Qua quá trình giảng day nhiều năm ở trường Tiểu học, bản thân nhận thấy việc rèn đọc đọc đúng , đọc hay cho học sinh trong giờ học chiếm một vị trí rất quan trọng, đặc biệt đối với học sinh lớp 5. Mục tiêu cần đạt của môn Tập đọc lớp 5 là: hình thành và phát triển ở học sinh các kĩ năng sử dụng Tiếng Việt (nghe nói đọc viết) để học tập và giao tiếp trong môi trường hoạt động của lứa tuổi. Thông qua việc dạy và học Tiếng Việt góp phần rèn luyện các thao tác của tư duy, kiến thức sơ giản về tự nhiên, về xã hội, văn hoá, văn học, về con người trong nước và nước ngoài. Bồi dưỡng tình yêu tiếng Việt và hình thành thói quen giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt, góp phần hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Ở lớp 5, các mục tiêu của môn Tiếng Việt được cụ thể hoá thành những yêu cầu về kiến thức, kĩ năng đối với học sinh đó là các kĩ năng nghe nói đọc viết. Cụ thể về đọc:Biết cách đọc các loại văn bản hành chính, khoa học, báo chí, văn học phù hợp với nội dung văn bản thể hiện được tình cảm, thái độ của tác giả, giọng điệu của nhân vật thông qua giọng đọc.Biết đọc thầm với tốc độ nhanh hơn học sinh lớp 4.Biết cách xác định đại ý của bài, chia đoạn văn bản, nhận ra mối quan hệ giữ các nhân vật, tình tiết trong bài, biết nhận xét về một số hình ảnh, nhân vật trong các bài tập đọc có giá trị văn chương.
Trang 1I.ĐẶT VẤN ĐỀ:
1.Lý do chọn đề tài:
a)Cơ sở lý luận:
* Cơ sở tâm sinh lí, đặc điểm tâm lí học sinh tiểu học.
Học sinh tiểu học với cấu tạo đầy đủ các bộ phận của một cơ thể đangphát triển Trong đó, cơ quan phát âm, ngôn ngữ phát triển mạnh, phù hợp với
sự tiếp nhận và thực hiện dễ dàng các hoạt động mới, theo chức năng của chúng.Chức năng phát âm - tập đọc
Khả năng nhận thức, tư duy, tưởng tượng, tình cảm, trí nhớ và nhân cáchhọc sinh đang được hình thành, tiềm tàng khả năng phát triển và đang phát triển
Học sinh tiểu học hồn nhiên, ngây thơ, trong sáng, hiếu động, tò mò, thíchhoạt động, khám phá thường độc lập, tự lực làm việc theo hứng thú của mình
Thầy cô là hình tượng mẫu mực nhất được trẻ tôn sùng nhất, mọi điều trẻđều nhất nhất nghe theo, sự phát triển nhân cách của học sinh tiểu học phụ thuộcphần lớn vào quá trình dạy học và giáo dục của thầy cô trong nhà trường tiểuhọc
Dạy Tập đọc cho học sinh tiểu học bước đầu đem đến sự vận động khoahọc cho não bộ và các cơ quan phát âm, ngôn ngữ, đem đến những tinh hoa vănhoá, văn học nghệ thuật trong tâm hồn trẻ, rèn kĩ năng đọc, hiểu, cảm thụ vănhọc, rèn luyện tình cảm đạo đức, ý chí, ý thức, hành động đúng cho trẻ, pháttriển khả năng học tập các môn khác, là điều kiện phát triển toàn diện cho họcsinh tiểu học
Nhân cách học sinh tiểu học phát triển đúng đắn hay lệch lạc phụ thuộcvào quá trình giáo dục của giáo viên mà trong đó phương tiện là nghe, nói, đọc,viết có được nhờ học Tập đọc Dạy Tập đọc đặc biệt là dạy đọc đọc đúng , đọchay cho học sinh tiểu học đòi hỏi giáo viên phải có phương pháp dạy học phùhợp với đặc điểm tâm sinh lí của học sinh tiểu học, phù hợp với sự phát triển
Trang 2tiến bộ của khoa học, xã hội, đáp ứng như cầu ham hiểu biết của học sinh tiểuhọc và tăng cường giáo dục đạo đức, nhân cách cho học sinh.
