...Đỗ Thị Hương.pdf

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI KHOA MÔI TRƯỜNG ĐỖ THỊ HƯƠNG ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP ỨNG DỤNG MÔ HÌNH DPSIR TRONG ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG NƯỚC MẶT CỦA LÀNG NGHỀ CHẾ BI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

KHOA MÔI TRƯỜNG

ĐỖ THỊ HƯƠNG

ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP

ỨNG DỤNG MÔ HÌNH DPSIR TRONG ĐÁNH GIÁ HIỆN

TRẠNG MÔI TRƯỜNG NƯỚC MẶT CỦA LÀNG NGHỀ CHẾ BIẾN TINH BỘT XÃ TÂN HÒA, QUỐC OAI,

HÀ NỘI

HÀ NỘI, 2015

TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

KHOA MÔI TRƯỜNG

ĐỖ THỊ HƯƠNG

ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP

ỨNG DỤNG MÔ HÌNH DPSIR TRONG ĐÁNH GIÁ HIỆN

TRẠNG MÔI TRƯỜNG NƯỚC MẶT CỦA LÀNG NGHỀ CHẾ BIẾN TINH BỘT XÃ TÂN HÒA, QUỐC OAI,

HÀ NỘI

Ngành: Công nghệ Kỹ thuật Môi trường

Mã ngành: 52510406

NGƯỜI HƯỚNG DẪN: TS Hoàng Ngọc Khắc

HÀ NỘI, 2015

LỜI CAM ĐOAN

Tôi cam đoan các kết quả nghiên cứu đưa ra trong đồ án này dựa trên các kết quả thu được trong quá trình nghiên cứu phân tích của riêng tôi, không sao chép bất

kỳ kết quả nghiên cứu nào của các tác giả khác

Nội dung của đồ án có tham khảo và sử dụng một số thông tin, tài liệu từ các nguồn sách, tạp chí được liệt kê trong danh mục các tài liệu tham khảo

Sinh viên

Đỗ Thị Hương

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC HÌNH

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu 1

3 Nội dung nghiên cứu 2

4 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 2

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 3

1.1 Tổng quan về điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội của khu vực nghiên cứu ……… 3

1.1.1 Điều kiện tự nhiên 3

1.1.2 Điều kiện kinh tế - xã hội 5

1.2 Quy trình chế biến tinh bột của làng nghề xã Tân Hòa 6

1.3 Làng nghề và một số tiêu chí công nhận làng nghề 8

1.3.1 Khái niệm làng nghề 8

1.3.2 Tiêu chí công nhận làng nghề 8

1.4 Hiện trạng ô nhiễm môi trường làng nghề ở Việt Nam 9

1.5 Ứng dụng mô hình DPSIR trong đánh giá hiện trạng môi trường trên thế giới và Việt Nam 11

1.5.1 Giới thiệu về mô hình DPSIR 11

1.5.2 Ứng dụng mô hình DPSIR trong đánh giá hiện trạng môi trường trên thế giới ……… 11

1.5.3 Ứng dụng mô hình DPSIR trong đánh giá hiện trạng môi trường ở Việt Nam……… 12

CHƯƠNG II: ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 13

2.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 13

2.2 Phương pháp nghiên cứu 13

2.2.1 Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp 13

2.2.2 Phương pháp điều tra và khảo sát thực địa 13

2.2.3 Phương pháp lấy mẫu và phân tích phòng thí nghiệm 14

2.2.4 Phương pháp ứng dụng mô hình DPSIR 16

2.2.5 Phương pháp xử lý số liệu 17

CHƯƠNG III: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 18

3.1 Động lực (D) đối với môi trường nước mặt làng nghề chế biến tinh bột sắn xã Tân Hòa 18

3.2 Áp lực (P) đối với môi trường nước mặt làng nghề chế biến tinh bột sắn xã Tân Hòa 18

3.3 Hiện trạng (S) môi trường nước mặt làng nghề 24

3.4 Tác động (I) của sự suy thoái chất lượng nước mặt đến kinh tế - xã hội và sức khỏe cộng đồng 30

3.4.1 Tác động tới kinh tế - xã hội 30

3.4.2 Tác động đến sức khỏe cộng đồng 30

3.5 Giải pháp (R) nhằm cải thiện chất lượng nước mặt làng nghề chế biến tinh bột sắn xã Tân Hòa 33

3.5.1 Giải pháp quản lý 33 3.5.2 Giải pháp quy hoạch 33 3.5.3 Áp dụng các công cụ quản lý bảo vệ môi trường làng nghề 34 3.5.4 Tăng cường nhân lực và tài chính trong bảo vệ môi trường làng nghề 35 3.5.5 Tăng cường, đa dạng hóa đầu tư tài chính cho bảo vệ môi trường làng nghề 35 3.5.6 Cụ thể hóa các giải pháp 36 KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ 37 TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

