấp gáp trong cuộc đời

Trang 30

Sông đ ược lúc dềnh dàng c lúc d nh dàng ề

Chim b t đ u ắt đầu vội vã ầu vội vã v i vã ội vã

-> Gợi thời điểm diễn ra sự chuyển biến của thiên nhiên

-> Bước ngoặt của sự giao mùa.

Trang 31

Sông đ ược lúc dềnh dàng c lúc d nh dàng ề

Chim b t đ u v i vã ắt đầu vội vã ầu vội vã ội vã

-> Hình ảnh đám mây giống như một dải lụa vắt ngang sang thu Hình ảnh mây là một hình ảnh thực được

nhân hóa diễn tả sự vận động của thời gian Mây là

thực nhưng ranh giới mùa là ảo Ở đây có sự hòa

quyện giữa ảo và thực để người đọc thấy rõ bầu trời

như nhuốm nửa sắc thu

Trang 32

Hoạt động cặp đôi: Cảm nhận của tác giả về thiên nhiên đất trời sang thu ở k2 có gì khác với khổ

Giác quan

Vị trí miêu

tả của cảnh vật

Trang 33

Hoạt động cặp đôi: Cảm nhận của tác giả về thiên nhiên đất trời sang thu ở k2 có gì khác với khổ

khứu giác (cảm giác ngỡ ngàng)

Trang 34

Đã v i d n c n m a ơng ổi ầu vội vã ơng ổi ư

Đã v i d n c n m a ơng ổi ầu vội vã ơng ổi ư Trên hàng cây đ ng tu i Trên hàng cây đ ng tu i ứng tuổi ứng tuổi ổi ổi

Trang 35

Trên hàng cây đ ng tu i ứng tuổi ổi

thu Hàng cây đã lớn trải qua bao mùa thay lá sẽ vững vàng hơn trước sẫm chớp, giông tố,

sự khắc nghiệt của thiên nhiên

- Sấm, hàng cây: hình ảnh ẩn

dụ, nhân hóa thể hiện suy ngẫm sâu sắc của tác giả

Trang 36

Câu hỏi thảo luận 3 nhóm- 2’: Tác giả suy ngẫm về điều gì?

- Suy ngẫm về cuộc đời:

+ Sấm vang dội bất thường, khó khăn của cuộc đời, thử thách của cuộc đời

+ Hàng cây: người từng trải

-> con người khi đã từng trải, trưởng thành sẽ vững vàng hơn trước thử thách, sóng gió của cuộc đời

Trang 37

Tín hiệu mùa thu Cảm xúc

- Hương ổi, gió se,

- Ngây ngất

- Suy ngẫm

Trang 38

Nghệ thuật:

- Khắc họa được hình ảnh thơ đẹp, gợi

cảm, đặc sắc về thời điểm giao mùa hạ

-thu ở nông thôn vùng đồng bằng Bắc Bộ

- Sáng tạo trong việc sử dụng từ ngữ, phép nhân hoá, phép ẩn dụ.

Trang 39

Ý nghĩa văn bản:

Bài thơ thể hiện những cảm nhận tinh tế của nhà thơ trước vẻ đẹp của thiên nhiên trong khoảnh khắc giao mùa.

Định dạng
Số trang	39
Dung lượng	2,53 MB