Kiến thức: - Cảm nhận được tình cảm gia đình ấm cúng, tình yêu quê hương thắm thiết, niềm tự hòa về sức sống mạnh mẽ bền bỉ của “người đồng mình” và mong mỏi của người cha với con qua cá
Trang 1Tuần: 25 Tiết: 122 Ngày soạn: ………
VĂN BẢN:
NÓI VỚI CON
-Y
Phương-I Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức:
- Cảm nhận được tình cảm gia đình ấm cúng, tình yêu quê hương thắm thiết, niềm
tự hòa về sức sống mạnh mẽ bền bỉ của “người đồng mình” và mong mỏi của người cha với con qua cách diễn tả độc đáo của nhà thơ Y Phương
- Tình cảm thắm thiết của cha mẹ đối với con cái
- Tình yêu và niềm tự hào về vẻ đẹp sức sống mãnh liệt của quê hương
- Hình ảnh về cách diễn đạt đôc đáo của tác giả trong bài thơ
2 Kĩ năng:
- Đọc hiểu một văn bản thơ trữ tình
- Phân tích cách diễn đạt độc đáo, giàu hình ảnh gợi cảm của thơ ca miền núi
3 Thái độ:
- HS ý thức được tình yêu thương của cha mẹ đối với con cái
- KN: Giao tiếp, lắng nghe tích cực
- KT: động não, trình bày 1 phút, thảo luận
II Chuẩn bị:
- Giáo viên: Bức chân dung, phấn màu.
- Học sinh: Tranh vẽ về miền núi.
III Phương pháp:
Nêu vấn đề, vấn đáp, diễn giảng
IV Tiến trình các hoạt động:
- Kiểm tra bài cũ:
? Những hình ảnh hiện tượng của đất trời lúc vào thu?
? Nghệ thuật, ý nghĩa văn bản?
- Bài mới:
* Hoạt động 1: Giới thiệu bài.
Lòng yêu thương con cái, ước mong thế hệ sau nối tiếp xứng đáng phát huy truyền thống tổ tiên quê hương vốn là tình cảm cao đẹp của con người VN ta suốt bao đời nay là nhan đề của bài thơ nói với con của Y Phương đã có một cách nói xúc động của riêng mình.
Hoạt động 2: HDHS tìm hiểu văn bản:
? HS trình bày vài nét về tác giả?
HS tự trình bày
Hoạt động 3: HDHS tìm hiểu chi tiết văn
bản:
- HDHS đọc giọng ấm áp yêu thương tự
hào
I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả: Y Phương sinh năm 1948, quê
ở huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng Thơ ông thể hiện tâm hồn chân thật mạnh mẽ và trong sáng, giàu sức khái quát, cách tư duy giàu hình ảnh của người miền núi
II Đọc - hiểu văn bản:
Trang 2? Tìm bố cục bài thơ?
2 đoạn
- Đoạn 1: “Từ đầu … trên đời”
Con lớn lên trong tình yêu thương sự
nâng đỡ của cha mẹ trong cuộc sống lao
động nên thơ của quê hương
- Đoạn 2: Phần còn lại đến lòng tự hào về
sức sống mạnh mẽ bền bỉ và sức sống cao
đẹp của quê hương cà niềm mong ước con
hãy kế tục xứng đáng truyền thống ấy
- HS đọc đoạn 1
? Đoạn thơ 1 nói gì?
Con được lớn lên trong tình yêu thương
của cha mẹ, trong cuộc sống lao động,
trong thiên nhiên thơ mộng và nghĩa tình
của quê hương
? Những câu thơ nào nói lên điều ấy?
“Chân phải … cha
Chân trái … mẹ Một bước … nói Hai bước … cười”
? Em hiểu gì về những câu thơ trên?
Con lớn lên từng ngày trong tình yêu
thương trong sự nâng đón và mong chờ
của cha mẹ
- Giảng thêm: Bốn câu thơ đầu bằng các
hình ảnh cụ thể Y Phương đã tạo đươc
không khí gia đình đầm ấm, quấn quýt
từng bước đi, tiếng nói tiếng cười của con
đều được cha mẹ chăm chút nâng niu đón
nhận
? Cuộc sống lao động được tác giả đề cập
đến bằng những câu thơ nào? Hình ảnh
nào?
Cuộc sống lao động cần cù và tươi vui
của người đồng mình được nhà thơ gợi lên
qua các hình ảnh đẹp
“Đan lờ cài nan hoa
Vách nhà ken câu hát”
? Động từ ken và cài nói lên điều gì?
Sự quấn bó, quấn quýt
? Trong thiên nhiên thơ mộng nghĩa tình
được thể hiện qua những câu thơ nào?
