Môi tr ờng và các nhân tố sinh thái1.Môi tr ờng sống của sinh vật H ơu sao H ơu sao sống trong rừng chịu ảnh h ởng của những yếu tố nào?. TT Tên sinh vật Môi tr ờng sống 1 Giun đất
Trang 2Sinh vật và môi tr ờng
ChươngưI:ưSinhưvậtưvàưmôiưtrường Tiếtư43:ưMôiưtrườngưvàưcácưnhânưtốưsinhưthái
Trang 3Môi tr ờng và các nhân tố sinh thái
1.Môi tr ờng sống của sinh vật
H ơu sao
H ơu sao sống trong rừng chịu
ảnh h ởng của những yếu tố nào?
Thức ăn
Nhiệt độ Độ ẩm
Thú dữ
M a
ánh sáng
Trang 4Môi tr ờng sống là nơi sinh sống của sinh vật, bao gồm những gì bao quanh có tác động trực tiếp hoặc gián tiếp lên sự sống, phát triển, sinh sản của sinh vật.
Môi tr ờng
sống là gì?
Trang 5Hình 41.1:Các môi tr ờng sống của sinh vật
?Quan sát tranh xác định các các môi tr ờng sống của sinh vật?
1 Môi
tr ờng n ớc
4 Môi tr ờng sinh vật
4
4 4
4
2 Môi tr ờng trên mặt đất không khí
3.Môi tr ờng trong đất
Trang 6? Haừy quan saựt hỡnh aỷnh trong tửù nhieõn ủieàn noọi dung vaứo oõ troỏng ụỷ baỷng 41.1 moõi trửụứng soỏng cuỷa sinh vaọt ?
TT Tên sinh vật Môi tr ờng sống
1 Giun đất
2 Cá chép
3 Chim vẹt
4 Sán dây
5 Cây tre
6 Con ngựa
Trong đất
Trong n ớc
Đất - không khí
Sinh vật
Đất- không khí
Đất- không khí
Trang 7? Qua bảng trên em hãy cho biết có những loại môi tr ờng sống chủ yếu nào?
Có 4 loại môi tr ờng :
- Môi tr ờng n ớc
- Môi tr ờng trên mặt đất- không khí
- Môi tr ờng trong đất
- Môi tr ờng sinh vật
Trang 81.Môi tr ờng sống của sinh vật
2.Các nhân tố sinh thái của môi tr ờng
? Nhân tố sinh thái là gì?
Nhân tố sinh thái là là những yếu tố của môi tr ờng tác
động tới sinh vật
? Có những nhóm nhân tố sinh thái nào?
Có 2 nhóm nhân
tố sinh thái
Nhân tố vô sinh Nhân tố hữu sinh
Nhân tố sinh thái
sinh vật
Nhân tố sinh thái
con ng ời
Trang 9I Moõi trửụứng soỏng cuỷa sinh vaọt:
II Caực nhaõn toỏ sinh thaựi cuỷa moõi trửụứng:
* Lựa chọn sắp xếp các sinh vật theo từng nhóm Điền vào bảng 41.2 tên các nhân tố sinh thái của môi tr ờng tự nhiên:
Nhân tố vô
sinh Nhân tố hữu sinh
Nhân tố con
ng ời Nhân tố các sinh vật khác
+AÙnh saựng
+khai thaực thieõn nhieõn
+nhieọt ủoọ
+nửụực
+Caùnh tranh
+Taứn phaự moõi trửụứng
+Vi sinh vật
+chaờn nuoõi, troàng troùt
+ủoọ aồm
+Thực vật
+Xaõy dửùng caàu ủửụứng
+Nấm
+ Động vật
ánh sáng Nhiệt độ
N ớc
Độ ẩm
Khai thác thiên nhiên
Tàn phá môi tr ờng Chăn nuôi, trồng trọt
Xây dựng cầu đ ờng
Vi sinh vật
Thực vật Nấm
Động vật
Trang 10? Do ®©u mµ con ng êi ® îc t¸ch thµnh mét nhãm sinh th¸i riªng?
c¸c sinh vËt kh¸c Con ng êi cã trÝ tuÖ biÕt khai th¸c vµ c¶i t¹o thiªn nhiªn.
