TRƯỜNG THPT ….TỔ: HÓA SINH CÔNG NGHỆCỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAMĐộc lập – Tự do – Hạnh phúc …, ngày 12 tháng 9 năm 2014KẾ HOẠCH DẠY HỌC TÍCH HỢP HỌC KỲ I –Năm học 2014 2015Môn Công nghệ 10TuầnTiết PPCTBàiđịa chỉ tích hợpNội dung tích hợpKiểu tích hợp1 1Bài mở đầuCả bài Các hoạt động sản xuất nông, lâm ngư nghiệp đã có ảnh hưởng tích cực đến cuộc sống con người và môi trường sống. Ảnh hưởng tích cực của chúng là tạo ra lương thực, thực phẩm nuôi sống con người, tạo ra các nguyên liệu phục vụ đời sống sinh hoạt, nghệ thuật, nguyên liệu cho các ngành công nghiệp chế biến, … Tuy nhiên, hoạt động này lại là một trong các tác nhân gây ra biến đổi khí hậu. Nông, lâm,ngư nghiệp là khu vực nhạy cảm nhất với các tác động của biến đổi khí hậu. Người ta ước tính rằng khi Trái đất ấm dần lên, năng suất nông nghiệp ở các nước đang phát triển sẽ giảm từ 9%21%. Khi nhiệt độ Trái đất tăng lên 10C , năng suất ngô giảm từ 5%20%, năng suất lúa sẽ giảm đi 10%nếu nhiệt độ tối thiểu trong vụ gieo trồng tăng 10C. Do vậy, Việt Nam cần phải xây dựng một nền nông nghiệp sinh thái đáp ứng yêu cầu tiêu dùng trong nước và suất khẩu, nhưng không gây ô nhiễm và suy thoái môi trường.Liên hệ và lồng ghép3+4 3+4Bài 3+4: Sản xuất giống cây trồng Ngoài các tác động về kinh tế, xã hội, BĐKH có thể làm biến đổi đặc điểm của các giống cây trồng, thậm chí làm biến mất nhiều loại cây trồng bản địa có giá trị. Từ đó gây mất cân bằng sinh thái, làm giảm sự che phủ bề mặt Trái đất góp phần làm Trái đất, khí quyển nóng lên, … Sản xuất giống cây trồng nông, lâm, nghiệp có năng suất cao, chất lượng tốt, có khả năng chống chịu hạn,chịu nóng, chống chịu sâu bệnh,…thích ứng với BĐKH. Tích cực sử dụng cây trồng nông, lâm nghiệp để phủ xanh đất trồng, đồi núi trọc, phát triển rừng, hạn chế lũ lụt, chống xâm nhập mặn ven biển, điều tiết nồng độ khí oxicacbonic, điều tiết mạch nước ngầm, … chống BĐKH.6 6Bài 6: Ứng dụng công nghệ nuôi cấy mô tế bào trong nhân giống cây trồng nông, lâm, nghiệp1.IIISGK: Ý nghĩa của nhân giống bằng nuôi cấy mô tế bào2.IIISGK: Quy trình công nghệ nhân giống bằng nuôi cấy mô tế bào.Nhân nhanh giống cây trồng, bảo tồn tại chỗ nguồn gen của các giống cây địa phương có khả năng thích nghi cao với điều kiện sinh thái bản địa, duy trì ổn định của hệ sinh thái, phù hợp với tập quán và kinh nghiệm địa phương, là nguồn gen quý báo để lai tạo, chọn, nhân giống,…có khả năng thích nghi với BĐKH. Chuyển các gen chịu nóng, chịu hạn, chịu mặn, kháng sâu bệnh cho cây trồng để tạo ra các giống cây trồng mới có khả năng thích ứng với BĐKH. Sử dụng trang thiết bị, hóa chất trong quá trình nuôi cấy mô tế bào không hợp lí có thể gây ra những tổn hại cho môi trường như: bóng đèn sợi đốt, máy điều hòa trong