Bài 24. Hành động nói (tiếp theo)

Bài 24. Hành động nói (tiếp theo) tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩn...

CÁC THẦY CÔ GIÁO ĐẾN DỰ GIỜ

MÔN NGỮ VĂN 8

KIỂM TRA BÀI CŨ

- Thế nào là hành động nói ?

- Nêu các hành động nói thường gặp ?

- Hành động nói là hành động được thực hiện bằng lời nói nhằm mục đích nhất định.

ĐÁP ÁN

- Các hành động nói thường gặp là hành động hỏi, trình bày (báo tin, kể, tả, nêu ý kiến, dự đoán …), điều khiển (cầu khiến, đe dọa, thách thức…), hứa hẹn, bộc lộ cảm xúc.

Vớ dụ:

Tinh thần yêu n ớc cũng nh các thứ của quý Có khi

đ ợc tr ng bày trong tủ kính trong bình pha lê, rõ ràng

dễ thấy Nh ng cũng có khi đ ợc cất giấu kín đáo trong r

ơng, trong hòm Bổn phận của chúng ta là làm cho

những thứ của quý kín đáo ấy đều đ ợc đ a ra tr ng

bày Nghĩa là phải ra sức giải thích, tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo, làm cho tinh thần yêu n ớc của tất cả mọi

ng ời đều đ ợc thực hành vào công cuộc yêu n ớc, công cuộc kháng chiến.

(Hồ Chớ Minh, Tinh thần yờu nước của nhõn dõn ta)

1

2 3 4

5

Câu

Mục đích

Hỏi

Trình bày

Điều khiển

Hứa hẹn

Bộc lộ cảm xúc

KIỂU CÂU HÀNH ĐỘNG NÓI

NGHI VẤN

CẦU KHIẾN

CẢM THÁN

TRẦN THUẬT

* Mối quan hệ giữa các kiểu câu với các hành động nói và

cách dùng :

CÁCH DÙNG

Trực tiếp

Trực tiếp Gián tiếp

Gián tiếp

Trực tiếp

Trực tiếp

- Hỏi

- Điều khiển, bộc lộ tình cảm, cảm xúc

- Điều khiển, yêu cầu

- Bộc lộ tình cảm, cảm xúc

- Trình bày…

-Điều khiển, hứa hẹn, bộc lộ tình cảm, cảm xúc

Bài tập :

- Ôi chao, hoàng hôn đẹp thật!

(Câu cảm thán thực hiện hành động bộc lộ cảm xúc)

Cách dùng trực tiếp

- Anh đóng giúp tôi cánh cửa được không?

(Câu nghi vấn nhưng được dùng để ra lệnh,điều khiển, cầu khiến)

Cách dùng gián tiếp

Bài 1: Tìm các câu nghi vấn trong bài Hịch tướng sĩ của Trần

Quốc Tuấn Cho biết những câu ấy được dùng để làm gì?

1 Từ xưa các bậc trung thần nghĩa sĩ bỏ mình vì nước, đời nào

không có?

2 Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi muốn vui vẻ phỏng có được không?

3 Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi không muốn vui vẻ phỏng có được không?

4 Vì sao vậy?

5 Nếu vậy, rồi đây sau khi giặc giã dẹp yên, muôn đời để thẹn,

há còn mặt mũi nào đứng trong trời đất nữa?

(thực hiện hành động khẳng định)

( thực hiện hành động phủ định)

(thực hiện hành động khẳng định)

(thực hiện hành động gây sự chú ý)

(thực hiện hành động phủ định)

Bài 3: Tìm các câu có mục đích c ầu khiến trong đoạn trích sau Mỗi câu ấy thể hiện mối quan hệ giữa các nhân vật và tính cách nhân vật như thế nào?

Song anh cho phép em mới dám nói …

- Anh đã nghĩ thương em như thế thì hay là anh đào giúp cho em một cái ngách sang bên nhà anh, phòng khi tắt lửa tối đèn có đứa nào đến bắt nạt thì em chạy sang…

- Được, chú mày cứ nói thẳng thừng ra nào

Thôi, im cái điệu hát mưa dầm sùi sụt ấy đi

Dế Choắt trả lời tôi bằng một giọng rất buồn rầu:

- Thưa anh, em cũng muốn khôn nhưng khôn không được Đụng đến việc là e thở rồi, không còn hơi sức đâu mà đào bới nữa […] Hay bây giờ em nghĩ thế này…

Dế Choắt nhìn tôi mà rằng:

Rồi Dế Choắt loanh quanh, băn khoăn Tôi phải bảo:

Chưa nghe hết câu , tôi đã hếch răng lên, xì một hơi rõ dài Rồi, với bộ điệu khinh khỉnh, tôi mắng:

- Hức ! Thông ngách sang nhà ta ? Dễ nghe nhỉ ! Chú mày hôi như cú mèo như thế này, ta nào chịu được Đào

tổ nông thì cho chết!

Tôi về không chút bận tâm

Bài 4: Trong những câu hỏi dưới đây , em nên dùng những cách nào để hỏi người lớn ?

a Bác có biết bưu điện ở đâu không ạ ?

b Bác làm ơn chỉ giùm cháu bưu điện ở đâu ạ ?

c Bưu điện ở đâu hả bác ?

d Chỉ giùm cháu bưu điện ở đâu với ?

e Bác có thể chỉ giùm cháu bưu điện ở đâu không ạ ?

Trong năm cách hỏi đường chọn cách a, b, c Nhưng cách b và

c là hai cách thể hiện sự lịch sự, lễ phép nên dùng

Còn cách c và d là cách nói trống không, thiếu lễ độ không nên dùng

Hành động nói

Khái niệm Các kiểu hành

động nói

Cách thực hiện hành động nói

Hỏi Trình

bày

Điều khiển

Bộc lộ cảm xúc

Gián tiếp

Trực tiếp Hứa

hẹn