Nhân Hóa - Tiết 91

a Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai cả.. Ca dao a Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay

Trường THCS

Lê Hồng Phong

Hình ảnh thầy giáo Ha-men trong buổi học pháp văn cuối cùng của người dân vùng An-dát? Từ đó em thấy thầy giáo Ha-men là người như thế nào?

Kiểm tra bài cũ :

Ông trời Mặc áo giáp đen

Ra trận Muôn nghìn cây mía Múa gươm

Kiến Hành quân Đầy đường

Ông

Muôn nghìn

A.Bài học Bài học :

I.

I Nhân hoá là gì? Nhân hoá là gì

Ví dụ 1 : Ông

Mặc áo giáp đen

Ra trận Múa gươm

Hành quân Đầy đường

Tieát 91 :

Bầu trời đầy mây đen

Muôn nghìn cây mía ngả nghiêng, lá bay phấp phới Kiến

bò đầy đường

Ông trời Mặc áo giáp đen

Ra trận Muôn nghìn cây mía Múa gươm

Kiến Hành quân Đầy đường

Ví dụ 1 :

Bầu trời đầy mây đen

Muôn nghìn cây mía ngả nghiêng,

lá bay phấp phới Kiến bò đầy

đường

Bầu trời đầy mây đen

Muôn nghìn cây mía múa gươm, lá

bay phấp phới Kiến

bò đầy đường

Ông trời

Mặc áo giáp đen

Ra trận

Muôn nghìn cây mía

Múa gươm

Kiến

Hành quân

Đầy đường

Câu hỏi thảo luận:

Hai cách viết trên, theo em cách nào hay hơn?

Vì sao?

Kết quả thảo luận :

Đoạn văn có sử dụng phép nhân hoá

hay hơn vì :

 Làm cho người đọc hình dung cảnh vật khi

trời sắp mưa cũng náo nức, rộn ràng như con người đang chuẩn bị ra trận

 Cảnh được miêu tả dưới mắt nhìn chủ quan của nhà thơ, biểu hiện tình yêu thiên nhiên của nhà thơ

Ghi Nhớ 1 :

Nhân hoá là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật, … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người; làm cho thế giới loài vật, cây cối, đồ vật, … trở nên gần gũi với con người, biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả (Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng)

II Các kiểu nhân hoá :

Ví dụ 2 :

(Cây tre Việt Nam - Thép Mới)

c) Trâu ơi ta bảo trâu này

Trâu ra ngoài ruộng trâu cày với ta

(Ca dao)

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín… Tre, anh hùng lao động! Tre, anh hùng chiến đấu!

c) Trâu ơi ta bảo trâu này

Trâu ra ngoài ruộng trâu cày với ta

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay

lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay

lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín… Tre, anh hùng lao động! Tre, anh hùng chiến đấu!

b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín… Tre, anh hùng lao động! Tre, anh hùng chiến đấu!

b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín… Tre, anh hùng lao động! Tre, anh hùng chiến đấu!

b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín… Tre, anh hùng lao động! Tre, anh hùng chiến đấu!

Ví dụ 2:

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai

cả

Ghi Nhớ 2 :

Có ba kiểu nhân hoá thường gặp là :

1 Dùng những từ vốn gọi người để gọi vật

2 Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tích chất của vật.

3 Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.

Bến cảng lúc nào cũng đông vui

Tàu mẹ, tàu con đậu đầy mặt nước Xe anh, xe em tíu tít nhận hàng về và chở hàng ra Tất cả đều bận rộn.