các phòng nuôi cấy mô, lưu giữ giống, … làm cho khí quyển nóng lên, phát thải khí nhà kính, các hóa chất thí nghiệm gây ô nhiễm nguồn nước, ô nhiễm không khí, … gây ra BĐKH.77Bài 7: Một số tính chất của đất trồngb.1.ISGK: Cấu tạo của keo đất:2.IISGK: Khả năng hấp phụ của đấtII. Phản ứng của dung dịch đất.III. Độ phì của đấtDưới tác động của BĐKH, mưa lũ gây xói mòn bề mặt đất, nước biển dâng cao gây xâm nhập mặn vào đất liền; nắng nóng và hạn hán kéo dài làm cho đất khô cằn, mặt khác các trận mưa axit ngày càng diễn ra mạnh mẽ làm thay đổi thành phần và tính chất của đất trồng, nhiều vùng đất bị sa mạc hóa, mặn hóa, phèn hóa.Đất có khả năng hấp phụ tốt sẽ giữ được các chất dinh dưỡng cung cấp cho cây trồng, giúp cây trồng sinh trưởng và phát triển tốt, thích ứng với sự BĐKH.Bón nhiều phân chuồng, phân xanh, điều chỉnh lượng phân hóa học, kết hợp các biện pháp làm đất hợp lí, tích cực trồng cây xanh,… để tăng độ che phủ, hạn chế thoái hóa đất.11 11Bài 9: Biện pháp cải tạo và sử dụng đất xám bạc màu, đất xói mòn mạnh trơ xỏi đá. BĐKH làm tăng đất xói mòn,đất bạc màu. Do đó, cần chống lũ quét, sạt lở đất đồi núi, đất ven sông, ven biển; chống ngập lụt ở đồng bằng, ven biển,…nhằm hạn chế xói mòn đất, hạn chế bạc màu đất nông, lâm nghiệp. Áp dụng các biện pháp cải tạo đất hợp lí; xây dựng hệ thống tưới tiêu, đắp bờ, làm ruộng bậc thang, thềm cây ăn quả, làm đất, bón phân, bón vôi cải tạo đất, luân canh cây trồng, trồng cây theo băng để tăng cường độ che phủ đất, chống xói mòn, chống sự gia tăng diện tích đất xám bạc màu, trồng các cây họ đậu để tăng cường bổ sung dinh dưỡng cho đất, bảo vệ môi trường đất, chủ động ứng phó với BĐKH.1212Bài 12: Đặc điểm, tính chất, kĩ thuật sử dụng một số loại phân bón thông thườngII. Kỹ thuật sử dụng Bón phân hợp lí đối với từng loại đất trồng và cây trồng khác nhau để tiết kiệm phân bón, tăng độ phì nhiêu của đất đồng thời giúp cây trồng sinh trưởng, phát triển tốt, cho năng suất cao, chất lượng tốt, thích ứng với BĐKH. Hạn chế sử dụng các loại phân chua sinh lí gây hại cho đất trồng. Sử dụng phân hóa học hợp lí để bổ sung chất dinh dưỡng cho cây trồng ( ví dụ: Sử dụng phân nén,…) tránh sâu bệnh hại do bón quá nhiều phân, đồng thời không bị mất phân do quá trình bốc hơi nước, rửa trôi,… Bón phân đạm cho cây trồng hợp lí vì N2O thải ra trong quá trình sử dụng phân vô cơ ( sản xuất công nghiệp) có mức độ độc hại với môi trường gấp 310 lần CO2. Tăng cường sử dụng các loại phân bón vi sinh và phân hữu cơ ủ hoai mục nhằm đảm bảo vệ sinh đồng ruộng ( giảm thiểu sự ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước trên đồng ruộng,…), tránh lây lan nguồn sâu bệnh, giảm thiểu sự phát thải khí nhà kính, bảo vệ môi trường, hạn chế gây BĐKH.
Trang 1TRƯỜNG THPT ….