“Rừng cho hoa
Con đường cho những tấm lòng”
Thiên nhiên ấy đã che chở, đã nuôi
dưỡng con người cả về tâm hồn lối sống
1 Cội nguồn dinh dưỡng của mỗi người:
- Con được lớn lên trong tình yêu thương của cha mẹ, trong cuộc sống lao động, trong thiên nhiên thơ mộng và nghĩa tình của quê hương
“Chân phải bước tới cha Chân trái bước tới mẹ Một bước chạm tiếng nói Hai bước tới tiếng cười”
- Con lớn lên từng ngày trong tình yêu thương trong sự nâng đón và mong chờ của cha mẹ
- Cuộc sống lao động cần cù và tươi vui của người đồng mình
“Đan lờ cài nan hoa Vách nhà ken câu hát”
Nói lên sự gắn bó, quấn quýt
“Rừng cho hoa Con đường cho những tấm lòng”
- Rừng núi quê hương thơ mộng nghĩa tình
Thiên nhiên ấy đã che chở, đã nuôi
Trang 3- HS đọc đoạn còn lại
? Người cha nói với con về những gì? Và
niềm mong ước của cha ntn?
HS trình bày
? Trong khổ thơ người đồng mình thương
lắm … cực nhọc cho thấy người đồng
mình có cuộc sống ntn?
Người đồng mình sống vất vả mà mạnh
mẽ khoáng đạt, bền bỉ gắn bó với quê
hương dẫu cực nhọc đói nghèo
? Từ đó người cha mong muốn con điều
gì?
Mong muốn con sống phải có nghĩa tình
chung thủy với quê hương vượt qua thử
thách bằng ý chí bằng niềm tin
? Đoạn thơ người đồng mình thô sơ da thịt
… nghe con? Người đồng mình còn là
người ntn? Có bản chất gì?
Mộc mạc giàu chí khí niềm tin đã làm
nên quê hương với truyền thống phong tục
tập quán tốt đẹp
? Từ đó người cha mong muốn cho con
điều gì?
Biết tự hào với truyền thống quê hương
dặn dò con tự tin mà vững bước trên
đường đời
? Em cảm nhận về tình cảm của người cha
đối với con rút ra điều lớn lao nhất mà
người cha muốn truyền đạt cho con là gì?
HS thảo luận nhóm
Tình cảm yêu thương trìu mến thiết tha
và niềm tin tưởng người cha qua lời nói
với con
? Bài thơ có giọng điệu gì?
Có giọng điệu thủ thỉ tâm tình tha thiết
trìu mến
? Xây dựng hình ảnh thơ ntn?
Xây dựng hình ảnh thơ vừa cụ thể vừa
mang tính khái quát mộc mạc mà vẫn giàu
chất thơ
? Từ việc phân tích bài thơ cho thấy bài
dưỡng con người cả về tâm hồn lối sống
2 Những đức tính cao đẹp mang tính truyền thống của người đồng mình và sức sống mạnh mẽ bền bỉ và niềm mong ước cho con hãy kế tục xứng đáng truyền thống ấy của người cha.
- Người đồng mình sống vất vả mà mạnh
mẽ khoáng đạt, bền bỉ gắn bó với quê hương dẫu cực nhọc đói nghèo
+ Cha mong muốn con sống phải có nghĩa tình chung thủy với quê hương vượt qua thử thách bằng ý chí bằng niềm tin của mình
- Người đồng mình mộc mạc giàu chí khí niềm tin
- Tình cảm yêu thương trìu mến thiết tha
và niềm tin tưởng người cha qua lời nói với con
- Lòng tự hào và sức sống mạnh mẽ, bền
bỉ và truyền thống cao đẹp của quê hương
và niềm tin khi bước vào đời
- Có giọng điệu thủ thỉ tâm tình tha thiết trìu mến
- Xây dựng hình ảnh thơ vừa cụ thể vừa mang tính khái quát mộc mạc mà vẫn giàu chất thơ
- Bố cục chặt chẽ dẫn dắt tự nhiên
* Ý nghĩa văn bản:
Bài thơ thể hiện tình cảm yêu thương
Trang 4thơ thể hiện những gì của người cha đối
với con?
HS tự trình bày
Hoạt động 4: HDHS hệ thống hóa kiến
thức đã học:
? Bài thơ sử dụng hình ảnh từ ngữ ntn?
Thể hiện tình cảm gia đình ra sao?
HS dựa vào ghi nhớ sgk/74
thắm thiết của cha mẹ dành cho con cái: Tình yêu mến niềm tự hào về quê hương đất nước
III Tổng kết:
Ghi nhớ sgk/74
- Củng cố:
? Tình cảm nào của người cha đối với quê hương đất nước? (Thương quý, tự hào, tình yêu gắn bó)
* Hoạt động 5: (Hướng dẫn tự học)
- HTL bài thơ
- Cảm thụ phân tích những hình ảnh độc đáo giàu ý nghĩa trong bài
- Chuẩn bị: "Nghĩa tường minh và hàm ý"
+ Học: HTL bài thơ
+ Soạn: "Nghĩa tường minh và hàm ý"
- Đọc đoạn trích trả lời câu hỏi
- Xem trước ghi nhớ
- Làm bài tập 1,2,3,4