*Cơ sở ngôn ngữ và văn học của việc dạy Tập đọc
Ngôn ngữ học đã chỉ rõ những nội dung cụ thể về các vấn đề của ngôn ngữchữ viết, chính âm, chính tả, nghĩa của từ, câu ,đoạn, văn bản, ngữ điệu, nhịpđiệu, tình cảm ngôn ngữ Đó là những vấn đề gắn bó với việc dạy và học Tậpđọc của thầy và trò bậc Tiểu học
Dạy Tập đọc cho học sinh tiểu học là dạy cho học sinh biết đọc đúng tiếng,
từ, câu, chữ, hiểu nội dung rồi đọc đúng ngữ điệu, nhịp điệu, hay, cảm nhậnđược ý nghĩa tình cảm, có cảm xúc, biết tư duy, tưởng tượng, hình thành ý thứctốt đẹp trong tâm hồn và có hành động đẹp, nghĩa là học sinh biết chuẩn ngônngữ và hiểu biết cảm thụ văn học Đây là một nghệ thuật, nghệ thuật trong laođộng dạy học sáng tạo của giáo viên tiểu học Dạy Tập đọc sẽ càng tinh tế, càngsáng tạo, càng hiệu quả khi ta nghiên cứu vận dụng tốt những thành tựu củangôn ngữ văn học
*Cơ sở giáo dục và phát triển
Tập đọc là một phân môn thực hành Nhiệm vụ quan trọng của nó là hìnhthành năng lực đọc cho học sinh Năng lực đó thể hiện ở 4 yêu cầu: Đọc đúng,đọc nhanh, đọc có ý thức (đọc hiểu) và đọc hay (đọc hay) Cần phải hiểu kĩ năngđọc có nhiều mức độ, nhiều tầng bậc khác nhau
Đầu tiên là giải mã chữ - âm một cách sơ bộ, tiếp theo đọc là phải hiểuđược nghĩa của từ, tìm được các từ, câu “chìa khoá” (chốt, trọng yếu) trong bài,biết tóm tắt nội dung của đoạn Với những bài văn biết phát hiện ra yếu tố “văn”
và đánh giá được giá trị của chúng trong việc biểu đạt nội dung Như vậy, biếtđọc đồng nghĩa với kĩ năng làm việc với văn bản, chiếm lĩnh được văn bản ở cáctầng bậc khác nhau
Tập đọc là phân môn thực hành tiếng Việt, nhiệm vụ rất quan trọng của tập đọc là củng cố năng lực đọc cho học sinh Mà năng lực đọc lại được hình thành từ 4 kĩ năng: Đọc đúng, đọc nhanh, đọc hiểu và đọc hay Nếu học sinh tập
Trang 3đọc đạt kết quả tốt tức là giáo viên đã giúp học sinh chiếm lĩnh được ngôn ngữ
để sử dụng trong giao tiếp và học tập Đọc cũng là công cụ đắc lực để giúp các
em học tốt các môn học khác Việc dạy học theo phương pháp “ Lấy học sinh làm trung tâm” là phương pháp rất ưu việt Nó tích cực hóa hoạt động của học sinh, giáo viên chỉ là người tổ chức, hướng dẫn
Trong hoạt động, mỗi học sinh sẽ được bộc lộ mình và được phát triển Nhưng để thực hiện được điều đó thì các em phải có khả năng đọc tốt Đọc để nắm được nội dung bài yêu cầu gì, đọc lướt nhanh để chọn lọc thông tin trả lời cho câu hỏi mà giáo viên nêu ra Nếu khả năng đọc hạn chế thì các em sẽ rất vất
vả trong việc chủ động tiếp thu kiến thức mới, từ đó dẫn đến chất lượng học tập không đạt kết quả như mong muốn
Đối với học sinh lớp 5, khi học môn Tập đọc, các em được làm quen và tiếp xúc với nhiều loại văn bản khác nhau như: Văn bản nghệ thuật, báo chí,
khoa học Trong văn bản nghệ thuật có cả trích đoạn, kịch, thơ, văn xuôi với
số lượng chữ khá nhiều và yêu cầu cao hơn về tốc độ đọc tối thiểu khoảng 120 tiếng/phút Vậy làm thế nào để học sinh đọc đúng, đọc hay theo yêu cầu của phân môn ?