Trang 111.Môi tr ờng sống của sinh vật
2.Các nhân tố sinh thái của môi tr ờng
• Có 2 nhóm nhân tố sinh thái:
- Nhóm nhân tố sinh thái vô sinh (ánh sáng, nhiệt độ, độ ẩm )
- Nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh: Nhân tố sinh vật ( Động vật, thực vật, vi sinh vật ) và nhân tố con ng ời
Trang 12Trả lời các câu hỏi lệnh ở SGK: Nhận xét sự thay đổi
của các nhân tố sau:
- Trong một ngày từ sáng đến tối ánh sáng mặt trời chiếu trên mặt đất thay đổi nh thế nào?
-ở n ớc ta độ dài ngày vào mùa hè và mùa đông có gì khác nhau? -Sự thay đổi nhiệt độ trong năm diễn ra nh thế nào?
- Trong một ngày ánh sáng mặt trời chiếu lên mặt đất tăng dần
từ sáng đến tr a và giảm dần vào buổi chiều cho đến tối
- Độ dài ngày thay đổi theo mùa, mùa hè dài hơn mùa đông
- Trong năm nhiệt độ thay đổi theo mùa:
+ Mùa hè nóng nực
+ Mùa thu mát mẻ
+ Mùa đông lạnh lẻo
+ Mùa xuân ấm áp
Nhận xét
Trang 13? Qua những nhận xét trên chúng ta rút
ra kết luận gì?
=> Các nhân tố sinh thái tác động lên sinh vật thay đổi theo từng môi tr ờng
và thời gian
Trang 141.M«i tr êng sèng cña sinh vËt
2.C¸c nh©n tè sinh th¸i cña m«i tr êng 3.Giíi h¹n sinh th¸i
Trang 15Giới hạn sinh thái của cá rô phi Việt Nam
? Cá rô phi sinh tr ởng tốt nhất ở nhiệt độ nào, giới hạn chịu đựng nhiệt độ của cá rô phi là bao nhiêu, tại sao ngoài nhiệt độ 5 độ C và 42 độ C thì cá rô phi chết?
Giới hạn d ới Giới hạn trên
Khoảng thuận
lợi
ẹieồm gaõy
cheỏt
ẹieồm gaõy cheỏt
điểm cực thuận
t0 C
42
5 Giới hạn chịu đựng
Trang 16- Cá rô phi Việt nam chết ở nhiệt độ d ới 5 độ C và trên 42
độ C
- Phát triển thuận lợi nhất ở 30 độ C
- Nhiệt độ 5 độ C gọi là giới hạn d ới, 42 độ C gọi là giơí
hạn trên
- 30 độ C là điểm cực thuận của cá rô phi Việt Nam
- Từ 5 độ C đến 42 độ C là giới hạn chịu đựng ( Giới hạn
sinh thái) về nhiệt độ của cá rô phi Việt nam
Thế nào là giới
hạn sinh thái?
Giới hạn sinh thái là giới hạn chịu đựng của cơ thể sinh vật đối với một nhân tố sinh thái nhất định
Trang 17* Hãy sắp xếp các nhóm nhân tố sinh thái sau vào từng nhóm nhân tố sinh thái
Nhân tố sinh thái Nhân tố sinh thái vô
sinh Nhân tố sinh thái hữu sinh
Mức độ ngập n ớc
Kiến
ẹoọ doỏc cuỷa ủaỏt
Nhieọt ủoọ khoõng
khớ
Caõy coỷ
ẹoọ tụi xoỏp cuỷa ủaỏt
Goó muùc
Saõu aờn laự caõy
Trang 18* HAếY CHOẽN ẹAÙP AÙN ẹUÙNG
NHAÁT TRONG CAÂU SAU ẹAÂY
ủoọ tửứ 0 độ C 90 độ C , coự nghúa laứ :
A Giụựi haùn dửụựi laứ 90 độ C , giụựi haùn treõn laứ O độ C
B Giụựi haùn treõn laứ 90 độ C , giụựi haùn dửụựi laứ 0 độ C
D Caỷ 2 caõu B , C ủeàu ủuựng
O
Trang 19- Học bài
- Làm bài tập số 4/ trang 121
- Đọc bài 42 / trang 122 – 123 -124
Áùnh sáng có ảnh hưởng đến thực vật và động vật như thế nào ?