Bài 1: Một số vấn đề chung về nhà nước và pháp luật Bài 2: Nhà nước và hệ thống pháp luật Việt Nam Bài 3: Luật Nhà nước Luật Hiến pháp Bài 4: Luật Dạy nghề Bài 5: Pháp luật Lao động Bà
Trang 2Bài 1: Một số vấn đề chung về nhà nước và pháp luật
Bài 2: Nhà nước và hệ thống pháp luật Việt Nam
Bài 3: Luật Nhà nước (Luật Hiến pháp)
Bài 4: Luật Dạy nghề
Bài 5: Pháp luật Lao động
Bài 6: Pháp luật Kinh doanh
Bài 7: Pháp luật Dân sự và Luật Hôn nhân gia đình
Bài 8: Luật Hành chính và pháp luật Hình sự
Bài 9: Luật Phòng, chống tham nhũng
Trang 3VIỆT NAM
Trang 4Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật
2 HỆ THỐNG PHÁP LUẬT VIỆT NAM
Trang 5GIÁO VIÊN: ĐỖ THỊ NHUNG
BỘ MÔN: MÁC -LÊNIN
MỤC TIÊU BÀI HỌC
Sau khi học xong bài học người học có khả năng:
- Trình bày được cấu trúc bên trong và hình thức bên
ngoài của hệ thống pháp luật việt Nam.
- Vận dụng được kiến thức đã học để rèn luyện nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của mình đồng thời
tham gia đấu tranh phòng ngừa vi phạm pháp luật, bảo
vệ pháp luật.
- Tin tưởng vào chính sách, pháp luật của nhà nước
tích cực tham gia xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
Trang 6
PHƯƠNG PHÁP, PHƯƠNG TIỆN GIẢNG DẠY
- Phương pháp dạy học: Giảng giải, phân tích,
phát vấn, thảo luận nhóm,
- Đồ dùng và phương tiện dạy học: Giáo án,
đề cương bài giảng, phấn, bảng, máy tính, máy chiếu projector,
- Hình thức tổ chức dạy học: Tập trung cả lớp
tại phòng học lý thuyết.
Trang 7Giáo trình lý luận nhà nước và pháp luật- Trường Đại học Luật
Hà Nội, NXB.CAND, năm 2013
Về khái niệm văn bản quy phạm pháp luật – Nguyễn Cửu Việt- Tạp chí nhà nước và pháp luật, số 11 năm 2012, trang 3
Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật, năm 2015
Trang 9Văn bản quy phạm pháp luật
Quy phạm pháp luật
Ngành luật
là tổng thể các quy phạm pháp luật có mối liên hệ nội tại thống nhất với nhau,
thành chế định pháp luật, các ngành luật
và được thể hiện trong các văn bản pháp luật do nhà nước ban hành theo những trình tự, thủ tục và hình thức nhất định.
Trang 11Ngành Luật
Quy
phạm
Pháp
luật
Trang 13mang tính bắt buộc chung do nhà nước ban hành hoặc thừa nhận để điều chỉnh quan hệ xã hội theo những định hướng và nhằm đạt được những mục đích nhất định.
Trang 14Đặc điểm của quy phạm pháp luật
Thể hiện ý chí của nhà nước.
Mang tính bắt buộc chung.
Được nhà nước ban hành hoặc thừa nhận.
Được nhà nước bảo đảm thực hiện.
Trang 15GIÁO VIÊN: ĐỖ THỊ NHUNG
BỘ MÔN: MÁC -LÊNIN
Ví dụ : “ Nộp thuế là quyền và nghĩa vụ của mọi công dân”
Đây là một quy phạm pháp luật thể hiện:
- Thể hiện ý chí của nhà nước
- Mang bắt buộc chung của nhà nước với mọi công dân, mọi công dân đều bình đẳng trước nghĩa vụ nộp thuế của nhà nước
- Đây là QPPL do nhà nước đặt ra, cụ thể là Quốc hội
- Đây là QPPL được nhà nước bảo đảm thực hiện để điều chỉnh quan hệ xã hội về nghĩa vụ nộp thuế của cơ quan nhà nước và công dân
Trang 16 Câu hỏi:Theo em những quy tắc xử sự trong văn bản
do đoàn thanh niên ban hành và nội quy của các cơ quan tổ chức nhà nước có phải là quy phạm pháp luật không? Vì sao?