Theo chương trình Sách giáo khoa , bước luyện đọc đọc đúng, đọc hay cho học sinh đã được chú trọng hơn, tới hơn 1/2 thời lượng của tiết học dành cho việc luyện đọc cho học sinh Trong đó chủ yếu là công việc của các em như:đọc thành tiếng, đọc thầm, đọc nối tiếp, đọc cá nhân, đọc theo nhóm
Vậy giáo viên phải làm gì, hướng dẫn học sinh như thế nào, sử dụng vốn thời gian đó ra sao để đạt được kết quả tốt nhất khi dạy đọc cho các em ? Và giáo viên phải vận dụng phương pháp dạy học như thế nào để giúp các em đạt được những yêu cầu cơ bản trên là điều băn khoăn của hầu hết giáo viên trực tiếp giảng dạy
Trang 4
b)Cơ sở thực tiễn :
Qua quá trình giảng day nhiều năm ở trường Tiểu học, bản thân nhận thấyviệc rèn đọc đọc đúng , đọc hay cho học sinh trong giờ học chiếm một vị trí rấtquan trọng, đặc biệt đối với học sinh lớp 5
Mục tiêu cần đạt của môn Tập đọc lớp 5 là: hình thành và phát triển ở họcsinh các kĩ năng sử dụng Tiếng Việt (nghe - nói - đọc - viết) để học tập và giaotiếp trong môi trường hoạt động của lứa tuổi Thông qua việc dạy và học TiếngViệt góp phần rèn luyện các thao tác của tư duy, kiến thức sơ giản về tự nhiên,
về xã hội, văn hoá, văn học, về con người trong nước và nước ngoài Bồi dưỡngtình yêu tiếng Việt và hình thành thói quen giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt,góp phần hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa
Ở lớp 5, các mục tiêu của môn Tiếng Việt được cụ thể hoá thành những yêucầu về kiến thức, kĩ năng đối với học sinh đó là các kĩ năng nghe - nói - đọc -viết Cụ thể về đọc:
-Biết cách đọc các loại văn bản hành chính, khoa học, báo chí, văn họcphù hợp với nội dung văn bản thể hiện được tình cảm, thái độ của tác giả, giọngđiệu của nhân vật thông qua giọng đọc
-Biết đọc thầm với tốc độ nhanh hơn học sinh lớp 4
-Biết cách xác định đại ý của bài, chia đoạn văn bản, nhận ra mối quan hệgiữ các nhân vật, tình tiết trong bài, biết nhận xét về một số hình ảnh, nhân vậttrong các bài tập đọc có giá trị văn chương
Tìm hiểu về những thuận lợi và khó khăn trong việc rèn đọc : đọc đúng ,đọc hay của học sinh lớp 5 qua giờ Tập đọc nói chung và ở lớp 5/4 Trường Tiểuhọc Phước Vân nói riêng Tôi thấy học sinh có một số điều kiện giúp cho việcrèn đọc có kết quả Những điều kiện đó là về chương trình, trình độ học sinh, sựquan tâm của gia đình, thầy cô và bạn bè, điều kiện trường lớp- dạy học 2 buổitrên ngày
Mặc dù có thuận lợi như vậy, thực tế tôi thấy khả năng đọc của học sinhkhông đồng đều, một số em có khả năng đọc rất tốt chỉ là sau khi nghe giáo viên
Trang 5đọc mẫu và hướng dẫn là các em có thể đọc khá đạt một tác phẩm Song bêncạnh đó, có những em có khả năng đọc còn hạn chế mặc dù đã được hướng dẫn
tỉ mỉ Nguyên nhân tình trạng này có cả nguyên nhân chủ quan và khách quan Nguyên nhân khách quan là do những lỗi sai chung của địa phương khiphát âm và do phương pháp hướng dẫn của giáo viên, nên chưa phù hợp vớitoàn bộ học sinh
Bên cạnh đó nguyên nhân chính là nguyên nhân chủ quan từ phía học sinhcác em chưa tích cực rèn luyện, chậm trong tiếp thu kiến thức Từ sự chênh lệchnhư vậy, với mục tiêu chung đặt ra đối với giáo dục, là phát triển đồng bộ họcsinh về các mặt Trên cơ sở bồi dưỡng những học sinh có năng lực tốt, khuyếnkhích quan tâm các học sinh còn chậm, nhằm giúp các em đạt trình độ chungtheo chuẩn kiến thức kĩ năng phải đạt ở cuối lớp 5
Từ những suy nghĩ như trên tôi quyết định thực hiện đề tài :“Kinh nghiệm
về: Một số biện pháp rèn đọc đúng, đọc hay cho học sinh lớp 5 ” Tìm raphương pháp giảng dạy một cách tốt nhất trong quá trình hướng dẫn học sinhđọc đọc đúng , đọc hay nhằm cảm thụ tốt các tác phẩm văn học Từ đó giáo dụccho các em cái hay, cái đẹp, bồi dưỡng những tinh thần đúng đắn đối với thiênnhiên, đất nước con người
2 Mục đích đề tài :
Với đề tài này, tôi muốn tìm hiểu sâu hơn và thực hành qua thực tế về các biện pháp rèn đọc đúng, đọc hay cho học sinh lớp 5 theo phương pháp dạy học mới
Đề xuất những biện pháp mới mà cá nhân giáo viên đã sử dụng trong quá trình giảng dạy, góp phần nâng cao chất lượng rèn đọc đúng, đọc hay cho học sinh lớp 5 theo phương pháp dạy học mới
Trang 6Căn cứ vào việc Điều chỉnh nội dung và phương pháp dạy học.
