Tuần 21. Thao tác lập luận bác bỏ

Thao tác lập luận phân tích Thao tác lập luận so sánh Câu 2: Ý nghĩa của việc học những thao tác lập luận trên?. Kiến thức trọng tâm: Hiểu được mục đích, yêu cầu, khái niệm của t

Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh

Khoa Ngữ Văn Lớp: Văn 3A - Tổ 4 – Nhóm 3

SVTT: Hoàng Thị Loan

Nguyễn Thị Lâm

Đỗ Thị Mỹ Linh Niên khóa: 2010 – 2011

GVHD: Cô Trần Thị Kim Oanh

Môn: Phương pháp dạy học Văn – HP 3

Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Kể tên hai thao tác lập luận được học ở học kì I ?

Thao tác lập luận phân tích

Thao tác lập luận so sánh

Câu 2: Ý nghĩa của việc học những thao tác lập luận trên ?

Vận dụng trong làm văn nghị luận.

Vận dụng trong đời sống.

Phân môn: Đọc hiểu Lý thuyết Làm văn Tiết: 82

(1 tiết) (Sách Ngữ Văn 11- tập 2 – Cơ bản)

1 Kiến thức trọng tâm:

 Hiểu được mục đích, yêu cầu, khái niệm

của thao tác lập luận bác bỏ.

 Các thao tác và cách thức bác bỏ trong

văn nghị luận

2.Kĩ năng cơ bản:

 Nhận diện và chỉ ra tính hợp lí, nét đặc sắc của các cách bác bỏ trong các văn bản.

 Viết đoạn văn, bài văn bác bỏ một ý kiến (về vấn đề xã hội hoặc văn học) với các cách bác bỏ phù hợp.

 Biết bác bỏ một ý kiến sai, thiếu chính xác về xã hội hoặc văn học.

3.Bài học giáo dục:

 Thái độ - tình cảm : Rèn luyện về đạo

đức,trí tuệ và tính trung thực cho học sinh

BỐ CỤC BÀI GIẢNG

I Mục đích, yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ

1 Khái niệm lập luận bác bỏ

2 Mục đích

3 Yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ

II Cách bác bỏ:

Nội dung bài học

Phân tích ngữ liệu sau:

Có người nói: “Đội mũ bảo hiểm khi đi

xe máy là không cần thiết” Suy nghĩ đó hoàn toàn sai lầm Đội mũ bảo hiểm giúp bảo vệ chính bản thân người đội

mũ khi đi lại trên đường nếu chẳng may gặp phải tai nạn rủi ro Các số liệu thống kê cũng cho thấy đội mũ bảo hiểm giúp giảm 30% thương vong do chấn thương sọ não trong các vụ tai nạn giao thông Vì vậy việc đội mũ bảo hiểm khi

đi xe máy là hết sức cần thiết.

•Ta dùng thao tác bác bỏ

để làm gì?

•Thế nào là bác bỏ?

•Để bác bỏ thành công ta cần nắm vững những yêu cầu nào?

•Ta dùng thao tác bác bỏ

để làm gì?

•Thế nào là bác bỏ?

•Để bác bỏ thành công ta

cần nắm vững những yêu cầu nào?

 Bác bỏ: là bác đi, gạt đi, không

chấp nhận

 Thao tác lập luận bác bỏ:

Thao tác lập luận bác bỏ là dùng

lí lẽ và dẫn chứng đúng đắn, khoa học để chỉ rõ những sai lầm, lệch lạc, thiếu khoa học của một quan điểm, ý kiến nào

đó Từ đó, nêu ý kiến đúng của mình để thuyết phục người nghe (người đọc)

 Phủ định những ý kiến chưa chuẩn xác, đề cao khẳng định cái đúng

 Phê phán cái sai để bảo vệ chân lí của đời sống và chân lí của nghệ thuật

• Nắm chắc những sai lầm của người phát ngôn.

• Đưa ra các lí lẽ và bằng chứng đúng đắn, khoa học, khách quan, trung thực để tăng tính thuyết phục

• Thái độ thẳng thắn nhưng cẩn trọng, có chừng mực, phù hợp với hoàn cảnh và đối tượng tranh luận

Nội dung bài học :

3 Yêu cầu của thao

tác lập luận bác bỏ

THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ

Nội dung bài học

• Nội dung nào bị bác bỏ?