Danh mục từ viết tắt

TCVN : Tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia

Sở TN & MT : Sở Tài nguyên và môi trường

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1: Phương pháp phân tích mẫu 16

Bảng 3.1: Lượng nước thải trong quá trình chế biến tinh bột xã Tân Hòa 20

Bảng 3.2: Kết quả phân tích mẫu nước thải làng nghề xã Tân Hòa 21

Bảng 3.3: Kết quả phân tích mẫu nước mặt của làng nghề xã Tân Hòa 26

Bảng 3.4: Thống kê phiếu điều tra về tình hình sức khỏe của người dân làng nghề xã Tân Hòa 31

DANH MỤC HÌNH

Hình 1.1: Bản đồ vị trí địa lý xã Tân Hòa 4 Hình 2.1: Điều tra phỏng vấn người dân sản xuất miến dong xã Tân Hòa 14 Hình 3.1 : Biểu đồ so sánh thông số BOD5 với QCVN 14:2008/BTNMT (cột B) 22 Hình 3.2: Biểu đồ so sánh thông số N-NH4+ với QCVN 14:2008/BTNMT (cột B) 23 Hình 3.3: Biểu đồ so sánh thông số Coliform với QCVN 14:2008/BTNMT (cột B) 23 Hình 3.4 : Biểu đồ so sánh thông số COD với QCVN 08:2008/BTNMT (cột B1) 27 Hình 3.5: Biểu đồ so sánh thông số BOD5 (mg/l) với QCVN 08:2008/BTNMT (cột B1) 27 Hình 3.6: Biểu đồ so sánh thông số N-NH4+ với QCVN 08:2008/BTNMT (cột B1) 28 Hình 3.7: Biểu đồ so sánh thông số Coliform với QCVN 08:2008/BTNMT (cột B1) 28

1

MỞ ĐẦU

Trong xu thế công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông thôn việc tìm hướng đi, giải quyết bài toán việc làm cho người nông dân ngày càng được quan tâm Một trong những giải pháp phát triển nông thôn là phải đa dạng hóa các loại hình sản phẩm tại khu vực sản xuất nông nghiệp, chính vì vậy việc phát triển và mở rộng các loại hình làng nghề gắn với nông nghiệp ngày càng được quan tâm

Trong những năm gần đây, xu thế phát triển của các làng nghề chế biến nông sản thực phẩm phát triển khá tốt Các loại hình làng nghề này không chỉ cung cấp các nguồn thực phẩm như: bún, bánh cho người dân mà còn tham gia sản xuất để phục vụ cho nhu cầu sản xuất công nghiệp như: chế biến tinh bột, sản xuất mạch nha,

Tuy nhiên, quá trình sản xuất của đa số các làng nghề chế biến nông sản lại đang kéo theo sự ô nhiễm môi trường, đặc biệt là ô nhiễm môi trường nước Với đặc trưng của quá trình sản xuất là phải sử dụng một khối lượng lớn nước sạch cho các quá trình như làm sạch nguyên liệu, pha trộn các làng nghề chế biến nông sản hàng năm thải ra một lượng nước thải rất lớn Lượng nước thải này hầu như không qua xử lý mà được thải trực tiếp ra ao hồ, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng

Từ lý do trên, em quyết định chọn và thực hiện đề tài: ”Ứng dụng mô hình DPSIR trong đánh giá hiện trạng môi trường nước mặt của làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa, Quốc Oai, Hà Nội”

- Ứng dụng mô hình DPSIR để đánh giá được hiện trạng môi trường nước mặt của làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

2

- Đề xuất được các giải pháp quản lý môi trường hợp lý đề khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường nước mặt của làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

- Động lực đối với môi trường nước mặt làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

- Áp lực đối với môi trường nước mặt làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

- Hiện trạng môi trường nước mặt của làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

- Tác động của sự ô nhiễm nước mặt đến sự phát triển kinh tế xã hội và sức khỏe cộng đồng

- Đề xuất các giải pháp quản lý môi trường hợp lý đề khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường nước mặt của làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

Các kết quả nghiên cứu của đề tài về các yếu tố tác động đến môi trường nước mặt, thực trạng ô nhiễm nước mặt của làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

và đề xuất các giải pháp quản lý môi trường hợp lý đề khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường nước mặt của làng nghề là tài liệu có giá trị cho công tác quản lý môi trường của làng nghề chế biến tinh bột xã Tân Hòa

Việc nghiên cứu lý luận và gắn với thực tiễn của vùng nhằm hướng tới những giải pháp mang tính khả thi sẽ có những ý nghĩa đáng kể cho định hướng quy hoạch làng nghề nhằm bảo vệ môi trường

Qua đề tài này, sinh viên sẽ tích lũy được thêm nhiều kiến thức cũng như các bài học kinh nghiệm trong sử dụng mô hình DPSIR để đánh giá hiện trạng môi trường làng nghề