Tham khảo các tài liệu hướng dẫn thực hiện Đổi mới phương pháp dạy vàhọc
Học tập các kinh nghiệm của đồng chí , đồng nghiệp trong trường vàtrong ngành giáo dục
Tham khảo Kinh nghiệm Một số biện pháp giúp học sinh lớp 5 đọc haycủa đồng nghiệp
Thực hành dạy 2 buồi trên ngày của bậc học Tiểu học
4.Phạm vi đề tài :
*Đối tượng thực hiện : Giáo viên và học sinh lớp Năm/4
Trường Tiểu học Phước Vân
*Thời gian thực hiện: Năm học 2014-2015
*Phạm vi nghiên cứu :
Rèn đọc đúng đọc hay cho học sinh lớp 5 qua tiết dạy - học Tập đọc vàgiúp học sinh có thói quen đọc - nói , diễn cảm trong học tiếp và giao tiếp *Các phương pháp thực hiện đề tài :
a Nghiên cứu tài liệu:
- Nghiên cứu chương trình Sách giáo khoa Tiếng Việt 5 để tìm hiểu nội dungchương trình và số lượng các văn bản trong chương trình
- Nghiên cứu một số tài liệu, phương pháp dạy học Tiếng Việt
b Phương pháp điều tra- Khảo sát thực tiễn:
- Phát phiếu điều tra để thăm dò thực tế chất lượng đọc của học sinh trong lớp Từ đó xây dựng kế hoạch và biện pháp rèn đọc cho học sinh
Trang 7- Trao đổi, thảo luận những vấn đề còn vướng mắc về phương pháp giảngdạy môn Tập đọc với những đồng nghiệp có kinh nghiệm dạy lớp 5, và các chuyên viên phụ trách chuyên môn.