Trang 17GIÁO VIÊN: ĐỖ THỊ NHUNG
BỘ MÔN: MÁC -LÊNIN
Đây không phải là quy phạm pháp luật
Vì những quy tắc xử sự trong văn bản do đoàn thanh niên ban hành và nội quy của các cơ quan tổ chức nhà nước:
- Không thể hiện ý chí của nhà nước mà thể hiện định hướng, mong muốn của đoàn thanh niên và của các cơ quan tổ chức nhà nước.
- Không mang tính bắt buộc chung đối với mọi công dân mà nó được giới hạn đối với các đối tượng trong đoàn và cơ quan tổ chức nhà nước
- Không được nhà nước ban hành và đảm bảo thực hiện mà
do đoàn TNCSHCM và các cơ quan tổ chức nhà nươc đặt ra.
Trang 19Giả định thường nói
về địa điểm, thời
Nêu lên những biện pháp tác động mà nhà nước dự kiến
áp dụng đối với chủ thể không thực hiện đúng mệnh lệnh của nhà nước đã nêu trong bộ phận quy định của quy phạm pháp luật.
Trang 21 + Đó là quy tắc xử sự do Nhà nước quy định,
+ Mang tính bắt buộc chung đối với tất cả mọi công dân có khi thấy người khác bị nạn thì phải cứu giúp họ khi có điều kiện có thể cứu giúp được
+ Được Nhà nước ban hành ra cụ thể là nó được quy định ở trong Bộ luật hình sự
+ Được nhà nước đảm bảo thực hiện để điều chỉnh quan hệ xã hội về nghĩa vụ phải cứu giúp người bị nạn khi có điều kiện có thể cứu được họ
Trang 24và liên hệ mật thiết với nhau.
Trang 26xã hội có cùng tính chất
Trang 28Luật Đất đai
Luật Kinh tế
Luật Hôn nhân gia đình
Luật Lao động
Luật
TT Dân sự
Luật Dân Sư
Luật
TT Hình sự
Luật Hình sự
Luật Hành chính
Luật Nhà nước
Hệ thống pháp luật
Trang 29cơ sở thỏa thuận giữa các quốc gia và thể hiện ý chí chung của quốc gia đó Luật Quốc tế bao gồm Công pháp quốc tế và Tư pháp quốc tế
Trang 31GIÁO VIÊN: ĐỖ THỊ NHUNG
BỘ MÔN: MÁC -LÊNIN
2.2 Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật
2.2.1 Khái niệm văn bản quy phạm pháp luật
Văn bản quy phạm pháp luật là văn bản do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành theo trình tự, thủ tục luật định, trong đó có các quy tắc xử xự chung được nhà nước đảm bảo thực hiện nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội.
Trang 33Văn bản dưới luật
Hiến pháp Luật
Nghị quyết của quốc hội
11 loại văn bản
Trang 34Các loại văn bản quy phạm pháp luật trong hệ thống văn bản pháp luật ở Việt Nam hiện nay :
TT Cơ quan ban hành Văn bản
Nghị quyết
11 Ủy Ban thường vụ Quốc Hội hoặc Chính phủ với cơ quan trung ương của tổ chức chính trị - xã
hội
Nghị quyết liên tịch
12 Giữa Chánh án TAND tối cao với Viện trưởng VKSND tối cao; giữa Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ
quan ngang bộ với Chánh án TAND tối cao, Viện trưởng ViKSND tối cao; giữa các Bộ trưởng,
Thủ trưởng cơ quan ngang bộ
Thông tư liên tịch
Trang 36Câu 1: Em hãy trình bày khái niệm quy phạm
pháp luật, chế định pháp luật, ngành luật? Lấy
ví dụ minh họa?
Câu 2: Em hãy nêu hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của nước ta hiện nay?
Trang 37GIÁO VIÊN: ĐỖ THỊ NHUNG
BỘ MÔN: MÁC -LÊNIN