TỔ: HÓA- SINH &CÔNG NGHỆ CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
…, ngày 12 tháng 9 năm 2014
KẾ HOẠCH DẠY HỌC TÍCH HỢP HỌC KỲ I –Năm học 2014 - 2015
Môn Công nghệ 10
PPCT
Bài/địa chỉ tích hợp
1 1
Bài mở đầu -Cả bài
- Các hoạt động sản xuất nông, lâm ngư nghiệp đã có ảnh hưởng tích cực đến cuộc sống con người và môi trường sống Ảnh hưởng tích cực của chúng là tạo
ra lương thực, thực phẩm nuôi sống con người, tạo ra các nguyên liệu phục vụ đời sống sinh hoạt, nghệ thuật, nguyên liệu cho các ngành công nghiệp chế biến, …
- Tuy nhiên, hoạt động này lại là một trong các tác nhân gây ra biến đổi khí hậu
Nông, lâm,ngư nghiệp là khu vực nhạy cảm nhất với các tác động của biến đổi khí hậu Người ta ước tính rằng khi Trái đất ấm dần lên, năng suất nông nghiệp
ở các nước đang phát triển sẽ giảm từ 9%-21% Khi nhiệt độ Trái đất tăng lên
10C , năng suất ngô giảm từ 5%-20%, năng suất lúa sẽ giảm đi 10%nếu nhiệt độ tối thiểu trong vụ gieo trồng tăng 10C
- Do vậy, Việt Nam cần phải xây dựng một nền nông nghiệp sinh thái đáp ứng yêu cầu tiêu dùng trong nước và suất khẩu, nhưng không gây ô nhiễm và suy thoái môi trường
Liên hệ và lồng ghép
3+4
3+4
Bài 3+4: Sản xuất giống cây trồng
- Ngoài các tác động về kinh tế, xã hội, BĐKH có thể làm biến đổi đặc điểm của các giống cây trồng, thậm chí làm biến mất nhiều loại cây trồng bản địa có giá trị Từ đó gây mất cân bằng sinh thái, làm giảm sự che phủ bề mặt Trái đất góp phần làm Trái đất, khí quyển nóng lên, …
- Sản xuất giống cây trồng nông, lâm, nghiệp có năng suất cao, chất lượng tốt,
có khả năng chống chịu hạn,chịu nóng, chống chịu sâu bệnh,…thích ứng với BĐKH - Tích cực sử dụng cây trồng nông, lâm nghiệp để phủ xanh đất trồng, đồi núi trọc, phát triển rừng, hạn chế lũ lụt, chống xâm nhập mặn ven biển, điều
Trang 2tiết nồng độ khí oxi/cacbonic, điều tiết mạch nước ngầm, … chống BĐKH.
6
6
Bài 6: Ứng dụng công nghệ nuôi cấy
mô tế bào trong nhân giống cây trồng nông, lâm, nghiệp
1.III/SGK: Ý nghĩa của nhân giống bằng nuôi cấy mô tế bào 2.III/SGK: Quy trình công nghệ nhân giống bằng nuôi cấy
mô tế bào.