e Phương pháp nghiên cứu tình huống:
- Xuất phát từ những tình huống xảy ra trong thực tế giảng dạy, giáo viênphân tích, rút ra những cách xử lí phù hợp
Trang 8II.NỘI DUNG CÔNG VIỆC ĐÃ LÀM :
1.Thực trạng đề tài:
Thực trạng đọc, đọc đúng , đọc hay của học sinh trong phân môn Tập đọc:
Đặc điểm địa phương:
Địa phương là một xã vùng nông thôn đang trên đà phát triển côngnghiệp , có nhiều khu , cụm công nghiệp kế cận nên học sinh trường giáo viênhầu hết là con em có cha mẹ bận công viện làm trong công ty , xí nghiệp, hoàncảnh kinh tế gia đình còn khó khăn, điều kiện học tập chưa cao, đặc biệt sự quantâm của phụ huynh còn hạn chế, phần nào làm ảnh hưởng đến kết quả học tậpcủa học sinh
Đặc điểm của nhà trường:
Năm học 2014-2015, Trường tiểu học Phước Vân vừa được công nhậnđạt chuẩn Quốc gia Mức độ I Trường tiến hành dạy học 10 buổi trên tuần - đó
là thuận lợi lớn trong việc luyện tập thực hành kiến thức các môn học, trong đó
có phân môn Tập đọc Ban giám hiệu vững về chuyên môn, có bề dày kinhnghiệm trong giảng dạy và có nhiều giáo viên dạy giỏi Trường đã tổ chức cácchuyên đề , thao giảng về Tập đọc
Đặc điểm của lớp
Năm học 2014-2015 giáo viên được phân công chủ nhiệm lớp 5/4 là lớp cótrình độ nhận thức không đồng đều Một số phụ huynh thiếu sự quan tâm đếnviệc học của con cái, ý thức tự học của một số học sinh chưa cao Việc đọc các
em còn nhiều hạn chế
* Khảo sát tình hình đầu năm học:
Đầu năm học, qua tìm hiểu, và hướng dẫn học sinh đọc tôi đã thống kêviệc đọc của học sinh và rút ra được một số nguyên nhân dẫn tới việc học sinhđọc chưa đúng, chưa hay như sau :
Trang 9- Do cách phát âm theo phương ngữ, thường phát âm lệch chuẩn , cụ thểcác em thường mắc lỗi sau:
+ Các lỗi phụ âm đầu: v/d/r Ví dụ: ra vào /da dào ; rung rinh /dung
dinh ; cây tre / cây che; Lỗi đọc chưa chuẩn ở âm cuối t/c, n/ ng : mắc/ mắt ;nan/ mang;
+ Các lỗi về thanh: Các em đọc còn nhầm lẫn giữa thanh ngã và thanhsắc Ví dụ: suy nghĩ/ suy nghỉ; nghĩ kĩ/ nghí kí…
+ Do các em chưa nắm vững cách ngắt hơi, nghỉ hơi, ngữ điệu, chưa biếtnhấn giọng, lên giọng hạ giọng những từ cần thiết
+ Do các em lười đọc sách không chịu khó rèn đọc
*Nguyên nhân đọc chưa tốt của học sinh:
- Do các em đọc ê, a kéo dài giọng
- Do đọc lặp lại từ
- Ngắt, nghỉ hơi chưa đúng chỗ
- Do học sinh phát âm sai, lẫn lộn giữa phụ âm đầu (ch/tr, s/x, d/gi), thanhhỏi/ thanh ngã
- Ý thức rèn đọc của các em chưa được cao
- Do học sinh còn đọc chưa chuẩn một số âm
2 Nội dung cần giải quyết:
b Về luyện đọc nhanh:
- Tôi hướng dẫn học sinh làm chủ tốc độ đọc bằng cách đọc mẫu để học sinhđọc theo tốc độ đã định Đơn vị để đọc nhanh là cụm từ, câu, đoạn, bài Tôi đo
Trang 10tốc độ bằng cách giữ nhịp đọc Ngoài ra còn có biện pháp đọc nối tiếp trên lớp,đọc nhẩm có sự kiểm tra của giáo viên, của bạn để điều chỉnh tốc độ
c Về luyện đọc hay:
Kĩ năng đọc đọc đúng , đọc hay được luyện tập sau khi học sinh đã đượcnhững yêu cầu tối thiểu về trình độ đọc (đọc đúng, rõ ràng, rành mạch…), saukhi học sinh đã tìm hiểu bài và nắm được nội dung, ý nghĩa bài đọc Muốn đọcđọc đúng , đọc hay một văn bản, phải lựa chọn được giọng đọc, ngữ điệu phùhợp với tình huống miêu tả, thái độ của tác giả đối với nhân vật và nội dungmiêu tả trong văn bản Khi dạy học sinh đọc hay, tôi hướng dẫn các em luyệntập để từng bước đạt được những yêu cầu trên theo mức độ từ thấp đến cao nhưsau:
- Biết thể hiện ngữ điệu phù hợp với từng loại câu
Ví dụ : Khi dạy bài : Tiếng rao đêm- Tiếng Việt 5- Tập 2.