( Phong Thu )

Bài tập 1, 2 : (SGK/ 58)

Hãy chỉ ra phép nhân hoá trong đoạn

văn sau :

B Luyện tập :

Bến cảng lúc nào cũng rất nhiều

tàu xe Tàu lớn, tàu bé đậu đầy mặt nước Xe to, xe nhỏ nhận hàng về và chở hàng ra Tất cả đều hoạt động liên tục.

mẹ, tàu con đậu đầy mặt nước Xe anh,

xe em tíu tít nhận hàng về và chở hàng

2 đoạn văn

Đoạn 1 Đoạn 2

- Tíu tít nhận chở hàng - Nhận chở hàng

nhân hóa

=> Cảnh được tả sống động,

giúp người đọc hình dung

cảnh nhộn nhịp, khẩn trương

của các phương tiện trên

cảng và thể hiện niềm tự hào

=> Cảnh được tả chính xác, khách quan

Trong họ hàng nhà chổi thì cô bé Chổi Rơm vào loại xinh xắn nhất Cô có chiếc váy vàng óng, không ai đẹp bằng

Áo của cô cũng bằng rơm thóc nếp vàng tươi, lại được tết săn lại, cuốn từng vòng quanh người, trông cứ như áo len vậy.

Trong các loại chổi, chổi rơm vào loại đẹp nhất Chổi được tết bằng rơm nếp vàng Tay chổi được tết săn lại thành

Cách 1:

Cách 2:

chọn cách nào cho văn thuyết minh?

=> Cách 1 : có sử dụng phép nhân hóa  sinh động, gợi cảm  dùng cho văn biểu cảm

=> Cách 2 : không sử dụng phép nhân hóa  chính xác,

+ Kiểu nhân hóa : trò chuyện, xưng hô với

vật như với người

+Tác dụng : gởi gắm tâm trạng nhớ mong

người thương

a)

Núi che mặt trời chẳng thấy người thương !

( Ca dao )

Bài t p ậ

4

a Dùng từ vốn gọi

người để gọi vật

Đúng rồi! Rất tiếc,

sai rồi!

d Cả a và b

b Dùng từ chỉ hoạt

dộng tính chất của

người để chỉ hoạt

động tính chất của vật

c Trò chuyện xưng hô

với vật như đối với

người

(Thảo luận nhóm)

Xác định kiểu nhân hoá, tác dụng

+ Kiểu nhân hóa :

Dùng từ vốn gọi

người để gọi vật

Dùng từ chỉ hoạt

động, tính chất của

người để chỉ hoạt động,

tính chất của vật

đoạn văn trở nên sinh

động, gợi cảnh đông

đúc, nhộn nhịp của các

loài chim về kiếm ăn

b Nước đầy và nước mới thì cua cá cũng xuôi ngược, thế là bao nhiêu cò, sếu, vạc, cốc, le, sâm cầm, vịt trời, bồ nông, mòng, két ở các bãi sông xơ xác tận đâu cũng bay cả về vùng nước mới để kiếm mồi Suốt ngày, bốn góc đầm, có khi chỉ vì tranh một mồi tép, có

những Cò gầy vêu vao ngày ngày bì bõm lội bùn tím cả chân mà vẫn hếch mỏ, chẳng được miếng

nào

tấp nập

cãi cọ om anh

họ

Bài t p 4 ậ

người để gọi vật

dộng tính chất của

người để chỉ hoạt

động tính chất của

vật

hô với vật như đối

với người

Rất tiếc,

(Thảo luận nhóm)

Xác định kiểu nhân hoá, tác dụng

Bài tập 5 :

Viết một đoạn văn miêu tả ngắn với nội dung tự chọn trong đó có

Buổi sáng mùa xuân Chị Mây áo xanh thong thả đi dạo trên bầu trời Bác Mặt Trời thức dậy ban phát những tia nắng xuống trần gian Đàn chim én cất tiếng ca vang chào mừng ngày mới Trăm hoa đua nhau khoe sắc thắm Đôi bướm dập dìu múa lượn trong vườn hoa Mùa xuân ơi! Mùa xuân đẹp quá!

D n dò : ặ

 Đọc kĩ 3 đoạn văn và trả lời câu hỏi SGK  Quan sát 3 đối tượng : em bé, cụ già, cô giáo đang giảng bài để viết đoạn văn miêu

tả

  