Nhân nhanh giống cây trồng, bảo tồn tại chỗ nguồn gen của các giống cây địa phương có khả năng thích nghi cao với điều kiện sinh thái bản địa, duy trì ổn định của hệ sinh thái, phù hợp với tập quán và kinh nghiệm địa phương, là nguồn gen quý báo để lai tạo, chọn, nhân giống,…có khả năng thích nghi với BĐKH
- Chuyển các gen chịu nóng, chịu hạn, chịu mặn, kháng sâu bệnh cho cây trồng
để tạo ra các giống cây trồng mới có khả năng thích ứng với BĐKH
- Sử dụng trang thiết bị, hóa chất trong quá trình nuôi cấy mô tế bào không hợp
lí có thể gây ra những tổn hại cho môi trường như: bóng đèn sợi đốt, máy điều hòa trong các phòng nuôi cấy mô, lưu giữ giống, … làm cho khí quyển nóng lên, phát thải khí nhà kính, các hóa chất thí nghiệm gây ô nhiễm nguồn nước, ô nhiễm không khí, … gây ra BĐKH
7
7
Bài 7: Một số tính chất của đất trồng b.1.I/SGK: Cấu tạo của keo đất:
2.II/SGK: Khả năng hấp phụ của đất
II Phản ứng của dung dịch đất
III Độ phì của đất
Dưới tác động của BĐKH, mưa lũ gây xói mòn bề mặt đất, nước biển dâng cao gây xâm nhập mặn vào đất liền; nắng nóng và hạn hán kéo dài làm cho đất khô cằn, mặt khác các trận mưa axit ngày càng diễn ra mạnh mẽ làm thay đổi thành phần và tính chất của đất trồng, nhiều vùng đất bị sa mạc hóa, mặn hóa, phèn hóa
Đất có khả năng hấp phụ tốt sẽ giữ được các chất dinh dưỡng cung cấp cho cây trồng, giúp cây trồng sinh trưởng và phát triển tốt, thích ứng với sự BĐKH Bón nhiều phân chuồng, phân xanh, điều chỉnh lượng phân hóa học, kết hợp các biện pháp làm đất hợp lí, tích cực trồng cây xanh,… để tăng độ che phủ, hạn chế thoái hóa đất
11
11
Bài 9: Biện pháp cải tạo và sử dụng đất xám bạc màu, đất xói mòn mạnh trơ xỏi đá
- BĐKH làm tăng đất xói mòn,đất bạc màu Do đó, cần chống lũ quét, sạt lở đất đồi núi, đất ven sông, ven biển; chống ngập lụt ở đồng bằng, ven biển,…nhằm hạn chế xói mòn đất, hạn chế bạc màu đất nông, lâm nghiệp
- Áp dụng các biện pháp cải tạo đất hợp lí; xây dựng hệ thống tưới tiêu, đắp bờ, làm ruộng bậc thang, thềm cây ăn quả, làm đất, bón phân, bón vôi cải tạo đất, luân canh cây trồng, trồng cây theo băng để tăng cường độ che phủ đất, chống xói mòn, chống sự gia tăng diện tích đất xám bạc màu, trồng các cây họ đậu để tăng cường bổ sung dinh dưỡng cho đất, bảo vệ môi trường đất, chủ động ứng
Trang 3phó với BĐKH.
12
12
Bài 12: Đặc điểm, tính chất, kĩ thuật sử dụng một số loại phân bón thông thường
II Kỹ thuật sử dụng
- Bón phân hợp lí đối với từng loại đất trồng và cây trồng khác nhau để tiết kiệm phân bón, tăng độ phì nhiêu của đất đồng thời giúp cây trồng sinh trưởng, phát triển tốt, cho năng suất cao, chất lượng tốt, thích ứng với BĐKH
- Hạn chế sử dụng các loại phân chua sinh lí gây hại cho đất trồng
- Sử dụng phân hóa học hợp lí để bổ sung chất dinh dưỡng cho cây trồng ( ví dụ: Sử dụng phân nén,…) tránh sâu bệnh hại do bón quá nhiều phân, đồng thời không bị mất phân do quá trình bốc hơi nước, rửa trôi,…
- Bón phân đạm cho cây trồng hợp lí vì N2O thải ra trong quá trình sử dụng phân vô cơ ( sản xuất công nghiệp) có mức độ độc hại với môi trường gấp 310 lần CO2
- Tăng cường sử dụng các loại phân bón vi sinh và phân hữu cơ ủ hoai mục nhằm đảm bảo vệ sinh đồng ruộng ( giảm thiểu sự ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước trên đồng ruộng,…), tránh lây lan nguồn sâu bệnh, giảm thiểu sự phát thải khí nhà kính, bảo vệ môi trường, hạn chế gây BĐKH