Hướng dẫn học sinh luyện đọc các câu thể hiện đúng ngữ điệu :
+ Bánh giò ò ò! ( kéo dài và hạ giọng ở phần cuối câu)
+ Cháy! Cháy nhà! ( gấp gáp, hoảng hốt)
+ Ô này! ( thản thốt, ngạc nhiên)
- Biết đọc phân biệt lời kể của tác giả với nhân vật
- Biết đọc phân biệt lời của các nhân vật sao cho phù hợp với đặc điểm lứatuổi và tính cách của từng nhân vật
Ví dụ : Khi dạy bài: Người Công dân số Một – Tiếng Việt 5- Tập 2
Giọng anh Thành : chậm rãi, trầm tĩnh, sâu lắng, thể hiện sự trăn trở, suynghĩ về việc nước
Giọng anh Lê : hồ hởi, nhiệt tình, thể hiện tính cách của một có tinh thầnyêu nước, nhiệt tình với bạn bè, nhưng suy nghĩ còn đơn giản, hạn hẹp
- Biết thể hiện ngữ điệu phù hợp với tình huống miêu tả hay thái độ, cảm xúccủa tác giả (vui, buồn, trang nghiêm, giận dữ…) Do đó , tôi hướng dẫn học sinhthể hiện cử chỉ, nét mặt, để làm tăng thêm tính gợi cảm của câu văn thân mật,vui vẻ, ngạc nhiên, căm giận
Trang 11+ Khi đọc câu thơ có nhiều ý hóm hỉnh, vui vẻ cần nhấn giọng một số từngữ kèm theo cử chỉ nét mặt để thể hiện sắc thái đó.
+ Đối với những bài văn xuôi khi đọc ngoài việc tìm những dấu câu đặcbiệt ( câu hỏi, câu cảm) để hướng dẫn học sinh đọc Tôi chú trọng cách nghỉ hơi
ở dấu chấm, ngắt hơi ở dấu phấy Đặc biệt phải biết ngắt hơi ở chỗ không có dấucâu nhưng đó là chỗ tách ý
Ví dụ : Khi dạy bài “ Lập làng giữ biển” –Tiếng việt 5- tập 2
Để có một ngôi làng như mọi ngôi làng ở trên đất liền rồi sẽ có chợ, có trường học, có nghĩa trang…
Bố Nhụ nói tiếp như trong một giấc mơ, rồi bất ngờ,vỗ vào vai Nhụ:
- Thế nào con, đi với bố chứ?
- Vâng!- Nhụ đáp nhẹ
Vậy là việc đã quyết định rồi.Nhụ đi / và sau đó / cả nhà sẽ đi.Đã có một làngBạch Đằng Giang do những dân chài lập ra ở đảo Mõm Cá Sấu.Hòn đảo đangbồng bềnh đâu đó ở bãi phía chân trời…
Cần đọc giọng kể chuyện, chú ý giọng đọc của từng nhân vật Lời của bốNhụ: vui vẻ thân mật Lời của Nhụ: nhẹ nhàng Có như vậy mới biểu đạt đượctrạng thái, cảm xúc của tác giả
Đối với các bài thơ, tuỳ theo từng thể loại thơ mà giáo viên hướng dẫn chohọc sinh cách đọc sao cho đúng nhịp câu thơ
Ví dụ bài : “ Cao Bằng”Tiếng Việt 5 tập 2
Rồi dần / bằng bằng xuống Ông lành / như hạt gạo
Bà hiền / như suối trong Cao giọng khi đọc hai câu thơ:
Cao Bằng / rõ thật caoBạn ơi có thấy đâu //
Tôi dựa vào những dòng thơ cụ thể để ngắt nhịp câu thơ cho đúng Chỉ cóngắt nhịp đúng câu thơ thì ý nghĩa đoạn thơ mới bộc lộ được cho người nghe
Trang 12Nội dung của bài tập đọc đã qui định ngữ điệu của nó giáo viên không nên
áp đặt sẵn giọng đọc mà để cho học sinh tự nêu cách đọc và đọc trên cơ sở hiểu
từ, hiểu nghĩa Tôi lắng nghe, sửa cách đọc của từng học sinh Tôi luôn độngviên, khuyến khích học sinh cố gắng đọc hay
Mặt khác để học sinh từng bước hình thành kỹ năng đọc hay, tôi giúp họcsinh luyện tập thể hiện sự cảm nhận về nội dung, ý nghĩa của bài qua giọngđọc
Tôi đã sử dụng các cách đọc mẫu :
+ Đọc mẫu toàn bài : Để giới thiệu, gây hứng thú cho học sinh