• Cách thức bác bỏ như thế nào?

• Nội dung nào bị bác bỏ?

• Cách thức bác bỏ như

thế nào?

- “Mạn hứng”, “U cư”: mắc

bệnh thần kinh.

- “Văn tế thập loại chúng sinh”,

“Lam giang” : trông thấy

ma quỷ thực

 Bộ thần kinh rối loạn.

- Mắc bệnh (So sánh với Pa-xcan)

- Khiếu ảo giác, trí tưởng tượng (So sánh với các thi sĩ P.Tây)

 Nghệ thuật minh mẫn ở “Truyện Kiều” ?

Nguyễn Bách Khoa Đinh Gia Trinh

Ng Du là một con bệnh thần kinh Căn cứ ?

Bác bỏ lập luận của Nguyễn Bách Khoa: thiếu tính

khoa học, suy diễn vô căn cứ.

a Ngữ liệu 1:

* Cách diễn đạt: phối hợp nhiều kiểu câu, cách so sánh  đặc

Nội dung bài học:

nghi vấn.

+ Tìm nguyên nhân của luận cứ sai

lệch:

THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ

Nội dung bài học:

+ Phân tích tác hại do những người

hút thuốc lá gây ra:

+ Cách diễn đạt: phối hợp câu khẳng

định và câu cảm thán

 Bác bỏ một luận cứ lệch lạc.

THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ

Nội dung bài học :

2 Các cách thức bác bỏ:

 Đối tượng bác bỏ: luận điểm, luận

cứ hoặc cách lập luận.

 Cách bác bỏ:

+ Dùng lí lẽ và dẫn chứng để bác bỏ + Nêu tác hại, chỉ ra nguyên nhân, hoặc phân tích những khía cạnh sai lệch, thiếu chính xác, thiếu khoa học của luận điểm, luận cứ, lập luận ấy Từ đó nêu ý kiến đúng

để thuyết phục người nghe/ người đọc.

+ Diễn đạt chặt chẽ, linh hoạt.

+ Thái độ khách quan, khoa học,

THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ

• Thơ là những đề tài đẹp

Bác bỏ quan niệm sau:

Vào đại học là con đường lập thân duy nhất của bạn trẻ thời nay.

VI Củng cố - dặn dò

THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ

1 Củng cố:

- Nêu lại các khái niệm ,mục đích, yêu cầu của TTLLBB

- Các thao tác và cách thức LLBB

- Tự xây dựng được các tình huống và vận dụng kiến thức, kĩ

năng bác bỏ trong cuộc sống và nghị luận:

 Em có thể đưa ra các ý kiến của bản thân về các vấn đề

sau:

1 Có tiền sẽ mua được hạnh phúc

2 Không kết bạn với những người học yếu

3 Vấn đề sống thử trong lối sống của sinh viên hiện nay

4 Vấn đề chiến tranh hạt nhân và cuộc chạy đua vũ trang

của các nước phương Tây.

• Học kĩ phần khái niệm và các thao tác và cách thức bác bỏ.

• Xem lại các ví dụ trong SGK tr 24-25

 Chuẩn bị bài mới: Tràng giang ( Huy Cận)

 Dùng bút chì để gạch dưới những đơn vị kiến thức cơ

bản sau:

+ Đọc tiểu dẫn:

* Những nhận định về cuộc đời Huy Cận

* Sự nghiệp sáng tác ( chú ý tập “ Lửa thiêng”)

* Phong cách thơ Huy Cận

* Hoàn cảnh, xuất xứ tác phẩm “ Tràng giang”

 Đi sâu tìm hiểu nội dung tác phẩm:

+ Chú ý đọc đúng giọng điệu bài thơ

+ Lời đề từ của bài thơ ( Nội dung chủ đạo)

VI Củng cố - dặn dò

THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ

1 Dặn dò:

 Trả lời các câu hỏi sau:

+ Bức tranh thiên nhiên tạo vật được thể hiện ở những

+ Gạch dưới những câu thơ/hình ảnh thơ nào mà em cho

là tâm đắc nhất (Yêu cầu HS gạch đầu dòng những ý

chính)

Xin chân thành cảm ơn sự

quan tâm theo dõi của quý thày

cô và các em !