13
13
Bài 13: Ứng dụng công nghệ vi sinh trong sản xuất phân bón
- Các loại sinh vật có mối quan hệ cộng sinh, hội sinh,… với nhau Do vậy, cần nghiên cứu khai thác tối đa các mối quan hệ có lợi cho sự phát triển của cây trồng và làm giàu dinh dưỡng cho đất, cải tạo đất để sản xuất phân bón vi sinh
- Tăng cường sản xuất và sử dụng các loại phân bón vi sinh có lợi cho cây trồng
và môi trường để hạn chế tối đa việc sử dụng phân hóa học góp phần bảo vệ đất, giữ cân bằng sinh thái, tạo ra các sản phẩm nông nghiệp sạch
Bài 14: Trồng cây trong dung dịch
Cả bài
Trồng cây thủy canh và khí canh để tăng năng suất cây trồng, tạo ra các sản phẩm nông, lâm nghiệp sạch, an toàn cho con người, đồng thời có thể “ xanh hóa “ các ngôi nhà, khu đô thị, chung cư, các khu công nghiệp, hấp thụ CO2 khí quyển, thải ra O2 giảm thiểu sự nóng lên của không khí trong các khu dân cư
15 Bài 15: Điều kiện phát
sinh, phát triển của sâu bệnh hại cây trông
Cả bài
- Sự BĐKH có thể dẫn đến sự gia tăng các đặc tính phá hại của một số loại sâu, bệnh hại cây trồng, sự biến đổi đặc tính sinh học của chúng không theo quy luật thông thường sẽ gây khó khăn cho công tác dự tính, dự báo và phòng trừ sâu, bệnh hại
Trang 415 - BĐKH có thể làm xuất hiện các loài sâu, bệnh hại mới khó phòng trị, từ đó
gia tăng việc sử dụng thuốc hóa học bảo vệ thực vật gây ô nhiễm môi trường, mất cân bằng sinh thái Sự BĐKH có thể làm chúng dễ dàng bị tiêu diệt song cũng có thể làm cho chúng phá hại cây trồng mạnh hơn, gia tăng số lượng mạnh mẽ hơn, biến đổi dẫn đến khó phòng trừ hơn,….Nhiệt độ không khí tăng cao đồng thời chu kỳ sinh trưởng của cây trồng dài ra có thể đẩy mạnh việc phát triển của sâu bệnh
16
16
Bài 16: Thực hành nhận biết một số sâu, bệnh hại lúa
Cả bài
- Mỗi loài sâu, bệnh hại có những đặc điểm sinh học riêng Sự BĐKH có thể làm chúng dễ dàng bị tiêu diệt song cũng có thể làm cho chúng phá hại cây trồng mạnh hơn, gia tăng số lượng mạnh mẽ hơn, biến đổi dẫn đến khó phòng trừ hơn, …Nhiệt độ không khí tăng cao đồng thời chu kỳ sinh trưởng của cây trồng dài ra có thể đẩy mạnh việc phát triển của sâu bệnh
- Dựa vào đặc điểm sinh học, đặc tính phá hại của sâu, bệnh hại cây trồng có thể chủ động áp dụng các phương pháp phòng trừ và tiêu diệt chúng hiệu quả hơn, hạn chế việc sử dụng thuốc hóa học bảo vệ thực vật, tránh được những tác động có hại cho con người, góp phần bảo vệ môi trường sống,chống BĐKH
Người lập kế hoạch
TTCM
Trang 5TRƯỜNG THPT ….
TỔ: HÓA- SINH &CÔNG NGHỆ CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
…., ngày 12 tháng 9 năm 2014
KẾ HOẠCH DẠY HỌC TÍCH HỢP HỌC KỲ I –Năm học 2014 - 2015
Nghề BVTV
Bài
Nội dung lồng ghép
4 14-15 11 Các phương pháp
phòng trừ sâu, bệnh
- Bảo vệ môi trường, cân bằng sinh thái thông qua các biện pháp phòng trừ sâu, bệnh hại cây trồng
- Nên hạn chế sử dụng biện pháp hóa học để bảo vệ môi trường và bảo vệ sức khỏe con người
6 19 11 Điều tra và thu thập
mẫu sâu, bệnh
- Bảo vệ môi trường, bảo vệ các loài thiên địch, tiêu diệt các nguồn sâu, bệnh đúng cách tạo sự cân bằng sinh tháigóp phần đa dạng sinh giới
Người lập kế hoạch
TTCM