+ Đọc câu, đoạn : Giúp học sinh nhận xét, giải thích tìm ra cách đọc
Vậy là tuỳ theo từng bài mà giáo viên đọc cả bài hoặc một đoạn Đọc vàođầu tiết hay cuối tiết
Ví dụ : Dạy bài : “ Người Công dân số Một” Tôi đọc mẫu đoạn 2, đoạn đó
khó đọc vì cần thể hiện ngữ điệu của từng nhân vật
Bên cạnh những điểm chung dễ thống nhất về cách đọc đọc đúng , đọc haybộc lộ sự sáng tạo Để phát huy tính sáng tạo của học sinh khi đọc hay Tôi chohọc sinh luyện tập “tự bộc lộ” qua đó điều chỉnh, chỉ dẫn cách đọc cho học sinh,tránh phân tích quá chi tiết về cách đọc rồi sau đó mới chuyển sang luyện đọc vàđọc theo cách giống hệt nhau
Để giúp học sinh luyện đọc đọc đúng , đọc hay tốt tôi đã :
- Sau khi tìm hiểu bài, tôi yêu cầu học sinh đọc thật tốt một đoạn “thăm dò”khả năng thể hiện sự cảm nhận nội dung bằng giọng đọc của học sinh
- Qua kết quả đọc của học sinh, tôi sẽ dẫn dắt, gợi ý để học sinh phát huy ưuđiểm, khắc phục những hạn chế và tìm ra cách đọc hợp lí
Ví dụ: “ Đoạn văn vừa rồi đọc với giọng vui hay buồn? Lời nói của nhânvật cần đọc với thái độ như thế nào?
- Sau đó, tôi đọc mẫu hay nhằm minh hoạ, gợi ý cho học sinh nhận xét, giảithích, tự tìm ra cách đọc
Trang 13- Tạo điều kiện cho từng học sinh được thực hành luyện đọc, đọc đúng , đọchay trước lớp để các em học tập lẫn nhau và được giáo viên động viên, tuyêndương hay uốn nắn.
2 Ngoài giờ tập đọc:
Ngoài việc học trên lớp, tôi thường phát động học sinh mỗi tuần phải đọcmột bài thơ hay một câu chuyện ở sách, báo , để đến giờ Luyện đọc trong buổichiều có thể đọc thơ hoặc kể chuyện cho cả lớp cùng nghe, tuyên dương những
em học sinh có giọng đọc hay, kể chuyện hấp dẫn
- Trong buổi học thứ hai tôi thường cho các em đọc một bài thơ, bài văn hay
- Tôi đã ghi nhận cụ thể tình hình đọc của từng em, dành thời gian giúp đỡ,hướng dẫn các em cách đọc đúng, đọc hay.Đặc biệt tôi rất quan tâm đến các emđọc chậm , ê a kéo dài giúp các em đọc tốt hơn nhằm cải thiện kết quả đọc của
cả lớp góp phần nâng cao chất lượng của môn Tiếng Việt
- Tổ chức cho học sinh thi đọc trước lớp để các em tự đánh giá, cùng chọn rabạn có sự tiến bộ để động viên, tuyên dương, làm gương cho cả lớp noi theo
- Tôi cũng đã tổ chức cho các em tự học nhóm ở nhà, tôi chọn em đọc tốt, em
có đọc tương đối và em đọc chậm tạo thành một nhóm, để các em cùng giúp đỡnhau tiến bộ
3.Các biện pháp thực hiện:
3.1/ Muốn học sinh đọc đúng, đọc hay thì giáo viên phải đọc mẫu tốt:
Qua nhiều năm giảng dạy, tôi thấy rõ: đặc điểm của học sinh tiểu học là hay bắt chước giọng đọc của giáo viên, bởi các em nghĩ: giáo viên là rất giỏi, vì vậygiáo viên đã đọc là chuẩn và hay
Nếu giáo viên không để ý rèn luyện bản thân mình thường xuyên thì khi đọc mẫu trong tiết Tập đọc sẽ không chuẩn, mà như vậy thì sẽ ảnh hưởng xấu tới học sinh
Việc đọc mẫu của giáo viên cũng chính là cái đích, là hình mẫu về kĩ năng đọc mà học sinh cần đạt được Vì vậy muốn đọc mẫu thật chuẩn để học sinh có thể học được cách từ giáo viên, tôi đã nghiên cứu kĩ bài đọc, đọc nhiều lần bài